Khái niệm NHTM là loại ngân hàng giao dịch trựctiếp với các công ty, xí nghiệp, tổ chứckinh tế và cá nhân bằng cách nhận tiềngửi, tiền tiết kiệm rồi sử dụng số vốn đó để cho vay, chiết k
Trang 1TỔNG QUAN HOẠT ĐỘNG KINH DOANH NGÂN HÀNG
I Những vấn đề chung về NHTM
II Các hoạt động chủ yếu của NHTM
III Phân loại nghiệp vụ NHTM
IV Kết quả hoạt động kinh doanh ngân hàng
V Những rủi ro chủ yếu trong kinh doanh
Trang 2I Những vấn đề chung về ngân hàng thương mại
1 Khái niệm
NHTM là loại ngân hàng giao dịch trựctiếp với các công ty, xí nghiệp, tổ chứckinh tế và cá nhân bằng cách nhận tiềngửi, tiền tiết kiệm rồi sử dụng số vốn đó
để cho vay, chiết khấu, cung cấp các
Trang 3* Bản chất:
+ NHTM là một loại hình doanhnghiệp đặc biệt
+ Hoạt động của NHTM là kinhdoanh trong lĩnh vực tiền tệ, tín dụng vàdịch vụ ngân hàng
Trang 42 Các chức năng
- Trung gian tín dụng
NHTM đóng vai trò người trung gianđứng ra tập trung, huy động các nguồnvốn tạm thời nhàn rỗi trong nền kinh tếbiến nó thành nguồn vốn tín dụng để chovay đáp ứng các nhu cầu vốn kinh doanh
và vốn đầu tư cho các ngành kinh tế vànhu cầu vốn tiêu dùng của xã hội
Trang 5- Trung gian thanh toán
NHTM đứng ra làm trung gian để thựchiện các khoản giao dịch thanh toán giữacác khách hàng, giữa người mua, ngườibán để hoàn tất các quan hệ kinh tếthương mại giữa họ với nhau
Trang 8- Căn cứ vào sản phẩm ngân hàng cung cấp cho khách hàng:
Trang 9II Các hoạt động chủ yếu của Ngân hàng thương mại
và các loại tiền gửi khác
Trang 10- Phát hành chứng chỉ tiền gửi, tráiphiếu và giấy tờ có giá khác để huyđộng vốn của tổ chức, cá nhân trongnước và ngoài nước.
- Vay vốn của các TCTD khác hoạtđộng tại Việt Nam và của TCTD nướcngoài
- Vay vốn ngắn hạn của NHNN
Trang 112 Hoạt động tín dụng
NHTM cấp tín dụng cho tổ chức, cánhân dưới các hình thức sau:
- Cho vay trực tiếp: bao gồm cho vay
ngắn, trung, dài hạn hoặc cho vay có bảođảm, cho vay bằng tín chấp hoặc cho vay
có tính chất SXKD và cho vay tiêu dùng
- Chiết khấu chứng từ có giá: người vay
tạm thời chuyển nhượng quyền sở hữuchứng từ có giá chưa đáo hạn cho ngânhàng để lấy một số tiền nhỏ hơn mệnh giá
Trang 12- Bao thanh toán: là dịch vụ do công
ty con của ngân hàng thực hiện trong
đó ngân hàng sẽ đứng ra mua nợ trên
cơ sở hóa đơn, chứng từ của ngườibán hàng, nhờ đó người bán có đượctiền ngay để đáp ứng nhu cầu, khi đếnhạn người mua phải thanh toán toàn bộ
số tiền cho ngân hàng
Trang 13- Cho thuê tài chính: là loại hình tài
trợ dưới hình thức cho thuê máy móc,thiết bị theo yêu cầu của người đi thuê
và được thực hiện qua công ty con củaNHTM (Công ty cho thuê tài chính)
- Bảo lãnh: là hình thức tín dụng
bằng chữ ký, nhờ chứng thư bảo lãnhcủa ngân hàng mà người được bảolãnh có thể ký kết và thực hiện các hợp
Trang 143 Hoạt động dịch vụ thanh toán và ngân quỹ
- Cung cấp các phương tiện thanh toán
- Thực hiện các dịch vụ thanh toántrong nước cho khách hàng
- Thực hiện dịch vụ thu hộ và chi hộ
- Thực hiện các dịch vụ thanh toán kháctheo quy định của NHNN
Trang 15- Thực hiện dịch vụ TTQT khi đượcNHNN cho phép.
- Thực hiện dịch vụ thu và phát tiềnmặt cho khách hàng
- Tổ chức hệ thống thanh toán nội bộ
và tham gia hệ thống thanh toán liênngân hàng trong nước
- Tham gia hệ thống TTQT khi đượcNHNN cho phép
Trang 164 Các hoạt động khác
- Góp vốn và mua cổ phần:
+ Góp vốn, mua cổ phần các doanhnghiệp và TCTD khác
+ Góp vốn, mua cổ phần và liên doanhvới ngân hàng nước ngoài
- Tham gia thị trường tiền tệ: thông qua
hình thức mua bán các công cụ của thịtrường tiền tệ
Trang 17- Ủy thác và nhận ủy thác: trong các lĩnh
vực liên quan đến hoạt động ngân hàng kể cả việc quản lý tài sản, vốn đầu tư của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.
