KINH TẾ VĨ MÔ CỦA NỀN KINH TẾ MỞ: MỘT SỐ KHÁI NIỆM CƠ BẢN pdf

Trang 1

31

Kinh t V mô c a N n

Kinh t M :

M t s khái ni m c b n

Bài gi ng c a TS Ph m Th Anh

pham.theanh@yahoo.com

Kinh t V mô c a N n Kinh t M :

M t s khái ni m c b n

• N n kinh t m và óng

• M t n nkinh t ónglà m t n n kinh t không có giao d ch v i các n n kinh t khác trên th gi i.

• không có xu t nh p kh u, không có chu chuy n v n qu c

t

• M t n nkinh t ónglà n n kinh t có giao d ch t

do v i các n n kinh t khác trên th gi i

Kinh t V mô c a N n Kinh t M :

M t s khái ni m c b n

• N n kinh t m

• M t n n kinh t m giao d ch v i th gi i bên ngoài

qua hai ho t ng.

• Mua và bán hàng hoá và d ch v trên th tr ng s n ph m

th gi i.

• Mua và bán tài s n v n trên các th tr ng tài chính th

gi i

CHU CHUY N HÀNG HOÁ VÀ V N QU C T

• N n kinh t m

• M là m t n n kinh t r t l n và m - nó nh p kh u

và xu t kh u m t l ng hàng hoá và d ch v kh ng

l

• Trong h n b n th p k qua, th ng m i và tài chính

qu c t ã ngày càng quan tr ng

Nh p kh u, Xu t kh u ròng

s n xu t trong n c và bán ra n c ngoài

s n xu t n c ngoài và bán trong n c

• Xu t kh u ròng (NX) là giá tr xu t kh u tr i giá tr nh p kh u c a m t qu c gia

• Xu t kh u ròng còn c g i làcán cân th ng

m i

Trang 2

xu t kh u ròng (NX) âm

• Nh p kh u > Xu t kh u

xu t kh u (NX) ròng d ng

• Xu t kh u > Nh p kh u

xu t kh u ròng b ng không—xu t kh u và nh p

kh u b ng nhau

• Các nhân t nh h ng n xu t kh u ròng

• Th hi u c a ng i tiêu dùng i v i hàng n i và hàng ngo i.

• Giá c a hàng hoá trong n c và n c ngoài.

• T giá trao i gi a n i t và ngo i t

• Các nhân t nh h ng n xu t kh u ròng

• Thu nh p c a ng i tiêu dùng trong n c và n c

ngoài.

• Chi phí v n chuy n hàng hoá t n c này sang

n c khác.

• Các chính sách c a chính ph i v i th ng m i

qu c t

Hình 1 Qu c t hoá n n kinh t M

% GDP

0 5 10 15

1950 1955 1960 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000

Exports Imports

Chu chuy n ngu n l c tài chính: Dòng

v n ra ròng

• Dòng v n ra ròngph n ánh giá tr mua tài s n

n c ngoài b i ng i dân trong n c tr i giá

tr mua tài s n trong n c c a ng i n c

ngoài

• M t công dân M mua c phi u c a hãng Toyota và

m t công dân Mexico mua c phi u c a công ty

Ford Motor.

v n ra ròng

• Khi m t công dân M mua c phi u c a Telmex, m t công ty i n tho i c a Mexico,

vi c mua này làm t ng dòng v n ra ròng c a

M

• Khi m t ng i Nh t mua trái phi u c a chính

ph M , vi c mua này làm gi m dòng v n ra ròng c a M

Trang 3

v n ra ròng

• Lãi su t th c c a các tài s n n c ngoài.

• Lãi su t th c c a các tài s n trong n c.

• Các r i ro kinh t và chính tr c a vi c n m gi tài

s n n c ngoài.

• Các chính sách c a chính ph tác ng n quy n

s h u c a ng i n c ngoài i v i các tài s n

trong n c.

