Qúa trình cải thiện điều kiện lao động trong tổ chức thực trạng và giải pháp

Qúa trình cải thiện điều kiện lao động trong tổ chức thực trạng và giải pháp

LỜI MỞ ĐẦU

Cải thiện điều kiện lao động là nhân tố để tăng năng suất lao động, tăng khảnăng làm việc và bảo đảm sức khoẻ, an toàn cho người lao động với nhận thức đótrong những năm gần đây người sử dụng lao động đã tìm mọi biện pháp để hạn chếảnh hưởng của điều kiện lao động đến người lao động

Người sử dụng lao động đã quan tâm đến sức khoẻ người lao động hơn, họcoi người lao động như là người chủ thứ hai trong doanh nghiệp cũng vì thế màngười lao động cũng hết lòng vì doanh nghiệp, họ hăng say làm việc nhằm đạtđược mục tiêu mà doanh nghiệp đề ra Nhưng trong thực tế vẫn còn tồn tại nhữngđiều kiện lao động trong doanh nghiệp vẫn ảnh hưởng tới sức khoẻ của người laođộng do có thể là ở phía doanh nghiệp hoặc có thể ở phía người lao động Bởi vậychúng ta cần hoàn thiện hơn nữa, quan tâm hơn nữa đến người lao động về phía tổchức, doanh nghiệp, người sử dụng lao động không ngừng tìm tòi, phát huy nhữngsáng kiến mới để hoàn thiện hơn nữa, cải tiến hơn nữa nhằm bảo đảm sức khoẻ chongười lao động từ đó tăng năng suất lao động Vì vậy em muốn tìm hiểu sâu hơn để

từ đó có những lời khuyên, góp ý nhằm hoàn thiện tốt điều kiện lao động giúp chongười lao đông và người sử dung lao động đều hài lòng

Mục đích nghiên cứu của đề tài này nhằm xác định điều kiên lao động củacông nhân ở trong doanh nghiệp, qua đó đánh giá hiệu quả của quá trình chăm sóc,bảo vệ sức khoẻ của người lao động Xác định nguy cơ mắc bệnh trong công nhân

và kiến nghị những biện pháp cần thiết để phòng bệnh nghề nghiệp và bảo vệ sứckhoẻ cho người lao động

Trong đề tài này đối tượng được nghiên cứu là công nhân trong cac doanhnghiệp việt nam, doanh nghiệp liên doanh, doanh nghiệp 100%vốn nước ngoài.Những người trực tiếp sản xuất ra sản phẩm họ trực tiếp phải gánh chịu những điềukiện lao động độc hại, nguy hiểm, những căn bệnh của điều kiện lao động tạo ranhư gan, phổi, về những đường hô hấp, về tim, mạch

Trong đề tài này kết cấu gồm

Chương I: Lý Cơ sỏ lý luận chung của cải thiện điều kiện lao động trong

CƠ SỎ LÝ LUẬN CHUNG VỀ CẢI THIÊN ĐIỀU KIỆN LAO ĐỘNG

TRONG TỔ CHỨC, DOANH NGHIỆP

I KHÁI NIỆM CHUNG

Quá trình lao động của con người bao giờ cũng diễn ra trong một môi trườngsản xuất nhất định Mỗi môi trường sản xuất khác nhau có các nhân tố khác nhautác động đến người lao động.Tổng hợp những nhân tố ấy chính là điều kiện laođộng.Điêu kiện lao động là tổng hợp các nhân tố của môi trường sản xuát có ảnhhưởng tới sức khoẻ và khả năng làm việc của người lao động

II CÁC NỘI DUNG CỦA ĐIỀU KIỆN LAO ĐỘNG

1 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 1

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 1 khi nó được thực hiện trongđiều kiện lao động nhẹ nhàng thoải mái , những công việc loại này thường có tácdụng tập luyện , nâng cao khả năng làm việc và góp phần nâng cao sức khoẻ ngườilao động

2 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 2

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 2 là điều kiện làm việc phù hơpvới điều kiện vệ sinh an toàn lao động và những tiêu chuẩn sinh lý ở mức độ chophép của điều kiện cơ thể của người lao động

3 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 3

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 3 khi nó được thực hiên trongđiều kiên lao động tương đối khônng thuận lợi hoặc có một số yếu tố tiêu chuẩnvượt cho phép ở mức không đáng kể, khả năng làm việc của người lao động chưaảnh hưỏng nhiều các biến đổi tâm sinh lý trong quá trình lao động được phục hồinhanh , sức khoẻ lâu dài của người lao động cũng như trước mắt không bị ảnhhưởng đáng kể

