Khái niệm hành vi người tiêu dùng Là một tiến trình cho phép cá nhân hay một nhóm người chọn lựa, mua, sử dụng hay loại bỏ một sản phẩm hay một dịch vụ thông qua những suy nghĩ đã có k
Trang 1CHƯƠNG 2
HÀNH VI KHÁCH HÀNG VÀ THỊ TRƯỜNG MỤC TIÊU
Trang 2THỊ TRƯỜNG NGƯỜI TIÊU DÙNG VÀ
HÀNH VI NGƯỜI TIÊU DÙNG
Khái niệm thị trường người tiêu dùng
Bao gồm tất cả các cá nhân, các hộ tiêu dùng mua sắm hàng hóa hoặc dịch vụ cho mục đích tiêu dùng cá nhân
Khái niệm hành vi người tiêu dùng
Là một tiến trình cho phép cá nhân hay một nhóm người chọn lựa, mua, sử dụng hay loại bỏ một sản phẩm hay một dịch vụ thông qua những suy nghĩ đã có kinh nghiệm tích lũy, nhằm thỏa mãn những nhu cầu và ước muốn của họ
Hành vi tiêu dùng do cá tính quyết định và thường chịu ảnh hưởng của môi trường văn hóa-xã hội
Trang 3Đặc điểm của người mua
Quá trình quyết định của người mua
Văn hóa
Xã hội
Cá tính Tâm lý
Nhận thức vấn đề Tìm kiếm thông tin Đánh giá
Quyết định Hành vi mua sắm
Quyết định của người mua Lựa chọn sản phẩm Lựa chọn nhãn hiệu Lựa chọn đại lý Định thời gian mua Định số lượng mua
Trang 4Các yếu tố ảnh hưởng đến hành vi của
Nhân cách và tự ý thức
Tâm lý
Động cơ Nhận thức Hiểu biết Niềm tin và thái độ
NGƯỜI MUA
Trang 5Lý thuyết về động cơ của Maslow
tự khẳng định mình (tự phát triển và thể hiện mọi tiềm năng)
Nhu cầu được tôn trọng (tự tôn trọng, được công nhận,
có địa vị xã hội)
Nhu cầu xã hội (cảm giác thân mật, tình yêu) Nhu cầu an toàn (an toàn, được bảo vệ)
Nhu cầu sinh lý (đói, khát)
Trang 6Quá trình thông qua quyết định mua hàng
Company Logo
www.themegallery.com
Người tiêu dùng trước khi đi đến quyết định mua
thường phải trải qua một quá trình gồm 5 giai đoạn:
Nhận
thức
vấn đề
Tìm kiếm thông tin
Quyết định mua
Đánh giá các phương án
Hành
vi sau khi mua
Trang 7Quá trình quyết định của Khách hàng
đối với sản phẩm mới
Trang 8Ảnh hưởng của những đặc điểm sản phẩm đối với quá trình chấp nhận của khách hàng
Sản phẩm phải có những đặc điểm sau:
- Vượt trội hơn so với sản phẩm cùng loại
- Phù hợp với sở thích, nhu cầu, thói quen của người tiêu dùng
- Có dễ sử dụng, tiện lợi hay không
- Khách hàng có thể dùng thể ở mức độ nhỏ hay không
- Kết quả sử dụng sản phẩm mới có tốt hay không, có thể diễn tả cho người khác hiểu hay không
Trang 9Thị trường tư liệu sản xuất và hành vi
của người mua là doanh nghiệp
Company Logo
www.themegallery.com
Khái niệm về thị trường tư liệu sản xuất
Thị trường tư liệu sản xuất là thị trường của những
người mua sản phẩm để sản xuất một sản phẩm khác để bán, cho thuê hoặc cung ứng cho người khác
Những đặc điểm cơ bản của thị trường tư liệu sản xuất
Quy mô: có dung lượng lớn, danh mục sản phẩm và lưu
lượng tiền tệ chu chuyển rất lớn
Đặc điểm của thị trường
- Ít người mua nhưng quy mô mua lớn hơn.
- Giữa nhà cung ứng và khách hàng có quan hệ chặt chẽ.
- Người mua tập trung theo vùng địa lý.
- Cầu mang tính thứ phát.
- Nhu cầu không co giãn nhưng lại biến động mạnh.
- Người đi mua hàng là người chuyên nghiệp và có nhiều người ảnh hưởng đến quyết định mua hàng.
Trang 10Thị trường tư liệu sản xuất và hành vi
của người mua là doanh nghiệp
Company Logo
www.themegallery.com
Các dạng hành vi mua sản phẩm tư liệu sản xuất
và những yếu tố ảnh hưởng đến hành vi mua sắm
của nhà doanh nghiệp:
Các dạng hành vi mua sắm: 3 dạng
- Mua hàng lặp lại nhưng không có sự thay đổi đơn hàng.
