Tổ chức tín dụng là loại hình doanh nghiệp được thành lập theo quy định của Luật này và các quy định khác của Pháp luật để hoạt động kinh doanh tiền tệ, làm dịch vụ ngân hàng với nội dun
Trang 1
Bài viết số 1: Chương
Tổng Quan Về Hệ
Thống NHTM-Bài
viết số 1 Tổng Quan Về Hệ
Thống NHTM
Trang 2GVHD: TS Lại Tiến Dĩnh 1 SVTH: Phạm Ngọc Tú
Phần 1: CỞ SỞ LÝ LUẬN
1 Khái niệm Ngân hàng Thương mại
a Khái niệm
Theo luật các tổ chức tín dụng do quốc hội khóa X thông qua ngày 12 ttháng 12 năm 1997, định nghĩa NHTM như sau:
NHTM là một loại hình tổ chức tín dụng được thực hiện toàn bộ hoạt động ngân hàng và các hoạt động khác có liên quan
Tổ chức tín dụng là loại hình doanh nghiệp được thành lập theo quy định của Luật này và các quy định khác của Pháp luật để hoạt động kinh doanh tiền tệ, làm dịch vụ ngân hàng với nội dung nhận tiền gửi và sử dụng tiền gửi để cấp tín dụng
Luật Ngân hàng Nhà nước định nghĩa: là hoạt động kinh doanh tiền tệ và dịch vụ ngân hàng với nội dung thường xuyên là nhận tiền gửi và sử dụng số tiền này để cấp tín dụng, cúng ứng dịch vụ thanh toán
b Phân biệt giữa NHTM với các tổ chức tín dụng phi ngân hàng
NHTM
Là tổ chức tín dụng
Được thực hiện tòan bộ hoạt động
Ngân hàng
Là tổ chức nhận tiền gửi
Cung cấp dịch vụ thanh toán
TCTD phi Ngân hàng
Là tổ chức tín dụng
Được thực hiện một số hoạt động
NH
Là tổ chức không nhận tiền gửi
Không cung cấp dịch vụ thanh toán
2 Chức năng và vai trò của Ngân hàng Thương mại
Được thể hiện thông qua việc thực hiện các nghiệp vụ về tín dụng, thanh toán, kinh doanh ngoại tệ, kinh doanh chứng khóan, và nhiều hoạt động môi giới khác
Trung gian được hiểu là trung gian giữa các khách hàng với nhau và trung gian giữa Ngân hàng Trung Ương với công chúng
Trang 3Bài viết số 1: Chương Tổng Quan Về Hệ Thống NHTM
Ngoài chức năng trung gian tài chính, NHTM còn có chức năng tạo tiền, tức là chức năng sáng tạo ra bút tệ góp phần gia tăng khối tiền tệ phục vụ cho nhu cầu chu chuyển và phát triển nền kinh tế
Theo Quỹ tiền tệ quốc tế gọi tắt là IMF, khối tiền tệ của một quốc gia bao gồm: tiền giấy, tiền kim loại và tiền gửi không kỳ hạn ở ngân hàng
Chức năng sản xuất của NHTM được hiểu là việc huy động các nguồn lực để sử dụng tạo ra các sản phẩm và dịch vụ ngân hàng cung cấp cho nền kinh tế
Hiểu chức năng “sản xuất” của NHTM theo ý nghĩa là NHTM cũng là một doanh nghiệp cần phải có đất đai, lao động, vốn ban đầu Sản phẩm của NHTM là huy động vốn, cho vay, phát hành thẻ tín dụng thẻ ATM, kinh doanh ngọai tệ, thực hiện các nghiệp vụ phái sinh và dịch vụ của NHTM là chuyển tiền, thanh toán không dùng tiền mặt, thanh toán quốc tế
3 Các hoạt động chủ yếu của Ngân hàng Thương mại
3.1 Hoạt động huy động vốn
Ngân hàng thương mại được huy động vốn dưới các hình thức sau:
Nhận tiền gửi của các tổ chức, cá nhân và các tổ chức tín dụng khác dưới hình thức tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn và các loại tiền gửi khác
Phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và giấy tờ có giá khác để huy động vốn của tổ chức, cá nhân trong và ngòai nước