4 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 4

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 4 là công việc mà dưới tác độngcủa những yếu tố điều kiện lao động không thuận lợi (độc hại và nguy hiểm ) cóthể dẫn đến phản ứng đặc trưng của trạng thái tiền bệnh lý và tới hạn ở nhữngngười thực sự khoẻ mạnh, khả năng làm việc của người lao động bị ảnh hưởng sấu

ở mức độ nhất định và sức khoẻ giảm sút những công việc này không thích hợpvới những người kém sức khoẻ hoặc mắc bệnh

5 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 5

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 5 đó là những trường hợp khingười lao động làm việc trong những điều kiện rất không thuận lợi xuất hiện cácyếu tố vệ sinh môi trường vượt tiêu chuẩn cho phép nhiều lần, cường độ lao độnglớn , hoạt động thần kinh tâm lý căng thẳng Phản ứng đặng trưng của cơ thể ítnhiều chuyển sang trạng thái bệnh lỳ sau lao động cần có thời gian dài để phục hồicác choc năng bị rối loạn do lao động sinh ra, ở những công việc loại này tỷ lệngười mắc bệnh nghề nghiệp cao

6 Điều kiên lao động ở mức độ nặng nhọc loại 6

Điều kiện lao động ở mức độ nặng nhọc loại 6 khi lao động được tiến hànhtrong những điều kiện lao động rất nặng nhọc độc hại các yếu tố vệ sinh môi trườngvượt tiêu chuẩn cho phép quá cao ở sấp sỉ ngưỡng chựu đựng tối đa cho phép của

cơ thể, thời gian làm việc quá dài ở những công việc loại này sẽ làm phản ứng đặctrưng của trạng thái chức năng cơ thể chuyển sang trạng thái bệnh lý và mất đi khảnăng bảo vệ và đền bù

Qua các nhóm điều kiện lao động ta thấy các nhân tố trên đây đều có tácđộng, ảnh hưởng đến sức khoẻ, khả năng làm việc của con người trong quá trìnhlao động Mỗi một nhân tố khác nhau có mức độ tác động ảnh hưởng khác nhau.Trong bản thân từng nhân tố cũng có nhiều mức độ ảnh hưởng đồng thời sự kết hợpgiữa các nhân tố cũng dẫn đến những tác động khác nhau đến sức khoẻ khả nănglàm việc và hoạt động sống của con người Tác động của các nhân tố điều kiện laođộng làm hai loại:

Nếu mức độ mệt mỏi nằm trong ngưỡng sinh lý của con người thì có tácdụng tốt ,tạo điều kiện thuận lợi cho hệ thống chức năng trong cơ thể được rènluyện , năng cao khả năng thích nghi và phát triển hoàn thiện hơn dẫn tới khả nănglao động cao , năng suất chất nượng sản phẩm tăng

Nhưng nếu mức mệt mỏi vượt quá ngưỡng sinh lý , ngưỡng khả năng chựuđựng của con người thì tác hại xấu , thậm trí rất xấu sẽ xẩy ra như tai lan lao động ,bệnh nghề nghiệp … từ đó năng suất chất lượng hiệu quả của lao động bị giảm xút, sản phẩm cũng giảm

Nhiệm vụ của cải thiện điều kiện lao động là đưa hết tất cả những nhân tốĐKLĐ vào trạng thái tối ưu để chúng không dẫn đến sự vi phạm những hoạt độngsống của con người mà ngược lại có tác động thúc đẩy củng cố sức khoẻ, nâng caokhả nâng làm việc Để đạt được muc tiêu đó các xí nghiệp cần phải tiến hành đồng

bộ các biện pháp để cải thiện điều kiện lao động áp dụng các tiêu chuẩn quy địnhcủa nhà nước về vệ sinh an toàn lao động trong điều kiện nước ta hiện nay

Cải thiện các điều kiện lao động có một ý nghĩa rất quan trọng trong tổ chứclao động khoa học Điều kiện lao động thuận lợi sẽ tạo tiền đề cho việc thực hiện

có hiệu quả các quá trình lao động Cải thiện các điều kiện lao động còn nâng cao

sự hứng thú trong lao động , tạo điều kiện cho giáo dục tinh thần lao động cộng sảnchủ nghĩa cho con người Cải thiện các điều kiện lao động là một nhân tố quantrọng để nâng cao năng suất lao động và bảo vệ sức khoẻ cho người lao động

