HÌNH TRỤ – DIỆN TÍCH XUNG QUANH VÀ THỂ TÍCH CỦA HÌNH TRỤ I-MỤC TIÊU : -HSđược nhớ lại và khắc sâu các khái niệm về hình trụ đáy ,trục ,mặt xung quanh ,đường sinh ,độ dài đường cao ,mặt
Trang 1
HÌNH TRỤ – DIỆN TÍCH XUNG QUANH VÀ THỂ TÍCH CỦA HÌNH TRỤ
I-MỤC TIÊU :
-HSđược nhớ lại và khắc sâu các khái niệm về hình trụ (đáy ,trục ,mặt xung quanh ,đường sinh ,độ dài đường cao ,mặt cắt khi nó song song với trục hoặc đáy )
-Nắm chắc và biết sử dụng cong thức tính diện tích xung quanh ,diện tích toàn phần và thể tích của hình trụ
II-CHUẨN BỊ :
GV:thiết bị quay hình chữ nhật để tạo nên hình trụ ,củcải (củ cà rốt )có dạng hình trụ ,dao nhỏ để tạo mặt cắt ,bảng phụ vẽ hình trong SGK
HS: mỗi bàn chuẩn bị một vật hình trụ ,một cốc hình trụ ,một băng giấy hcn10cm; 4cm;
hồ dán thước thẳng ,bút chì
III-TIẾN TRÌNH DẠY HỌC :
1)ổn định :kiểm tra sĩ số học sinh
2)các hoạt động chủ yếu :
GV: ở lớp 8 ta đã biết một số khai niệm cơ bản của hình học
không gian :hình lăng trụ đứng ,hình chóp đều có các mặt đều
là một phần mặt phẳng
HS nghe Gv trình bày
Trang 2
Trong chương này ta sẽ được học về hình trụ ,hình nón ,hình
cầu là những hình không gian có những mặt cắt là mặt cong
-Để học tốt chương này các em cần quan sát thực tế nhiều
,nhận xét hình dạng vật thể xung quanh ta
Bài học đầu tiên là hình trụ ………
GV đưa hình 73 SGK lên bảng và
giới thiệu : khi quay hcn ABCD
một vòng quanh cạnh CD cố định ta
được một hình trụ
-GV giới thiệu :
+Cách tạo nên hai đáy của hình trụ
,đặc điểm của 2 đáy
+cách tạo nên mặt xq của hình trụ
+Đường sinh ,chiều cao ,trục
-GV Thực hành bằng dụng cụ thiết
bị cho HS quan sát
-GV yêu cầu HS đọc to SGK/ 107
-Cho HS làm ?1
_HS nghe GV trình bày và quan sát trên hình vẽ
-HS quan sát thực hành
-Một HS đọc to SGK/107
-Từng bàn HS quan sát vật hình trụ mang theo và cho biết đâu là đáy ,mặt xq,đường sinh ,đường cao ?
1)Hình trụ :
E D
A
F C
B
-Hai đáy là 2 hình tròn tâm
C và tâm D bằng nhau
-AB quét 1 vòng tạo thành mặt xq
-Đường sinh EF vuông góc với 2 đáy (chiều cao)
-DC là trục
Trang 3
-Gv yêu cầu 2 bàn HS trình bày ?1
Hoạt động 3:cắt hình trụ bởi một
mặt phẳng
-Khi cắt hình trụ bởi một mp // đáy
thì mặt cắt là hình gì ?
Khi cắt hình trụ bởi mp // trục CD
thì mặt cắt là hình gì ?
-GV tiến hành cắt trực tiếp trên 2
hình trụ (củ cải ,cà rốt ) để minh
hoạ
-Gv yêu cầu HS quan sát hình 75
SGK
-HS làm ? 2 theo bàn
-GV có thể minh hoạ bằng cách
cắt vát củ cà rốt
-HS suy nghĩ ,trả lới
Mặt cắt là một hình tròn
-Khi cắt hình trụ bởi
mp // trục CD thì mặt cắt là hcn
-HS thực hiện ?2 :mặt nước trong cốc
là hình tròn (cốc để thẳnh ) mặt nước trong ống nghiệm không phải là hình tròn ( do để nghiêng)
2) Cắt hình trụ bởi một mặt phẳng
Khi cắt hình trụ bởi một mp // đáy thì mặt cắt là hình tròn
Khi cắt hình trụ bởi mp // trục CD thì mặt cắt là hcn
Hoạt động 4:Diện tích xung
quanh của hình trụ
Gv đưa hình 77 lên màn hình và
giới thiệu diện tích xung quanh
-HS quan sát
-HS muốn tính Sxq
3) Diện tích xung quanh của hình trụ
Trang 4
của hình trụ
-Nêu cách tính diện tích xq của
hình trụ ở tiểu học
-Cho biết bán kính đáy r và chiều
cao của trụ h hình 77
-haỹ tình diện tích xq ?
GV giới thiệu diện tìch toàn phần
Ap dụng tính Stp của hình 77
của hình trụ ta lấy chu vi đáy nhân chiều cao
r =5cm
.h =10cm
Sxq = C h =2rh
Stp= Sxq +2Sđ
=2rh+2r2
S xq = C h =2 rh
S tp = S xq +2S đ =2 rh+2 r2
r là bán kính đáy
h là chiều cao hình trụ
GV :hãy nêu công thức tính thể
tích hình trụ
-Hãy giải thích công thức
Ap dụng :tính thể tích hình trụ
có bán kính là 5cm ,chiều cao là
11cm
Gv yêu cầu HS đọc VD và bài
giải trong SGK/78
-Muốn tính thể tích hình trụ ta lấy diện tích đáy nhân với chiều cao
V=Sđ .h =r2h
=3,14.5.5.11=863,5 (cm2 )
HS đọc VD trong SGK
4) Thể tích hình trụ
V=S đ h = r 2 h
r là bán kính đáy
h là chiều cao
Cũng cố
Trang 5
-GV chốt lại các kiến thức trọng tâm :Các khái niệm ; công thức tính diện tích và thể tích
-GV cho HS làm bài tập 3;4;6 :
Bài 3 : làm miệng
Bài 4:HS đứng lên làm từ Sxq => h= Sxq : 2r
Bài 6 : tính r từ Sxq Rồi tính V
Dặn dò : -Học bài theo SGK
-Bài tập 5;7;8;8;10 SGK
-Tiết sau :Luyện tập