- Mua lặp lại nhưng có sự thay đổi đôi chút: có thể là điều chỉnh giá, cách giao hàng, tính năng sản phẩm…
- Mua cho những nhiệm vụ mới: người mua thu thập thông tin rất nhiều Do đó, người bán cần cố gắng tranh thủ điều kiện
để trở thành người được chấp nhận mua.
Trang 11Những yếu tố ảnh hưởng đến hành vi
mua sắm tư liệu sản xuất
Company Logo
www.themegallery.com
-Những yếu tố thuộc về môi trường : thực trạng nền kinh
tế mức cầu, giá trị đồng tiền, cán cân thanh toán, sự điều tiết của
chính phủ, mức độ cạnh tranh…
-Bản thân doanh nghiệp : mục tiêu, chính sách của doanh nghiệp, mức độ tăng trưởng, cơ cấu tổ chức…
-Yếu tố quan hệ : quan hệ giữa cá nhân và thành viên.
-Yếu tố cá nhân: tùy thuộc vào động cơ, sở thích và thói
quen.
Trang 12Phân loại thị trường
Các căn cứ để phân loại thị trường:
- Căn cứ vào tính chất của sản phẩm
- Căn cứ vào không gian
- Căn cứ vào thời gian
- Căn cứ vào phương thức giao dịch
- Căn cứ vào tương quan lực lượng giữa người bán và
người mua
- Căn cứ vào mức độ cạnh tranh
- Căn cứ vào mức độ công khai
- Căn cứ vào chủ thể tham gia thị trường
Trang 13Đo lường và dự báo cầu thị trường
Nhu cầu thị trường đối với một sản phẩm là tổng khối lượng sản phẩm mà nhóm khách hàng nhất định sẽ mua tại một địa bàn nhất định và trong một thời kỳ nhất định với một
môi trường marketing nhất định và một chương trình marketing nhất định.
Dự báo thị trường là việc xác định mức cầu tương ứng với
một mức chi dự kiến của ngành với môi trường marketing nhất định
Tiềm năng của thị trường là giới hạn tiệm cận của nhu cầu thị trường khi chi phí marketing ngành tiến đến vô hạn trong một môi trường nhất định
Nhu cầu doanh nghiệp: Qi = Si*Q
Trang 14Phân khúc thị trường và xác định thị trường mục tiêu
Khái niệm phân khúc
Khúc thị trường là một nhóm người tiêu dùng có phản ứng như nhau đối với cùng một tập hợp những kích thích marketing của doanh nghiệp
Phân khúc thị trường giúp cho nhà sản xuất có thể tập trung việc sản xuất của mình để thỏa mãn tối đa nhu cầu từng nhóm khách hàng tương đối đồng nhất trên cùng một thị trường
Trang 1501/25/24 15 GV: Lê Ngọc Đoan Trang
Phân khúc thị trường và xác định thị trường mục tiêu
Tại sao phải phân khúc
Câu chuyện anh bán táo
???
Trang 1601/25/24 16
Phân khúc thị trường và xác định thị trường mục tiêu
Các quan điểm Marketing hiện nay:
- Marketing đại trà
VD: Cty Coca Cola
- Marketing hàng hóa khác nhau
VD: Tập đoàn Unilever
- Marketing mục tiêu
Trang 17Các tiêu thức phân khúc thị trường
Đối với thị trường tiêu dùng
Phân khúc theo địa lý
Thời gian mua
Lợi ích
Tình trạng sử dụng
Mức độ trung thành
Phân khúc thị trường
Trang 1801/25/24 18
Các tiêu thức phân khúc thị trường
Đối với thị trường khách hàng là tổ chức
Mức mua bình quân Nhỏ, vừa, lớn
Tính trung thành Mua từ 1, 2, 3 lần hay nhiều hơn
Tiêu chuẩn mua Đòi hỏi, chất lượng, dịch vụ, giá
Trang 19Yêu cầu phân khúc
Measurable ( có thể đo lường được)
Quy mô thị trường
Sức mua của người tiêu dùng
Accessible (có thể tiếp cận)
Substantial (phải hấp dẫn, đủ lớn)
Actionable (tính khả thi)
Trang 20Các kiểu phân khúc thị trường
Ba phương án chiếm lĩnh thị trường
Marketing mix của
công ty
Thị trường
Marketing mix 1 Marketing mix 2 Marketing mix 3
Khu vực 1 Khu vực 2 Khu vực 3
Marketing mix của công ty
Khu vực 1 Khu vực 2 Khu vực 3
Chiến lược không phân khúc
Chiến lược đa phân khúc
