ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI TỈNH HƯNG YÊN

những bước tuần tự vừa có những bước nhảy vọt,…để rút ngắn khoảng cách với cácnước phát triển trên thế giới.Thực tế hiện nay việc quản lý TBDH ở các trường THPT huy

SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO HƯNG YÊN

TRƯỜNG THPT ÂN THI

ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI

TỈNH HƯNG YÊN

Lĩnh vực: QU¶N Lý Tác giả: NGUYÔN THÞ THANH Chức vụ PHã HIÖU TR¦ëNG

Năm học: 2013-2014

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT

Chữ viết tắt Nghĩa là Chữ viết tắt Nghĩa là

CBQL Cán bộ quản lý PPDH Phương pháp dạy học

CBPTTBDH Cán bộ phụ trách thiết bị dạy học PHHS Phụ huynh học sinh

CMHS Cha mẹ học sinh QLGD Quản lý giáo dục

CNTT Công nghệ thông tin QTDH Quá trình dạy học

GD&ĐT Giáo dục và Đào tạo TBCN Tư bản chủ nghĩa

GDTX Giáo dục thường xuyên TBDH Thiết bị dạy học

GVCN Giáo viên chủ nhiệm THPT Trung học phổ thông

KH-KT Khoa học-Kỹ thuật XHHGD Xã hội hóa giáo dục

KT-XH Kinh tế-Xã hội

MỤC LỤC

Trang

DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT 1

MỤC LỤC 3

MỞ ĐẦU 7

1 Lý do chọn đề tài 7

2 Mục đích nghiên cứu 8

3 Nhiệm vụ nghiên cứu 8

3.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của quản lý TBDH ở trường THPT 8

3.2 Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên 8

3.3 Ðề xuất biện pháp đổi mới quản lý TBDH có hiệu quả ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường 9

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu 9

4.1 Khách thể nghiên cứu 9

4.2 Ðối tượng nghiên cứu 9

5 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu 9

5.1 Giới hạn nghiên cứu: 9

5.2 Đối tượng khảo sát 9

6 Giả thuyết khoa học 9

7 Phương pháp nghiên cứu 9

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết: 9

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn: 9

7.3 Phương phápbổ trợ: thống kê toán học để xử lý các kết quả nghiên cứu 10

8 Ý nghĩa của đề tài 10

9 Cấu trúc đề tài 10

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG PHỔ

THÔNG … 11

1.1 Một số khái niệm có liên quan đến đề tài 11

1.1.1 Quản lý 11

1.1.2 Quản lý giáo dục 11

1.1.4 Thiết bị dạy học 12

1.2 Quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông 13

1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý TBDH trong trường THPT 14

Ảnh hưởng của sự nhận thức đến quản lý TBDH 14

Ảnh hưởng của nhà quản lý đến quản lý TBDH 14

Ảnh hưởng của giáo viên, nhân viên thiết bị đến quản lý TBDH 14

Ảnh hưởng của chất lượng đầu tư mua sắm, trang bị thiết bị dạy học đến quản lý TBDH 14

1.4 Cơ sở pháp lý của quản lý thiết bị dạy học 14

Những chủ trương của Đảng, Nhà nước và địa phương về việc tăng cường đầu tư cơ sở vật chất và thiết bị dạy học cho phát triển giáo dục 14

Các văn bản của ngành và liên ngành chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện công tác quản lý TBDH 14

CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI, HUYỆN ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN 15

2.1 Tình hình giáo dục của trường THPT Ân Thi 15

2.1.1.Quy mô số lớp, số HS của các trường THPT Ân Thi 15

2.2 Thực trạng về thiết bị dạy học của trường trung học phổ thông Ân Thi 20

2.2.1 Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của TBDH trong nhà trường THPT Ân Thi 20

2.2.2 Thực trạng về chất lượng của các TBDH ở trường THPT Ân Thi 21

2.2.3 Thực trạng trang bị TBDH ở trường THPT Ân Thi 21

2.2.4 Thực trạng sử dụng TBDH của GV trường THPT Ân Thi 23

2.2.5 Thực trạng bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi 26

2.3 Thực trạng quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi 29

2.3.1 Thực trạng quản lý trang bị, mua sắm TBDH ở trường THPT Ân Thi 29

2.3.2 Thực trạng quản lý việc sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi 30

2.3.3 Thực trạng quản lý việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi 32

2.4 Đánh giá chung về thực trạng thiết bị dạy học và quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi 36

