trong thực phẩm chúng tôi tiến hành đề tài:“Ảnh hưởng của độ chín đến hàm lượng polyphenol, khả năng kháng oxi hoá của quả sim thu hái ở tỉnh Hải Dương và sơ bộ xác định điều kiện tách
Trang 1Trường Đại Học Nông Nghiệp Hà Nôi
Trang 3Phần I ĐẶT VẤN ĐỀ
• Trong những năm gần đây, con
người rất quan tâm đến các hợp
chất chống oxi hoá tự nhiên như
vitamin E, vitamin C,
polyphenol Trên thế giới và
Việt Nam có rất nhiều nghiên cứu
về polyphenol trên nhiều nguyên
liệu khác nhau như trà xanh, lá ổi,
táo, nho, vỏ vải thiều
• Trong các loại quả ở Việt Nam thì
quả sim cũng là một loại quả có
hàm lượng polyphenol cao, Cây
sim dễ trồng, ít sâu bệnh, là cây
trồng ưa sáng, thích hợp với
những vùng đất khô hạn
Trang 4trong thực phẩm chúng tôi tiến hành đề tài:
“Ảnh hưởng của độ chín đến hàm lượng
polyphenol, khả năng kháng oxi hoá của quả sim thu hái ở tỉnh Hải Dương và sơ bộ xác định điều
kiện tách chiết”
Trang 5 Xác định độ màu, hàm lượng chất khô, khối lượng 100 quả.
Xác định hàm lượng polyphenol tổng số, anthocyanin tổng số, khả năng kháng oxi hoá của quả sim.
Xác định một số điều kiện công nghệ ảnh hưởng đến khả năng tách chiết polyphenol: Loại dung môi, tỷ lệ dung môi/nước.
Mô hình hoá quá trình tách chiết.
Tối ưu hoá quá trình tách chiết
Trang 6Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Thu hái tại tỉnh Hải Dương.
Chia làm 5 độ chín khác nhau.
Quả sim được rửa sạch, tráng nước cất.
Đông khô ở - 58 0 C trong 5 ngày.
Sau đông khô, quả được nghiền mịn, bảo quản ở - 50 0 C trong khí nitơ.
Tiến hành đo các chỉ tiêu ban đầu của quả sim.
Trang 7Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Trang 8Các độ chín của quả sim
Trang 9Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
Xác định độ màu, khối lượng trung bình 100 quả và hàm lượng
chất khô tổng số của quả sim thu hái tại Hải Dương ở các độ chín khác nhau.
Xác định hàm lượng polyphenol tổng số, anthocyanin tổng số, khả năng kháng oxi hoá của quả sim ở các độ chín khác nhau.
Xác định ảnh hưởng của một số điều kiện công nghệ: loại dung môi, tỷ
lệ dung môi/nước đến khả năng tách chiết polyphenol từ quả sim.
Mô hình hóa và tối ưu hóa quá trình chiết tách polyphenol từ quả sim.
Sơ bộ xác định khả năng bảo quản dầu ăn của dịch chiết polyphenol từ quả sim
Trang 10Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Phương pháp
hoá sinh
Xác định hàm lượng polyphenol tổng số (Singleton, V L and
Rossi, L A 1965).
Xác định hàm lượng anthocyanin tổng số bằng phương pháp pH
vi sai ( M Mónica Giusti, Ronald E Wrolstad 2002)
Xác định khả năng kháng oxi hoá bằng phương pháp DPPH
(Jessica Tabart, Claire Kevers, Joel Pincemail, Jean-Olivier Defraigne, Jaques Dommes, 2009).
Xác định chỉ số peroxyd trong dầu thực vật ( Nguyễn Văn Mùi, 2006)
Phương pháp
hoá lý Xác định màu sắc của vỏ quả bằng máy so màu cầm tay NR3000
Xác định hàm lượng chất khô tổng số bằng phương pháp sấy đến khối lượng không đổi ở nhiệt độ 105 0 C.
Phương pháp
toán học Mô hình hóa bằng phần mềm Nemrow.
Tối ưu hóa bằng Box-Wilson đi lên.
Xử lý số liệu bằng phần mềm SAS9.0.