Chiến lược đơn phân khúc
Trang 21Lựa chọn thị trường mục tiêu
Khái niệm thị trường mục tiêu
Thị trường mục tiêu (market target) là một hoặc một số nhóm khách hàng có cùng nhu cầu và đặc điểm mà một công ty quyết định phục vụ
Sau khi phân khúc thị trường nhà kinh doanh cần đánh giá các khúc thị trường và lựa chọn lại khúc thị trường thích hợp
Thị trường mục tiêu (market target) là một hoặc một số nhóm khách hàng có cùng nhu cầu và đặc điểm mà một công ty quyết định phục vụ
Sau khi phân khúc thị trường nhà kinh doanh cần đánh giá các khúc thị trường và lựa chọn lại khúc thị trường thích hợp
Trang 2201/25/24 22
Lựa chọn thị trường mục tiêu
3 tiêu chí đánh giá khúc thị trường:
- Quy mô và mức tăng trưởng của thị trường
(đánh giá về nhịp độ tăng trưởng, lợi nhuận dự kiến)
- Mức độ hấp dẫn về cơ cấu của khúc thị trường (khả năng sinh lời)
- Mục tiêu và nguồn lực của công ty
(mục tiêu và nguồn lực trong dài hạn)
Trang 2301/25/24 23
Lựa chọn thị trường mục tiêu
5 mô hình lựa chọn như sau:
X
X X
X
X X X
P1 P2 P3
P1
P2
P3
P1 P2 P3 M1 M2 M3
M1 M2 M3
Tập trung vào 1 phân khúc Chuyên môn hóa có chọn lọc Chuyên môn hóa SP
Chuyên môn hóa thị trường Phục vụ toàn bộ thị trường
Trang 24Định vị
Định vị là thiết kế sản phẩm và hình ảnh của doanh nghiệp nhằm chiếm được một vị trí đặc biệt và có giá trị trong tâm trí khách hàng mục tiêu
Khái niệm:
Nhiệm vụ của định vị là tạo ra sự khác biệt
Trang 2501/25/24 25
Định vị
Vai trò của định vị:
- Phân biệt với đối thủ
- Gây ấn tượng và hấp dẫn đối với khách hàng
Trang 2601/25/24 26
Định vị
Các hoạt động chủ yếu trong chiến lược định vị
- Tạo một hình ảnh cụ thể cho sản phẩm, thương hiệu trong tâm trí khách hàng ở thị trường mục tiêu
- Lựa chọn vị thế của sản phẩm, của doanh nghiệp trên thị trường mục tiêu so với đối thủ cạnh tranh
- Tạo sự khác biệt cho sản phẩm, thương hiệu
- Lựa chọn, khuếch trương những điểm khác biệt có ý nghĩa
Các hoạt động chủ yếu trong chiến lược định vị
- Tạo một hình ảnh cụ thể cho sản phẩm, thương hiệu trong tâm trí khách hàng ở thị trường mục tiêu
- Lựa chọn vị thế của sản phẩm, của doanh nghiệp trên thị trường mục tiêu so với đối thủ cạnh tranh
- Tạo sự khác biệt cho sản phẩm, thương hiệu
- Lựa chọn, khuếch trương những điểm khác biệt có ý nghĩa
Trang 2701/25/24 27
Định vị
Các bước của định vị:
Bước 1: Phân đoạn thị trường, lựa chọn thị trường mục tiêu.
Bước 1: Phân đoạn thị trường, lựa chọn thị trường mục tiêu.
Bước 2: Vẽ biểu đồ định vị, đánh giá thực trạng của những định vị
hiện có trên thị trường mục tiêu và xác định vị thế cho sản phẩm/doanh nghiệp trên biểu đồ đó
Bước 2: Vẽ biểu đồ định vị, đánh giá thực trạng của những định vị
hiện có trên thị trường mục tiêu và xác định vị thế cho sản phẩm/doanh nghiệp trên biểu đồ đó
Bước 3: Xây dựng các phương án định vị
Bước 4: Soạn thảo chương trình marketing mix để thức hiện chiến
lược định vị đã lựa chọn
Bước 3: Xây dựng các phương án định vị
Bước 4: Soạn thảo chương trình marketing mix để thức hiện chiến
lược định vị đã lựa chọn
Trang 30Mô hình năm tác lực của Michael Porter
Người
cung cấp
Người mua
Sản phẩm thay thế
Các đối thủ cạnh tranh trong ngành
Sự tranh đua giữa các doanh nghiệp hiện có trong ngành
Khả năng
thương lượng của
người cung cấp
Khả năng thương lượng của người mua
Nguy cơ từ sản phẩm và dịch vụ thay thế
Các đối thủ tiềm ẩn
Trang 31www.themegallery.com