Vay vốn của các tổ chức tín dụng khác hoạt động tại Việt Nam và của các tổ chức tín dụng nước ngòai
Vay vốn ngắn hạn của ngân hàng nhà nước
Các hình thức huy động vốn khác theo quy định của NHNN
3.2 Hoạt động cấp tín dụng
Ngân hàng thương mại được cấp tín dụng cho tổ chức, cá nhân dưới các hình thức cho vay, chiết khấu thương phiếu và giấy tờ có giá khác, bảo lãnh, cho thuê tai chính và các hình thức khác theo quy định của ngân hàng nhà nước như bao thanh toán tài trợ nhập khẩu, tài trợ xuất khẩu, cho vay thấu chi, và cho vay theo hạn mức tín dụng, và hạn mức tín dụng dự phòng Trong các hoạt động cấp tín dụng, cho vay là hoạt động quan trọng và chiếm tỷ trọng lớn nhất
3.2.1 Cho vay
Trang 4GVHD: TS Lại Tiến Dĩnh 3 SVTH: Phạm Ngọc Tú
Ngân hàng thương mại được cho các tổ chức, cá nhân vay vốn dưới các hình thức sau:
Cho vay ngắn hạn nhằm đáp ứng nhu cầu vốn cho sản xuz61t, kinh doanh, dịch vụ và đời sống
Cho vay trung hạn, dài hạn để thực hiện các dự án đầu tư phát triển sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và đời sống
3.2.2 Bảo lãnh
Ngân hàng thương mại được bảo lãnh vay, bảo lãnh thanh toán, bảo lãnh thực hiện hợp đồng, bảo lãnh đấu thầu và các hình thức bảo lãnh ngân hàng khác bằng uy tín và bằng khả năng tài chính của mình đối với người nhận bảo lãnh mức bảo lãnh đối với một khách hàng và tổng mức bảo lãnh của một ngân hàng thương mại không được vượt quá tỷ lệ so với vốn tự có của NHTM
3.2.3 Chiết khấu
NHTM được hiết khấu thương phiếu và các giấy tờ có giá ngắn hạn khác đối với tổ chức, cá nhân và có thể tái chiết khấu các thương phiếu và các giấy tờ có giá ngắn hạn khác đối với các tổ chức tín dụng khác
3.2.4 Cho thuê tài chính
Ngân hàng thương mại được hoạt động cho thuê tài chính nhưng phải thành lập công ty cho thuê tài chính riêng Việc thành lập, tổ chức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính thực hiện theo Nghị định của Chính phủ về tổ chức và hoạt động của công ty cho thuê tài chính
3.2.5 Bao thanh toán
Các NHTM triển khai thực hiện bao thanh toán như là một hình thức cấp tín dụng cho khách hàng doanh nghiệp như: bao thanh toán truy đòi, bao thanh toán miễn truy đòi, bao thanh toán chiết khấu, bao thanh tóan khi đáo hạn trong phạm vi buôn bán nội địa lẫn quốc tế
3.2.6 Tài trợ nhập khẩu
Hiện nay, khá nhiều NHTM cung cấp tài trợ xuất nhập khẩu bao trọn gói để hỗ trợ doanh nghiệp
Nghiệp vụ tài trợ nhập khẩu nhằm hổ trợ về tài chính cùng các phương tiện và giấy tờ liên quan để doanh nghiệp nhập khẩu có thể thực hiện nghĩa vụ của mình trong hợp đồng mua bán hàng hóa
Trang 5Bài viết số 1: Chương Tổng Quan Về Hệ Thống NHTM
3.2.7 Tài trợ xuất khẩu
Như cho vay thu mua hàng xuất khẩu, cho vay nộp thuế xuất khẩu, giúp khai báo thuế, thuê kho bãi, chiết khấu hối phiếu, chứng từ thanh toán
3.2.8 Cho vay thấu chi
Nhiều NHTM, đặc biệt là các chi nhánh NHTM nước ngòai, đang mở rộng nghiệp vụ thấu chi đến các khách hàng có mở tài khỏan tại Ngân hàng của họ Khi sử dụng dịch vụ này, mỗi khách hàng được cấp một hạn mức thấu chi khi khách hàng tạm thời thiếu hụt trong thanh toán Khách hàng không cần phải thế chấp hay tín chấp 3.2.9 Cho vay theo hạn mức tín dụng và hạn mức tín dụng dự phòng
