1.Về kiến thức: - Phát biểu được guyên lý II nhiệt động lực học NĐLH - Biết được cách tính hiệu suất của động cơ nhiệt 2.Về kĩ năng: - Vận dụng được nguyên lý II NĐLH giải thích được n
Trang 1Giáo án vật lý lớp 10 chương trình cơ bản - Tiết 56: CÁC NGUYÊN LÍ CỦA NHIỆT ĐỘNG LỰC HỌC (Tiết 2)
I Mục tiêu
1.Về kiến thức:
- Phát biểu được guyên lý II nhiệt động lực học (NĐLH)
- Biết được cách tính hiệu suất của động cơ nhiệt
2.Về kĩ năng:
- Vận dụng được nguyên lý II NĐLH giải thích được
nguyên tắc hoạt động của động cơ nhiệt
- Giải được các bài tập trong bài học và bài tập tương tự; nêu được ví dụ về quá trình không thuận nghịch
3.Thái độ: Học tập nghiêm túc, chú ý làm bài tập
II Chuẩn bị
- GV: Dụng cụ để làm Tn hình 33.3; hình vẽ mô hình động
cơ nhiệt nếu có; hình 33.4 phóng to
III.Phương pháp: Đặt vấn đề, nêu tình huống, thuyết trình,
trực quan…
IV Tiến trình giảng dạy
Trang 21 Ổn định lớp
2 Kiểm tra bài cũ
- Viết biểu thức của nguyên lí I NĐLH và phát biểu quy
ước về dấu của nhiệt lượng và công trong biểu thức này?
- Tại sao có thể nói nguyên lí I NĐLH là sự vận dụng ĐL
BT và chuyển hóa năng lượng
3 Bài mới
Trợ giúp của giáo
viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung
- Chúng ta có một con
lắc đơn Khi cho nó
dao động sau một
khoảng thời gian thì nó
dừng lại do sức cản
của không khí Nêu bỏ
qua sức cản đó thì con
lắc sẽ tiếp tục dao
động mãi mãi Quá
trình như thế gọi là quá
Hoạt động 1: Tìm hiểu quá trình thuận nghịch và quá trình không thuận nghịch
- Chú ý để rút ra kết
II Nguyên lý II nhiệt động lực học
Trang 3trình thuận nghịch
- Vậy quá trình thuận
nghịch là quá trình như
thế nào?
- Đặt một ấm nước
nóng ra ngoài kk thì có
hiện tượng gì xảy ra?
- Liệu ấm nước có thể
tự lấy nhiệt lượng mà
nó đã truyền cho kk để
nóng lên như cũ được
không?
- Vậy điều này có trái
với ĐLBT và chuyển
hóa năng lượng và
luận quá trình thuận nghịch
- HS trả lời (là qt vật
tự trở về trạng thái ban đầu mà không cần đến sự can thiệp của các vật khác)
- Ấm nước mất nhiệt (tỏa nhiệt)
- Không được
- Thảo luận để trả lời câu hỏi của gv
1 Quá trình thuận nghịch và quá trình không thuận nghịch
a Quá trình thuận nghịch
Là quá trình tự quay về trạng thái ban đầu quá trình xảy ra theo 2 chiều thuận và nghịch
b Quá trình không thuận nghịch
Là quá trình không tự quay về trạng thái ban đầu chỉ xảy ra theo một chiều xác định
Trang 4nguyên lý I hay
không?
- Hướng dẫn hs thảo
luận Có những điều
không vi phạm ĐLBT
& CHNL cũng như
nguyên lý I NĐLH,
nhưng vẫn không thể
xảy ra
- Các em lấy thêm ví
dụ về quá trình thuận
nghịch
- Tương tự như trên
chúng ta tìm hiểu quá
trình không thuận
nghịch (SGK)
- Các em hãy lấy ví dụ
về quá trình không
thuận nghịch
- Hs lấy ví dụ…
- Theo dõi quá trình KTN
- Lấy ví dụ về quá trình KTN
Trang 5- Gv kết luận về quá
trình KTN
- Nguyên lý II NĐLH
cho chúng ta biết chiều
mà hiện tượng có thể
tự xảy ra
- Gv trình bày 2 cách
phát biểu nguyên lý II
NĐLH
- Cách phát biểu của
Clau-đi-ut:
+ Chú ý chiều thuận
trong cách phát biểu
này là chiều nào?
- Cách phát biểu của
Cac-no:
+ Chiều thuận trong
cách phát biểu này là
Hoạt động 2: Phát biểu nguyên lý II NĐLH
- Trả lời các câu hỏi của gv (có thể thảo luận nhóm)
- Nếu có sự can thiệp
từ bên ngoài thì có thể truyền nhiệt từ một vật sang vật nóng hơn
- Trả lời các câu hỏi
2 Nguyên lý II nhiệt động lực học
a Cách phát biểu của Clau-đi-út
Nhiệt không thể tự truyền từ một vật sang vật nóng hơn
b Cách phát biểu của Cac-nô
Động cơ nhiệt không thể chuyển hoá tất cả nhiệt lượng nhận được thành công cơ học
Trang 6chiều nào? (Cơ năng
có thể chuyển hóa
hoàn toàn thành nội
năng)
- Các em hãy nhắc lại
3 bộ phận cơ bản của
ĐCN?
- Treo hình 33.4 SGK
+ Các em hãy cho biết
tác dụng của từng bộ
phận?
+ Tại sao phải có
nguồn nóng và nguồn
lạnh?
- Gv trình bày hiệu
suất ĐCN
của gv
Hoạt động 3: Vận dụng nguyên lý II vào việc tìm hiểu nguyên tắc cấu tạo
và hoạt động của ĐCN
- Trình bày cấu tạo ĐCN
- Quan sát hình vẽ trả lời câu hỏi của gv
- Nhiệt chỉ có thể tự truyền từ vật nóng hơn sang vật lạnh hơn nên phải có nguồn lạnh
Vận dụng
SGK
Trang 74.Củng cố, vận dụng
- Nêu trọng tâm kiến thức của bài
- Các em trả lời các câu hỏi trong SGK, làm bài tập 8 trang 180
5.Dặn dò:
.- Về nhà làm tiếp các BT trong SBT và chuẩn bị bài tiếp
theo