MƯA I.Mục tiêu : *Kiến thức : -Trình bày nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự ngưng đọng hơi nước , sự hình thành sương mù , mây, mưa.. - Hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến lượng mưa.. - Nhận
Trang 1NGƯNG ĐỌNG HƠI NƯỚC TRONG KHÍ QUYỂN MƯA
I.Mục tiêu :
*Kiến thức :
-Trình bày nguyên nhân chủ yếu dẫn đến sự ngưng đọng hơi nước ,
sự hình thành sương mù , mây, mưa
- Hiểu rõ các nhân tố ảnh hưởng đến lượng mưa
- Nhận biết sự phân bố mưa theo vĩ độ
- Hiểu rõ ảnh hưởng của đại dương đến phân bố mưa
* Kĩ năng :
- Phân tích mối quan hệ nhân quả giữa các yếu tố : nhiệt độ , khí hậu , khí áp , đại dương với lượng mưa
- Phân tích biểu đồ ( đồ thị ) phân bố lượng mưa không đông đều theo vĩ độ
- Đọc bản đồ và giả thích sự phân bố mưa trên thế giới do ảnh hưởng của đại dương
II Thiết bị dạy học :
- Các hình vẽ , sơ đồ về quá trình hình thành mây , mưa
- Bản đồ phân bố mưa trên thế giới
Trang 2- Phóng to biểu đồ các kiểu khí hậu trong SGK
III Hoạt động dạy học :
Khởi động :
* Phương án 1 : GV yêu cầu học sinh trình bày về nguyên nhân , đặc điểm của gió Tây ôn đới , gió Mậu dịch , gió Mùa
GV nói : Gió có liên quan gì đến độ ẩm không khí không ? Khi nào thì hơi nước trong không khí ngưng đọng thành sương , mây mưa ?
* Phương án 2 :
Các em đã từng học về độ ẩm không khí và mưa ở lớp sáu Vậy độ
ẩm không khí là gì ? Có mấy loại độ ẩm không khí ? Thế nào là sương mù , mây , mưa ? Sương mù , mây mưa được hình thành như thế nào ?
Hoạt động của GV và HS Nội dung chính
HD 1 : Cặp hoặc nhóm
I) Sự ngưng đọng hơi nước
Trang 3Bước 1 :
HS dựa vào SGK , vốn hiểu
biết , thảo luận theo gợi ý
- Khi nào thì hơi nước trong
không khí ngưng đọng ? ( điều
kiện ngưng đọng hơi nước )
- Nguyên nhân làm cho nhiệt
độ không khí giảm ?
- Sương mù hình thành ở đâu
? Điều kiện để hình thành
sương mù ?
- Mây được hình thành như
thế nào ?
- Dựa vào hình vẽ : đọc tên
các loại mây từ thấp lên cao
Mây nào thường gây ra mưa ?
Bước 2
trong khí quyển 1.Ngưng đọng hơi nước
-Hơi nước sẽ ngưng tụ khi có hạt nhân ngưng đọng như hạt bụi , khói , muối và một trong hai diều kiện : + Không khí chứa nhiều hơi nước
+ Khi không khí gặp lạnh 2) Sương mù
+ Là sư ngưng đọng hơi nước
ở gần mặt đất 3) Mây và mưa
a.Mây + Là sự tích tụ hơi nước ở tầng cao
b Mưa
- Các hạt nước trong đám mây
Trang 4HS trình bày kết quả , GV
giúp HS chuẩn kiến thức
HĐ 2 : Cá nhân / cặp
Bước 1 : HS dựa vào SGK ,
vốn hiểu biết , trả lời các câu
hỏi :
- Mưa được hình thành như
thế nào ?
- Nước rơi trong điều kiện nào
thì gọi là tuyết rơi ?
- Giải thích sự hình thành mưa
đá
Bước 2 : HS trình bày kết quả
, GV giúp HS chuẩn kiến thức
Hđ 3:
Phân tích các nhân tố ảnh
hưởng tới lương mưa
vận động , kết hợp với nhau , ngưng tụ thêm , kicks thước lớn hơn và rơi xưống thành mưa
- Tuyết rơi : Nước rơi khi nhiệt độ ở 0*C , không khí yên tĩnh
- Mưa đá : + Xẩy ra trong điều kiện thời tiết nóng oi bức
+ Không khí đối lưu mạnh
> hạt nước trong mây bị đẩy lên đẩy xuống nhiều lần gặp lạnh > hạt băng > lớn dần -> rơi xuống đất thành mưa đá
II Các nhân tố ảnh hưởng đến
Trang 5Hđ 4:
- Hs Phân tích biểu đồ sự phân
bố lượng mưa theo vĩ độ
- Khu vực mưa nhiều ,mưa ít
từ xích đạo về 2 cực
- Mối quan hệ khu vực mưa
nhiều ,mưa ít với khí áp ,gió
- Gv tổng kết
lượng mưa
1 Khí áp
2.Ph rông 3.Gió 4.Dòng biển 5.Địa hình III.Sự phân bố lượng mưa
1 Mưa không đều theo vĩ độ
- ở xích đạo mưa nhiều nhất ,tiếp đến là vùng ôn đới
- Mưa ít ở chí tuyến , khi càng
về 2 cực
Trang 6Hđ5 :
- Dựa vào bản đồ sự phân bố
lượng mưa trên thế giới =>
nhận xét sự phân hoá lương
mưa từ đông sang tây vĩ độ 40
B
- Mối quan hệ lượng mưa vơi
vị trí gần biển xa biển ?
- Tại sao có khu vực gần biển
nhưng mưa ít ?
- Gv tổng kết
Hđ 6;
- Tại sao ở vùng xích đạo lại
mưa nhiều ?
- Liên hệ thực tế So sánh
2 Mưa không đều do ảnh hưởng của đại dương
- Gần biển mưa nhiều ,xa biển mưa ít
- dòng biển nóng chảy qua mưa nhiều ,dòng biển lạnh chảy qua mưa ít
Trang 7lượng mưa ở sườn đón gió và
sườn khuất gió theo độ cao
- Gv tổng kết
IV.Hoạt động tiếp nối :
? Nhận xét và giải thích sự phân hoá lượng mưa ở nước ta
- Sườn núi Tây - đông dãy trường sơn
- Hà Nội - Huế - Tphcm