Tình hình thâm hụt ngân sách Việt Nam và những ảnh hưởng của nó giai đoạn 2009 đến nay

Thâm hụt ngân sách sẽ gây sức ép làm tăng lãi suất thị trường, do đó cản trở nhu cầu đầu tư của các nhà kinh doanh làm giảm sự tăng trưởng kinh tế, lãi suất tăng làm giá trị đồng nội tệ

LỜI MỞ ĐÀU

Các nước trên thế giới nói chung và Việt Nam nói riêng luôn luôn phái đối mặt

với những khó khăn, bat ồn gây ảnh hưởng đến nền kinh tế vĩ mô Một trong số những

vấn đề khó khăn đó là tình trạng thâm hụt ngân sách nhà nước Đây được xem là vấn

dé nan giải mà có thể nói chưa có một giải pháp nào hữu hiệu nhất để chống lại nó bởi

vì hầu hết những giải pháp đưa ra đều đề lại những hệ lụy về sau

Thâm hụt ngân sách sẽ gây sức ép làm tăng lãi suất thị trường, do đó cản trở nhu cầu đầu tư của các nhà kinh doanh làm giảm sự tăng trưởng kinh tế, lãi suất tăng làm

giá trị đồng nội tệ tăng, dẫn đến tình trạng siêu nhập Ngoài ra thâm hụt ngân sách còn ảnh hưởng tới tình trạng lạm phát, sự ôn định xã hội

Vi vay van dé thâm hụt ngân sách là một trong những mối quan tâm sâu sắc của mỗi quốc gia hiện nay Để hiểu rõ vấn đề thâm hụt ngân sách của Việt Nam giai đoạn

2009 đến nay như thế nào, trong bài viết này em sẽ trình bày: thực trạng thâm hụt ngân sách Việt Nam, tác động của nó đến nền kinh tế, nguyên nhân và giải pháp nhằm giảm

bớt tình trạng thâm hụt ngân sách trong giai đoạn này

Trong quá trình thực hiện đề tài, mặc dù đã cố gắng, nhưng không thẻ tránh khỏi những sai sót Rất mong nhận được sự góp ý của giảng viên để bài tiểu luận được hoàn thiện hơn

Em xin chân thành cảm ơn!

DANH MỤC TỪ VIẾT TÁT

1 OECD Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế

2 NSNN _ Ngan sach nhà nước

3 IMF Quỹ tiền tệ quốc tế

4 PVN Tập đoàn dầu khí Việt Nam

5 ODA Hỗ trợ phát triển chính thức (vốn đầu tư nước ngoài)

6 WTO Tổ chức thương mại thế giới

7 VND Đơn vị tiền tệ chính thức tại Việt Nam

Page 2

MỤC LỤC

trang LỜI MỞ ĐẦU - 5 << 1S vi hi vi 1

DANH MỤC TỪ VIẾT TẮTT << «<5 55s 32333 £EEvvevvevveeeeeese 2

1 Nhìn nhận tình hình thâm hụt ngân sách của các quốc gia trên thế giới trong những năm gân ỞÂâYy - << «<< H000 01 0 3e 4

2 Tình hình thâm hụt ngân sách Việt Nam và những ảnh hưởng của nó giai đoạn 2009 đến II4y - 2< «v.v vi 00 4 2.1 Thâm hụt NSNN LH TH HH TT HH HH Hư 4

2.2 Thực trạng thâm hụt ngân sách Việt Nam trong năm 2009 4

- 2.3 Thực trạng thâm hụt ngân sách Việt Nam trong năm 2010 và ước tính

hoi 0200011577 6 2.4 Ảnh hưởng của thâm hụt ngân sách . 2 2 + sz+++xs+rxerxeee 8

3 Nguyên nhân thâm hụt ngân SáCHh - G55 5 5S 5 9 5 59 95292 9

lu ốố 9

3.2 Nhà nước huy động vốn từ kích cầu 2 2+z+xz+txz+rxe+rxcee 10 3.3 Đầu tư công kém hiệu quả -2-© 2 2+E++EE+£Et£EE+EEeExerxrrrerrxee 10 3.4 Quy mô chi tiêu của Chính phủ quá lớn - + «5+ +s+ss+++ss+ 11 3.5 Chưa chú trọng giữa chỉ đầu tư phát triển va chi thuong xuyén 11 3.6 Sự thiếu hụt ngân sách trong những năm qua còn được sử dụng như một

