MÙ, GIẢ M THỊ LỰC SAU CHẤN THƯƠNG ĐẦU MẶT ppsx

Có khoảng 3 - 5% trường hợp sau chấn thương đầu mặt bị mù do tổn thương thần kinh thị giác bởi: đứt, dập, phù nề, tắc mạch máu nuôi.. Ngoài ra một số ít trường hợp bị mù, giảm thị lực do

MÙ, GIẢ M THỊ LỰ C SAU CHẤ N T H Ư ƠN G Đ Ầ U MẶ T

Đa chấn thương đầu mặt là chấn thương nặng gây ảnh hưởng đến não, hệ thần kinh trung ương và thường để lại hậu quả nặng nề tâm thần, liệt, mù mắt Có khoảng 3 - 5% trường hợp sau chấn thương đầu mặt bị mù do tổn thương thần kinh thị giác bởi: đứt, dập, phù nề, tắc mạch máu nuôi

Ở nước ta, số lượng xe gắn máy nhiều, đường xá chưa tốt, người tham gia giao thông chưa chấp hành luật an toàn giao thông nên các trường hợp mù do tai nạn giao thông chiếm 98% trường hợp Ngoài ra một số ít trường hợp bị

mù, giảm thị lực do tai biến phẫu thuật nội soi mũi xoang

Sơ lược giải phẫu vùng hốc mắt – thần kinh thị

ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG

- Chấn thương đầu mặt: người bệnh bị mù sau chấn thương đầu mặt nếu nhẹ chỉ

trầy xước da vùng gò má, nặng hơn có thể biến dạng gò má, tụ máu hốc mắt, xuất huyết kết mạc, phù nề giác mạc và tổn thương não

- Mất thị lực: sau chấn thương, người bệnh giảm thị lực hay mất thị lực hoàn toàn, không còn nhận biết ánh sáng {ST (-)}

- Mất hay thị trường thu hẹp <100: thường mất thị trường oàn toàn, một số trường hợp thị trường còn một phần

- Giãn đồng tử: đồng tử giãn lớn, không còn đáp ứng với phản xạ ánh sáng

- Hình ảnh nội soi: Chảy máu khe mũi giữa, chảy máu khe mũi trên hay chảy máu

cả khe mũi

giữa và khe mũi trên bên

bệnh

- Hình ảnh CT: phim chụp cắt lớp điện toán có thể thấy hình ảnh vỡ xương gò má

hốc mắt, tụ máu vùng đỉnh hốc mắt, vỡ xoang bướm, vỡ thành hốc mắt, tụ máu trong xoang hàm, xoang sàng, xoang bướm Khi lát cắt trùng với trục ống thị co thể thấy hình ảnh vỡ ống thị

CHẨN ĐOÁN

- Bệnh nhân có tiền sử chấn thương đầu

mặt

- Mất hay giảm thị lực sau chấn

thương

- Đồng tử giãn

- Chảy máu mũi

- Hình ảnh CT scan có vỡ xương tụ máu vùng đỉnh hốc mắt, xoang bướm, xoang sàng

ĐIỀU TRỊ

- Điều trị nội khoa: bệnh nhân được điều trị Methylprednisolone liều cao: lần đầu

30mg/kg cân nặng tiêm tĩnh mạch chậm trong 30 phút Sau đó 10mg/kg cân

nặng, mỗi 6 giờ; trong vòng 48 giờ Thuốc băng dạ dày, chống phù não, giảm đau Theo dõi thị lực mỗi 6 giờ

- Phẫu thuật giải áp thần kinh thị : Việc xử trí mù sau chấn thương còn gặp nhiều

khó khăn, do thần kinh thị nằm sâu sát sàn sọ, liên quan đến não, động mạch cảnh trong, tuyến yên Phẫu thuật giải áp thần kinh thị giác nhằm loại bỏ nguyên nhân gây chèn ép thần kinh thị

- Phẫu thuật được thực hiện dưới nội soi và phẫu thuật viên là người có kinh nghiệm mổ nội soi

mũi xoang

PHÁC ĐỒ XỬ TRÍ MÙ SAU CHẤN THƯƠNG

Bệnh nhân được bị mù sau chấn thương đầu mặt là một cấp cứu, cần xử trí kịp thời Nhiều tcác giả trên thế giới cho rằng điều trị sớm trong vòng 8 giờ sau chấn thương khả năng hồi phục thị lực cao hơn

A.Nếu thị lực ST(+):

1 Tiêm tĩnh mạch 30mg/kg cân nặng Methylprednisolone (trong vòng 8 giờ sau chấn

thương)

2 Tiêm 10mg/kg cân nặng Methylprednisolone, mỗi 6 giờ; trong 48 giờ tiếp theo

3 Nếu thị lực cải thiện, tiếp tục điều trị nội khoa

4 Nếu thị lực không cải thiện hay cải thiện rồi dừng lại cần phẫu thuật giải áp thần kinh thị

giác

B Nếu mất thị lực, hay phim CT có hình ảnh

chèn ép:

Phẫu thuật giải áp thần kinh thị giác, phối hợp với Methylprednisolone

theo phác đồ

Biến

chứng:

Mất mùi sau mổ có thể do đứt thần kinh khứu giác, biến

dạng gò má

KẾT

LUẬN

Phẫu thuật giải áp thần kinh thị giác là một cấp cứu ngoại khoa, cần được phát hiện, chẩn đoán

sớm, mổ giải áp kịp thời có thể cứu được mắt cho người bệnh

không bị mù

Tiến sĩ Bác sĩ Hoàng Lương là chuyên gia hàng đầu về mổ giải áp điều trị mù sau chấn thương đầu mặt ở Việt Nam, là giảng viên đại học Y Dược, khi phát hiện trường hợp bệnh, có thể liên hệ 0903921614