VI ỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM... Công trình được hoàn thành tại: Viện Toán học, Viện khoa học và Công nghệ Việt Nam Tập thể hướng dẫn khoa học: GS.. Có thể tìm hiểu luận án tại: -
Trang 1VI ỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM
Trang 2Công trình được hoàn thành tại:
Viện Toán học, Viện khoa học và Công nghệ Việt Nam
Tập thể hướng dẫn khoa học: GS TSKH Nguyễn Tự Cường
Phản biện 1:
Phản biện 2:
Phản biện 3:
Luận án đã được bảo vệ trước Hội đồng chấm luận án cấp Viện họp tại: Viện Toán
học – Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam vào hồi …… giờ ngày …… tháng
…… năm 201…
Có thể tìm hiểu luận án tại:
- Thư viện Quốc gia
- Thư viện Viện Toán học
Trang 5❤➵♥ ❝ñ❛ M t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐ a ✭➜Þ♥❤ ❧Ý ✹✳✷✳✾✮✳
❈➳❝ ❦Õt q✉➯ t❤✉é❝ ❝➳❝ ❈❤➢➡♥❣ ✶✱ ✷✱ ✈➭ ✹ ➤➢î❝ ✈✐Õt t❤➭♥❤ ❜è♥ ❜➭✐ ❜➳♦ ➤➲
➤➢î❝ ➤➝♥❣ ✈➭ ♥❤❐♥ ➤➝♥❣ t➵✐ ✵✸ t➵♣ ❝❤Ý tr♦♥❣ ❞❛♥❤ s➳❝❤ ❙❈■ ✈➭ ✵✶ t➵♣ ❝❤Ýtr♦♥❣ ❞❛♥❤ s➳❝❤ ❙❈■❊✳ ❈➳❝ ❦Õt q✉➯ tr♦♥❣ ❈❤➢➡♥❣ ✸ sÏ ➤➢î❝ t➳❝ ❣✐➯ t✐Õ♣ tô❝
♣❤➳t tr✐Ó♥ tr♦♥❣ t➢➡♥❣ ❧❛✐✳
Trang 6tö 0 ❝ñ❛ Ext1
R(•, •)✳ ▼è✐ ❧✐➟♥ ❤Ö ❣✐÷❛ tæ♥❣ ✈➭ tÝ❝❤ ❝ñ❛ ❝➳❝ ♣❤➬♥ tö tr♦♥❣ R
✈➭ ❝➳❝ ❞➲② ❦❤í♣ ♥❣➽♥ t➢➡♥❣ ø♥❣ sÏ ➤➢î❝ tr×♥❤ ❜➭② tr♦♥❣ ❚✐Õt ✶✳✸✳ ❚r♦♥❣ ❤❛✐t✐Õt ➤➬✉ ❝❤ó♥❣ t➠✐ ♥❤➽❝ ❧➵✐ ✈Ò ♠ét sè ❦Õt q✉➯ ❝➡ së ✈Ò ♠➠➤✉♥ ➤è✐ ➤å♥❣ ➤✐Ò✉
Trang 7a (M ) b, 0 :Ht
−1
a (M ) b) ➤➵✐ ❞✐Ö♥ ❜ë✐ ❞➲② ❦❤í♣ ♥❣➽♥ ❞➢í✐ ➤➞② ♥Õ✉ ♥ãtå♥ t➵✐
Trang 8✭✐✮ xy t❤á❛ ♠➲♥ ➤✐Ò✉ ❦✐Ö♥ (♯)✱ ✈➭ Ei
xy = yExi ✈í✐ ♠ä✐ i < t − 1✳ ●✐➯ söt❤➟♠ r➺♥❣ Ht
❇æ ➤Ò ✶✳✹✳✶✳ ❈❤♦ (R, m) ❧➭ ♠ét ✈➭♥❤ ◆♦❡t❤❡r ➤Þ❛ ♣❤➢➡♥❣✱ a✱ b ❧➭ ❝➳❝ ✐➤➟❛♥
✈➭ p1, , pn ❧➭ ❝➳❝ ✐➤➟❛♥ ♥❣✉②➟♥ tè s❛♦ ❝❤♦ ab * pj ✈í✐ ♠ä✐ j ≤ n✳ ❳Ðt
x ❧➭ ♠ét ♣❤➬♥ tö ♥➺♠ tr♦♥❣ ab ♥❤➢♥❣ x /∈ pj ✈í✐ ♠ä✐ j ≤ n✳ ❑❤✐ ➤ãtå♥ t➵✐ ❝➳❝ ♣❤➬♥ tö a1, , ar ∈ a ✈➭ b1, , br ∈ b ➤Ó t❛ ❝ã t❤Ó ❜✐Ó✉ ❞✐Ô♥
Trang 9dimR/mSoc(Hmi (M )).
