Giáo trình hướng dẫn môn vật lý phần 2 potx

Vận tốc tức thời v tại thời điểm t đặc trưng cho chiều và độ nhanh chậm của chuyển động tại thời điểm đó... - Biết cách vẽ đồ thị tọa độ theo thời gian, vận tốc theo thời gian và từ đồ t

gian đi

3 Vận tôc tức thời

Vectơ vận tốc tức thời tại thời điểm t, kí hiệu là vectơ v, là thương số của vectơ độ dời MM ‘

và khoảng thời gian t rất nhỏ (từ

t đến t +t) thực hiện độ dời đó

t

MM v



 ' (khi t rất nhỏ)

Vận tốc tức thời v tại thời điểm t đặc trưng cho chiều và độ nhanh chậm của chuyển động tại thời điểm đó

Mặt khác khi t rất nhỏ thì độ lớn của độ dời bằng quãng đường đi được , ta có

t

s t

x











(khi t rất nhỏ)

tức độ lớn của vận tốc tức thời luôn luôn bằng tốc độ tức thời

Hoạt động 4 ( phút): Vận dụng, củng cố

-Yêu cầu: nêu câu hỏi Nhận xét câu trả

lời của các nhóm

-Yêu cầu: HS trình bầy đáp án

-Đánh giá, nhận xét kết quả giờ dạy

-Thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi trắc nghiệm theo nội dung 1,2 (SGK)

-Làm việc cá nhân giải bài tập 4 (SGK) -Ghi nhận kiến thức: độ dời, vận tốc trung bình, vận tốc tức thời

-So sánh quãng đường với độ dời; tốc

độ với vận tốc

-Trình bày cách vẽ, biểu diễn vận tốc

Hoạt động 5 ( phút): Huớng dẫn về nhà

-Nêu câu hỏi và bài tập về nhà

-Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau

-Ghi câu hỏi và bài tập về nhà

-Những chuẩn bị cho bài sau

Bài 2 VẬN TỐC TRONG CHUYỂN ĐỘNG THẲNG

CHUYỂN ĐỘNG THẲNG ĐỀU (Tiết 2)

A MỤC TIÊU

1 Kiến thức

- Biết cách thiết lập phương trình chuyển động thẳng đều Hiểu được phương trình chuyển động mô tả đầy đủ các đặc tính của chuyển động

- Biết cách vẽ đồ thị tọa độ theo thời gian, vận tốc theo thời gian và từ đồ thị

có thể xác định được các đặc trưng động học của chuyển động

2 Kỹ năng

- Lập phương trình chuyển động

- Vẽ đồ thị

- Khai thác đồ thị

B CHUẨN BỊ

1 Giáo viên

- Một ống thủy tinh dài đựng nước với bọt không khí

- Chuẩn bị thí nghiệm về chuyển động thẳng và chuyển động thẳng đều

2 Học sinh

- Các đặc trưng của đại lượng vectơ?

- Giấy kẻ ô li để vẽ đồ thị

3 Gợi ý ứng dụng CNTT

- Soạn câu hỏi trắc nghiệm cho phần kiểm tra bài cũ, luyện tập củng cố

- Mô phỏng chuyển động bọt khí trong ống nước và các dạng đồ thị của chuyển động thẳng đều

C TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

Hoạt động 1 ( Phút): Kiểm tra bài cũ

Đặt câu hỏi cho HS Cho HS lấy ví dụ Nhớ lại khái niện của chuyển động

thẳng đều, tốc độ của một vật ở lớp 8

Hoạt động 2 ( phút): Tìm hiểu chuyển động thẳng đều

Hướng dẫn của GV Hoạt động của HS Nội dung

-Yêu cầu: HS đọc

SGK, trả lời câu hỏi

-Cùng HS làm thí

nghiệm SGK

-Hướng dẫn: HS vẽ

hình, xác định tọa độ

chất điểm

-Nêu câu hỏi cho HS

thảo luận

-Cùng HS làm các thí

nghiệm kiểm chứng

-Khảng định kết quả

-Đọc SGK Trả lời câu hỏi C2

-Cùng GV làm thí nghiệm ống chứa bọt khí

- Ghi nhận định nghĩa chuyển động thẳng đều

-Viết công thức (2.4) -Vận tốc trung bình trong chuyển động thẳng đều?