công cụ trong chính sách tài khóa đê kích thích sự tăng trưởng kinh tê 11

4 Kiến nghị và giải pháp giảm thâm hụt NSNN . . -.«<-s«¿ 12

AD Intiển cccccvttrrrrtthtrhttrrrtrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrie 12

4.2 Vay trong nƯỚC SG Sàn nh nh nh TT nhàn nàn 12 4.3 Vay MuGe ổn 12 4A Tang thu6 sce ccccccccccscecseessesssesssesssessvesssessesssesssesssesssessssssnetseessesssessseess 13 4.5 Cắt giảm dau tur COMg oo eecccccessessssesssessecsessesssessessessessusstessessesseneees 13 4.6 Cắt giảm các khoản đầu tư và chỉ phí thường xuyên, chi tiêu không đáng lui 000.00 13

8000/9007 — 14

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO -2 sec ©csssecccse 15

1 Nhìn nhận tình hình thâm hụt ngân sách của các quốc gia trên thế giới trong những năm gần đây

Thâm hụt ngân sách nghiêm trọng nhất bắt đầu từ năm 2009, khi cuộc khủng hoảng tài chính lan rộng và không thể kiểm soát Theo tổ chức hợp tác và phát triển

kinh tế (OECD), năm 2010 khu vực OECD thâm hụt khoảng 7,5% GDP (3,3 nghìn tỷ USD) và năm 2011 mức thâm hụt khoảng 6,1% GDP Cả hai mức thâm hụt đều là mức

cao nhất trong lịch sử của khu vực này

Hiện tại, mục tiêu cao nhất của các nước là cải thiện tính cân đối giữa phục hồi

và phát triển kinh tế với củng có tài khóa, thúc đây niềm tin tiêu dùng và tăng trưởng bền vững Chính sách tài khóa được điều hành theo 2 xu hướng cơ bản: Nới lỏng (đơn

cử như Mỹ và Nhật Bản thực thi gói kích thích kinh tế mới) và tiếp tục thắt chặt (điển

hình tại khu vực châu Âu)

Chính sách tài khóa thắt chặt dựa trên cơ sở vẫn đảm bảo các vấn đề an sinh, xã

hội, đảm bảo cuộc sống người dân ít bị ảnh hưởng bởi khủng hoảng: Cắt giảm chỉ tiêu Chính phủ ở mức độ vừa phải; Cơ cấu lại các khoản chỉ cho hợp lý theo xu hướng đầu

tư cho tương lai như tăng chi cho các hoạt động nghiên cứu và phát triển, giáo dục, yt té

và phúc lợi xã hội ; Cải cách chính sách thuê theo hướng bổ sung thuế, hạ thuế suất,

mở rộng đối tượng chịu thuế thông qua việc hạn chế miễn và giảm thuế, giảm thuế trực thu và tăng thuế gián thu

Nhìn chung, tình trạng thâm hụt trong năm 2010 của các nước đã được cải thiện

với mức thâm hụt giảm nhẹ Các nước phát triên thâm hụt giảm 1% GDP từ 8,84

xuông 7,9%, Mỹ và Đức ghi nhận mức thâm hụt thâp hơn dự báo tương ứng là 0,5% và 1⁄4 Tuy nhiên, thị trường thâm hụt của các nên kinh tê mới nôi không được cải thiện nhiêu Năm 2011, khu vực kinh tê châu Au dự kiên mức thâm hụt ở mức 4% (giảm khoảng 0,44 so với dự báo từ tháng 11/2010 của IMF) Đức có thê sẽ giảm mức thâm hụt xuông con 1,5% năm 2011 Các nên kinh tê mới nôi mức thâm hụt vào khoảng

3.2% (giông mức thâm hụt dự báo từ tháng 11/2010 của IMF)