Trang 11x = x1, , xd ❝ñ❛ M ➤➢î❝ ❣ä✐ ❧➭ ♠ét ❤Ö t❤❛♠ sè tèt ❝ñ❛ M t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐
❧ä❝ F ♥Õ✉ Mi∩ (xd i +1, , xd)M = 0✈í✐ ♠ä✐ i = 0, 1, , t − 1✳ ▼ét ❤Ö t❤❛♠
sè tèt t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐ ❧ä❝ ❝❤✐Ò✉ ❝ñ❛ M ➤➢î❝ ❣ä✐ ➤➡♥ ❣✐➯♥ ❧➭ ♠ét ❤Ö t❤❛♠ sètèt ❝ñ❛ M✳
➜Þ♥❤ ♥❣❤Ü❛ ✷✳✶✳✻✳ ❈❤♦ F : M0 ⊆ M1 ⊆ · · · ⊆ Mt = M ❧➭ ♠ét ❧ä❝
❝➳❝ ♠➠➤✉♥ ❝♦♥ ❝ñ❛ M✳ ❚❤× ❧ä❝ F ➤➢î❝ ❣ä✐ ❧➭ ♠ét ❧ä❝ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛② ✭s✉②ré♥❣✮ ♥Õ✉ ♥ã t❤á❛ ♠➲♥ ➤✐Ò✉ ❦✐Ö♥ ❝❤✐Ò✉✱ dim M0 = 0✈➭ M1/M0, , Mt/Mt−1
❧➭ ❝➳❝ ♠➠➤✉♥ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛② ✭s✉② ré♥❣✮✳ ❚❛ ♥ã✐ M ❧➭ ♠ét ♠➠➤✉♥ ❈♦❤❡♥✲
▼❛❝❛✉❧❛② ✭s✉② ré♥❣✮ ❞➲② ♥Õ✉ ♥ã ❝ã ♠ét ❧ä❝ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛② ✭s✉② ré♥❣✮✳
❳Ðt F ❧➭ ♠ét ❧ä❝ t❤á❛ ♠➲♥ ➤✐Ò✉ ❦✐Ö♥ ❝❤✐Ò✉ ❝ñ❛ M✳ ➜➷t IF(M ) =supxIF,M(x)✱ ✈í✐ x = x1, , xd ❝❤➵② tr➟♥ t✃t ❝➯ ❝➳❝ ❤Ö t❤❛♠ sè tèt ❝ñ❛
M t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐ F✳ ◆✳❚✳ ❈➢ê♥❣ ✈➭ ➜✳❚✳ ❈➢ê♥❣ ✭✷✵✵✼✮ ➤➲ ❝❤ø♥❣ ♠✐♥❤ r➺♥❣
M ❧➭ ♠ét ♠➠➤✉♥ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛② s✉② ré♥❣ ❞➲② ✈í✐ ❧ä❝ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛②s✉② ré♥❣ F ❦❤✐ ✈➭ ❝❤Ø ❦❤✐ IF(M ) < ∞✳