S cân b ng gi a xu t kh u ròng và dòng v n ra ròng

• Xu t kh u ròng (NX) và dòng v n ra ròng (NCO) có liên quan ch!t ch" v i nhau

• # i v i toàn b n n kinh t , NX và NCO ph i

cân b ng v i nhau, do v y:

NCO = NX

# i u ki n này úng b i vì m i giao d ch nh h ng

n v trái c$ng nh h ng n v ph i v i cùng giá

tr

Ti t ki m, u t , và m i quan h c a chúng

i v i chu chuy n qu c t

• Xu t kh u ròng là m t b ph n c a GDP:

Y = C + I + G + NX

• Ti t ki m qu c gia là thu nh p c a m t qu c

gia tr i tiêu dùng c a h gia ình và chi tiêu

c a chính ph :

Y - C - G = I + NX

Ti t ki m, u t , và m i quan h c a chúng

i v i chu chuy n qu c t

• Ti t ki m qu c gia (S) b ng v i Y - C - G do

v y:

S = I + NX hay

Ti t ki m #%u t

trong n c

Dòng v n

ra ròng

Hình 2 Ti t ki m qu c gia, u t trong n c, và

u t n c ngoài ròng

% GDP

20

18

16

14

12

10

1960 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995

(a) Ti t ki m qu c gia và u t trong n c (% GDP)

2000

#% u t trong n c

Ti t ki m qu c gia

Hình 2 Ti t ki m qu c gia, u t trong n c, và

u t n c ngoài ròng

% GDP

4

–4 –3 –2 –1 0 1 2 3

D òng v n ra ròng

(b) D òng v n ra ròng (% GDP)

1960 1965 1970 1975 1980 1985 1990 1995 2000

Trang 4

Cán cân thanh toán

• Cán cân thanh toán là b ng ghi chép ho t ng

trao i hàng hoá, d ch v , và tài s n tài chính

c a m t n c v i th gi i bên ngoài

• Cán cân thành toán g m hai b ph n chính:

(1) Tài kho n vãng lai ghi chép dòng ti n ph n

ánh dòng chu chuy n hàng hoá và d ch v

(2) Tài kho n v n ghi chép dòng ti n ph n ánh

dòng chu chuy n tài s n

B ng sau mô t c u trúc chung c a cán cân thanh toán

C án cân thanh toán

Các kho n chuy n giao không có

i &ng

-Thu nh p %u t ph i tr

+ Thu nh p %u t nh n c

-Nh p kh u (Hàng hoá và d ch v )

+

Xu t kh u (Hàng hoá và d ch v )

N Có

Tài kho n vãng lai (1)

D ch v bao g m v n t i, du l ch, b o hi m, giáo

d c, và các d ch v tài chính

Thu nh p u t bao g m ti n lãi và c t&c mà

n c ngoài

Chuy n giao không có i ng x y ra khi m t

bên cho m t cái gì ó mà không nh n l i c gì,

ví d nh vi n tr n c ngoài, ki u h i…

- [(1) + (2)]

Quy t toán chính th c

(3)

+

S gia t ng tài s n trong n c n m

gi b i ng i n c ngoài

-S gia t ng tài s n n c ngoài n m

gi b i ng i dân trong n c

N Có

Tài kho n v n (2)

C án cân thanh toán (ti p theo )

T ài kho n v n

• Dòng v n vào x y ra khi n c ch nhà bán tài s n cho

n c khác, ví d nh Trung tâm Rockefeller c bán

cho m t công ty c a Nh t Dòng v n ra x y ra khi

n c ch nhà mua tài s n t n c ngoài, ví d nh

m t công dân M m tài kho n ngân hàng Thu' S

• Cán cân tài kho n v n = dòng v n vào – dòng v n ra

• M t n c có tài kho n v n th!ng d khi công dân c a

h bán nhi u tài s n cho ng i n c ngoài h n là mua

c a ng i n c ngoài.