- Cung ứng dịch vụ bảo hiểm: có thể thành
lập hoặc Cty LD để kinh doanh bảo hiểm.
- Tư vấn tài chính: cung ứng qua hình thức
tư vấn trực tiếp hoặc thành lập Cty tư vấn trực thuộc.
- Bảo quản vật quý giá: bảo quản vật quý,
Trang 18III Phân loại nghiệp vụ NHTM
1 Dựa vào bảng cân đối tài sản: bao gồm
Trang 191.2 Nghiệp vụ ngoại bảng
Là nghiệp vụ không được phản ánhtrên BCĐTS của NH, chủ yếu là cáchoạt động dịch vụ và bảo lãnh ngânhàng
Cách phân loại truyền thống trên phùhợp với mô hình ngân hàng cổ điển.Đối với một ngân hàng hiện đại, cácnghiệp vụ ngoại bảng thường chiếm tỷtrọng lớn nhưng không được phản ánhtrên BCĐTS
Trang 202 Dựa vào đối tượng khách hàng
2.1 Các nghiệp vụ đối với khách hàng doanh nghiệp
- Tiền gởi thanh toán.
- Thanh toán không dùng tiền mặt giữa các doanh nghiệp.
- Thanh toán quốc tế.
- Mua bán ngoại tệ với doanh nghiệp.
- Cho vay đối với doanh nghiệp.
- Bảo lãnh đối với doanh nghiệp.
Trang 212.2 Các nghiệp vụ đối với khách hàng cá nhân
- Tiền gửi cá nhân
- Tiền gửi tiết kiệm
- Thẻ thanh toán
- Thanh toán qua ngân hàng
- Cho vay tiêu dùng
- Cho vay xây dựng, sửa chữa, muabán nhà
- Cho vay trả góp
Trang 22IV Kết quả hoạt động kinh doanh ngân hàng
1 Thu nhập của NH
- Thu về hoạt động tín dụng (thu lãicho vay, thu lãi chiết khấu, phí cho thuêtài chính, phí bão lãnh )
- Thu về dịch vụ thanh toán và ngânquỹ (thu lãi tiền gửi, dịch vụ thanh toán,dịch vụ ngân quỹ )
Trang 232 Chi phí của NH
- Chi về hoạt động huy động vốn (trảlãi tiền gửi, tiền tiết kiệm, tiền vay, lãi kỳphiếu, trái phiếu )
- Chi về dịch vụ thanh toán và ngânquỹ (vận chuyển, kiểm đếm, bảo vệ, đónggói, phí bưu điện )
- Chi nộp thuế, các khoản phí, lệ phí
- Chi cho nhân viên
- Chi về các hoạt động khác (mua bán
Trang 243 Lợi nhuận của NH
Lợi nhuận trước thuế = Tổng thu nhập Tổng chi phí
Lợi nhuận sau thuế = Lợi nhuận trướcthuế - Thuế thu nhập
- Các chỉ tiêu đánh giá chất lượng hoạt động kinh doanh ngân hàng:
ROA = LN thuần/TS có bình quân
ROE = LN thuần/Vốn tự có bình quân
Trang 25V Những rủi ro chủ yếu trong kinh doanh ngân hàng
1 Rủi ro tín dụng
Là loại rủi ro phát sinh trong quá trìnhcho vay của ngân hàng, biểu hiện trênthực tế qua việc khách hàng không trảđược nợ hoặc trả nợ không đúng hạn chongân hàng
Trang 262 Rủi ro thanh khoản
Là loại rủi ro khi ngân hàng thiếu khảnăng chi trả hoặc không chuyển đổi kịpcác loại tài sản ra tiền theo yêu cầu củacác hợp đồng thanh toán
Trang 273 Rủi ro tỷ giá
Là rủi ro phát sinh trong quá trình chovay ngoại tệ hoặc quá trình kinh doanhngoại tệ của ngân hàng khi tỷ giá biếnđộng theo chiều hướng bất lợi cho ngânhàng
Trang 284 Rủi ro lãi suất
Là loại rủi ro xuất hiện khi có sự thayđổi của lãi suất thị trường hoặc của nhữngyếu tố có liên quan đến lãi suất dẫn đếntổn thất về tài sản hoặc làm giảm thu nhậpcủa ngân hàng
Trang 295 Các rủi ro khác
- Rủi ro hoạt động ngoại bảng
- Rủi ro công nghệ và hoạt động
- Rủi ro do thay đổi thuế, lạm phát giatăng, sụp đổ thị trường chứng khoán