Mục tiêu Qua bài học học sinh cần nắm được: 1/ Về kiến thức Nắm chủ yếu được phương pháp giải và biện luận các dạng phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn.. Củng cố và nâng cao kỹ n
Trang 1Giáo án đại số lớp 10: BÀI 2: PHƯƠNG TRÌNH BẬC
NHẤT VÀ BẬC HAI MỘT ẨN (Phần 1)
I Mục tiêu
Qua bài học học sinh cần nắm được:
1/ Về kiến thức
Nắm chủ yếu được phương pháp giải và biện luận các dạng phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn
Củng cố và nâng cao kỹ năng giải và biện luận các dạng phương trìnhbậc nhất và bậc hai một ẩn bằng 2 phương pháp: Đại số và Hình học
2/ Về kỹ năng
Sử dụng thành thạo phần mềm Autograph vẽ đồ thị hàm số bậc nhất, hàm số bậc hai từ đó xây dựng cách giải
và biện luận phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn
Xây dựng được thuật toán để giải và biện luận phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn
Xây dựng thuật toán các bước thực hiện giải và biện
Trang 2 Hiểu được các dạng đồ thị hàm số bậc nhất, hàm số
y = b, y = x
Biết cách vận dụng phương pháp giải thích hợp cho từng bài toán
3/ Về mức độ tư duy
Phát triển tư duy hiểu, vận dụng, tổng hợp trong quá trình giải và biện luận phương trình
4/ Về thái độ
Cẩn thận, chính xác
Tích cực hoạt động; rèn luyện tư duy khái quát, tương tự
II Chuẩn bị
Hsinh chuẩn bị thước kẻ, kiến thức về đồ thị hàm số bậc nhất , bậc hai đã học ở chương 2, thao tác vẽ đồ thị trên phần mềm toán học: AutoGraph, GeoSketchpad
Giáo án, phiếu học tập, các thiết bị hỗ trợ: Máy VT, projector,
III Phương pháp
Trang 3Dùng phương pháp gợi mở vấn đáp, sử dụng phần mềm thông qua các hoạt động để điều khiển tư vận dụng và tổng hợp
IV Tiến trình bài học và các hoạt động
A/ Kiểm tra kiến thức cũ
HĐ1: Vẽ đồ thị các hàm số sau đây và cho biết số giao
điểm của đồ thị với trục hoành Ox (Xem phiếu học tập)
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Hs thao tác trên phần mềm
AutoGraph để vẽ đồ thị như yêu
cầu và trả lời về các phép tịnh
tiến
- Hs chú ý quan sát, nhanh
chóng điền các thông tin vào
phiếu học tập và cho nhận xét:
ta giải phương trình hđgđ dạng:
ax + b = 0 hoặc ax2 + bx + c = 0
- Hs trả lời: Số nghiệm của
- Gv gọi và yêu cầu học sinh dùng phần mềm AutoGraph để vẽ đồ thị Cho biết các phép tịnh tiến song song với các trục tọa
độ
- Gv yêu cầu Hs quan sát
đồ thị và điền các thông tin vào phiếu học tập và cho biết cách tìm hoành độ giao điểm của đồ thị với
Trang 4số giao điểm của đồ thị hàm số
tương ứng và trục hoành Ox (*)
- H1? Vấn đề " Số nghiệm của phương trình hđgđ đó
có quan hệ gì với số giao điểm của đồ thị hàm số tương ứng và trục hoành Ox"? Vấn đề giải phương trình nêu trên một cách tổng quát
B/ Bài mới
HĐ 2: Giải và biện luận phương trình dạng ax+b = 0 (a, b
R):
Hoạt động của học
sinh
Hoạt động của giáo
viên
Tóm tắt ghi bảng
.- Hs trả lời có dạng:
ax+b = 0 với a,bR
và gọi là phương
- Gv giới thiệu về bài học Phương trình bậc nhất, bậc hai một ẩn
- H2? Hãy cho biết dạng phương trình bậc nhất một ẩn, nó là phương trình gì? Để
§2 Phương trình bậc nhất
và bậc hai một
ẩn
1 Giải và biện
trình ax+b = 0
Trang 5trình chứa tham số
Để kết luận nghiệm
của phương trình ta
phải giải và biện
luận phương trình
theo tham số
- Hs trả lời: theo
nhận xét trên (*) ta
dựa vào hệ số a và b
để biện luận
kết luận nghiệm của phương trình ta phải làm gì?
- Giải pt 2x+3=0;
mx+3=0
- H3? Dựa vào đâu để
ta giải và biện luận phương trình này?
Hãy cho biết kết quả biện luận?
