Vai trò của DHA đối với sức khỏe của mẹ và bé DHA Docosa-Hexaenoic-Acid là acid béo không no cần thiết thuộc nhóm acid béo Omega-3 acid béo không no có 22 carbon, 6 nối đôi, nối đôi đầu
Trang 1Vai trò của DHA đối với sức khỏe của mẹ và bé
DHA (Docosa-Hexaenoic-Acid) là acid béo không no cần thiết thuộc nhóm acid béo Omega-3 (acid béo không no có 22
carbon, 6 nối đôi, nối đôi đầu tiên ở vị trí carbon số 3), ngoài ra thuộc nhóm này còn có các tiền tố DHA, đó là Acid béo
alpha-linolenic (ALA, 18 carbon, 3 nối đôi, nối đôi đầu tiên ở vị trí carbon số 3)
Ngoài các acid béo thuộc nhóm omega-3, còn phải kể đến acid béo không no omega
6 (Arachidonic acid-AA, 20 carbon, 4 nối đôi, nối đôi đầu tiên ở vị trí carbon thứ 6) Những acid béo không no cần thiết này cơ thể chúng ta không tự tổng hợp được mà phải đưa vào từ nguồn thực phẩm
Trang 21 Nhu cầu của acid béo không no cần thiết:
Theo khuyến cáo của WHO (1990), tổng
số chất béo trong khẩu phần nên từ
15-30% năng lượng, trong đó chất béo không
no có nhiều nối đôi PUFA: Polyunsaturated Fatty Acid) (omega-3, omega-6) nên có từ 3-7% tổng năng lượng; khoảng
0,6-0,8g/kg thể trọng/ngày (tối đa 1,5g/kg
thể trọng/ngày) Trong đó acid béo
omega-6 (Lioleic acid) 40-60mg/kg thể
trọng/ngày; tổng số acid béo nhóm
omega-3: 50-150mg/kg/ngày, trong đó DHA nên 35-75mg/kg/ngày Tỷ số DHA:
AA nên từ 1:1 tới 1:2 là thích hợp
2 Vai trò của DHA:
Trang 3 Cần thiết cho phát triển hoàn thiện
chức năng nhìn của mắt
Cần thiết cho sự phát triển hoàn hảo
hệ thần kinh Nghiên cứu trên động
vật thí nghiệm thấy DHA có nồng độ cao trong tổ chức thần kinh như võng mạc mắt, tổ chức não
Ở người trưởng thành DHA có tác dụng giảm cholesterol toàn phần, và
triglyceride máu, LDL-cholesterol
(cholesterol xấu) giúp dự phòng xơ
vữa động mạch, bệnh nhồi máu cơ
tim
Nếu thiếu DHA trong quá trình phát triển trẻ sẽ có chỉ số thông minh IQ
thấp: Nghiên cứu theo dõi tới khi trẻ 8-9 tuổi người ta thấy trẻ được bú sữa
Trang 4mẹ, và chế độ ăn đủ DHA có chỉ số IQ cao hơn 8,3 điểm và tỷ lệ chậm phát triển hệ thần kinh giảm thấp hơn có ý nghĩa
3 Bổ sung DHA bằng cách nào?
khi có thai rất quan trọng đối với tình trạng dự trữ các acid béo không no
cần thiết (EFAs: Essential Fatty Acid) cho thai nhi Đặc biệt trong 3 tháng cuối trung bình 1 ngày thai nhi cần
2,2g EFAs/ngày cho sự phát triển hệ thần kinh và mạch máu
Trẻ đẻ non và sơ sinh bình thường đòi hỏi phải cung cấp đủ DHA bởi chúng không có khả năng chuyển tiền tố DHA
từ dầu thực vật, hay các thức ăn thay
Trang 5thế sữa mẹ khác sang DHA Sữa mẹ cung cấp đủ EFAs cho trẻ, vì vậy việc cho con bú hoàn toàn bằng sữa mẹ và cho con bú kéo dài tới 24 tháng là rất quan trọng Sau sinh từ 40-45 ngày DHA trong sữa mẹ chiếm 0,3%
AA:0,4% và DPA:0,2% Trong những trường hợp đặc biệt trẻ không được bú
mẹ thì phải lựa chọn các thức ăn thay thế sữa mẹ có bổ sung các acid béo nói trên
DHA có nhiều trong dầu cá, cá và thủy sản, DHA cần thiết chó phát triển hoàn hảo võng mạc mắt và não bộ trẻ em Việc ăn cá, thủy sản thường xuyên sẽ cung cấp cho cơ thể đủ DHA
Trang 6Nhóm Acid béo omega-3 còn có tác dụng bảo vệ cơ thể chống lại các bệnh tim
mạch, đột quỵ và giảm viêm khớp
Quan sát dịch tễ học cho thấy những vùng dân cư tiêu thụ nhiều dầu ăn thì tỷ lệ tử vong bệnh tim mạch giảm Alpha Linoleic acid có vai trò đặc biệt trong giảm tỷ lệ
mắc bệnh tim mạch Những người thường xuyên ăn dầu thực vật giàu Alpha linoleic acid ít có nguy cơ bị nhồi máu cơ tim và đột quỵ so với những người có chế độ ăn ít các acid béo này
Tỷ lệ phần trăm (%) acid béo không
no trong 100g dầu ăn và quả có chất béo
Tên
dầu
Acid béo
Acid béo
Acid béo không
Trang 7ả có
chất
béo
không
no 1 nối đôi (Oleic )
(%)
không
no 2 nối đôi
(Linolei
c = omega-6)
(%)
no có 3 nốiđôi (Linoleic=omega -6)
(%)
Quả
bơ
Dầu
dừa
Dầu
ngô
Trang 8olive
Dầu cọ 43 8 0
Dầu
lạc
Dầu
hạt cải
Dầu
đậu
tương
Dầu
hướng
dương
Hàm lượng các acid béo Omega-3 trong một số loại cá và hải sản
Cá tươi Lipid (g) Acid béo
Trang 9n-(100g ăn
được)
(EPA + DHA) (g)
Cá chép 5,6 0,3
Cá trích 13,9 1,7
Cá thu 13,9 2,5
Cá nhám 1,9 0,5
Cá hồi 5,4 1,2