CHƯƠNG II THỰC TRẠNG CỦA ĐIỀU KIỆN LAO ĐỘNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN NĂNG

SUẤT LAO ĐỘNG – KHẢ NĂNG LÀM VIỆC – SỨC KHỎE

NGƯỜI LAO ĐỘNG

I CÁC ĐIỀU KIỆN LAO ĐỘNG ẢNH HƯỞNG ĐẾN NĂNG SUẤT LAO ĐỘNG – KHẢ NĂNG LÀM VIỆC – SỨC KHỎE NGƯỜI LAO ĐỘNG

1 Nhóm điều kiện tâm sinh lý lao động

Quan niệm về giá trị ngày nay ngày càng có chiều hướng thay đổi Trướckia người ta coi trọng thu nhập cao , kiếm ra nhiều tiền hơn là tính chất của côngviệc và môi trường làm việc Thì nay quan niệm này dần nhường chỗ cho việcngười lao động quan tâm đến tính chất của công việc , môi trường làm việc có ảnhhưởng tới sức khoẻ không , có sự thoải mái trong công việc trong quá trình laođộng không …

Nhưng trong quá trình lao động thì công việc nó có công việc khó , côngviệc rẽ , công việc nguy hiểm công việc không nguy hiểm , công việc độc hại haycông việc không độc hại …Ơ trong mỗi điều kiện khác nhau nó sẽ ảnh hưởng đếnNSLĐ- KNLV- SKNLĐ là khác nhau Sự làm việc căng thẳng quá mức về thểlực , thần kinh sẽ làm cho năng suất lao động giảm do thể lực mỏi mệt từ đó thaotác công việc là không chuẩn xác , sự sai sót sản phẩm là lớn …

Nếu như vẫn lao động tiếp tục sự mệt mỏi vượt quá ngưỡng chựu đựng của

cơ thể làm cho người lao động có thể ngất ảnh hưởng đến sức khoẻ người lao động

từ đó tạo ra bệnh nghề nghiệp là có thể sẩy ra , làm cho người lao động mất đi khảnăng lao động Nhịp độ lao động quá nhanh cũng làm ảnh hưởng đến sức khoẻngười lao động hoặc quá trậm cũng ảnh hưởng đến sức khoẻ người lao động , tư thếcủa lao động , tính nhàn trán của công cũng làm cho người lao động cảm thấy mệtmỏi và dẫn tới lao động kém , hiệu quả lao động thấp

2 Nhóm điều kiện thẩm mỹ lao động

Điều kiện lao động là rất phong phú và đa dạng nó là yếu tốt ảnh hưởng lớnđến NSLĐ-KNLV-SKNLĐ Sự bố trí không gian sản xuất ở tại nơi làm việc cóphù hợp , trang thiết bị có phù hợp với thẩm mỹ không đó là yếu tố ảnh hưởng đếnnăng suất lao động của tổ chức , của doanh nghiệp

Sự bố trí không gian sản xuất hợp lý tạo cho người lao động có cảm giácthoải mái trong làm việc từ đó năng suất lao động tăng , sức khoẻ người lao độngđược bảo vệ làm cho khả năng làm việc cũng tăng Khi cảm giác không thoải máithì thường gia tăng sự kêu ca , phàn nàn có thể là những bất bình trong công việc Khi họ bất mãn công dẫn tới hành vi phá hoại ngầm và gây ra tiêu cực như bỏ việchoặc không hoàn thành nhiệm vụ …

Khi người lao động hài lòng với điều kiện lao động họ cảm thấy điều kiệnlao động là tốt thì có nghĩa năng suất lao động sẽ cao hơn vì sản xuất ít bị giánđoạn do công nhân ít vắng mặt hoặc ít bị ốm do điều kiện lao động tốt , tai nan laođộng không sẩy ra điều đó sẽ han chế thiệt hại về kinh tế trong tổ chức , trongdoanh nghiệp …

Điều kiện lao động luôn được người lao động quan tâm vì nó liên quan đến

sự an toàn của người lao động , sức khoẻ và sự thuận tiện cá nhân người lao động ,song đồng thời nó cũng là nhân tố hoàn thành tốt nhiệm vụ làm tăng năng suất laođộng