✷✳✷ ▼ét sè tÝ♥❤ ❝❤✃t æ♥ ➤Þ♥❤
❑Ý ❤✐Ö✉ ✷✳✷✳✶✳ ❚r♦♥❣ t✐Õt ♥➭② t❛ ❧✉➠♥ ①Ðt
Trang 12−
di − 1j
ℓ(Hmj(M/Mi))
✭✐✐✮ IF,M(x) = IF(M ) ✈í✐ ♠ä✐ ❤Ö t❤❛♠ sè tèt x = x1, , xd ❝ñ❛ M t➢➡♥❣ø♥❣ ✈í✐ ❧ä❝ F ♥➺♠ tr♦♥❣ mn ✈í✐ n ≫ 0✳
Trang 15✭✐✐✮ ❚❤❡♦ ◆✳❚✳ ❈➢ê♥❣ ✈➭ ➜✳❚✳ ❈➢ê♥❣ ♥Õ✉ R ❧➭ ➯♥❤ ➤å♥❣ ❝✃✉ ❝ñ❛ ♠ét ✈➭♥❤
❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛②✱ t❤× dim R/ai(M ) ≤ i ✈í✐ ♠ä✐ i < d✳ ❍➡♥ ♥÷❛dim R/ai(M ) = i ❦❤✐ ✈➭ ❝❤Ø ❦❤✐ tå♥ t➵✐ p ∈ AssM✱ dim R/p = i✳
0 → HIt−1(M ) → HIt−1(M/xM ) → 0 :H t
I (M ) x → 0t❛ t❤✉ ➤➢î❝ ❞➲② ❦❤í♣ tr➳✐ ❞➢í✐ ➤➞②
0 → HIt−1(M ) → 0 :H t−1
(M ) b(M )
Trang 17s➡✱ tr♦♥❣ t✐Õt ♥➭② t❛ ❞ï♥❣ deg(I, M) ➤Ó ❦Ý ❤✐Ö✉ ❜é✐ ❍✐❧❜❡rt✲❙❛♠✉❡❧ t❤➠♥❣t❤➢ê♥❣✳ ❈➠♥❣ t❤ø❝ ❜é✐ ❧✐➟♥ ❦Õt ❞➢í✐ ➤➞② ❝❤Ø r❛ r➺♥❣ deg(I, M) ❝❤Ø ♣❤ô t❤✉é❝
i=0deg(I, Di)✳ ❳Ðt p ∈ AssDi✱ dim R/p = di✳ ❚❛ ❝ã
p ∈ AssM/D/ i✳ ❉♦ ➤ã tõ ❞➲② ❦❤í♣ ♥❣➽♥
0 → Di → M → M/Di → 0t❛ ❝ã H0
Trang 18➜Þ♥❤ ♥❣❤Ü❛ ✸✳✸✳✸✳ ❳Ðt M(R) ❧➭ ♣❤➵♠ trï ❝➳❝ R✲♠➠➤✉♥ ❤÷✉ ❤➵♥ s✐♥❤✳ ▼ét
❜❐❝ ♠ë ré♥❣ tr➟♥ M(R) t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐ ✐➤➟❛♥ I ❧➭ ♠ét ❤➭♠ sè
Deg(I, •) : M(R) → Rt❤á❛ ♠➲♥ ❝➳❝ ➤✐Ò✉ ❦✐Ö♥ s❛✉
