Báo cáo: Quan điểm cách tiếp cận của trường phái sự phụ thuộc ppsx

Quan điểm,cách tiếp cận của trường phái sự phụ thuộc • Blomstrom và Hette 1984 cho rằng trường phái sự phụ thuộc phản ánh tiếng nói của các nước thế giới thứ 3 để đối lại với quản điểm c

LÝ THUYẾT PHÁT TRIỂN

Quan điểm cách tiếp cận cuả trường phái sự phụ thuộc

Giảng viên hướng dẫn:NGHUYỄN MINH ĐỨC

Sinh viên thực hiện :Nhóm 4

Quan điểm cách tiếp cận của trừơng phái sự phụ

thuộc

I Bối cảnh lịch sử

II Thừa kế lý thuyết

III Một số nghiên cứu điển hình

IV Các giả định cơ bản của trường phái sự phụ

thuộc

V Hàm ý chính sách của trường phái sự phụ thuộc

Quan điểm,cách tiếp cận của trường phái sự

phụ thuộc

• Blomstrom và Hette (1984) cho rằng trường phái sự phụ thuộc phản ánh tiếng nói của các nước thế giới thứ 3 để đối lại với quản điểm của trường phái hiện đại hóa

I Bối cảnh lịch sử

• Sự đổ vỡ của chương trình “phát triển kinh tế các nước Châu Mỹ La Tinh-ECLA” của Liên hợp quốc kéo theo

những khủng hoảng về kinh tế chính trị ,xã hội ở các

nước này trong những năm đầu của những năm 1960 :

⇒Sự mất niềm tin vào các lý thuyết của trường phái hiện đại hóa

• Chịu ảnh hưởng từ mô hình phát triển từ Trung Quốc và

Cu ba :Tiến lên xã hội chủ nghĩa bỏ qua giai đoạn tư bản chủ nghĩa

II Thừa kế lý thuyết

• Phê phán chính sách chuyên môn hóa lệch lạc của

ECLA

• Tư tưởng của chủ nghĩa Macxit mới :Dựa trên thắng lợi của cách mạng Trung Quốc và Cuba

III Một số nghiên cứu điển hình

Frank: Sự phát triển của sự kém phát triển

• Phê phán lý thuyết của trường phái hiện đại hóa vì:

- Trường phái HĐH giả định rằng sự lạc hậu của các

nước thế giới thứ 3 là do các yếu tố nội tại của các nước này

- Trường phái HĐH bỏ qua lịch sử của các nước này và cho rằng các nước phát triển phương tây là hình mẫu để các nước thế giới thứ 3 hướng tới

Giải thích sự kém phát triển của các nước thế giới thứ 3

là hệ quả của một quá trình lịch sử lâu dài bị thực dân xâm lược

Sử dụng mô hình “quốcmẫu –chư hầu”đểgiải thích cơ chế tạo nên sự kém phát triển:Sự bóc lột của các nước phát triển chính là nguyên nhân dẫn đến sự kém phát triển ở các nước thế giới thứ 3;càng có quan hệ chặt chẽ với các nước phát triển thì các nước thế giới thứ 3 càng khó thoát khỏi sự kém phát triển

Dos Santos:Cấu trúc của sự phụ thuộc

• Định nghĩa về sự phụ thuộc :Khi nào thì mối quan hệ

giữa hai hay nhiều quốc gia được coi ở dạng phụ thuộc?

• Có 3 dạng quan hệ phụ thuộc trong lịch sử :

- Đến cuối thế kỷ 19 :Sự phụ thuộc ở dạng thuộc địa

-Từ cuối thế kỷ 19 :Sự phụ thuộc tài chính –công nghiệp -Tư sau CTTG II :Sự phụ thuộc công nghệ -công nghiệp

Sự phụ thuộc công nghê –công nghiệp

• Từ sau CTTG II,các nước kém phát triển bắt đầu quá

trình công nghiệp hóa và gặp những khó khăn cơ bản và các khó khăn này được tạo ra từ mối quan hệ với các nước phát triển

• Các khó khăn cơ bản này là :

-Phụ thuộc vào xuất khẩu

-Tình trạng thâm hụt cán cân thanh toán

-Sự độc quyền công nghệ của các nước đi trước

Sự phụ thuộc công nghệ -công nghiệp

• Sự phụ thuộc công nghê-công nghiệp có ảnh hưởng gì đến cấu trúc của nền kinh tế của các nước kém phát triển ?

• Các tác động đến cấu trúc sản xuất :

- Sự mất cân đối trong cấu trúc sản xuất (nhị nguyên): Khu vực sản xuất lạc hậu >< khu vực tập trung công nghệ,kinh tế -tài chính hiện đại

-Tạo ra sự phân hóa sâu sắc về tiền lương dẫn đến sự phân hóa giàu nghèo sâu sắc

Amin: Tiến đến CNTB của các nước ngoại vi

• (1) Tiến đến CNTB của các nước ngoại vi có sự khác biệt

cơ bản với việc tiến đến chủ nghĩa tư bản của các nước trung tâm

• (2) CNTB ở ngoại vi đặc trưng bởi sự méo mó của các

hoạt động xuất khẩu

• (3) Sự bành trướng của các hoạt động không tạo ra của cải:Thất nghiệp ,di cư từ nông thôn ra thành thị một cách

mù quáng…

• (4) Nền kinh tế không có hệ số nhân do lợi nhuận bị chảy vào các nước phát triển

• (5) Sự khác biệt giữa các nước ngoại vi và các nước trung tâm khi bắt đầu quá trình phát triển

• (6) Chủ nghĩa tư bản ở các nước ngoại vi không thể đạt được sự phát triển kinh tế nếu không thách thức sự chi

phối của các nước trung tâm

IV Các giả định cơ bản của trường phái sự

phụ thuộc

• Sự phụ thuộc là một quá trình phổ biến,đúng với tất cả nước thế giới thứ 3

• Sự phụ thuộc là do các điều kiện từ bên ngoài mang lại

• Sự phụ thuộc được phân tích chủ yếu dựa trên các điều kiện kinh tế

• Sự phụ thuộc được xem như một bộ phận của quá trình phân cực của nền kinh tế toàn cầu

• Sự phụ thuộc được xem là đối lập với sự phát triển

So sánh giữa quan điểm hdh cổ điển và sự phụ

thuộc cổ điển

Quan điểm hiện đại cổ điển Quan điểm sự phụ thuộc cổ

điển

Điểm tương

đồng

Tiêu điểm của

sự nghiên cứu

Phương pháp

Sự phát triển của các nước thư 3 trên thế giới

Mức độ trừu tượng cao, tập trung vào tiến trình chung của sự phát triển

So sánh giữa quan điểm HDH cổ điển và sự phụ

thuộc cổ điển

Quan điểm HĐH cổ điển Quan điểm sự phụ thuộc cổ điển

Khác nhau

Lý thuyết di sản

Nguyên nhân các vấn

đề của các nước thế

giới thứ 3

Bản chất của mối liên

Tiến hóa và lý thuyết chức năng luận

Chủ yếu là nội bộ Nói chung là có lợi

Chương trình ECLA

và lý thuyết mác tiên tiến

Chủ yếu bên ngoài Thông thường là có