SO SÁNH ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ NẠO VA DƯỚI NỘI SOI VỚI PHƯƠNG PHÁP NẠO VA KINH ĐIỂN pps

SO SÁNH ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ NẠO VA DƯỚI NỘI SOI VỚI PHƯƠNG PHÁP NẠO VA KINH ĐIỂN TÓM TẮT Đặt Vấn Đề-Mục Tiêu: Nạo VA là phẫu thuật được thực hiện rất phổ biến trong tai mũi họng Nhi.. Đề t

SO SÁNH ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ NẠO VA DƯỚI NỘI SOI VỚI

PHƯƠNG PHÁP NẠO VA KINH ĐIỂN

TÓM TẮT

Đặt Vấn Đề-Mục Tiêu: Nạo VA là phẫu thuật được thực hiện rất phổ biến trong tai mũi họng Nhi Tuy nhiên nạo VA theo phương pháp cổ điển còn nhiều hạn chế Ngày nay nạo VA nội soi đã được thực hiện trên thế giới cũng như tại Việt Nam Đề tài này với mục tiêu so sánh đánh giá kết quả nạo

VA dưới nội soi với phương pháp nạo VA king điển

Đối tượng-phương pháp nghiên cứu: tất cả bệnh nhi ở TP.HCM đến khám tại phòng khám Tai mũi họng- BV nhi Đồng 2 có chỉ định nạo VA

Phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu tiền cứu lâm sàng, so sánh ngẫu nhiên, mù đơn.Các số liệu thu thập được xử lý bằng phần mềm thống kê SPSS

Kết quả: Qua 50 trường hợp nạo VA dưới nội soi so sánh với 41 ca nạo VA kinh điển chúng tôi có kết quả như sau: Tỷ lệ giảm nghẹt mũi: 82% so với 53,7% (P = 0,004) Tỷ lệ giảm sổ mũi: 78% so với 51,2% (P = 0.007) Tỷ lệ hết ngủ ngáy là 78,9% so với 40% (P = 0,001) Tỷ lệ giảm hết mô VA trên x quang: 78% so với 31,7% (P = 0,001) Tỷ lệ hết sạch mô VA trên nội soi

kiểm tra:76% so với 36,6% (P = 0.000) Tỷ lệ chảy máu sau nạo: 0% so với 4,9%(P=0,114)

Kết luận: Nạo VA dưới nội soi có kết quả tốt hơn hẳn so với phương pháp nạo VA kinh điển Nên nạo VA dưới nội soi thay thế cho phương pháp nạo

VA kinh điển

ABSTRACT

COMPARISON AND EVALUATION OF THE RESULT OF THE ENDOSCOPIC ADENOIDECTOMY AND THE CLASSICAL ADENOIDECTOMY

Quach Ngoc Minh, Vo Hieu Binh * Y Hoc TP Ho Chi Minh * Vol 13 – Supplement of No 1 - 2009: 234 - 238

Background - Objectives: Adenoidectomy is a very common operation in pediatric ENT However, classical adenoidectomy still has many restrictions Nowadays, endoscopic adenoidectomy is performed worldwide and in Vietnam This study is performed to compare the results of classical adenoidectomy and endoscopic adenoidectomy

Method: All patients who present to the children No2 Hospital’s ENT clinic and have adenoidectomy indication We use prospective, randomized comparison, single blind study Statistical analysis with SPSS

Results: In compare 50 cas with endoscopic adenoidectomy vs 41 ones with classical adenoidectomy The results are: percent rate reduction of nasal obstruction: 82% vs 53.7% (p = 0.004), percent rate reduction of rhinorrhea:78% vs 51.2% (p = 0.007), percent rate reduction of snoring sleep: 78.9% vs 40% (p = 0.001), percent rate reduction of adenoid tissue in x-ray: 78% vs 31.7% (p = 0.001), percent rate reduction of adenoid tissue in endoscopy: 76% vs 36.6% (p = 0.000), postoperation bleeding rate: 0 % vs 4.9% (p = 0.114)

Conclusion: Endoscopic adenoidectomy has better result than classical adenoidectomy so we should use the endoscopic adenoidectomy replace for the classical one

ĐẶT VẤN ĐỀ

Bệnh lý viêm và quá phát bít tắc của VA là một trong những bệnh lý rất hay gặp ở trẻ em, lứa tuổi nhà trẻ mẫu giáo từ 1 đến 6 tuổi Nạo VA là phẫu thuật được thực hiện rất phổ biến trong tai mũi họng nhi Nhưng nạo VA theo phương pháp cổ điển kết quả còn nhiều hạn chế Ngày nay nạoVA dưới nội soi đã được thực hiện trên thế giới(1,2,6), cũng như tại Việt Nam(4) đã có nhiều cơ sở nạo VA dưới nội soi Để có cơ sở cho việc lựa chọn cũng như đánh giá ưu khuyết điểm của phương pháp nạo VA dưới nội soi chúng tôi

thực hiện nghiên cứu này với mục tiêu nghiên cứu tổng quát là so sánh đánh giá kết quả nạo VA dưới nội soi với phương pháp nạo VA kinh điển và hai mục tiêu chuyên biệt là mô tả phương pháp nạo VA dưới nội soi bằng thìa nạo Moure và kìm Blakesley và theo dõi hậu phẫu và đánh giá so sánh kết quả sau nạo VA của hai phương pháp này: nạo còn sót mô VA, tổn thương vòi nhĩ, chảy máu sau nạo, cải thiện triệu chứng cơ năng, lâm sàng