• Tài kho n vãng lai + tài kho n v n + quy t toán chính

th c = 0

• Khi m t n c có th m h t vãng lai, i u ó có ngh a là h

xu t kh u ít h n nh p kh u # tài tr cho s thâm h t này,

h ph i bán tài s n cho ng i n c ngoài Do v y, thâm h t vãng lai ph i i li n v i th!ng d tài kho n v n ho!c s gi m sút d tr tài s n

• K t toán chính th c, ph n ánh nh ng giao d ch th c hi n

b i ngân hàng trung ng Nó o l ng s gia t ng tài s n (ngo i t m nh, vàng…) d tr c a m t qu c gia, các tài s n

ó có th c s( d ng th c hi n thanh toán qu c t K t toán chính th&c còn c g i là cán cân thanh toán (ng c

d u).

Trang 5

GIÁ C TRONG GIAO D CH QU C T :

T GIÁ H I OÁI TH C T VÀ DANH NGH A

• Các giao d ch qu c t b nh h ng b i giá c

qu c t

• Hai lo i giá qu c t quan tr ng nh t ó là t) giá

h i oái danh ngh a và t) giá h i oái th c t

ng ti n n c này v i ng ti n n c khác

T giá h i oái danh ngh a

• T) giá h i oái danh ngh a c bi u di*n theo

hai cách:

• Theo s n v ngo i t trên m t n v n i t

• Và theo s n v n i t trên m t n v ngo i t

• Gi s( t) giá h i oái gi a ng yen Nh t và ôla M là 80 yen trên m t ôla

• M t ôla M i c 80 yen.

• M t yen i c 1/80 (= 0,0125) ôla.

t&c là ng ôla lên giá

• N u nó mua c ít ngo i t h n thì t&c là nó b

m t giá

Trang 6

hàng hoá và d ch v n c này v i hàng hoá và

d ch v n c khác

T giá h i oái th c t

• T) giá h i oái th c t so sánh giá c a hàng n i

v i giá c a hàng ngo i trong n n kinh t n i

• N u m t thùng bia #&c t g p hai l%n bia M thì t) giá h i oái th c t là ½ thùng bia #&c trên m t thùng bia M

• T) giá h i oái th c t ph thu c vào t) giá h i

oái danh ngh a và giá bán c a hàng hoá hai

n c o l ng theo n i t

• T) giá h i oái th c t là m t nhân t quy t

nh quan tr ng l ng xu t nh p kh u c a m t

qu c gia

Ty gia hoi doai danh nghia Gia trong nuoc

Ty gia hoi doai thuc te =

Gia o nuoc ngoai

×

• S m t giá (gi m giá) c a t) giá h i oái th c

t M có ngh a là hàng hoá M tr nên r+ m t

cách t ng i so v i hàng ngo i

• #i u này khuy n khích ng i dân M l,n ng i

dân th gi i tiêu dùng hàng hoá s n xu t t i M

nhi u h n so v i hàng hoá s n xu t các n c

khác

• K t qu là xu t kh u c a M t ng, nh p kh u

c a M gi m, c hai i u này u làm t ng xu t

kh u ròng c a M

• Ng c l i, s lên giá c a t) giá h i oái th c t

c a M hàm ý hàng hoá M tr nên t m t cách

t ng i so v i hàng ngo i, do v y xu t kh u ròng c a M gi m

Trang 7

M!T LÝ THUY T "U TIÊN V# XÁC

NH T GIÁ H I OÁI:

NGANG B $ NG S % C MUA

gi n nh t và c ch p nh n r ng rãi nh t gi i

thích s bi n ng c a t) giá h i oái

Logic c b n c a ngang b ng s&c mua

• Ngang b ng s&c mua là m t lý thuy t v t) giá

h i oái mà theo ó, b t kì m t n v ti n t

hoá nh nhau t t c các n c

Logic c b n c a ngang b ng s & c mua

• Theo lý thuy t ngang b ng s&c mua, b t kì m t

m t l ng hàng hoá nh nhau t t c các n c

• Lý thuy t ngang b ng s&c mua d a trên m t

nguyên lý c b n ó là quy lu t m t giá.

• Theo quy lu t m t giá, m t hàng hoá nào ó ph i

c bán v i cùng m t giá b t kì âu

• N u quy lu t m t giá không úng, các c h i

khai thác l i nhu n s" t n t i

• Quá trình l i d ng s chênh l ch giá các th

giá.