(a, b R):
(lập bảng)
HĐ 3: Giải ví dụ 1: Giải và biện luận phương trình sau
theo m: m 2 x + 2 = x + 2m (1)
Hoạt động của học
sinh
Hoạt động của giáo
viên
Tóm tắt ghi bảng
- Hs lên bảng giải
VD1
- Gv gọi Hs giải bài toán ở VD1
- Gv cho một bạn
Ví dụ 1:
Giải:
Biến đổi
Trang 6giải của bạn mình
- Hs trình bày 3
bước:
- H4? Hãy cho biết cách tiến hành giải và biện luận phương trình ax+b = 0
Xét các trường hợp:
Kết luận:
HĐ 4: Giải và biện luận phương trình sau đây ax2+bx+c =
0 (a, b, c R):
Hoạt động của học
sinh
Hoạt động của giáo
viên
Tóm tắt ghi bảng
- Hs trả lời có dạng:
ax2+bx+c = 0 (a, b, c
R) và gọi là
phương trình chứa
tham số Để kết luận
nghiệm của phương
trình ta phải giải và
biện luận phương
trình theo tham số
- Hs trả lời: theo
- H5? Hãy cho biết dạng phương trình bậc hai một ẩn, nó là phương trình gì? Để kết luận nghiệm của phương trình ta phải làm gì?
- H6? Dựa vào đâu để
1 Giải và biện luận phương trình dạng
ax 2 +bx+c =0 (a,b,c R):
(lập bảng)
Trang 7nhận xét trên (*) ta
dựa vào hệ số a và b
để biện luận
ta giải và biện luận phương trình này?
Hãy cho biết kết quả biện luận?
HĐ 5: Giải ví dụ 2: Giải và biện luận phương trình sau
theo m: mx 2 - 2(m - 2)x = m - 3 (2)
Hoạt động của học
sinh
Hoạt động của giáo
viên
Tóm tắt ghi bảng
- Hs lên bảng giải
VD2
- Hs nhận xét bài
giải của bạn mình
- Hs trình bày 3
bước:
- Gv gọi Hs giải bài toán ở VD2
- Gv cho một bạn khác nhận xét
- H7? Hãy cho biết cách tiến hành giải và biện luận phương trình ax2+bx+c = 0
Ví dụ 2:
Giải:
Biến đổi
Xét các trường hợp:
Kết luận:
Trang 8HĐ 6: Giải ví dụ 3: Cho phương trình 3x + 2 = -x2 + x + a (3)
Bằng đồ thị hãy biện luận phương trình (3) tùy theo giá trị của tham số a
Hoạt động của học
sinh
Hoạt động của giáo
viên
Tóm tắt ghi bảng
- Hs có thể và một số
sẽ giải bằng PP Đại
số
- Hs lên bảng giải
VD3
- Hs nhận xét bài
giải của bạn mình
- Hs trình bày 3
bước:
- Gv đặt vấn đề có thể giải và biện luận (3) bằng PP Đại số?
- Gv gọi Hs giải bài toán ở VD3 bằng PP Hình Học
- Gv cho một bạn khác nhận xét, so sánh 2 kết quả
- H8? Hãy cho biết cách tiến hành giải và biện luận phương trình ax2+bx+c = 0 bằng hình học
Ví dụ 2:
Giải:
Biến đổi
Vẽ đồ thị:
Kết luận:
Trang 9C/ Củng cố
Các bước giải và biện luận phương trình bậc nhất, bậc hai bằng PP Đại số
Các bước gIải và biện luận phương trình bậc hai bằng PP Hình học vẽ đồ thị
Sử dụng phần mềm vẽ đồ thị để hỗ trợ giải toán bằng đồ thị
Biết tìm tọa độ giao điểm của Parabol với đường thẳng
có phương trình cho trước
Phiếu học tập :
Câu 1: Cho phương trình ax 2+bx+c=0 (a,b,c R):Hãy
ghép mỗi ý ở cột thứ nhất với các ý thích hợp ở cột thứ hai để được kết quả đúng:
a) Phương trình có 1
nghiệm
1) a = b = 0 và c 0
Trang 10b) Phương trình vô
nghiệm
3) a = 0 và b 0
4) a 0 và > 0
5) a 0 và < 0
Câu 2: Chọn phương án đúng:
Tọa độ giao điểm của đồ thị 2 hàm số sau:
1) y = 3x + 2 và y = -x2 + x + 1 là:
a) không có b) (-1, 2) c) (2; -1) d) (-2; -1)
2) y = 3x + 2 và y = -x2 + x + 1 là:
a) không có b) (-1, 2) c) (2; -1) d) (-2; -1)
D/ BTVN: 5-11 trang 78, 79