ĐỐI TƯỢNG - PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Đối tượng nghiên cứu

Bệnh nhi đến khám tại phòng khám tai mũi họng Bệnh Viện Nhi Đồng 2

Có chẩn đoán viêm VA và có chỉ định nạo VA

Tuổi từ 1 đến 15 tuổi

Giới: không phân biệt nam hay nữ

Địa chỉ: cư ngụ tại thành phố Hồ Chí Minh

Cha mẹ đồng ý nạo VA cho con và cho con đi tái khám theo lịch hẹn và nội soi kiểm tra sau khi nạo VA

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu tiền cứu lâm sàng, so sánh ngẫu nhiên, mù đơn

Phương pháp chọn mẫu

- Chọn cỡ mẫu thuận tiện, đáp ứng đầy đủ tiêu chuẩn chọn mẫu trong thời gian nghiên cứu (có tiêu chuẩn loại trừ)

- Cỡ mẩu dự kiến 100 bệnh nhân.Khoảng 50 mẫu nạo VA bằng phương pháp kinh điển, 50 mẫu nạo VA bằng phương pháp nội soi 50 mẫu nạo dưới nội soi được đánh số lẻ (1, 3, 5,…ca đầu tiên được đánh số 1:số lẻ, ca thứ 2:

số chẳn), 50 mẫu nạo theo phương pháp kinh điển được đánh số chẳn (2, 4,

6, …)

- Mẫu nghiên cứu của chúng tôi thu thập được là 91 mẫu

- Các biến số được mã hóa để xử lý bằng phần mềm SPSS với test kiểm đinh Chi-quare

Các bước tiến hành

Nạo VA kinh điển (Nao VA gây tê):

Chúng tôi thực hiện nạo VA bằng thìa nạo Moure như sách Thực Hành Tai Mũi Họng của GS.VÕ TẤN hướng dẫn

Nạo VA nội soi

Chúng tôi thực hiện như sau:

- Gây mê đặt nội khí qua đường miệng

- Dùng banh miệng David để mở miệng bệnh nhân

- Dùng ống sond Nelaton luồn qua mũi và miệng để nâng khẩu cái mềm lên cho dễ quan sát khối VA và dễ thao tác nạo VA

- Đối với trẻ nhỏ, có hốc mũi nhỏ chúng tôi dùng ống soi cứng đường kính 4

mm, 30° hoặc 45° soi qua đường miệng quan sát khối VA Đối với trẻ lớn và

hốc mũi rộng chúng tôi dùng ồng soi cứng đường kính 4 mm hoặc 2,7mm, 0°soi qua đường mũi để quan sát khối VA

- Dùng thìa nạo Moure không có rổ nạo khối VA chính ở giữa và VA vòi hai bên dưới màn hình nội soi, sau đó dùng gạc tẩm oxy già có pha adrenaline 1/10.000 ép vào vòm mũi họng cầm máu trong 3 đến 5 phút, sau đó lấy gạc

ra quan sát nếu còn sót mô VA thì dùng Blakesley 45° lấy mô VA còn sót và

mô VA ở mũi sau và tiếp tục ép gạc tẩm oxy già có pha adrenaline 1/10.000 lần nữa trong 3 đến 5 phút để cầm máu, sau đó lấy gạc ra quan sát nếu thấy còn chảy máu thì dùng forcep đông điện lưỡng cực khuỷu hoặc thẳng đốt cầm máu

KẾT QUẢ

Trong thời gian từ tháng 08 – 2007 đến tháng 05 – 2008 chúng tôi thu thập được số liệu như sau:

Số mẫu: Tổng cộng: 91 mẫu Chia 2 lô

Lô 1: Nạo VA dưới nội soi: 50 mẫu

Lô 2: Nạo VA theo phương pháp kinh điển: 41 mẫu

Giới

Lô 1: 30 Nam (Tỷ lệ 60%), 20 Nữ (Tỷ lệ 40%) Lô 2: 26 Nam (Tỷ lệ 63%),

15 Nữ (Tỷ lệ 37%)

Nhận xét: Trong cả 2 lô nghiên cứu chúng tôi nhận thấy tỷ lệ nam /nữ là: 3/2

và không có sự khác biệt về tỷ lệ nam /nữ giữa 2 lô nghiên cứu (P =0,739) Tuổi

Bảng 1: Phân bố tuổi theo số ca bệnh và phương pháp phẫu thuật

NạoVA kinh điển

NHẬN XÉT: Tuổi nhỏ nhất 2 tuổi, lớn nhất 7 tuổi Độ tuổi trong 2 lô gần giống nhau và tập trung trong độ tuổi từ 3 tuổi đến 6 tuổi, chiếm tỷ lệ 92% (P = 0,301)