3 Nhóm điều kiện tâm lý xã hội

Trong quá trình CNH _ HĐH đất nước hiện nay , sự phát triển mạnh mẽ củanền kinh tế thì con người luôn muốn nhận được nhiều thứ từ công việc chứ khôngphải chỉ có tiền và các thành tựu nhìn tháy , họ muốn có được những thoả mãn nhucầu quan hệ trong tập thể , sự biết quan tâm người lãnh đạo , khen thưởng một cáchcông bằng của tổ chức , doanh nghiệp khi người lao động có sáng kiến nhằm tạođièu kiện để thi đua giữa người lao động với nhau

Trong khi tổ chức , trong doanh nghiệp có được một bầu không khí vui vẻ ,mọi thành viên trong tập thể luôn giúp đỡ nhau , người lãnh đạo của họ là ngườihiểu biết , thân thiện với mọi người lao động , biết đưa ra ngững lời khen ngợi khingười lao động biết hoàn thành tốt nhiệm vụ , biết lắng nghe ý kiến và kiết quantâm tới lợi ích của người lao động thì ắt rằmg tổ chức đó , doanh nghiệp đó sẽ có sựphát triển tốt đẹp và bền vững , năng suất lao động ngày càng tăng

Trong thức tế điều kiện lao động của người lao động ở trong cơ quan , cácdoanh nghiệp nhà nước , các doanh nghiệp nước ngoài và một số doanh nghiệp cóvốn đầ tư nước ngoài hiện nay vẫn còn kém Những người lao động trong cùng

tổ , phân xưởng , phòng ban …Với nhau vẫn chưa tìm được tiếng nói chung , họcòn có cạnh tranh với nhau làm tổn hại đến mối quan hệ trong tập thể , trong khi đómối quan hệ giữa người lãnh đạo với người lao động còn khoảng cách làm mất đinhững trao đổi , bày tỏ hay bàn bạc để tìm tiếng nói chung đã làm cho sự phát triển

và cạnh tranh trên thị trường doanh nghiệp là kém

4 Nhóm điều kiện chế độ làm viêc

Qua kết quả điều tra về mức độ hài lòng và thoả mãn về điều kiện lao động ởcác tổ chức , doanh nghiệp cho ta thấy được những điểm của người lao động nhậnxét về điều kiên lao động của như sau :

Mặt khác thực sự sản xuất kinh doanh thua lỗ và xa xút của doanh nghiệp tạicác doanh nghiệp trong những năm vừa qua cho thấy cần phải tìm ra nhữngnguyên nhân và giải pháp khắc phục Ngoài vấn đề sắp xếp tổ chức lại doanhnghiệp , cổ phần hoá , thay đổi , đa dạng hoá các hình thức sở hữu … Ta thấy vấn

đề điều kiện lao động cũng cần phải có những biện pháp giải quyết đồng bộ nhằm

sử dụng và khích lệ người lao động , tạo động cơ cho họ làm việc hết sức mình Đó

là biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh ở trong tương lai ở mọi

tổ chức , mọi doanh nghiệp

5 Nhóm điều kiện vệ sinh phòng bệnh

Ngoài những điều kiện tâm sinh lý , thẩm mỹ lao động , tâm lý xã hội thìnhóm điều kiện vế chế dộ làm việc và chế độ nghỉ ngơi , nhóm điều kiện về vệ sinhphòng bệnh của môi trường sản xuất kinh doanh cũng ảnh hưởng không nhỏ đếnnăng suất lao động , khả năng làm việc và sức khoẻ người lao động

xi măng thủ công là 2350kcal/ca , đào lò đá 2352kcal/ca … Thời gian làm việcbình quân của người lao động các nghề nặng nhọc , độc hại , nguy hiểm là8,13h/ngày

Như vậy các nghề nặng nhọc , độc hại , nguy hiểm trên thực tế làm việc vớithời gian trong ngày dài hơn so với quy định của luật lao động là 8h/ngày Trongkhi đó thời gian nghỉ giải lao thực tế bình quân của nghề này là 0,44h /ca lao động ,thời gian được nghỉ phép của lao động nghề này là 11,03 ngày phép trong năm sovới quy địng của luật lao động là 14 và 16 ngày phép trong năm

Nhìn chung thời gian cần thiết để người lao động hồi phục sức khẻo ở ngànhnghề này là thấp , sau thời gian nghỉ ngơi họ vẫn chưa cảm thấy phục hồi hoàn toànsức khoẻ Điều đó là nhân tố quan trọng ảnh hưởng đến năng suất lao động , sứckhoẻ người lao động và khả năng làm việc là rất lớn vì vậy cần phải có biện phàpcải thiện điều kiện lao động như nghỉ ngơi , ăn uống bồi dưỡng để tăng khả nănglàm việc , tăng sức khoẻ người lao động