3.2.9.1 Cho vay theo hạn mức tín dụng
Khách hàng nộp một bộ hồ sơ vay vốn duy nhất cho một hay nhiều món vay vào đầu quý, NHTM cấp một hạn mức tín dụng là mức dư nợ vay tối đa được duy trì trong một thời gian nhất định mà khách hàng và ngân hàng đã thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng
3.2.9.2 Cho vay theo hạn mức tín dụng dự phòng
NHTM cho khách hàng vay vốn trong phạm vi hạn mức tín dụng nhất định ngòai hạn mức tín dụng dự phòng khi khách hàng không có đủ vốn vì mức vốn đầu tư cho dự án tăng thêm, nhu cầu tiêu dùng, mua sắm tăng thêm,
3.3 Hoạt động dịch vụ thanh toán và ngân quỹ
Để thực hiện được các dịch vụ thanh tóan giữa các doanh nghiệp thông qua ngân hàng, ngân hàng thương mại được mở tài khỏan cho khách hàng trong và ngòai nước Để thực hiện thanh tóan giữa các ngân hàng với nhau thông qua ngân hàng nhà nước, ngân hàng thương mại phải mở tài khỏan tiền gửi tại NHNN nợi ngân hàng thương mại đặt trụ sở chính và duy trì tại đó số dư tiền gửi dự trữ bắt buộc theo quy định Ngòai ra, chi nhánh của NHTM được mở tài khỏan tiền gửi tại chi nhánh NHNN tỉnh, thành phố nơi đặt trụ sở của chi nhánh
3.5 Các hoạt động khác
Ngòai các hoạt động truyền thống bao gồm huy động tiền gửi, cấp tín dụng và cung cấp dịch vụ thanh toán và ngân quỹ, ngân hàng thương mại còn có thể thực hiện một số hoạt động khác như:
Góp vốn mua cổ phần
Trang 6GVHD: TS Lại Tiến Dĩnh 5 SVTH: Phạm Ngọc Tú
Ngân hàng thương mại được dùng vốn điều lệ và quỹ dự trữ để góp vốn, mua
cổ phần của các doanh nghiệp và các tổ chức tín dụng khác trong nước theo quy định của pháp luật Ngòai ra, ngân hàng thương mại còn được góp vốn, mua cổ phần và liên doanh với ngân hàng nước ngòai để thành lập ngân hàng liên doanh
Tham gia thị trường tiền tệ
Ngân hàng thương mại được tham gia thị trường tiền tệ, theo quy định của NHNN, thông qua các hình thức mua bán các công cụ của thị trường tiền tệ
Kinh doanh ngoại hối
Ngân hàng thương mại được phép trực tiếp kinh doanh hoặc thành lập công ty trực thuộc để kinh doanh ngọai hối và vàng trên thị trường trong nước và thị trường quốc tế
Ủy thác và nhận ủy thác
NHTM được ủy thác, nhận ủy thác làm đại lý trong các lĩnh vực liên quan đến hoạt động ngân hàng, kể cả việc quản lý tài sản, vốn đầu tư của tổ chức, cá nhân trong
và ngòai nước theo hợp đồng ủy thác, đại lý
Cung ứng dịch vụ bảo hiểm
NHTM được cung ứng dịch vụ bảo hiểm, được thành lập công ty trực thuộc hoặc liên doanh để kinh doanh bảo hiểm theo quy định của pháp luật
Tư vấn tài chính
NHTM được cung ứng các dịch vụ tư vấn tài chính, tiền tệ cho khách hàng dưới hình thức tư vấn trực tiếp hoặc thành lập công ty tư vấn trực thuộc ngân hàng
Bảo quản vật quý giá
NHTM được thực hiện các dịch vụ bảo quản vật quý giá, giấy tờ có giá, cho thuê tủ két, cầm đồ và các dịch vụ khác có liên quan theo quy định của pháp luật
Trang 7Bài viết số 1: Chương Tổng Quan Về Hệ Thống NHTM
Chương 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA HỆ THỐNG NGÂN HÀNG