Độ phì đại VA trên X quang “(3)”

Bảng 2 Bảng phân độ VA trên X quang sọ nghiêng

5

10%

24

48%

Phân độ VA dưới nội soi “(5)”

Bảng 3 phân độ VA dưới nội soi

Độ

Độ I

Tỷ lệ

Số ca

Tỷ lệ nội soi

7

14%

50

100% kinh điển

Tỷ lệ hết sạch mô VA trên x-quang là 39/50 ca, tỷ lệ 78%,còn sót mô VA trên x-quang là 11/50 ca, tỷ lệ 22% Tỷ lệ hết sạch mô VA trên nội soi là 38/50 ca, tỷ lệ 76%, còn sót là 12/50 ca, tỷ lệ 24% Không ca nào chảy máu sau nạo VA và cũng không có ca nào tổn thương vòi nhĩ hay tổn thương

khác Với 41 ca nạo VA kinh điển tuổi từ 2 tuổi đến 6 tuổi, trung bình 4,59 tuổi, trong đó có 26 nam và 15 nữ, với dụng cụ là thìa nạo Moure chúng tôi

có kết quả giảm nghẹt mũi là 22 /41 ca, tỷ lệ 53,7% Giảm sổ mũi là 21/41

ca, tỷ lệ 51,2% Hết ngủ ngáy là 14/35 ca, tỷ lệ 40% Tỷ lệ hết mô VA trên x-quang là 13/41, tỷ lệ 31,7%, còn sót là 28/41 ca, tỷ lệ

Bảng 4 Kết quả sau nạo va của 2 phương pháp

Phương pháp nạo VA

sổ mũi

nghẹt mũi

ngủ ngáy

x-quang kiểm tra

nội soi kiểm tra

chảy máu sau nạo

giảm

không nội soi

76%

24%

0%

100% kinh điển

từ 20 đến 55 phút, lượng máu mất từ 30 đến 80 ml, không có ca nào nhiễm khuẩn hay chảy máu sau nạo Tất cả bệnh nhân đều được nội soi và chup x-

quang sọ nghiêng sau nạo VA 3 tháng và không thấy có biến chứng gì Một nghiên cứu của YM Wan, KC Wong, KH Ma(6), Nạo VA dưới hướng dẫn nội soi với dụng cụ là curette nạo VA kinh điển trong 3 năm từ tháng 3-

2001 đến tháng 4-2004,với 13 ca trong đó có 12 trẻ em tuổi từ 4 đến 11 tuổi

và một người lớn là nữ,38 tuổi Kết quả là không có ca nào có biến chứng và tất cả đều hết ngáy khi ngủ và chất lượng giấc ngủ đều được cải thiện rất tốt Một nghiên cứu của PGS.TS Nhan Trừng Sơn(4), nạo 61 ca VA qua nội soi tại Bệnh Viện Nhi Đồng 1 từ 01-07-2000 đến 31-01-2001, ở trẻ em từ 18 tháng đến 15 tuổi với kết quả như sau: thời gian phẫu thuật từ 3 phút đến 10 phút,trong đó có 90,2% nạo trong vòng từ 3 phút đến 5 phút Biến chứng sau nạo chảy máu 2 ca (tỷ lệ 3,3%), sốt 1 ca (1,6%), biến chứng khác 3 ca (4,9%) Kết quả giảm sổ mũi 46 ca (77%), giảm nghẹt mũi 53 ca (86,9%), triệu chứng khác 4 ca (6,6%) Kiểm tra bằng X quang sau nạo: giảm hẳn 53

ca (86,9%), trạng thái bình thường 6 ca (9,8%), không thay đổi 2 ca (3,3%) Qua 50 trường hợp nạo VA dưới nội soi so sánh với 41 ca nạo VA kinh điển chúng tôi có kết quả như sau: Tỷ lệ giảm nghẹt mũi: 82% so với 53,7% (P = 0,004) Tỷ lệ giảm sổ mũi: 78% so với 51,2% (P = 0.007) Tỷ lệ hết ngủ ngáy là 78,9% so với 40% (P = 0,001) Tỷ lệ giảm hết mô VA trên X quang: 78% so với 31,7% (P = 0,001) Tỷ lệ hết sạch mô VA trên nội soi: 76% so với 36,6% (P = 0.000) Tỷ lệ chảy máu sau nạo: 0% so với 4,9% (P=0,114)

Tất cả các chỉ số đều có ý nghĩa thống kê với P < 0.001 Chỉ trừ chảy máu sau nạo là p > 0,01, tuy nhiên nạo VA dưới nội soi không có trường hợp nào chảy máu sau nạo, còn nạo VA theo phương pháp kinh điển thì lại có Vì vậy phương pháp nạo VA dưới nội soi giải quyết được những vấn đề mà việc nạo VA kinh điển không giải quyết được

3 Tránh giảm được biến chứng chảy máu sau nạo VA

4 Nên nạo VA dưới nội soi thay thế cho phương pháp nạo VA kinh điển