Giáo án Địa Lý lớp 10: QUI LUẬT ĐỊA ĐỚI VÀ QUI LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI doc

Mục tiêu bài học Sau bài học HS cần : - Nắm được khái niệm , nguyên nhân và biểu hiện của quy luật địa đới - Trình bày được những biểu hiện của quy luật phi địa đới : tính địa ô và tính

QUI LUẬT ĐỊA ĐỚI VÀ QUI LUẬT PHI ĐỊA ĐỚI

I Mục tiêu bài học

Sau bài học HS cần :

- Nắm được khái niệm , nguyên nhân và biểu hiện của quy luật địa đới

- Trình bày được những biểu hiện của quy luật phi địa đới : tính địa

ô và tính đai cao

- Biết khai thác kiến thức từ kênh hình trong SGK , kết hợp kiến thức

đã học , giải thích sự phân chia các vành đai nhiệt , các đới khí hậu , các thảm thực vật

- Có quan điểm tổng hợp khi phân tích sự vật , hiện tượng địa lí

II Thiết bị dạy học

- Các hình trong SGK (phóng to)- Các vành đai nhiệt trên TĐ , Các đai áp & các đới gió , Các đới khí hậu , Các vành đai thực vật theo

độ cao trên núi Chim-bô-ra-giô , Lược đồ phân bố các thảm thực vật trên TĐ lược đồ phân bố các loại đất trên TG

- Một số tranh ảnh về các cảnh quan ở chân núi , đỉnh núi , bờ Đông ,

bờ Tây của lục địa

III Hoạt đông dạy học

Mở bài

* Phương án 1: GV nhắc lại khái niệm & biểu hiên của qui luật thống nhất hoàn chỉnh của lớp vỏ cảnh quan Khẳng định đó mới chỉ

là một trong số các qui luật địa lí > vào bài

*Phương án 2 : GV kể chuyện cảnh quan tự nhiên trên đỉnh Chô-mô-lung-ma Sau đó yêu cầu HS nhắc lại sự thay đổi các đới sinh vật & đất từ xích đạo về hai cực Tại sao có sự phân hoá như vậy ? > Giới thiệu bài

Hoạt động của GV và HS Nội dung chính

*HĐ 1 : Cá nhân

- Bước 1 : HS đọc SGK , hoàn

thành phiếu học tập

- Bước 2

I Quy luật địa đới

1 Khái niệm

Đại diện HS lên trình bày GV đưa

phiếu thông tin phản hồi Giải thích

khía niệm của quy luật địa đới GV

hỏi :

- Tại sao các thành phần tự nhiên &

cảnh quan địa lí lại thay đổi một

cách có qui luật như vậy ?

GV vẽ nhanh hình lên bảng Yêu

cầu HS nhận xét sự thay đổi của tia

sáng Mặt Trời khi đến Trái Đất từ

xính đạo về hai cực , ảnh hưởng của

nó ? > tự rút ra nguyên nhân của

qui luật địa đới

Tia sáng Mặt Trời

Là sự thay đổi có quy luật của tất cả các thành phấn địa lí & cảnh quan địa lí theo vĩ độ

2 Nguyên nhân Góc chiếu của tia sáng Mặt Trời tới bề mặt đất nhỏ dần từ Xích đạo về hai cực -> lượng bức xạ Mặt Trời cũng giảm theo

GV khắc sâu kiến thức bài 28 : Tất

cả các thành phần của lớp vỏ địa lí

đều đồng thời chịu tác động trực

tiếp hoặc gián tiếp của ngoại lực (

cụ thể là bức xạ Mặt Trời )

* HĐ 2 : Nhóm

- Bước 1 :

Nhóm 1 : Quan sát H 29.1 , xác

định các Vành đai nhiệt trên Trái

Đất , nhận xét

Nhóm 2 : Quan sát H 15.1 xác định

các đai khi áp & các đới gió chính

trên Trái Đất , nhận xét

Nhóm 3 : Đọc SGk , dựa vào H

Các đới khí hậu (trên bảng) & dựa

3 Biểu hiện

a Sự phân bố của các vòng đai nhiệt

Trên thế giới có 5 vòng đai nhiệt

b Các đai áp và các đới gió trên Trái Đất

- Có 7 đai áp

- Có 6 đới gió hành tinh

vào kiến thức đã học , hãy cho biết

nguyên nhân hình thành các đới khí

hậu , kể tên các đới khí hậu trên

Trái Đất

Nhóm 4 : Dưa vào H 26.1 & 26.2

hãy cho biết

- Sự phân bố của các thảm thực vật

& các nhóm đất có tuân theo các qui

luật địa đới không ?

