ư Chọc tháo ổ bụng 1, 5 lít - 2 lít/tuần, nên dùng khi có nguy cơ bệnh nhân bị rối loạn thông khí do cổ trướng quá to.. ư Truyền albumin nhưng coi chừng nguy cơ gây xuất huyết do vỡ giãn
Trang 1ư Chọc tháo ổ bụng 1, 5 lít - 2 lít/tuần, nên dùng khi có nguy cơ bệnh nhân
bị rối loạn thông khí do cổ trướng quá to
Hai liệu pháp trên đây cần theo dõi huyết động học va ion đồ máu, nước
tiểu để ngăn ngừa nguy cơ gây bệnh cảnh não gan va hội chứng gan thận
ư Truyền albumin nhưng coi chừng nguy cơ gây xuất huyết do vỡ giãn tĩnh
mạch thực quản
ư Phẫu thuật nối sid to sid porto - caval shunt hoặc peritoneo - venous
shunt
b Viêm phúc mạc nguyên phát (spontaneous bacterial peritonitis)
Viêm phúc mạc nguyên phát với hội chứng sốt, ớn lạnh, đau khắp bụng,
có phản ứng thanh bụng hoặc đôi khi chỉ thấy vang da nặng lên va bệnh cảnh
Trang 2não gan
Chẩn đoán xác định bằng cách chọc dò dịch mang bụng cho thấy:
ư Bạch cầu > 500 con/1al dịch với 50% la bạch cầu đa nhân
ư Cấy vi trùng thường gặp các loại trực khuẩn Gram (-) ở ruột, hiếm gặp
hơn la các loại Pneumococci va trực khuẩn Gram (+)
ư Nếu BC > 10.000 con/1al dịch, cấy ra nhiều loại vi trùng thì có thể la
viêm phúc mạc thứ phát
202
Copyright@Ministry Of Health
ư Ngoai ra còn có tình trạng monomicrobial nonneutrocytic
bacterascite:
cấy dịch mang bụng thấy có vi trùng nhưng bạch cầu neutro < 250 con,
loại nay thường gặp ở bệnh gan có diễn tiến không nặng lắm
Điều trị: cefotaxim 2g/ngay trong 10 - 14 ngay
Trang 3Tuy nhiên một liệu trình ngắn ngay (5 ngay) cũng cho kết quả tương tự
Tuy nhiên do tỷ lệ tái phát cao, 70% trong vòng 1 năm nên cần phải
phòng ngừa bằng:
ư Ciprofloxacin 750mg/1 lần mỗi tuần
ư Norfloxacin 400mg/ngay
ư Hoặc bactrim dùng 5 ngay/tuần
Có thể lam giảm tỷ lệ tái phát đến 65%
Qua chọc dò mang bụng cần xác định:
- Tế bao
- Cấy vi trùng va nhuộm Gram
- Định lượng albumin (nếu hiệu số giữa ALB máu va
Alb/ascit < 1,1g% => ascit do tăng áp lực tĩnh mạch cửa)
Dịch mang bụng ± ALB
Hạn chế natri < 2g/ngay
Trang 4Hạn chế nước < 1 lít/ngay nếu Na+ < 120mEq/ l
Spironolacton 100mg/ngay tăng 400mg/ngay hoặc hơn cho đến khi Na+/niệu > K+/niệu
Theo dõi ion đồ, bun, creatin trong máu va nước tiểu
- Tạo shunt hệ cửa gan
qua TM cảnh
- Tạo shunt TM chủ va
xoang bụng
Nếu nhuộm Gram có kết
quả hoặc bạch cầu > 250
trong mm3 có thể nghĩ tới
viêm phúc mạc nguyên phát (80-85% la E coli,
Trang 5Streptococcus va Klebsiella)
Điều trị theo kết quả cấy (nếu
cấy có nhiều VK thì chẩn
đoán la VPM thứ phát)
Cefotaxim 2g IV
8 - 12h/10J
Thêm furosemid,
hydrochorothiazid
Không đáp ứng
203
Copyright@Ministry Of Health
c Vỡ giãn tĩnh mạch thực quản
Vỡ giãn tĩnh mạch thực quản la yếu tố gây tử vong cao nhất ở người xơ
gan (50% chỉ sống được 2 tuần va 10% chỉ sống được 1 năm)
Xử trí cấp cứu:
Trang 6ư Tiêm truyền vasopressin 0,1 - 0,4UI/phút, nếu trên những bệnh nhân có
thiếu máu cơ tim nên kết hợp nitroglycerin tiêm mạch hoặc
isosorbid
dinitrat ngậm dưới lưỡi vừa giảm phản ứng phụ vừa tăng tác dụng của
vasopressin
ư Tiêm tĩnh mạch 1 liều somatostatin 250ag va sau đó tiếp tục tiêm truyền
tĩnh mạch somatostatin với tốc độ 250ag/giờ (có thể sử dụng một chất
đồng phân với somatostatin la octreotid với tốc độ tiêm truyền tĩnh mạch
25ag - 50ag/giờ)
ư Sử dụng baloon tamponad loại sengstaken blakemore (3 lòng ống) hoặc
minesota (4 lòng ống)
ư Nội soi thực quản để xơ hoá va thắt búi giãn tĩnh mạch