ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG TIÊU CHẢY CẤP TẠI MỘT SỐ TỈNH THÀNH PHÍA doc

ĐẶT VẤN ĐỀ tt„ Từ năm 2007 : 3 đợt dịch : „ Điều kiện sống mất vệ sinh trong các khu dân cư, thĩi quen sử dụng các loại thực phẩm khơng an tồn, thĩi quen rau của các hộ nơng dân sản xuấ

ĐÁNH GIÁ HOẠT ĐỘNG PHÒNG CHỐNG TIÊU CHẢY CẤP

NĂM 2007

ĐẶT VẤN ĐỀ

„ Tiêu chảy cấp nguy hiểm (do tả) năm 2007

đã nhanh chĩng xuất hiện và lan rộng ra một số tỉnh thành trên cả nước

„ Bệnh tả vẫn xuất hiện thường xuyên trên

thế giới, mỗi năm cĩ 100.000-300.000 ca mắc tại 40-80 nước, khoảng 2% trong số đĩ

tử vong

„ Ở Việt Nam vẫn cĩ mot it trường hợp tản

phát, thường vào mùa hè ở các tỉnh ven

biển

„ Từ năm 2007 - nay: 3 đợt dịch : đợt

1 từ 23 /10/07 đến 6/12/2007

ĐẶT VẤN ĐỀ (tt)

„ Từ năm 2007 : 3 đợt dịch :

„ Điều kiện sống mất vệ sinh trong các khu dân cư, thĩi quen sử dụng các loại thực phẩm khơng an tồn, thĩi quen

rau của các hộ nơng dân sản xuất

phát tán dịch một cách nhanh chĩng

và nghiêm trọng

ĐẶT VẤN ĐỀ (tt)

„ Tại các tỉnh thành phía Nam, nguy cơ

bùng phát dịch là rất cao, đặc biệt khi xuất hiện những trường hợp mắc tả tại các tỉnh thành phía Bắc Với điều kiện vệ sinh môi trường còn tìm ẩn nhiều nguy

cơ, thói quen uống nước lả, hành vi vệ sinh… là nguy cơ bùng phát và lan

nhanh, rộng dịch tả tại các tỉnh thành phía Nam, đặc biệt đồng bằng sông cửu long

„ Làm việc với Viện Pasteur, chỉ đạo của

TT Trịnh quân Huấn : chúng tôi thực hiện đề tài nầy

„ Mục tiêu nghiên cứu

¾ Xác định tỷ lệ các hoạt động ứng phĩ đối với

dịch tiêu chảy cấp của cấp tỉnh, huyện, xã

¾ Xác định tỷ lệ kiến thức và thực hành người dân

về phịng chống tiêu chảy cấp

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

„ Thiết kế nghiên cứu: Cắt ngang mô tả

„ Địa điểm nghiên cứu:

15 tỉnh thành phía Nam (TP.HCM, Đồng Nai, Bình Dương, Tây Ninh, Bà Rịa-Vũng Tàu, Long An, Tiền Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, An Giang, Trà Vinh, Sóc Trăng, Kiên Giang, Bạc Liêu, Cà Mau)

„ Đối tượng nghiên cứu:

o Cán bộ phụ trách chương trình VSATTP, phòng chống dịch tuyến tỉnh.

o Cán bộ phụ trách chương trình VSATTP, phòng chống dịch tuyến huyện.

o Trưởng trạm y tế xã.

o Hộ gia đình: chủ hộ.

PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU (tt)

„ Cỡ mẫu:

Z 2 1- α/2 P(1-P) N=

d 2

Ta cĩ: n = 768 ; p = 0,5 , k = 2

„ Phương pháp thu thập số liệu:

- Sử dụng bộ câu hỏi thiết kế sẵn để phỏng vấn các đối tượng

- Quan sát tại chỗ ( check list )

„ Phương pháp xử lý và phân tích:

- Sử dụng phần mềm Epidata và Stata 8.0

KẾT QUẢ - BÀN LUẬN

Robert Koch (1843-1910) – isolated the Vibrio cholera (1883)

Tuyến tỉnh (N=15) Tuyến huyện

(N=15)

Tuyến xã (N=15)

Tần suất

Tần số(%)

Tần suất

Tần số(%)

Tần suất

Tần số(%)

Có báo cáo từ hệ thống y tế tư

nhân về số ca bệnh tả

Được huấn luyện lấy bệnh

phẩm

Dụng cụ lấy và chuyên chở

bệnh phẩm

Kế hoạch huấn luyện trước

dịch

Kế hoạch truyền thông về

dịch

Năng lực/Nguồn lực

1 Năng lực đối phó với dịch của cán bộ y tế:

2 Kiến thức –Thực hành của người dân về phòng chống dịch

Kiến thức Nội dung

Thông tin về tiêu chảy cấp ( chủ yếu được biết qua hệ thống TV, loa phát thanh…)

Nhân thức tiêu chảy cấp là nguy hiểm

Các biện phòng chống tiêu chảy cấp (ăn chín uống sôi, giữ vệ sinh cá nhân, không

Ý thức rửa tay sau khi đi vệ sinh bằng

Khử khuẩn môi trường khi có dịch (xử

Bảng 1: Tỷ lệ hộ gia đình sử dụng các

nguồn nước sinh hoạt (Một hộ có thể

dùng nhiều nguồn nước khác nhau)

Bảng 2: Tỷ lệ xử lý nước

ở các hộ gia đình.

