Giáo án sinh học lớp 12 chương trình nâng cao - Tiết: 23Bài: CHỌN GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG ppt

- Nắm được nguồn nguyên liệu cho chọn giống từ tự nhiên và nhân tạo.. - Biết được vai trò của biến dị tổ hợp trong chọn giống vật nuôi cây trồng.. - Nâng cao kĩ năng phân tích hiện tượng

Giáo án sinh học lớp 12 chương trình nâng cao -

GIỐNG VẬT NUÔI VÀ CÂY TRỒNG

I Mục tiêu bài dạy

- Nắm được nguồn nguyên liệu cho chọn giống từ tự nhiên và nhân tạo

- Biết được vai trò của biến dị tổ hợp trong chọn giống vật nuôi cây trồng

- Nâng cao kĩ năng phân tích hiện tượng để tìm hiểu bản chất của sự việc qua chọn giống từ nguồn biến dị

tổ hợp

II Phương tiện dạy học

- Sơ đồ phát sinh giao tử theo quy luật phân li độc lập

III Tiến trình tổ chức dạy học

1 Ổn định lớp

2 Kiểm tra bài cũ

- Quần thể giao phối là gì?

- Quầnthể giao phối khác gì với quần thể ngẫu phối?

- Nêu công thức tính số kiểu gen trong quần thể ngẫu phối?

- Khi quần thể đang ở trạng thái cân bằng thì tỷ

lệ phân ly kiểu hình có thể được tính như thế nào? (Cả trường hợp một gen có nhiều alen)

3 Giảng bài mới

Nội dung Hoạt động thầy & trò

I/ Giới thiệu về nguồn

gen tự nhiên và nhân

tạo:

1 Nguồn gen tự nhiên:

Học sinh nghiên cứu sách giáo khoa trả lời các câu hỏi sau:

- Thế nào là nguồn gen

- Thu thập các vật liệu

khởi đầu từ nguồn gen tự

nhiên như: cây hoang

dại, hoặc chọn lọc các

cây trồng có nguồn gốc

địa phương thích nghi

cao với điều kiện môi

trường

2 Nguồn gen nhân tạo:

Thông qua lai tạo 

Làm tăng biến dị tổ hợp

Thu thập thành lập

“Ngân hàng gen”, qua

trao đổi giữa các quốc

gia với nhau hình thành

nguồn vật liệu ban đầu

khá phong phú

II/ Chọn giống từ

tự nhiên?

- Vật liệukhởi đầu là gì?

- Làm thế nào để có được vật liệu khởi đầu từ nguồn gen tự nhiên?

- Để có nguồn gen nhân tạo người ta làm gì?

- Biến dị tỏ hợp là gì?

- Biến dị tổ hợp được tạo

ra như thế nào?

- Biến dị tổ hợp có vai trò gì?

- Người ta dựa vào đâu

để phân biệt cácphép lai khác nhau?

- Học sinh trả lời  Học sinh khác nhận xét 

nguồn biến dị tổ hợp:

* Lai là phương pháp tạo

ra nguồn biến dị tổ hợp

phong phú nhất Biến dị

tổ hợp lại có nguồn gen

đa dạng đã thể hiện thành

kiểu hình phong phú tạo

thành nguồn nguyên liệu

đồ dào cho chọn giống

- Dựa vào sự sai khác về

kiểu gen P người ta phân

biệt thành các phép lai

khác nhau:

1 Tạo giống thuần dựa

trên nguồn biến dị tổ

hợp:

- Trong sinh sản hữu tính

 Tạo ra các tổ hợp gen

Giáo viên chốt lại và bổ sung

- Học sinh quan sát sơ đồ

22 hãy cho biết: Việc tạo giống bằng nguồn biến

dị tổ hợp được tiến hành như thế nào?

- Thế nào là hiện tượng

ưu thế lai?

- Hãy giải thích nguyên nhân của hiện tượng ưu thế lai?

- Vì sao khi cho tự thụ phấn làm giảm ưu thế lai?

- Muốn tạo ưu thế lai người ta có thể sử dụng

mới

- Cho các cá thể có tổ

hợp gen mới này tự phấn

hoặc giao phối gần 

dòng thuần chủng

- Cho các dòng thuần

chủng tạo được lai với

nhau  Chọn lọc những

tổ hợp gen mong muốn

Ví dụ: sách giáo khoa

2 Tạo giống lai có ưu

thế lai cao:

a Khái niệm ưu thế lai:

Hiện tượng con lai có

năng suất, phẩm chất,

sức chống chịu, khả năng

sinh trưởng và phát triển

các phương pháp lai nào?

- Thế nào là hiện tượng lai khác dòng đơn?

- Hiện tượng lai khác dòng kép được thực hiện như thế nào?

- Lai khác dòng đơn và lai khác dòng kép có gì giống và khác nhau?

- Có nên sử dụng con lai

F1 làm giống không? vì sao?

- Học sinh thảo luận và đại diện trình bày  Giáo viên nhận xét bổ

sung chốt ý

vượt trội so vứi các dạng

bố mẹ

b Giải thích nguyên nhân của hiện tượng ưu thế lai:

Thuyết siêu trội: Con lai

có kiểu gen dị hợp tử về nhiều cặp gen  có kiểu hình vượt trội về nhiều mặt so với các dạng bố mẹ thuần chủng

* Chú ý: Khi cho con lai

có ưu thế lai cao tự thụ phấn nhiều thế hệ thì ưu thế lai sẽ giảm dần từ F2

 Fn (Do tỷ lệ đồng hợp tăng và tỷ lệ dị hợp giảm

dần một nửa qua các thế

hệ lai)

c Phương pháp tạo ưu thế lai:

+ Lai khác dòng:

- Tạo dòng thuần chủng khác nhau

- Cho lai các dòng thuần chủng khác nhau

- Chọn lọc các tổ hợp lai

có ưu thế lai cao mà nhà chọn giống mong muốn Lai khác dòng đơn:

Dòng A  Dòng B  con lai C ( dùng trong sản xuất)

Lai khác dòng kép:

Dòng A  Dòng B 

Con lai C

Dòng D  Dòng E 

Con lai F

Con lai C  Con lai F

 Con lai kép G

)Dùng trong sản xuất

Vì ưu thế lai chỉ thể hiện

cao nhất ở F1 và giảm

dần trong các thê hệ sau

nên không dùng F1 làm

giống mà chỉ để sản

xuất

4 Củng cố

- Thế nào là nguồn gen tự nhiên/ nguồn gen nhân tạo?

- Nguồn gen tựnhiên và nguồn gen nhân tạo có gì khác nhau?

- Ưu thế lai là gì? Trình bày cách tạo ưu thế lai?

5 Dặn dò – bài tập về nhà

- Học bài cũ và chuẩn bị phần tiếp theo

6.Rút kinh nghiệm