-So sánh vận tốc trung bình và vận tốc tức thời?

-Cùng GV làm thí nghiệm kiểm chứng

1 Chuyển động thảng đều

Định nghĩa: Chuyển động thẳng đều là chuyển động thẳng, trong đó chất điểm có vận tốc tức thời không đổi

Hoạt động 3 ( phút): Thiết lập phương trình của chuyển động thẳng đều

Đồ thị vận tốc theo thời gian

Hướng dẫn

của GV

Hoạt động của HS

Nội dung

-Yêu cầu: HS

chọn hệ quy

chiếu

-Nêu câu hỏi

cho HS tìm

được công

thức và vẽ

được các đồ

thị

-Nêu câu hỏi

C6

-Viết công thức tính vận tốc từ

đó suy ra công thức (2.6)

-Vẽ đồ thị 2.6 cho 2 trường hợp -Xác định

độ dốc đường thẳng biểu diễn -Nêu ý nghĩa của hệ

số góc?

-Vẽ đồ thị H 2.9

-Trả lời câu

*Phương trình chuyển động thẳng đều Gọi x0 là tọa độ của chất điểm tại thời điểm ban đầu

t0 = 0, x là tọa độ tại thời điểm t sau đó Vận tốc của chất điểm bằng:







t

x x

v 0 hằng số

Từ đó: xx0 vt

vt x

x 0 tọa độ x là một hàm bậc nhất của thời gian t

Công thức (1) gọi là phương trình chuyển động của chât điểm chuyển động thẳng đều

2 Đồ thị

a Đồ thị toạ độ Đường biểu diễn pt (1) là đường thẳng xiên góc xuất phát từ điểm (x0, 0) Độ dốc của đường thẳng

là

v t

x x





tan

hỏi C6 Trong chuyển động thẳng đều, hệ số góc của đường

biểu diễn tọa độ theo thời gian có giá trị bằng vận tốc

Khi v > 0, tan > 0, đường biểu diễn đi lên phía trên

Khi v < 0, tan < 0, đường biểu diễn đi xuống phía dưới

b Đồ thị vận tốc Trong chuyển động thẳng đều, vận tốc không thay đổi Đồ thị biểu diễn vận tốc theo thời gian là một đường thẳng song song với trục thời gian

Độ dời (x-x0) được tính bằng diện tích hình chữ nhật có một cạnh bằng v0 và một cạnh bằng t Ở đây vận tốc tức thời không đổi, bằng vận tốc đầu v0 :

v = v0

Hoạt động 4 ( phút): Vận dụng, củng cố

-Yêu cầu: Nêu câu hỏi Nhận xét câu trả

lời của các nhóm

-Yêu cầu: HS trình bày đáp án

-Thảo luận nhóm trả lời các câu hỏi trắc nghiệm theo nội dung câu 3,4 (SGK); bài tấp 3 (SGK)

-Làm việc cá nhân giải bài tập 7 (SGK)

x0

v > 0 v < 0

v0 v

x0

-Đánh giá, nhận xét kết quả giờ dạy

-Ghi nhận kiến thức: chuyển động thẳng đều, phương trình chuyển động

và đồ thị tọa độ – Thời gian ; vận tốc – thời gian

-Khai thác được đồ thị dạng này

-Nêu các ý nghĩa

Hoạt động 5 ( phút): Hướng dẫn về nhà

-Nêu câu hỏi và bài tập về nhà

-Yêu cầu: HS chuẩn bị bài sau

-Ghi câu hỏi và bài tập về nhà

-Những sự chuẩn bị cho bài sau