Trang 11Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
Hình 1 Đường chuẩn acid galic
Trang 12Phần II ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ
PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
y = 0.0806x - 0.2453
R2 = 0.9997
-10.00 0.00 10.00 20.00 30.00 40.00 50.00 60.00 70.00 80.00 90.00
0 100 200 300 400 500 600 700 800 900 100
0
110 0
Trang 13Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Một số chỉ tiêu ban đầu của quả sim
0 10 20 30 40 50 60
Hình 3 Sự biến đổi của chỉ số L theo độ chín
Chỉ số L thể hiện độ đậm nhạt của vỏ quả Từ đồi thị ta thấy chỉ số L giảm dần từ độ chín 1 đến độ chín 5
Trang 14Hình 4 Sự biến đổi của chỉ số a theo độ chín
Chỉ số a đánh giá độ màu của vỏ quả, dải màu từ xanh lá cây đến đỏ Trên đồ thị ta thấy chỉ số a tăng theo màu đậm dần của vỏ khi quả chín, sau đó giảm khi quả chín hoặc quá chín
0 5 10 15 20 25 30 35 40 45
Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Một số chỉ tiêu ban đầu của quả sim
Trang 15Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Một số chỉ tiêu ban đầu của quả sim
Hình 5 Sự biến đổi của chỉ số b theo độ chín
Chỉ số b đánh giá màu sắc của quả, dải màu từ xanh nước biển đến vàng Chỉ số b giảm dần từ độ chín 1 đến độ chín 5.
0 5 10 15 20 25
Trang 16Hình 6 Sự biến đổi của hàm lượng chất khô tổng số
theo độ chín
Hàm lượng chất khô tổng số giảm dần từ độ chín 1 đến độ chín 5.
0 5 10 15 20 25 30 35
Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Một số chỉ tiêu ban đầu của quả sim
Trang 17Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Một số chỉ tiêu ban đầu của quả sim
Hình 7 Sự biến đổi của khối lượng 100 quả theo độ chín
Từ đồ thị ta thấy khối lượng 100 quả tăng dần lên theo độ chín.
0 50 100 150 200 250 300
Trang 18Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
0 10 20 30 40 50 60
Hình 8 Sự biến đổi của hàm lượng polyphenol tổng số khi
quả sim chín
Từ đồ thị ta thấy hàm lượng polyphenol trong mẫu HD1 và HD2 đều giảm dần từ độ chín 1 đến độ chín 5
Trang 19Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Hình 9 Sự biến đổi của hàm lượng anthocyanin tổng số khi
quả sim chín
Hàm lượng anthocyanin của mẫu HD1 và HD2 đều dần từ độ chín 1 tới độ chín 5
0 0.2 0.4 0.6 0.8 1 1.2 1.4 1.6 1.8 2
Trang 20Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
Hình 10 Sự biến đổi của khả năng kháng oxi hoá khi
quả sim chín
Khả năng kháng oxi hoá của dịch chiết polyphenol mẫu HD1 và HD2 giảm dần từ độ chín 1 đến độ chín 5
0 100 200 300 400 500 600 700
Trang 21Mối tương quan giữa hàm lượng polyphenol phenol và khả năng kháng oxi hoá
Polyphenol
tổng Anthocyanin Khả năng kháng oxi hóa
Khả năng kháng oxi hóa
Bảng 3 Hệ số tương quan Pearson (r) của các mẫu HD1
Polyphenol
tổng Anthocyani n Khả năng kháng oxi hóa
Khả năng kháng oxi hóa
Bảng4 Hệ số tương quan Pearson (r) của các mẫu HD2
Trang 22Mối tương quan giữa hàm lượng polyphenol
phenol và khả năng kháng oxi hoá
Hình 11 Mối quan hệ giữa hàm lượng
polyphenol tổng và khả năng kháng oxi
hóa của các mẫu HD1
Hình 12 Mối quan hệ giữa hàm lượng polyphenol tổng và khả năng kháng oxi
hóa của các mẫu HD2
Trang 23Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
ẢNH HƯỞNG CỦA MỘT SỐ ĐIỀU KIỆN CÔNG
nghiệm cho thấy
dung môi chiết
methanol cho hiệu
quả cao nhất