2.4.1 Những mặt mạnh 36

2.4.2 Những mặt hạn chế 36

2.4.3 Nguyên nhân 37

CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN 39

3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp 39

- Nguyên tắc đảm bảo tính pháp chế 39

- Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn 39

- Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi 39

3.2 Các biện pháp đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông .39

Ân Thi, Tỉnh Hưng Yên 39

3.2.1 Nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, CBPTTBDH về TBDH và quản lý TBDH trong nhà trường 39

3.2.2 Xây dựng và tổ chức các bộ phận quản lý TBDH 42

3.2.3 Đổi mới quản lý việc trang bị TBDH ở trường THPT 43

3.2.4 Tăng cường quản lý việc sử dụng TBDH ở trường THPT 45

3.2.5 Quản lý việc bảo quản TBDH ở trường THPT 49

3.2.6 Tạo động lực cho quản lý việc trang bị, sử dụng, bảo quản TBDH trong nhà trường 53

3.4 Khảo nghiệm mức độ cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất 57

3.4.1 Xây dựng phiếu khảo nghiệm 57

3.4.2 Tổ chức tiến hành khảo nghiệm 57

3.4.3 Xử lý kết quả 58

KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ 63

1 Kết luận 63

2 Kiến nghị 63

2.1 Đối với Bộ Giáo dục và Đào tạo 63

2.2 Đối với Sở Giáo dục và Đào tạo Hưng Yên 64

DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO 66

PHỤ LỤC : 68

MỞ ĐẦU

1 Lý do chọn đề tài

Ðảng và Nhà nước ta luôn luôn quan tâm chăm lo, phát triển sự nghiệp Giáo

dục & Đào tạo và nhấn mạnh quan điểm: "Giáo dục và đào tạo cùng với khoa học công nghệ là quốc sách hàng đầu, là động lực của quá trình phát triển”.

Nghị quyết Trung ương II (khoá VIII) của Ðảng khẳng định: “Tăng cường cơ

sở vật chất cho các trường học là một yếu tố rất quan trọng để nâng cao chất lượng giáo dục, từng bước áp dụng các phương pháp giáo dục tiên tiến và sử dụng các phương tiện hiện đại”

Thiết bị dạy học (TBDH) là một trong những điều kiện cần thiết để giáo viên(GV) thực hiện tốt nội dung giáo dục, giáo dưỡng và phát triển trí tuệ, khơi dậy tốchất thông minh, sáng tạo, độc lập suy nghĩ và khả năng hợp tác của học sinh (HS).Trong quá trình dạy học, TBDH vừa là công cụ giúp GV giảm nhẹ sức lao động vàtruyền tải thông tin nhằm tích cực hoá quá trình nhận thức HS, vừa là nguồn tri thứcphong phú, khơi dậy tính tò mò, óc sáng tạo, kích thích hứng thú học tập phát triển tưduy hệ thống và kỹ năng, kỹ xảo thực hành của HS; thu hẹp khoảng cách lý thuyết đadạng và thực tiễn phong phú

TBDH được xác định là một thành tố quan trọng của quá trình dạy học(QTDH), nó đóng vai trò to lớn trong việc đổi mới phương pháp dạy học (PPDH).Nếu việc quản lý và sử dụng TBDH có hiệu quả sẽ góp phần quan trọng vào việcnâng cao chất lượng học tập của học sinh nói riêng và chất lượng dạy học (CLDH)nói chung của nhà trường từ Mầm non đến Đại học

TBDH ở bậc THPT ngoài việc góp phần đổi mới PPDH nó còn có ý nghĩa tolớn trong quá trình nhận thức, rèn kỹ năng, kỹ xảo

Đổi mới giáo dục (GD), hiện đại hoá TBDH ngày càng có ý nghĩa quyết địnhđối với sự sống còn của một nền giáo dục và một quốc gia, đặc biệt đối với nước taxây dựng chủ nghĩa xã hội từ một nước nông nghiệp lạc hậu, chậm phát triển vừa có

những bước tuần tự vừa có những bước nhảy vọt,…để rút ngắn khoảng cách với cácnước phát triển trên thế giới.

Thực tế hiện nay việc quản lý TBDH ở các trường THPT huyện Ân Thi, tỉnhHưng Yên nhằm nâng cao CLDH trong các trường còn chưa được quan tâm đúngmức, thiếu sự chỉ đạo chặt chẽ và kiểm tra thường xuyên Mặt khác việc trang bịTBDH cho các nhà trường phổ thông nói chung còn nhiều bất cập: thiếu, không kịpthời, không đồng bộ,… nên chưa phát huy được tác dụng của TBDH

Năng lực sử dụng TBDH của đội ngũ GV còn nhiều hạn chế, ngại thực hành,

… Tư tưởng mọi người còn mang nặng cơ chế bao cấp xin cho TBDH, chưa chú ýtới việc bảo quản TBDH để sử dụng lâu dài Các nhà trường còn chưa quan tâm vàđầu tư đúng mức cho việc mua sắm, sử dụng và bảo quản TBDH nên hiệu quả sửdụng TBDH chưa cao

Xuất phát từ thực tế trên thì việc đổi mới công tác quản lý TBDH ở các trườngTHPT huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên hiện nay là rất cần thiết và quan trọng nhằmgóp phần nâng cao CLDH trong giai đoạn hiện nay

Là người quản lý hoạt động chuyên môn ở trường THPT Ân Thi và với mongmuốn tìm được các biện pháp quản lý góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng và bảo

quản TBDH trong trường THPT Ân Thi nên tôi chọn nghiên cứu vấn đề: “ Đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên”

2 Mục đích nghiên cứu

Trên cơ sở nghiên cứu lý luận và thực tiễn, đề xuất các biện pháp đổi mớiquản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm nâng cao chất lượngdạy học trong nhà trường

3 Nhiệm vụ nghiên cứu

3.1 Nghiên cứu cơ sở lý luận của quản lý TBDH ở trường THPT.

3.2 Khảo sát, đánh giá thực trạng quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên.

3.3 Ðề xuất biện pháp đổi mới quản lý TBDH có hiệu quả ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên nhằm góp phần nâng cao chất lượng dạy học trong nhà trường.

