Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Nội dung cơ bản Giới thiệu hiệu ứng Đốp-ple trong động cơ.. Hoạt động 3 : Tìm hiểu hiệu ứng Đốp-ple trong trường hợp nguồn và máy thu
Trang 1Giáo án Vật lý 12 nâng cao - TIẾT 31-32: BÀI TẬP
Tiết 1
Hoạt động 1 : Kiểm tra bài cũ : Nêu các đặc trưng sinh lí
của âm và cho biết độ cao của âm gắn liền với đặc trưng
vật lí nào của âm
Từ kết quả kiểm tra bài cũ, g/v đặt vấn đề như trong bài
Hoạt động 2 : tìm hiểu định nghĩa hiệu ứng Đốp-ple
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
Giới thiệu hiệu
ứng Đốp-ple
trong động cơ
Ghi nhận khái niệm
I Lý thuyết
1 Định nghĩa
Hiện tượng tần số của
âm mà máy thu nhận được khác với tần số của âm mà nguồn âm phát ra khi có sự chuyển động tương đối
Trang 2giữa nguồn âm và máy thu gọi là hiệu ứng Đốp-ple trong ong
cơ
Hoạt động 3 : Tìm hiểu hiệu ứng Đốp-ple trong trường
hợp nguồn và máy thu lại gần nhau
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
Dẫn dắt để đưa
ra biểu thức
tính tần số âm
mà máy thu
nhận được khi
nguồn và máy
thu chuyển
động lại gần
nhau
Ghi nhận biểu thức tính tần số
âm mà máy thu nhận được khi nguồn và máy thu chuyển động lại gần nhau
2 Hiệu ứng Đốp-ple trong trường hợp nguồn và máy thu lại gần nhau
Khi nguồn âm và máy thu lại gần nhau với vận tốc tương đối
vM thì tần số f’ của âm
mà máy thu nhận được
sẽ lớn hơn tần số f của
âm do nguồn phát ra
Trang 3F’ = f(1 +
v
v M
) ; vM > 0
Hoạt động 4 : Tìm hiểu hiệu ứng Đốp-ple trong trường
hợp nguồn và máy thu ra xa nhau
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
Dẫn dắt để đưa
ra biểu thức
tính tần số âm
mà máy thu
nhận được khi
nguồn và máy
thu chuyển
động ra xa
nhau
Ghi nhận biểu thức tính tần số
âm mà máy thu nhận được khi nguồn và máy thu chuyển động
ra xa nhau
Gộp thành công thức tổng quát
3 Hiệu ứng Đốp-ple trong trường hợp nguồn và máy thu ra
xa nhau
Khi nguồn âm và máy thu chuyển động
ra xa nhau với vận tốc tương đối v’M thì tần
số f’ của âm mà máy thu nhận được sẽ nhỏ hơn tần số f của âm do nguồn phát ra
F’ = f(1 -
v
v'M
) ; v’M >
Trang 4Yêu cầu học
sinh gộp thành
công thức tổng
quát cho cả hai
trường hợp
Đưa ra ví dụ
cho học sinh áp
dụng để quen
với qui ước
dấu
cho cả hai trường hợp
Tính tần số âm trong các ví dụ
mà thầy cô đưa
ra
0
Ta có thể gộp thành công thức chung cho
cả hai trường hợp:
f’ = f(1 +
v
v M
)
Với qui ước: vM > 0 khi nguồn và máy thu lại gần nhau; vM < 0 khi nguồn và máy thu
ra xa nhau
Tiết 2
Hoạt động 5 : Giải bài tập ví dụ
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
II Bài tập ví dụ
Trang 5Yêu cầu học
sinh tính tần số
của âm khi ôtô
chạy lại gần
Yêu cầu học
sinh tính tần số
của âm khi ôtô
chạy ra xa
Yêu cầu học
sinh tính tần số
của tín hiệu
phản hồi
Yêu cầu học
Tính tần số của
âm khi ôtô chạy lại gần
Tính tần số của
âm khi ôtô chạy ra xa
Tính tần số của tín hiệu phản hồi
Tính tần số của tiếng còi mà người đứng bên
lề đường nghe
Bài tập ví dụ sgk
a) Khi ôtô chạy lại gần
f’ = f(1 +
v
v M
) = 800(1 +
340
10
) = 824 (Hz) b) Khi ôtô chạy ra xa
f’ = f(1 -
v
v M
) = 800(1 -
340
10
) = 777 (Hz) c) Tần số của tín hiệu phản hồi
f’= f(1+
v
v M
2
1000(1+
340
10 2
) = 1058 (Hz)
Bài 6 trang 60
a) Tần số tiếng còi mà người bên đường nghe thấy:
Trang 6sinh tính tần số
của tiếng còi
mà người đứng
bên lề đường
nghe thấy
Yêu cầu học
sinh tính tần số
của tiếng còi
mà người ngồi
trong xe M1
nghe thấy
thấy
Tính tần số của tiếng còi mà người ngồi trong xe M1 nghe thấy
f’ = f(1 +
v
v2
) = 800(1 +
330
15
) = 836 (Hz) b) Tần số tiếng còi mà người ngồi trong xe M1
nghe thấy:
f’ = f(1 +
v
v
v2 1
)
= 800(1 +
330
10
15
) =
812 (Hz)
Hoạt động 6 : Giải các câu hỏi trắc nghiệm
Hoạt động của
giáo viên
Hoạt động của học sinh
Nội dung cơ bản
Yêu cầu hs giải Giải thích lựa Câu 1 trang 59 : C
Trang 7thích tại sao chọn C
Yêu cầu hs giải
thích tại sao chọn
D
Yêu cầu hs giải
thích tại sao chọn
D
Yêu cầu hs giải
thích tại sao chọn
A
chọn
Giải thích lựa chọn
Giải thích lựa chọn
Giải thích lựa chọn
Câu 2 trang 59 : D Câu 3 trang 59 : D Câu 4 trang 59 : A
Hoạt động 7 : Củng cố, giao nhiệm vụ về nhà
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh
Cho học sinh tóm tắt những
kiến thức đã học
Yêu cầu học sinh về nhà
giải các bài tập 5, 7, 8 trang
60 sách TCNC
Tóm tắt những kiến thức
đã học trong bài
Ghi các câu hỏi và bài tập
về nhà