THƯƠNG MẠI Ở VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN QUA
I Những mặt đạt được
Nhình chung cho đến nay, Các NHTM trong nước đã có sự chuyển mình mạnh
mẽ để tận dụng tốt những cơ hội trong quá trình hội nhập, khai thác tối đa lợi thế cạnh tranh “trên sân nhà”, đó là có mạng lưới rộng lớn, có khách hàng truyền thống và hiểu biết về khách hàng cũng như các điều kiện kinh doanh tại Việt Nam, kinh nghiệm nghiệp vụ tích lũy trong nhiều năm qua Do vậy, các NHTM trong nước vẫn chiếm vai trò chủ đạo trong việc cung cấp các dịch vụ truyền thống là huy động vốn và cho vay Hiện nay, thị phần huy động vốn của các NHTM trong nước chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 90%
- Công nghệ ngân hàng là lĩnh vực được các ngân hàng rất chú trọng, coi là phương tiện chủ lực để rút ngắn khoảng cách phát triển so với ngân hàng của các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới Một số NHTM đã đầu tư xây dựng hệ thống ngân hàng lõi (core banking), cho phép quản trị dữ liệu một cách tập trung tại Hội sở chính, giảm thiểu rủi ro trong hoạt động kinh doanh Các ngân hàng như NHTM cổ phần Ngoại thương Việt Nam, NHTM cổ phần Hàng hải đã hoàn thiện giai đoạn 2 dự
án hiện đại hóa ngân hàng và hệ thống thanh toán, cho phép khai thác tối đa những tiện ích công nghệ ngân hàng, đặc biệt là các kỹ thuật quản trị rủi ro theo chuẩn mực quốc tế
- Về sản phẩm dịch vụ: các NHTM đã tập trung đổi mới, cho ra đời nhiều sản phẩm dịch vụ phù hợp với nhu cầu của khách hàng Bên cạnh những sản phẩm truyền thống như tiền gửi và cho vay, đã xuất hiện nhiều sản phẩm mới tăng tiện ích cho khách hàng như: tăng tiện ích của tài khoản cá nhân, phát triển dịch vụ thẻ, phát triển các dịch vụ ngân hàng hiện đại như phone banking, internet banking… Dịch vụ tiền gửi được đa dạng hóa, cho phép người gửi có nhiều lựa chọn cho đồng vốn nhàn rỗi của mình Bên cạnh các sản phẩm tiền gửi tiết kiệm với lãi suất cố định truyền thống, các ngân hàng còn đưa ra các sản phẩm tiền gửi được hưởng lãi suất biến động theo tỷ
lệ lạm phát, đảm bảo giá trị theo vàng, được bù chênh lệch tỷ giá… Đặc biệt, dịch vụ thanh toán thẻ đã có sự phát triển bùng nổ Nhiều sản phẩm thẻ đa tiện ích đã được
Trang 8GVHD: TS Lại Tiến Dĩnh 7 SVTH: Phạm Ngọc Tú
giới thiệu tới khách hàng và thanh toán bằng thẻ ATM đã trở nên khá phổ biến tại các tỉnh, thành phố lớn
- Về năng lực tài chính: quy mô vốn của các NHTM đã được tăng lên đáng kể Theo quy định tại Nghị định số 141/2006/NĐ-CP ngày 22/11/2006 của Chính phủ về ban hành Danh mục mức vốn pháp định của các TCTD, các ngân hàng phải có vốn điều lệ ít nhất là 1.000 tỷ VND và đến năm 2010 là 3.000 tỷ VND, đến nay, đã có nhiều ngân hàng đạt mức trên 1.000 tỷ đồng đến 3.000 tỷ đồng Các NHTM Nhà nước tiếp tục tái cơ cấu: VCB và Vietinbank đã cổ phần hóa, hiện Chính phủ đã đồng ý cổ phần hóa BIDV Nhờ có sự phát triển của thị trường chứng khoán, việc tăng vốn của các NHTM bớt gặp khó khăn Bên cạnh đó, các NHTM còn có thể bán cổ phần cho các đối tác nước ngoài (đến