0 2000 4000 6000 8000 10000 12000 14000 16000 18000 20000
Aceton Methanol Ethanol ethylacetat
Trang 24Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
ẢNH HƯỞNG CỦA MỘT SỐ ĐIỀU KIỆN CÔNG
Trang 25Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
MÔ HÌNH HOÁ QUÁ TRÌNH TÁCH CHIẾTPOLYPHENOL TỪ QUẢ SIM - MẪU HD2.3
Bảng 5 Ma trận thực nghiệm
Trang 26Thí nghiệm Thời gian (phút) Nhiệt độ (C) pH Hàm lượng polyphenol (μmol TE/g CKg GAE/g CK)
Trang 27Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
MÔ HÌNH HOÁ QUÁ TRÌNH TÁCH CHIẾTPOLYPHENOL TỪ QUẢ SIM - MẪU HD2.3
Nom
Coefficient F.Inflation Type Ecart- t.exp Signif % b0 23955.822 102.374 234.00 < 0.01 ***b1 462.584 1.00 102.374 4.52 0.0392***b2 1042.695 1.00 102.374 10.19 < 0.01 ***b3 -359.295 1.00 102.374 -3.51 0.294 **b12 313.192 1.00 102.374 3.06 0.733 **b13 20.537 1.00 102.374 0.20 83.8b23 -243.778 1.00 102.374 -2.38 2.87 * b123 -112.011 1.00 102.374 -1.09 29.0
* mức ý nghĩa 0.05%
** mức ý nghĩa 0.01%
*** mức ý nghĩa 0.001%
Trang 28Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
MÔ HÌNH HOÁ QUÁ TRÌNH TÁCH CHIẾTPOLYPHENOL TỪ QUẢ SIM - MẪU HD2.3
Ecart Type de la réponse 501.528
Nombre de degrés de liberté 16
Từ kết quả mô hình hoá trên ta có mô hình mô tả hàm lượng
polyphenol thu được từ 1g chất khô quả sim như sau:
Y = 23955.882 + 462.584X1 + 1042.695X2 – 359.295X3 +
313.192X1X2 + 20.537X1X3 – 243.778X2X3 - 112.011 X1X2X3
R2 = 0.905 chứng tỏ mô hình mô tả đúng 90.5% so với thực tế
Trang 29Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
TỐI ƯU HOÁ QUÁ TRÌNH TÁCH CHIẾT POLYPHENOL TỪ QUẢ SIM - MẪU HD2.3
Bảng 7 Qui hoạch thí nghiệm theo hướng gradient
X1: Thời gian chiết (phút) X2: Nhiệt độ xử lý (oC) X3: pH dung dịch môi chiết, thêm HCl đặc
Trang 30Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
TỐI ƯU HOÁ QUÁ TRÌNH TÁCH CHIẾT POLYPHENOL TỪ QUẢ SIM - MẪU HD2.3
Hình 15 Hàm lượng polyphenol trong tối ưu hoá quá trình tách
chiết polyphenol từ quả sim mẫu HD2.3
Từ kết quả của thí nghiệm tối ưu hoá ta thấy hàm lượng polyphenol thu được ở thí nghiệm 5 là cao nhất
23.00 24.00 25.00 26.00 27.00 28.00 29.00 30.00 31.00
Trang 31Phần III KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
KHẢO SÁT KHẢ NĂNG BẢO QUẢN DẦU ĂN CỦA
DỊCH CHIẾT POLYPHENOL TỪ QUẢ SIM
Hình 16 Sự biến đổi của chỉ số peroxide
trong quá trình bảo quản dầu ngô
Trang 32 Các yếu tố loại dung môi, nồng độ dung môi, nhiệt độ, pH thời gian chiết có ảnh hưởng đến hiệu suất chiết polyphenol từ quả sim
Mô hình mô tả quá trình chiết polyphenol từ quả sim HD2-3 là:
Trang 33Phần IV KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
ĐỀ NGHỊ
• Polyphenol là hợp chất rất được quan tâm hiện nay, nó
được biết đến là một chất chống oxi hoá tự nhiên và có rất nhiều lợi ích cho sức khoẻ con người cũng như có vai trò quan trọng trong công nghiệp thực phẩm
• Quả sim là một nguyên liệu mới vì vậy cần nghiên cứu
thêm nhiều các yếu tố công nghệ khác như tỷ lệ nguyên liệu/dung môi, khả năng khuấy trộn…để xác định chính xác điều kiện tối ưu nâng cao hiệu quả của quá trình tách chiết polyphenol từ quả sim, mở rộng nghiên cứu về khả năng bảo quản của polyphenol không chỉ đối với dầu ăn
mà với nhiều loại thực phẩm khác đồng thời cũng khai
thác được lợi ích từ cây sim, tăng giá trị và hiệu quả kinh
tế từ cây sim.