• N u %u c chênh l ch giá t n t i, cu i cùng giá

c khác nhau gi a hai th tr ng s" h i t

• Theo lý thuy t ngang b ng s&c mua, m t ng

ti n ph i có s&c mua nh nhau t t c các

cho i u ó x y ra

Trang 8

Ý ngh a c a ngang b ng s&c mua

• N u s&c mua c a ôla luôn nh nhau trong

n c và n c ngoài, thì t) giá h i oái không

• T) giá h i oái danh ngh a gi a ng ti n hai

n c ph i ph n ánh s khác bi t v giá gi a hai

n c này

Ý ngh a c a ngang b ng s & c mua

• Khi ngân hàng trung ng in m t l ng l n

ti n, thì ng ti n n c ó s" m t giá theo c s

n v hàng hoá và d ch v nó có th mua, l,n

i

Hình 3 Ti n, Giá, và T giá h i oái danh ngh a

trong th ' i kì siêu l m phát & c

10,000,000,000

1,000,000,000,000,000

100,000

1

.00001

.0000000001

1921 1922 1923 1924

Exchange rate

Money supply Price level

1925

C ác ch s

(Jan 1921 100)

Nh ng h n ch c a ngang b ng s&c mua

• Nhi u hàng hoá không d* dàng trao i hay v n chuy n t n c này sang n c khác

• Các hàng hoá có th trao i không ph i lúc nào c$ng thay th hoàn h o cho nhau khi chúng

c s n xu t nh ng n c khác nhau

E0

T) giá h i oái danh ngh a

S

D

• Ch t giá h i oái là cách th&c m t n c qu n lý ng ti n

c a mình theo ng ti n n c khác và th tr ng ngo i h i N ó

có liên quan ch!t ch" n chính sách ti n t

• C ác lo i c b n bao g m : (1) ch t) giá th h i, trong ó th tr ng quy t nh s bi n

ng c a t) giá ; (2) ch t) giá c nh, g n ch!t ng ti n trong n c v i m t

ng ti n khác, ch y u là v i ng ti n c ch p nh n r ng rãi nh ôla M hay euro, v à

Chính ph ph i hy sinh vi c s( d ng chính sách ti n t trong

n c m t cách c l p khi theo u i n nh bên trong (3) ch t) giá th n i có qu n lý, trong ó ngân hàng trung

ng gi cho t) giá dao ng không quá xa so v i m&c m c tiêu

Trang 9

K t lu n

• Xu t kh u ròng là giá tr c a hàng hoá và d ch

tr hàng hoá và d ch v n c ngoài bán trong

n c

• Dòng v n ra ròng là giá tr s h u tài s n n c

ngoài b i dân c trong n c tr i giá tr s

h u tài s n trong n c b i ng i n c ngoài

K t lu n

• Dòng v n ra ròng c a m t n n kinh t luôn

b ng v i xu t kh u ròng c a nó

• Ti t ki m c a m t n n kinh t có th c s(

mua tài s n n c ngoài

K t lu n

• T) giá h i oái danh ngh a là giá t ng i c a

ng ti n hai n c

• T) giá h i oái th c t là giá t ng i c a

hàng hoá và d ch v gi a hai n c

K t lu n

• Khi t) giá h i oái danh ngh a thay i theo cách m-i ôla mua c nhi u ngo i t h n, thì

ng ôla c g i là lên giá hay m nh lên

• Khi t) giá h i oái danh ngh a thay i theo cách m-i ôla mua c ít ngo i t h n, thì

ng ôla c g i là m t giá hay y u i

K t lu n

• Theo lý thuy t ngang b ng s&c mua, m t n v

ti n t b t kì s" mua c cùng m t l ng hàng

hoá t t c các n c

• T) giá h i oái danh ngh a gi a ng ti n hai

n c s" ph n ánh m&c giá hai n c này

Định dạng
Số trang	9
Dung lượng	794,66 KB