nay đã có 10 NHCP có đối tác chiến lược là ngân hàng nước ngoài, trong đó TechcomBank, ABBank, Phương Nam đã bán cổ phần cho ngân hàng nước ngoài từ 15 – 20% với giá cổ phiếu cao hơn thị trường) Nhờ vậy, các NHTM có điều kiện mở rộng mạng lưới chi nhánh, địa bàn hoạt động, tăng cường khả năng cạnh tranh Trước năm 2006, hệ số an toàn vốn của các NHTM nhà nước đều không đạt mức yêu cầu 8%, tuy nhiên đến nay đều đã đạt trên mức quy định Đối với các NHTM cổ phần, hệ thống an toàn vốn đều vượt tỷ lệ quy định, thậm chí có nhiều ngân hàng có hệ thống an toàn vốn lên đến trên 20% Ngoài việc tăng quy mô vốn, nhiều ngân hàng còn đẩy mạnh việc thực hiện cơ cấu lại tài chính như tăng vốn tự có,
xử lý nợ xấu, cơ cấu lại tổ chức và hoạt động Việc tuân thủ các quy định đảm bảo an toàn, phân loại nợ và trích lập dự phòng rủi ro cùng với việc tăng vốn chủ sở hữu đã giúp các NHTM giải quyết triệt để vấn đề nợ xấu phát sinh từ nhiều năm trước, chất lượng tài sản được cải thiện đáng kể Cụ thể, tỷ lệ nợ xấu / tổng dư nợ của khối NHTM
cổ phần dưới 1%, của các NHTM nhà nước dưới 5%
II Tồn tại và nguyên nhân
Ứng dụng công nghệ thông tin:
Mặc dù có nhiều cố găng trong việc ứng dụng công nghệ thông tin nhưng so với các NHTM nước ngòai thì vẫn còn rất hạn chế Việc sử dụng website chủ yếu để quảng bá thương hiệu và thông tin sản phẩm, dịch vụ, việc cập nhật số liệu còn chậm trễ, việc giao dịch trực tiếp tòan hệ thống gặp nhiều trục trặc do đường truyền, thiết bị kết nối của các chi nhánh…Sở dĩ còn tồn tại tìn trạng nói trên là do chi phí phát triển công nghệ thông tin tương đối lớn, nên chủ yếu là các ngân hàng lớn mới triển khai
Trang 9Bài viết số 1: Chương Tổng Quan Về Hệ Thống NHTM
ứng dụng các Sản phẩm CNTT hiện đại Như Sacombank đã đầu tư khỏang 4 triệu USD cho việc ứng dụng hệ thống Core Banking, VIB Bank cũng mất hàng triệu USD
để hòan thành dự án hệ thống ngân hàng đa năng SYMBOL do hàng System Access (Singapore) cung cấp, MB tuyên bố đã ứng dụng thàng vông Core Banking T24, NH Đông Á đầu tư mạnh vào công nghệ ATM thông minh… Hơn nữa thời gian đấu thầu khi sử dụng công nghệ Core-banking mất khá nhiều thời gian, do vậy thường hay bị lỗi thời so với nhà cung ứng Nguyên nhân quan trọng nữa là hạ tầng kỹ thuật của Việt Nam còn nhiều hạn chế, tính ổn định của đường truềyn không cao
Như vậy, công nghệ thông tin cho ngân hàng còn khá hạn chế, điều này ảnh hưởng đến chiến lược thiết kế sản phẩm dịch vụ của ngành ngân hàng, ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của khối NHTM Việt Nam đối với các NHTM nước ngòai
Về khâu tuyển dụng:
Cùng với việc nổ lực mở rộng mạng lưới hoạt động thì các ngân hàng phải vấp nhiều khó khăn về tuyển dụng nhân sự cho các chi nhánh Trong khi nhu cầu thì tăng nhưng ngược lại nguồn cung lại rất hạn chế, đã tạo nên cơn sốt nhân sự ngân hàng vào hồi nửa cuối năm 2007 đến đầu năm 2008 Những tín hiệu đó cảnh báo những nguy cơ tiềm ẩn rủi ro về quản trị nguồn nhân lực trong khối NHTM, đồng thời ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động ngân hàng
Sản phẩm dịch vụ:
