Xương được cấu tạo bởi 2 thanh phần cơ bản là khuôn xương và các hợp chất khoáng Khuôn xương chiếm khối lượng lớn trong toan bộ xương gồm các sợi colagen, các mô liên kết khác rất già
Trang 1chuyển hóa Xương được cấu tạo bởi 2 thanh phần cơ bản là khuôn xương và
các hợp chất khoáng
Khuôn xương chiếm khối lượng lớn trong toan bộ xương gồm các sợi
colagen, các mô liên kết khác rất giàu chất glucoaminoglycin và
các tế bào (tạo
cốt bao va huỷ cốt bao) Trên các khuôn bằng chất hữu cơ nay các hợp chất
khoáng calci va phospho sẽ cố định va lam cho xương trở nên rắn chắc, chịu
lực, chịu tải
Mô xương luôn được thay cũ đổi mới trong suốt cuộc đời, hủy cốt bao phá
hủy phần xương cũ, đồng thời tạo cốt bao tạo nên xương mới để
bù đắp lại, hai quá trình nay cân bằng nhau ở người trưởng thanh, nhưng tạo nhiều hơn ở
Trang 2người trẻ va huỷ nhiều hơn ở người gia
Có nhiều yếu tố tác động vao sự điều hòa quá trình tạo va huỷ xương
như: di truyền, tuổi, giới, dinh dưỡng, nội tiết, sự sinh sản, nghề nghiệp, các
thói quen trong cuộc sống như vận động, tĩnh tại…
388 Copyright@Ministry Of Health
1.1 Định nghĩa
Là hiện tượng tăng phần xốp của xương do giảm số lượng tổ chức xương,
giảm trọng lượng trong một đơn vị tổ chức xương, la hậu quả của
sự suy giảm
các khung protein và lượng calci gắn với các khung này Về giải phẫu bệnh
thấy các bè xương teo, mỏng va thưa, phần vỏ xương mỏng, tạo cốt bao thưa
Trang 3thớt, không thấy các đường diềm dạng xương (bordures ostéoides), tủy xương
nghèo va thay bằng tổ chức mỡ
1.2 Đặc điểm dịch tễ học của loãng xương
Loãng xương đang là vấn đề lớn đối với sức khỏe cộng đồng, trong
đó
riêng loãng xương nguyên phát được các chuyên gia y học thống
kê như sau:
ở Mỹ mỗi năm có khoảng 1,5 triệu người gãy xương do loãng xương, đòi
hỏi chi phí lên tới 7 - 10 tỷ đô la mỗi năm cho các trường hợp nay
ở Pháp số phụ nữ bị loãng xương sau mãn kinh ước tính khoảng 4,5 triệu
người trong đó 10% bị tan phế
ở châu Âu: 20% phụ nữ tuổi 65 có ít nhất la một hoặc nhiều tổn thương ở
cột sống, xương cổ tay, cận đầu xương đùi va 40% trong số nay sau đó có thể bị
Trang 4gãy xương
ở Hồng Kông năm 1993 thống kê thấy có 380 trường hợp gãy xương trên
100000 phụ nữ va ở nam giới con số nay la 200/100000
1.3 Quan niệm của YHCT về bệnh loãng xương
Theo YHCT biểu hiện của loãng xương cũng được mô tả trong phạm vi
chứng hư lao, la tên gọi chung của cả ngũ lao thất thương va lục cực
Bệnh chứng nay được nêu trong sách Nạn kinh va định cách điều trị
Sách Kim quỹ yếu lược đem chứng nay thanh ra một thiên riêng, viết thêm về
cách phân biệt mạch, chứng va phương dược điều trị Đến thời đại Kim nguyên
thì Lý Đông Viên va Chu Đan Khê có thêm ý kiến về chứng lao quyện nội
Trang 5thương, Đông Viên sở trường dùng thuốc cam ôn để bổ trung khí
va Đan Khê
giỏi về thuốc tư âm để giáng hỏa Sau đó các đời sau như Nguyên, Minh,
Thanh đều có sách vở nói đến bệnh lý nay
Theo sách Nội kinh: ngũ lao la nhìn lâu hại huyết, nằm lâu hại khí, ngồi
lâu hại thịt, đứng lâu hại xương, đi lâu hại gân (còn gọi la tâm lao, phế lao, tỳ
lao, thận lao, can lao) Thất thương la ăn no quá hại tỳ; giận quá
hại can; gắng
sức, mang nặng quá, ngồi lâu chỗ đất ướt tổn thương thận; để thân thể bị lạnh
tổn thương phế; buồn rầu lo nghĩ tổn thương tâm; mưa gió rét nắng thì tổn
thương hình thể; khiếp sợ quá không tiết chế được thì tổn thương
ý chí Lục cực la khí cực, huyết cực, cân cực, cơ nhục cực, cốt cực, tinh cực