Mục tiêu của chương Hệ thống tài chính - Trung gian tài chính - Thị trường tài chính Thị trường vốn vay Tác động của chính sách đối với tiết kiệm và đầu tư - Tác động của chính sách
Trang 1Tiết kiệm, đầu tư và hệ thống
tài chính
Chương 4
Trang 2Mục tiêu của chương
Hệ thống tài chính
- Trung gian tài chính
- Thị trường tài chính
Thị trường vốn vay
Tác động của chính sách đối với tiết kiệm và đầu tư
- Tác động của chính sách khuyến khích tiết kiệm
- Tác động của chính sách khuyến khích đầu tư
- Tác động của chính sách tài khóa
Trang 3Hệ thống tài chính
Hệ thống tài chính giúp cho tiết
kiệm của người này ăn khớp với
đầu tư của người khác
Trang 4Hệ thống tài chính được cấu thành bởi các thể chế tài chính điều
hành hoạt động của những người tiết kiệm và những người đi vay
Thể chế tài chính
Thị trường tài chính
Người tiết kiệm cung
cấp vốn trực tiếp
cho người đi vay
Trung gian tài chính
Người tiết kiệm cung
cấp vốn gián tiếp
cho người đi vay
Thị trường
trái phiếu Thị trường cổ phiếu Ngân hàng Quỹ đầu tư
Trong ví dụ trước, hình thức cho vay trực tiếp hay gián tiếp?
Trang 5Thị trường tài chính
Thời hạn
xác định
Là chứng
từ ghi nợ cố địnhLãi suất
Thời hạn
không xác định
Là chứng
từ góp
vốn
Cổ tức
(lãi suất)
chia theo lợi nhuận
Trái phiếu
Cổ phiếu
Trang 6Thị trường trái phiếu
0
40
80
120
160
200
Hồng Công Indonesia Malaysia Philippines Singapore Thái Lan Việt Nam
Trái phiếu chính phủ Trái phiếu công ty
Thị trường trái phiếu bằng đồng nội tệ một số nước châu Á, 2007
Nguồn: Ngân hàng phát triển châu Á, Asian Bond Monitor
Tỷ USD
Trang 740
80
120
160
200
Trái phiếu chính phủ Trái phiếu công ty
% GDP
Thị trường trái phiếu bằng đồng nội tế một số nước châu Á, tính theo
% GDP, 2007
Nguồn: Ngân hàng phát triển châu Á, Asian Bond Monitor
Tỷ lệ trung bình của các nước khu vực Đông Á
Trang 8Một số nhận định
Quy mô thị trường trái phiếu gia tăng theo sự phát triển của thị trường tài
chính Ví dụ: Nhật, Hàn Quốc, Singapore trái phiếu là một công cụ tài chính hữu hiệu để huy động vốn, cũng như là một hình thức tiết kiệm
hiệu quả
Ở các nước thị trường trái phiếu mới hình thành, trái phiếu chính phủ
chiếm tỷ trọng cao Lý do: trái phiểu chính phủ có độ rủi ro thấp hơn
Thị trường trái phiếu Việt Nam đang ở giai đoạn hình thành và phát triển
(chỉ tính riêng năm 2007 quy mô thị trường tăng 98%)
Trang 9Thị trường cổ phiếu
Thời kỳ hoàng kim của VN-Index
Trang 10Thị trường vốn vay
Khái niệm “Tiết kiệm” và “đầu tư” trong kinh tế học vĩ mô:
- Tiết kiệm là phần thu nhập còn lại sau khi đã chi cho tiêu dùng
- Đầu tư là hoạt động mua tư bản hiện vật phục vụ mục đích sản xuất
Hoạt động “đầu tư chứng khoán” như chúng ta thường nghe thấy trên đài, báo, trong kinh
tế học được coi là một hình thức tiết kiệm, thông qua thị trường chứng khoán.
Trang 11Quan hệ giữa tiết kiệm và đầu tư trong nền kinh tế đóng
NX = 0
GDP = Y = C + I + G
Y – C – G = I
(Y – C – T) + (T – G) = I
Sp + Sg = I
S = I
Cơ chế nào để tiết kiệm chuyển hóa thành đầu tư?
Trang 12Mô hình thị trường vốn vay
Cung
Cầu
5%
$1,200
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
Trang 13Lãi suất thực tế
1
i
Ví dụ:
- Tiền gửi tiết kiệm: 1200 USD
- Giá Iphone: 200 USD
- Lãi suất danh nghĩa 8%/năm
- Lạm phát: 6%/năm
Tính lãi suất thực tế?
Lãi suất danh nghĩa là tỷ lệ mà người cho vay được hưởng khi cho vay một lượng tiền nào đó
Lãi suất thực tế là tỷ lệ gia tăng sức mua của người cho vay được tạo ra bởi
khoản tiền cho vay
Với lạm phát thấp r i
Trang 14Lãi suất thực tế và hành vi tiết kiệm, đầu tư
Cung
Cầu
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
5%
$1,200
Các dự án với lợi suất lớn hơn 5% sẽ được tài trợ vốn
Các dự án với lợi suất nhỏ hơn 5% sẽ không được tài trợ vốn
Các khoản tín dụng với lãi suất lớn hơn 5% sẽ không tìm được người vay
Các khoản tín dụng với lãi suất nhỏ hơn 5% sẽ tìm được người vay
E
Trang 15Tác động của chính sách khuyến khích tiết kiệm
S 0
D 0
r0
Q0
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
S 1
r1
Q1
1 … làm tăng cung vốn vay
2 … làm
giảm lãi xuất
cân bằng
3 … làm tăng lượng vốn vay cân bằng
E 0
E 1
Trang 16Tác động của chính sách khuyến khích đầu tư
S 0
D 0
r0
Q0
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
D 1
r1
Q1
E 0
tăng cầu vốn vay
2 … làm tăng
lãi suât cân
bằng
3 … làm tăng lượng vốn vay cân bằng
Trang 17Tác động của chính sách tài khóa
S 0
D 0
r0
Q0
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
S 1
r1
Q1
1 … làm giảm cung vốn vay
2 … làm tăng
lãi xuất cân
bằng
3 … làm giảm lượng vốn vay cân bằng
E 0
E 1
Chính sách tăng chi tiêu chính phủ
∆G
Trang 18Tác động của chính sách tài khóa
S 0
D 0
r0
Q0
Lãi suất
thực tế
Lượng vốn vay
S 1
r1
Q1
1 … làm tăng cung vốn vay
2 … làm giảm lãi xuất cân bằng
3 … làm tăng lượng vốn vay cân bằng
E 0
E 1
Chính sách tăng thuế
c.∆T