Xử lý nước Nguồn nước

Nước giếng

Nước mưa

Nước sông

Bảng 3: Tỷ lệ hộ gia đình đậy nắp

dụng cụ chứa nước

Nắp đậy Dụng cụ

chứa nước

Lu

(n =294)

92,5

Thùng nhựa

(n = 208)

93,7

Thùng inox

Khác (chủ

yếu bể

ximăng)

(n = 44)

Bảng 4: Tỷ lệ hộ gia đình súc rửa dụng cụ

75%

25 %

Khác ( bể ximăng) ( n = 44)

75,9 %

24,1%

Thùng inox ( n = 116)

59,4 %

40,6 %

Thùng nhựa (n = 208)

43 %

57 %

Lu (n = 294)

Trên 1 tuần Dưới 1 tuần

Súc rửa Dụng cụ

chứa nước

Bảng 5: Tỷ lệ sử dụng nguồn nước uống

Nước mưa

26,9%

Nước giếng

15,4%

Nước máy

27,2 %

Nước tinh khiết

Nước sông

5,7 %

Bảng 6: Tỷ lệ đun sôi nước uống trước khi dùng ở các hộ gia đình.

Đun sôi Nguồn nước

uống

Nước mưa

Nước giếng

Nước máy

Nước tinh khiết (n = 270)

Nước sông

„ Có đến 52,8% hộ gia đình sử dụng các lọai hình cầu tiêu không hợp vệ sinh như đi ra sông, chôn xuống đất hay cầu cá

Bảng 7: Loại cầu tiêu được sử dụng

Tự hoại, dội

thấm 47,2 % Chôn đất 19,7 % Cầu ao cá 20,1 %

Đi ra sông 13,0 %

„ Trong 1 tuần tỷ lệ người dân sử

dụng thức ăn đường phố khá

cao (49,8%) Tuy nhiên thức

ăn đường phố lại là nhóm thức

ăn nhiễm vi sinh cao, theo một

số nghiên cứu thì tỷ lệ nhiễm

các loại vi sinh của thức ăn

đường phố có thể >70%

biến của người dân miền Tây

nhưng tại thời điểm khảo sát,

người dân ít sử dụng có lẽ do

có nguồn thông tin nhiều ca

bệnh tiêu chảy cấp là do ăn

mắm (10,8%).

Bảng 8: Tỷ lệ hộ gia đình ăn 3 loại thực phẩm (rau sống, mắm, thức ăn đường phố)

trong 1 tuần trước khi khảo sát )

Rau sống

54 %

Các loại mắm

10,8 % Thức ăn đường phố

49,8 %

„ Phòng khám tư cũng chiếm một tỷ lệ không nhỏ người dân lựa chọn là nơi đến khám chữa bệnh đầu tiên khi bị bệnh Tuy nhiên như đã nêu ở trên, tại cả 3 tuyến tỉnh, huyện, xã thì việc quản lý báo cáo về ca bệnh từ các phòng khám tư là rất thấp có khi là 0% gây khó khăn cho việc kiểm soát dịch

Bảng 9: Nơi khám bệnh đầu tiên của người dân

KẾT LUẬN

KẾT LUẬN (tt)

nhân…

KHUYẾN NGHỊ

„ Tiếp tục củng cố hệ thống y tế dự phịng đảm bảo cơng tác giám sát dự báo, phịng chống, xử lý và quản lý dịch bệnh

„ Hỗ trợ thêm các loại trang thiết bị phịng chống

dịch cho các tuyến huyện, xã như dụng cụ lấy mẫu

và chuyên chở bệnh phẩm đồng thời thường xuyên tập huấn cơng tác phịng chống dịch sẵn sàng cho các tuyến

„ Hệ thống y tế các cấp phối hợp với các cơ quan

truyền thơng hướng dẫn cho người dân các kiến thức để nhận biết tiêu chảy cấp, cách xử trí và

quan trọng nhất là các phương pháp phịng chống bệnh lâu dài

KHUYẾN NGHỊ (tt)

„ Kết hợp với hệ thống y tế tư nhân trong cơng tác phịng chống dịch cũng như giám sát, thống kê số liệu

„ Tiếp tục đẩy mạnh các phương pháp truyền thơng tuyên truyền cũ và áp dụng các biện pháp mới

„ Hướng dẫn và hỗ trợ người dân xây dựng các loại hình cầu tiêu hợp vệ sinh và xử lý nguồn nước, vệ sinh mơi trường nhất là trong mùa dịch