2 Tình hình thâm hụt ngân sách Việt Nam và những ảnh hưởng của nó giai đoạn 2009 đên nay

2.1 Thâm hụt NSNN

‹ NSNN là tổng các kế hoạch chi tiêu, thu nhập hàng năm của Chính phủ, bao gôm các khoản thu (chủ yêu từ thuê) và các khoản chi ngân sách

Nhưng khi tình trạng các khoản chỉ của NSNN lớn hơn các khoản thu, và phần chênh lệch đó chính là thâm hụt ngân sách

2.2 Thực trạng thâm hụt ngân sách Việt Nam trong năm 2009

Theo báo cáo của Bộ tài chính, tình trạng bội chỉ NSNN năm 2009 là -I 15.900

tỷ đồng, chiếm 6,9% GDP, tăng 28.600 tỷ đồng so với dự toán và cao hơn nhiều so với năm 2008 ( -67.677 tỷ đồng) Tuy nhiên, khủng hoảng kinh tế toàn cầu lan rộng, diễn biến phức tạp, khó lường và theo chiều hướng xấu Tình hình kinh tế thế giới và trong

nước đang gặp rất nhiều trở ngại, nguồn thu NSNN gặp khó khăn Yêu cầu tăng chỉ là rất lớn đề thực hiện các giải pháp kích thích kinh tế và đảm bảo an sinh xã hội Thực tế

trước đó, Chính phủ đã báo cáo và được Quốc hội chấp thuận tăng mức bội chi không

quá 7%GDP Vì vậy con số 6,9% vẫn trong phạm vi Quốc hội cho phép, được sử dụng

toàn bộ cho đầu tư phát triển theo đúng quy định của Luật NSNN, tập trung cho các công trình, dự án kích thích kinh tế thực hiện trong năm 2009

CAN DOI DU TOÁN NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC NĂM 3$ vị: ty đồng

3 | Thu cân đối ngân sách từ hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu 88.200

Cc | TONG CHI CAN DOI NGAN SACH NHÀ NƯỚC 491.300

3 on ond a a neniep kinh tế- xã hội, quốc phòng, an 696.300

- So sánh kết quả thực tế đạt được và số liệu đự toán đưa ra trong bảng trên ta có

thê thây nhìn chung tình hình thu và chi ngân sách trong năm này đêu vượt mức dự

toán ban đâu, cụ thê :

` Thu NSNN đạt 390.650 tỷ đồng, vượt 100,2% so với dự toán (vượt 750 tỷ đông), tuy nhiên giảm 6,3% so với năm 2008 đạt tỷ lệ động viên 23,3% GDP, trong đó:

Thu nội địa - =102,9% dự toán ( tăng 6.650 tỷ đông ) Thu ngân sách dâu thô =91,1% dự toán ( giảm 5.700 tỷ đông ) Thu cân đôi ngân sách từ hoạt động | =98,6% so với dự toán ( giảm 1.200 tỷ

xuất nhập khâu đồng)

Thu viện trợ không hoàn lại Tang 1,2% so với dự toán ( tăng 1.000 ty

đông )

Tổng chỉ NSNN ước đạt 533.000 tỷ đồng, tăng 8,5% so với dự toán ( tăng 41.705 tỷ đông ) và tăng 7,5 % so với năm 2008, trong đó:

Tăng 20,1% ( 22.700 tỷ đồng ), chiếm 25,4% tổng chỉ

NSNN và bằng 8,1%GDP Tăng 10,2% ( 6000 tý đồng )

Qua đó cho ta thấy, trong bối cảnh khủng hoảng tài chính toàn cầu cùng với

những khó khăn trong nước và áp lực chi để phục hồi kinh tế, ôn định đời sống nhân dân thì việc bội chi ngân sách là đều không tránh khỏi Mặc dù con số bội chỉ 6,0%