Mọi nhân tố trên về điều kiện tâm sinh lý lao động , điều kiện về vệ sinhphòng bệnh , thẩm mỹ lao động , chế độ làm việc , tâm lý xã hội đều có tác độngảnh hưởng đến sức khoẻ , khả năng làm việc và năng suất lao động của con ngườitrong quá trình lao động Mỗi nhân tố khác nhau có mức độ tác động ảnh hưởngkhác nhau Trong bản thân từng nhân tố cũng có nhiều mức độ ảnh hưởng , đồngthời sự kết hợp giữa các nhân tố cũng dẫn đến những tác động tới sức khoẻ , khảnăng làm việc và hoạt động sống của con người

II NHỮNG ĐIỀU KIỆN VỆ SINH PHÒNG BỆNH VÀ THẨM MỸ ẢNH HƯỞNG ĐẾN NĂNG SUẤT LAO ĐỘNG – KHẢ NĂNG LÀM VIỆC – SỨC KHỎE NGƯỜI LAO ĐỘNG

1 Các nguồn chiếu sáng trong sản xuất

Theo sự phát triển của sản xuất đặc điểm của lao động cũng có những thayđổi theo các hướng như sau :

+ Độ chính xác của của công việc ngày càng tăng + Lượng thông tin ngày càng nhiều

+ Nhịp độ công việc ngày càng khẩn trương

Do vậy nhu cầu về chiếu sáng trong sản xuất ngày càng cao Thị lực của conngười phụ thuộc rất nhiều vào chiếu sáng Độ chiếu sáng tăng thì thị lực cũngtăng , độ ổn định của thị lực cũng lâu bền Mặt khác thành phần quang phổ củanguồn sáng cũng có tác dụng lớn đối với mắt ánh sáng màu vàng , da cam , xanhgiúp cho mắt làm việc tốt hơn và lâu mỏi hơn

Chiếu sáng trong sản xuất có ảnh hưởng trực tiếp đến nănn suất lao động ,sức khoẻ , khả năng làm việc và an toàn lao động của công nhân Công trìnhnghiên cứu cho thấy những cải tiến về chiếu sáng thừng nâng cao năng suất laođộng từ 5%-10%.

Các điều kiện lao động về tiếng ồn :

Trong sản xuất công nghiệp , tiếng ồn là nhân tố phổ biến của điều kiện laođộng , khi công nghiệp mới ra đời con người thường tự hào với tiếng ồn , coi đó làbiểu hiện của sản xuất hiện đại Nhưng càng ngày người ta càng phát hiện ra táchại của nó , để trống lại tiếng ồn ngày nay không còn là vấn đề lý luận mà đã trởthành một yêu cầu cấp bách của một số ngành sản xuất

Tiếng ồn là tập hợp của các âm thanh hỗn độn gây cho con người những cảmgiác khó chựu Làm việc trong điều kiện tiếng ồn thì khó tập trung tư tưởng , lâudẫn đến đau đầu , tróng mặt , mất ngủ , ăn không ngon , có hiện tượng cảm giáckhông chính xác , có thể dẫn tới bệnh nghề nghiệp … Người ta đã thấy dưới ảnhhưởng của tiếng ồn từ 80-90 db thì áp lực trong vỏ lão tăng , làm ức chế việc tiếtdịch , người ta đã điều tra các công nhận làm viêc lâu trong điều kiện ồn thấy tỷ lệđau dạ dầy khá cao

Ngoài ra tiếng ồn còn có thể làm tim đập nhanh hơn , huyết áp tăng cao Điều rõ nhất là tiếng ồn làm giảm năng suất lao động của công nhân Sự ảnhhưởng lớn nhất của tiếng ồn đối với sức khoẻ của người lao động là cơ quan thínhgiác , như khi làm việc trong điều kiện tiếng ồn thì người lao động chỉ nghe đượcnhững tiếng có cường độ lớn , sự mệt mỏi của thính giác là cao và đặc biệt là điếcnghề nghiệp

3 Các điều kiện về những rung động trong sản xuất

Rung động là những dao động cơ học của thiết bị hay các bộ phận của nóxung quanh vị trí cân bằng Người ta chia rung động làm 3 loại tuỳ theo sự tácđộng của nó tới cơ thể của con người là :

+ Rung động chung có ảnh hưởng đến toàn bộ cơ thể