- Hãy lần lượt kể tên các thảm thực

vật từ cực về Xích đạo

- Hãy lần lượt kể tên từng nhóm đất

từ cực về Xích đạo

-Bước 2

Đại diện HS các nhóm lên trình bày

, dựa vào các hình phóng to trên

bảng

c Các đới khí hậu trên Trái Đất

- Có 5 đới khí hậu chính

d Các đới đất và cácthảm thực vật

- Có 10 kiểu thảm thực vật

- Có 10 nhóm đất

GV mô tả lại sự phân bố một cách

có qui luật của các yếu tố và quá

trình tự nhiên vừa nêu trên Khắc

sâu nguyên nhân hình thành

Chuyển ý : Ta đã biết các thành

phần địa lí & cảnh quan đều thay

đổi một cách có qui luật từ Xích đạo

về 2 cực Thế nhưng hình 29.2 và

29.3 lại biểu hiện sự thay đổi các

đới cảnh quan theo hướng Đông

Tây và theo độ cao Tại sao vậy ?

*HĐ 3 : Cả lớp

GV yêu cầu HS tìm đọc Khái niệm

& nguyên nhân của việc hình thành

qui luật phi địa đới

GV giải thích nguyên nhân Giải

thích thật cặn kẽ các mối quan hệ

II Quy luật phi địa đới

1 Khái niệm

Là quy luật phân bố không phụ thuộc váo tính chất phân bố theo địa đớicủa các thành phần địa

lí và cảnh quan 2.Nguyên nhân

Do nguồn năng lượng bên trong lòng đất ->

nhân quả gián tiếp , từ nguồn năng

lượng trong lòng đất -> các dãy núi

-> qui luật đai cao ; sự phân bố lục

địa & đại dương-> qui luật địa ô

*HĐ 4: Nhóm

- Bước 1 :

HS nghiên cứu SGK , quan sát kỹ H

29.2 , thảo luận phần khái niệm ,

nguyên nhân & phần biểu hiện của

tính địa ô Lưu ý sự thay đổi các

đới thực vật theo chiều T - Đ ở các

vĩ độ 40* B & 20* N , lưu ý đến sự

phân bố đất & đại dương để giải

thích nguyên nhân

- Bước 2 :

phân chia bề mặt đất thành : lục địa , đại dương , địa hình núi cao

3 Biểu hiện

a Quy luật địa ô -Khái niệm :

- Là sự thay đổi có quy luật của các thành phần

tự nhiên & các cảnh quan

HS lên trình bày GV chuẩn kiến

thức

*HĐ 5 : Nhóm

- Bước1 :

Các nhóm nguyên cứu SGK , quan

sát kỹ H 29.3 , thảo luận về khái

niệm , nguyên nhân & biểu hiện của

tính đai cao Yêu cầu các nhóm

quan sát sự thay đổi các vành đai

thực vật tự chân núi lên đỉnh núi

theo kinh độ

- Nguyên nhân : Do sự phân bố đất , biển & đại dương

- Biểu hiện :

Sự thay đổi các thảm thực vật theo kinh độ

b, quy luật đai cao

qua hình ảnh các vành đai thực vật

theo độ cao trên núi Chim-bô-ra-giô

(trên bảng) & Hình 29.3 So sánh

- Từ đó nêu được mối quan hệ giữa

qui luật địa đới & Phi địa đới

- Bước 2 :

HS trình bày , yêu cầu sử dụng các

hình trên bảng GV chuẩn xác kiến

thức Có thể bổ sung các câu hỏi

sau :

- Phân biệt : Nguyên nhân làm nhiệt

độ giảm từ xích đạo về hai cực &

nguyên nhân làm cho nhiệt độ giảm

theo độ cao

- Hãy chứng minh Quy luật địa đới

& phi địa đới diễn ra đồng thời &

tương hỗ nhau

- Khái niệm : Sự thay đổi

có quy luật của các thành phần tự nhiên & các cảnh quan địa lí theo độ cao của địa hình

- Nguyên nhân : Do sự thay đổi nhiệt ẩm theo độ cao

Biểu hiện : Sự phân bố các vanhg đai thực vật theo độ cao

IV Đánh giá

1 Các đới gió phân bố từ hai cực về Xích đạo lần lượt là :

A Gió Tây ôn đới , gió Đông cực , Mậu dịch

B Mậu dịch , Gió Tây ôn đới , gió Đông cực

C Gió Đông cực , gió Tây ôn đới , Mậu dịch

2 Hãy nối các ý A với ý B sao cho phù hợp :

A Các quy luật B Biểu hiện

- Quy luật địa đới

- Quy luật phi địa đới

- Sự phân bố các vòng đai nhiệt

- Sự thay đổi các cảnh quan theo kinh

độ

- Các đới đất & các thảm thực vật

- Các đai áp & các đới gió trên TĐ

- Sự thay đổi các thảm thực vật theo đai cao

3 Điểm khác nhau cơ bản giữa quy luật địa đới & quy luật phi địa đới là :

A Nguyên nhân hình thành

B Hình thức biểu hiện

C Sự phân bố lục địa và đại dương

D Sự phân bố các đai khí áp

V Hoạt động nối tiếp :

Làm bài tập 1 ,2 trang 100 SGK