GDP vẫn nằm trong phạm vi cho phép của Quốc hội nhưng bội chỉ ngân sách tăng trong bối cảnh chính sách tiền tệ nới lỏng, luôn tiềm ẩn nguy cơ lạm phát cao trở lại Điều này cũng cảnh báo độ an toàn của ngân sách trong các năm tiếp theo nếu như không chủ động có các biện pháp cải cách đề tạo nền tảng tăng nguồn thu cũng như tăng cường kỷ luật tài chính cho ngân sách

Chỉ đầu tư phát triển

Chi trả nợ và viện trợ

„ 2.3 Thực trạng thâm hụt ngân sách Việt Nam trong năm 2010 và ước tính

dén nam 2011

So với năm 2009, nhiều yếu tố nền tảng của kinh tế sẽ được cái thiện trong năm

2010, trong đó phải kế đến cầu đầu tư và câu tiêu dùng trong nước Chính những

chuyên biến tích cực đó đã tạo điều kiện dé tang thu NSNN, cu thé:

Nội dung Năm 2010 So với dự toán | So với năm 2009 Thu NSNN Ước đạt 520.100 tỷ đông | Tăng 12,7% Tăng 17,6%

Tông chỉ NSNN | Ước đạt 637.200 tỷ đông | Tăng 9,4% Tăng 9%

Bội chỉ NSNN _ | Ưốc tính 117.000 tỷ Giảm 0,25 % _ | Giảm 6,9%

140000 + 8.00%

100000 : —

5.00%

80000

4.00%

sung sàn 3.00%

40000 cone

0 + + 0.00%

2005 2006 2007 2003 2010 2011(Œ)

mm Thâm hụt ngân sách ( đ.) —#—% GDP

Nguồn: Bộ tài chính Quan sát biểu đồ trên ta có thể thấy trong giai đoạn (2005-2008) bội chỉ ngân sách ở mức khoảng 5% GDP, nhưng đến năm 2009 mức bội chi ngân sách lại tăng tới mức báo động 6,9% và đến năm 2010 thì giảm xuống ỏ mức 5,95%GDP

Trên đây là những kết quả rất đáng khích lệ trong bối cảnh nền kinh tế vừa trải qua suy giảm Chính việc chấp hành kỷ luật ngân sách không nghiêm, thất thu, gian lận, nợ đọng thuế, kể cả thuế nội địa và thuế xuất nhập khẩu còn lớn, số nợ thuế chờ xử

lý (chiếm hơn 20% tổng số nợ thuế) tăng khá nhiều sẽ là dư địa quan trọng để tăng thu

ngân sách và giữ kỷ cương luật pháp về NSNN ( Tổng quan về kinh tế Việt Nam năm

2010 và kiến nghị cho năm 2011 )

Tuy nhiên, “chúng ta cần thừa nhận rằng, một điểm đặc biệt đáng lưu ý của Việt

Nam là những cân đối vĩ mô lớn như thâm hụt ngân sách và thâm hụt thương mại đang

có khuynh hướng trở thành căn bệnh kinh niên Đây là nguyên nhân của những bat ồn

kinh tế trong ngăn hạn, đồng thời xói mòn tiềm năng tăng trưởng trong trung và dài hạn, đi liền với sự suy yêu khả năng thích nghi của nên kinh tế trong điều kiện hội nhập kinh tế quốc tế”.( Nguyễn Đức Thành, Hai kịch bản cho nên kinh tế Việt Nam 2010, ngày 9/4/2010 ) Do thường xuyên trong tình trạng thâm hụt ngân sách nên nợ công tăng rất nhanh trong những năm vừa qua Mặc dù tỷ lệ nợ công Việt Nam được coi là vẫn nằm trong | tầm kiểm soát, nhưng đã trở nên cao hơn hắn so với tỷ lệ pho bién 30%

— 40% 6 các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi khác Bởi thế, vẫn dé nợ công tăng nhanh trong bối cảnh thâm hụt ngân sách cao và kéo dài đã đe dọa tính bền vững của quản lí nợ công và gây áp lực lên lạm phát, đây cũng là nguyên nhân chính khiến xếp hạng tín nhiệm quốc gia của Việt Nam đều bị các cơ quan xếp hạng tín dụng hạ thấp