Trang 19ë ➤➞② Ui(M ) ➤➢î❝ ❤✐Ó✉ ♥❤➢ ❧➭ UM/(x i+2 , ,x d )M(0) ✈í✐ x1, , xd ❧➭ ♠ét ❤Öt❤❛♠ sè ❜✃t ❦× ❝ñ❛ M t❤á❛ ♠➲♥ xi ∈ b(M/(xi+1, , xd)M )3 ✈í✐ ♠ä✐ i ≤ d✳
◆❣♦➭✐ r❛✱ ✈í✐ ♠ç✐ 0 ≤ i ≤ d−1 t❛ ➤Þ♥❤ ♥❣❤Ü❛ udegi(I, M ) = gdeg(I, Ui(M ))✳
❱Ý ❞ô ✸✳✸✳✷✵✳ ❳Ðt R = k[[X1, , X7]]/(X1, X2, X3) ∩ (X4, X5, X6) ✈í✐ k ❧➭
♠ét tr➢ê♥❣ ✈➭ Xi, 1 ≤ i ≤ 7, ❧➭ ❝➳❝ ❜✐Õ♥✳ ❚❛ ❝ã
deg(R) = adeg(R) = 2 < udeg(R) = 4 < hdeg(R) = 5
Trang 21▼Ö♥❤ ➤Ò ✹✳✶✳✻✳ ❈❤♦ a ❧➭ ♠ét ✐➤➟❛♥ ❝ñ❛ ✈➭♥❤ R✱ ✈➭ M ❧➭ ♠ét R✲♠➠➤✉♥ ❋❙❋✳
❳Ðt t ❧➭ ♠ét sè ♥❣✉②➟♥ ❦❤➠♥❣ ➞♠ s❛♦ ❝❤♦ Hi
a(M ) ❧➭ ❋❙❋ ✈í✐ ♠ä✐ i < t✳ ❚❤×HomR(R/a, Hat(M ))
❧➭ ❋❙❋✳ ◆ã✐ r✐➟♥❣✱ AssR(Hat(M )) ❧➭ ♠ét t❐♣ ❤î♣ ❤÷✉ ❤➵♥✳
➜Þ♥❤ ❧ý ✹✳✶✳✽✳ ❈❤♦ a ❧➭ ♠ét ✐➤➟❛♥ ❝ñ❛ R✱ ✈➭ M ❧➭ ♠➠t R✲♠➠➤✉♥ ❤÷✉ ❤➵♥s✐♥❤✳ ❳Ðt t ❧➭ ♠ét sè ♥❣✉②➟♥ ❦❤➠♥❣ ➞♠ s❛♦ ❝❤♦ Hi
a(M ) ❧➭ ❤÷✉ ❤➵♥ s✐♥❤ ❤♦➷❝supp(Hai(M )) ❧➭ ♠ét t❐♣ ❤÷✉ ❤➵♥ ✈í✐ ♠ä✐ i < t✳ ❑❤✐ ➤ã AssR(Hat(M )) ❧➭
Trang 22✸✳ ❉ï♥❣ tÝ♥❤ ❝❤❰ r❛ ❝ñ❛ ➤è✐ ➤å♥❣ ➤✐Ò✉ ➤Þ❛ ♣❤➢➡♥❣ ❝❤ø♥❣ ♠✐♥❤ ♠ét sè tÝ♥❤
❝❤✃t ✈Ò tÝ♥❤ æ♥ ➤Þ♥❤ ❝ñ❛ ❤Ö t❤❛♠ sè tèt ❝ñ❛ ❝➳❝ ♠➠➤✉♥ ❈♦❤❡♥✲▼❛❝❛✉❧❛②s✉② ré♥❣ ❞➲②✳
tè ❧✐➟♥ ❦Õt✳
✼✳ ◆❣❤✐➟♥ ❝ø✉ tÝ♥❤ ❤÷✉ ❤➵♥ ❝ñ❛ ♠ét sè t❐♣ ✐➤➟❛♥ ♥❣✉②➟♥ tè ❧✐➟♥ ❦Õt ❧✐➟♥q✉❛♥ ➤Õ♥ ❝❤✐Ò✉ ❤÷✉ ❤➵♥ ❝ñ❛ ♠➠➤✉♥ M t➢➡♥❣ ø♥❣ ✈í✐ a✳