Bài giảng nguyên lý cắt gọt gỗ : Lý luận chung quá trình cắt gỗ part 2 doc

- Phương pháp cắt gọt:Là phương pháp chế biến cơ giới mà trong đó việc thay đổi hình dáng, kích thước của gỗ được thực hiện bằng sự phá huỷ liên kết giữa các phần tử vật chất gỗ theo hướ

- Phương pháp cắt gọt:

Là phương pháp chế biến cơ giới mà trong đó việc thay đổi hình dáng, kích thước của gỗ được thực hiện bằng sự phá huỷ liên kết giữa các phần tử vật chất gỗ theo hướng định trước của con người nhờ công cụ cắt

Ví dụ: bóc, lạng, bào …

Sơ đồ tổng quát phân loại chế biến gỗ

Chế biến gỗ

Chế biến cơ - hoá Chế biến cơ giới Chế biến hoá học

Cắt có phoi Cắt không phoi

1.1.2 Khoa học cắt gọt gỗ và quá trình phát triển

- Khoa học cắt gọt gỗ ?

+ Là hệ thống kiến thức, lý luận khoa học về quá trình cắt gọt gỗ

+ Là hệ thống kiến thức cơ sở chuyên môn, thuộc kiến thức bắt buộc với kĩ sư CB

- Vai trò của khoa học cắt gọt gỗ ?

Cung cấp các cơ sở khoa học nhằm đảm bảo hiệu quả cao nhất cho công tác thiết kế công nghệ và thiết bị trong lĩnh vực CBLS

+ Gia công cắt gọt gỗ được áp dụng trong hầu hết các lĩnh vực chế biến lâm sản

+ Kiến thức cắt gọt là căn cứ cho việc sử dụng, cải tiến và thiết kế máy chế biến gỗ

- Các phương pháp nghiên cứu về khoa học cắt gọt gỗ

+ Phương pháp toán cơ: Xây dựng lí thuyết cắt gọt bằng cách sử dụng các mô hình

toán và cơ học để phân tích và nghiên cứu hiện tượng trong cắt gọt

+ Phương pháp phân tích hiện tượng lí hóa: Xây dựng lí thuyết cắt gọt bằng cách

phân tích giá trị, hiện tượng lí - hóa xảy ra trong cắt gọt

+ Phương pháp thực nghiệm: Xây dựng lí thuyết cắt gọt bằng cách phân tích giá trị,

hiện tượng lí - hóa xảy ra trong qua trình tiến hành thí nghiệm

- Lịch sử phát triển của khoa học cắt gọt gỗ

Thao tác cắt gọt gỗ vốn có từ lâu, song khoa học cắt gọt gỗ mới được phát triển từ nửa cuối thế kỷ 19 tới nay

+ Giai đoạn hình thành: nửa cuối thế kỉ XIX, ở thời kỳ này, các vấn đề liên quan

tới cắt gọt gỗ được nêu ra cùng với những lí luận sơ khai

+ Giai đoạn nghiên cứu cơ bản: nửa đầu thế kỉ XX Các hướng nghiên cứu tập

trung vào động lực học, các hiện tượng vật lí , vấn đề chất lượng cắt và công cụ

+ Giai đoạn hoàn thiện và ứng dụng: từ năm 1950 cho tới nay

Các hướng nghiên cứu tập trung là nghiên cứu chính xác quá trình cắt gọt, mở rộng đối tượng và nâng cao hiệu quả quá trình cắt gọt

- Mục tiêu của việc nghiên cứu khoa học cắt gọt gỗ ?

+ Phản ánh chính xác các hiện tượng, bản chất và qui luật của các hiện tượng xảy ra trong quá trình cắt gọt gỗ

+ Giải quyết một cách có hiệu quả 2 bài toán

Bài toán thuận: Xác định được các thông số cơ bản ban đầu để từ đó tính

toán thiết kế, cải tiến máy móc thiết bị sao cho đáp ứng yêu cầu đặt ra

Bài toán nghịch: Từ các máy móc, thiết bị có sẵn đi xác định chế độ làm

việc của nó sao cho đáp ứng yêu cầu đặt ra

1.1.3 Khái niệm và phân loại cắt gọt gỗ

a Khái niệm cắt gọt gỗ

- Cắt gọt: Dùng công cụ để chia tách đối tượng ra nhiều phần bằng việc phá hủy

liên kết theo hướng định trước

- Cắt gọt gỗ: Dùng công cụ để chia tách đối tượng ra nhiều phần bằng việc phá

hủy liên kết theo hướng định trước

- Điều kiện thực hiện cắt gọt gỗ

Gỗ ( phôi ), dao cắt ( công cụ ) và chế độ cắt ( chế độ cắt )

- Nguyên lí cắt

+ Cắt thẳng: chuyển động tương đối

giữa dao cắt và gỗ là chuyển động thẳng

Dao cắt

Phôi Phoi

+ Cắt tròn: chuyển động tương đối

giữa dao cắt và gỗ là chuyển động

quay tròn

Phôi Phoi

- Tổ thành sau quá trình cắt

SP, bán SP

phoi ( mùn )

phần thừa

Phôi

+ Phôi: Đối tượng (vật thể) gỗ đưa vào cắt

+ Phoi: Phần gỗ trực tiếp bị cắt ra từ phôi.

+ Sản phẩm hay bán sản phẩm: phần phôi giữ lại sau quá trình cắt đảm bảo yêu cầu + Phế liệu: phần dư trên phôi cần cắt bỏ ( phoi, phần thừa )

phoi

vùng hoá phoi ( mùn )

b Phân loại các dạng cắt gọt gỗ

b1 Công cụ cắt, mũi cắt, cạnh cắt

b2 Phân loại các dạng cắt gọt gỗ

+ Căn cứ vào quan hệ giữa cạnh cắt và phương cắt :

- Cắt gọt 2 chiều (ha): cạnh cắt chính và phương cắt vuông góc với nhau

- Cắt gọt 3 chiều (hb): cạnh cắt chính và phương cắt không vuông góc với nhau

(- góc nghiêng dao)

+ Căn cứ vào quan hệ giữa cạnh cắt chính, vận tốc cắt với phương sợi gỗ

a) cắt ngang; b) cắt dọc; c) cắt bên

- Cắt dọc: Cạnh cắt vuông góc với thớ gỗ, vận tốc cắt song song với thớ gỗ

- Cắt ngang: Cạnh cắt và vận tốc cắt cùng vuông góc với thớ gỗ

- Cắt bên: Cạnh cắt song song với thớ gỗ, vận tốc cắt vuông góc với thớ gỗ