4 Ước tính đến năm 2011

Page 7

Trong bối cảnh nền kinh tế toàn cầu được dự báo sẽ tăng trưởng chậm lại so với

năm 2010, theo dự báo của IMF trong ấn phâm World Economic Outlook Việt Nam là một trong số ít nước được dự báo tăng trưởng cao hơn so với năm 2010 Mục tiêu tăng trưởng kinh tế của nước ta năm 2011 từ 7- 7,5%, áp lực lạm phát vẫn tiếp tục duy trì

trong năm 2011, thâm hụt ngân sách dự báo là 5,3%, vẫn ở mức cao

Theo Nghị quyết về dự toán NSNN năm 2011 mà Quốc hội đã thông qua, tổng thu cân đối NSNN là 595 nghìn tỷ đồng, tương đương 26,2% GDP Tính cả 10 nghìn tỷ đồng thu chuyển nguồn năm 2010 sang năm 2011, tổng thu cân đối NSNN là 605 nghìn tỷ đồng và tổng chi cân đối NSNN là 725,6 nghìn tỷ đồng Như vậy, thâm hụt

ngân sách năm 2011 không quá 120,6 nghìn tỷ đồng, tương đương khoảng 5,3% GDP,

có giảm so với thực hiện năm 2010 là 5,8%, nhưng vẫn ở mức cao

2.4 Ánh hướng của thâm hụt ngân sách

+* Tích cực: Thâm hụt NSNN nhỏ hơn mức 5%GDP thì sẽ tạo động lực thúc

đây kinh tế phát triển

+ _ Tăng bội chi ngân sách nhằm chống suy thoái

+ Thâm hụt ngân sách tạm thời trong giai đoạn suy thoái sẽ kích thích đầu tư phát triển, góp phần đưa đến tăng trưởng cao

+ Khi nên kinh tế gặp khủng hoảng, việc tăng chi tiêu Chính phủ sẽ kích thích kinh tế phát triển tạo ra việc làm lâu bền cho người lao động góp phần làm cho doanh thu từ thuế tăng và trợ cấp thất nghiệp giảm

Tuy nhiên trong những năm gần đây: năm 2009 thâm hụt ngân sách là 6,9%,

còn năm 2010 là 5,95% Những sô liệu chính là cơ sở đê giải thích tại sao cân phải giảm thâm hụt ngân sách?

Việc gia tăng thâm hụt ngân sách sẽ có thể dẫn đến giảm tiết kiệm nội địa, giảm đầu tư tư nhân, hay gia tăng thâm hụt cán cân tài khoản vãng lai Thâm hụt ngân sách

cao và kéo đài còn làm xói mòn niềm tin đối với năng lực điều hành vĩ mô của Chính phủ Nó cũng làm tăng mức lạm phát kỳ vọng của người dân và của các nhà đầu tư vì

họ cho rằng Chính phủ trước sau gì cũng sẽ phái in thêm tiền để tài trợ thâm hụt

“> Tiêu cực: Thâm hụt NSNN tác động đến lạm phát, lãi suất, thất nghiệp và ty giá

Thâm hụt NSNN làm nền kinh tế thiếu tiền, do đó phải đi vay, phát hành tiền Khi phát hành tiền sẽ làm tăng lượng tiền trong nền kinh tế, dẫn đến giá cả tăng (tiền mất giá) gây ra lạm phát Đối với việc đi vay, bao gồm vay trong nuớc và vay nước ngoài luôn có những điều khoản ràng buộc và một mức lãi suất nhất định nhưng nếu nhà nước chỉ tiêu khoản tiền này không phù hợp sẽ không thé tái tạo, quay vòng số tiền

đó, nghĩa là sử dụng không hiệu quả dẫn đến tình trạng gây mầm cho lạm phát gia tăng