Các sản phẩm dịch vụ vẫn còn hạn chế do trình độ công nghệ thông tin chưa phát triển cũng như trình độ nhân lực chưa đáp ứng được mức độ phức tạp của các sản phẩm, dịch vụ mới và khai thác các sản phẩm dịch vụ này một cách có hiệu quả
Dựa theo cơ cấu thu nhập của ngân hàng có thể thấy tỷ lệ thu nhập từ lãi vay chiếm ít nhất là 75% tổng thu nhập của các ngân hàng, như vậy cho thấy các NHTM vẫn chủ yếu cung cấp các dịch vụ sản phẩm truyền thống và đơn giản như nhận tiền gửi và cho vay, các sản phẩm có tính chất phức tạp như quản lý tài sản, quản lý danh mục đầu tư, các sản phẩm phái sinh, các dịch vụ tiện ích của thẻ… chưa được ngân hàng chú trọng đúng mức và đầu tư mạnh
Theo thống kê của Economist Intelligence Unit thì trung bình một ngân hàng đa doanh hoạt động tòan cầu cung cấp cho khách hàng trên 2 triệu sản phẩm trong khi đó ở việt Nam, theo thống kê cho thấy hệ thống NHTM Việt Nam cung cấp cho khách hàng khoảng 100 sản phẩm
Trang 10GVHD: TS Lại Tiến Dĩnh 9 SVTH: Phạm Ngọc Tú
Với cơ cấu sản phẩm dịch vụ hiện tại, các NHTM còn rất hạn chế trong việc phát triển sản phẩm mới và thay đổi cơ cấu doanh thu, đồng thời chất lượng sản phẩm còn thấp chưa đáp ứng được nhu cầu ngày càng cao của khách hàng Trong khi đó, ngân hàng nào cũng tuyên bố chiến lược phát triển của mình là trở thành tập đòan tài chính mạnh, ngân hàng bán lẻ hàng đầu khi mà chất lượng sản phẩm dịch vụ vẫn còn kém xa các NH nước ngòai - đối thủ tiềm năng giành giật thị phần trong giai đọan sắp tới
Quy mô hoạt động:
Ngân hàng thì đua nhau mở, nhưng vốn hoạt động thì lại rất thấp Ngọai trừ các ngân hàng thương mại nhà nước có vốn điều lệ cao (khỏang trên 10.000tỷ) còn lại các ngân hàng thương mại tư nhân, cổ phần vốn điều lệ rất thấp, có ngân hàng vốn điều lệ chỉ có 500tỷ đồng như NH Gia Định, Mỹ Xuyên, Việt Nam Thương Tín, xăng dầu Petrolimex…
Tình trạng có quá nhiều ngân hàng nhưng chưa có một ngân hàng thực sự mạnh Các ngân hàng đã phát triển quá nhanh theo chiều rộng, mở rộng quy mô mạng lưới để huy động nhiều vốn Cho nên, các ngân hàng đang cạnh tranh quyết liệt với nhau trong hoạt động tín dụng mà không phát triển các sản phẩm tiện ích kèm theo Từ
đó tiềm ẩn những nguy cơ cạnh tranh không lành mạnh của các ngân hàng nhỏ, vốn thấp khi có sự biến động của thị trường Đồng thời, các ngân hàng mở rộng quy mô nhưng công tác quản trị lại không theo kịp Ngân hàng hiện nay không kiểm soát được rủi ro của mình Còn các cơ quan quản lý nhà nước cũng không kiểm soát được các ngân hàng đang làm gì Vì vậy, tình hình hiện nay rất khó để cơ quan nhà nước có số liệu cụ thể trong việc hoạch định chính sách
Quản trị rủi ro:
Hệ thống quản trị rủi ro của hầu hết các NHTM vẫn còn nhiều điều bất cập Hiên nay, các NHTM còn chưa đánh giá và xác định đầy đủ rủi ro trên cơ sở khoa học
và chặt chẽ Các mô hình và công cụ hiện đại để đo lường và quản lý rủi ro chưa được ứng dụng rộng rãi (Quản lý tài sản nợ - tài sản có, quản trị rủi ro ngân hàng theo nguyên tắc Basel…) một số ngân hàng mới chỉ bắt đầu áp dụng các chuẩn mực quốc
tế ở mức độ thấp