ở thời kì sau Khi lạm phát tăng thì lãi suất danh nghĩa cũng tăng theo Khi đó trong nước sẽ hạn chế tiêu dùng, đầu tư, tăng cường tiêt kiệm, sản lượng trong nước giảm đáng kể, nền kinh tế kém tăng trưởng.các doanh nghiệp sẽ hạn chế việc sản xuất làm nhu cầu về nhân lực giảm, thất nghiệp gia tăng Tiền trong nuớc mắt giá, tỷ giá sẽ tăng

cao,nghĩa là số tiền VND phải nhiều hơn trước mới có thể đổi được 1 đơn vị tiền tệ

khác Việc này sẽ làm giảm đầu tư, đặc biệt là đầu tư của nước ngoài vào Việt Nam và

các đầu tư có yếu tố nuớc ngoài Tóm lại, thâm hụt ngân sách cao kéo dài sẽ đe dọa sự

ồn định vĩ mô, khả năng duy trì tốc độ tăng trưởng nhanh và bền vững của nền kinh tế, gây nguy cơ lạm phát và vỡ nợ của quốc gia

3 Nguyên nhân thâm hụt ngân sách

Thâm hụt NSNN khi số chỉ lớn hơn số thu ngân sách Vì thế, nguyên nhân của

nó cũng xuât phát từ việc thu và chỉ NSNN

3.1 Thất thu thuế

Thuế là nguồn thu chắnh và bền vững nhất cho NSNN bên cạnh các nguồn thu

khác như tài nguyên, doanh nghiệp nhà nước, vay, nhận viện trợ Tuy nhiên, do hệ thống pháp luật ta còn nhiều bat cập, sự quản lắ chưa chặt chẽ đã tạo kế hở cho các cá

nhân, tổ chức đợi dụng để trốn thuế, gây, thất thu một lượng đáng kế cho NSNN

Trong khi nguồn thu về cho ngân sách phần lớn là từ thuế, mà thực tế tình trạng gian

lận và thất thu thuế ngày càng phô biến dẫn đến thâm hụt ngân sách ngày càng tăng cao

hơn trong những năm gân đây Trong năm 2009, Chắnh phủ đã dành 8 tỷ USD để thực hiện kắch cầu đành cho mọi thành phần kinh tế, mà khoản tiền này chủ yếu lấy từ thu NSNN

Từ giữa năm 2008 đến giữa năm 2009, có khoảng 1.000 tấn thuốc lá lậu qua

biên giới chảy vào nội địa một cách trót lọt Tắnh riêng năm 2009 nhập lậu 870 triệu bao chiếm khoảng 20% sản lượng tiêu thụ nội địa, năm 2010 nhập lậu 813 triệu bao

Với diễn biến về tình trạng buôn lậu thuốc lá nhý hiện nay đã làm chảy máu ngoại tệ khoảng 200 triệu USD/năm và nhà nước thất thu thuế khoảng 3.500 tỷ đồng

Bên cạnh đó, việc giãn thuế, giảm thuế và miễn thuế một mặt giúp các doanh

nghiệp có thêm nguồn vốn đầu tư, duy trì và mở rộng sản xuất Tuy nhiên, việc miễn thuế, giám thuế hoặc chậm thu làm ảnh hưởng tới các khoản chỉ ngân sách khác gây thâm hụt NSNN Theo đó, để khuyến khắch phát triển sản xuất, kinh doanh, kắch cầu đầu tư và tiêu dùng, ngăn chặn suy giảm kinh tế, tháo gỡ khó khăn đối với doanh nghiệp, dựa trên quyêt định số 16/2009/QĐ-TTg của Thủ tướng Chắnh phủ, Bộ tài chắnh đã ban hành nhiều giải pháp miễn, giảm và giãn thuế Việc thực hiện các giải pháp giảm, giãn thuế đã làm giảm thu năm 2009 khoảng 20.000 tỷ đồng Điền hình là

Bộ tài chắnh đã đưa ra văn bản yêu cầu các cơ quan hải quan cho Vinashin chậm nộp thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng I năm đối với nguyên vật liệu vật tư thiết bị

máy móc, nhập khẩu cho các hợp đồng bị hủy, tức là được gia hạn đến ngày

31/12/2011 Đông thời cơ quan thuế cũng không áp dụng biện pháp cưỡng chế nộp thuế và Vinashin sẽ được miễn tiền phạt nộp thuế Chắnh điều này đã gây lượng thất

thu lớn từ thuế

Một nguyên nhân khác gây hụt thu là đo giá dầu thô giảm đã ảnh hưởng làm giảm thu ngân sách: do giá dầu thô sụt giảm từ mức đỉnh 149 USD/thùng hồi giữa năm

2008 xuống mức thấp nhất vào khoảng 40 USD/thùng đầu năm 2009 và đao động ở

mức 50 USD/thùng đã khiến các chỉ tiêu tài chắnh, doanh thu của PVN sụt giảm Cụ

thể, trong quý I năm 2009, đoanh thu của PVN đạt 52.200 tỷ đồng, bằng 25% so với kế

hoạch năm 2009; giảm 20% so với cùng kỳ 2008 Điều này gây lo ngại cho ngân sách

quốc gia, khi nguồn thu từ tập đoàn thường chiếm trên 20% ngân sách

Đặc biệt, hiện tượng “bong bong ngân sách” được hình thành với mục tiêu tiếp

“sức sống mới” cho những nền kinh tế đang xì hơi, nhưng điều này cũng có thể dẫn đến những trở ngại rất lớn cho tăng trưởng bên vững nhiều năm sau Nguy cơ thật sự sẽ

đến: bong bóng ngân sách càng phình to sẽ buộc phải tiếp tục vay nợ và in tiền, dẫn

đến cả bảng cân đối tài sản của ngân hàng trung ương cũng phình to, và nợ vay nước ngoài cũng phình to và mức thâm hụt ngân sách càng lớn

3.2 Nhà nước huy động vốn từ kích cầu

Năm 2009, Chính phủ thực hiện kích cầu 8 tỷ USD thông qua 3 nguồn tài trợ

chính là: Phát hành trái phiếu Chính phủ, miễn giảm thuế và sử dụng Quỹ dự trữ nhà nước Sử dụng gói giải pháp kích cầu một mặt làm kích thích tiêu dùng, tăng trưởng kinh tế Tuy nhiên, sẽ làm mức thâm hụt ngân sách tăng rất cao khoảng 8-12%GDP 3.3 Đầu tư công kém hiệu quả

Từ năm 2008 đến 2010, lượng vốn đầu tư vào nước ta ngày một gia tăng Điều này nhằm giúp cho đầu tư phát triên kết cấu hạ tầng và các công trình trọng điểm quốc gia phục vụ lợi ích phát triển của đất nước Tuy nhiên, do công tác quản lý, điều hành

và xử lý các vấn đề cụ thể của chúng ta còn nhiều bất cập Đầu tư còn dàn trải, thiểu

tập trung vào các trọng tâm, trọng điểm Nhiều dự án đầu tư triển khai chậm, kéo dài

trong nhiều năm Vốn đầu tư bị xé nhỏ hoặc để thua lỗ, thất thoát nặng nề Theo số liệu

báo cáo năm 2010, có đến 11 tập đoàn, tổng công ty được nêu tên cùng với những con

số hàng chục đến hàng trăm nghìn ty đồng tiết kiệm chi phí kinh doanh, nhưng chỉ duy nhất Vinashin được nhắc đến trong “một số” các doanh nghiệp làm thất thoát tài sản

Nhà nước Tập đoàn Vinashin là một ví dụ điển hình trong lĩnh vực phát triển công

nghiệp đóng tàu và lọc hóa dầu Vinashin đang gặp nhiều khó khăn rất lớn, bộc lộ nhiều yếu kém, sai phạm nghiêm trọng Tình hình tài chính đứng trước bờ vực phá sản: Theo số liệu ban đầu, ước tính dư nợ hiện đang rất lớn, lên tới khoảng 86.000 tỷ đồng” - (Kết luận của Bộ chính trị số 81 ngày 6.8.2010) Chính sự kém hiệu quả này làm cho tình trạng thâm hụt ngân sách càng trở nên trầm trọng, và “vòng xoáy đi xuống” của kinh tê vĩ mô sẽ lại tiếp diễn

2010£

-

-12

too- My *—-EU —— Nhật TQ —-— VN