4 Khách thể và đối tượng nghiên cứu

4.1 Khách thể nghiên cứu

Hoạt động quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

4.2 Ðối tượng nghiên cứu

Biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi nhằm nâng cao CLDH trongtrường

5 Giới hạn và phạm vi nghiên cứu

5.1 Giới hạn nghiên cứu:

Một số biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên 5.2 Đối tượng khảo sát

Ðề tài tập trung nghiên cứu khảo sát thực trạng về công tác quản lý TBDHTHPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên trong các năm học 2010-2011,2011-2012,2012-2013

6 Giả thuyết khoa học

Trong thời gian qua, công tác quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi đã cótiến bộ hơn trước và đạt được những kết quả nhất định Song so với yêu cầu đổi mớigiáo dục phổ thông thì việc quản lý TBDH còn một số hạn chế, bất cập Nếu vậndụng hợp lý các biện pháp quản lý TBDH ở trường THPT do tác giả đề xuất thì sẽgóp phần nâng cao chất lượng dạy và học ở trường THPT

7 Phương pháp nghiên cứu

7.1 Nhóm phương pháp nghiên cứu lý thuyết:

Nghiên cứu, phân loại và hệ thống hoá các chỉ thị, Nghị quyết của Ðảng, củaNhà nước, của ngành và các tài liệu khoa học có liên quan đến vấn đề nghiên cứu

7.2 Nhóm phương pháp nghiên cứu thực tiễn:

- Phương pháp quan sát

- Phương pháp đàm thoại

- Phương pháp điều tra bằng phiếu

- Phương pháp tổng kết kinh nghiệm

- Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia

7.3 Phương phápbổ trợ: thống kê toán học để xử lý các kết quả nghiên cứu.

8 Ý nghĩa của đề tài

Kết quả nghiên cứu có thể được áp dụng cho các trường THPT có điều kiệntương tự như trường THPT Ân Thi, tỉnh Hưng Yên Nó còn có giá trị tham khảo chocác nhà quản lý giáo dục

9 Cấu trúc đề tài

Ngoài phần mở đầu, kết luận và kiến nghị, danh mục tài liệu tham khảo và phụlục, đề tài dự kiến trình bày trong 3 chương:

Chương 1 Cơ sở lý luận về quản lý thiết bị dạy học ở trường phổ thông

Chương 2 Thực trạng quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông

Ân Thi, huyện Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

Chương 3 Biện pháp đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổthông Ân Thi, tỉnh Hưng Yên

CHƯƠNG 1

CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC

Ở TRƯỜNG PHỔ THÔNG 1.1 Một số khái niệm có liên quan đến đề tài.

1.1.1 Quản lý.

Quản lý là quá trình tác động có định hướng, có tổ chức của chủ thể quản lý lênđối tượng quản lý thông qua các cơ chế quản lý, nhằm sử dụng có hiệu quả cao nhấtcác nguồn lực trong điều kiện môi trường biến động để hệ thống ổn định phát triển,đạt được những mục tiêu đã định

Quản lý là sự tác động có ý thức nhằm điều khiển, hướng dẫn các quá trình xãhội, những hành vi hoạt động của con người, huy động tối đa các nguồn lực khácnhau để đạt tới mục đích theo ý chí của nhà quản lý và phù hợp với quy luật kháchquan

Quản lý gồm 4 chức năng cơ bản:

Kế hoạch: lập kế hoạch là quá trình xác định ra các mục tiêu, những nội dung

hoạt động và quyết định phương thức đạt được các mục tiêu đó, trên cơ sở nhữngđiều kiện, nguồn lực hiện có

Tổ chức: là quá trình sắp xếp và phân bổ công việc, quyền hành và các nguồn lực

cho các thành viên của tổ chức để họ có thể đạt được các mục tiêu của tổ chức mộtcách hiệu quả, ứng với những mục tiêu khác nhau đòi hỏi cấu trúc tổ chức cho phùhợp với những mục tiêu và nguồn lực hiện có

Chỉ đạo: là điều khiển, điều hành, tác động, huy động, giúp đỡ, tạo điều kiện cho

những cán bộ dưới quyền thực hiện những nhiệm vụ được phân công Mỗi người đềucó mục tiêu riêng, người quản lý phải biết điều khiển tác động để hướng mục tiêu cánhân sao cho hòa hợp với mục tiêu chung của tập thể

Kiểm tra: là quá trình thiết lập và thực hiện các cơ chế thích hợp, theo dõi, giám

sát các thành quả hoạt động và tiến hành sửa chữa, uốn nắn khi cần thiết để đảm bảođược mục tiêu của tổ chức

Sơ đồ 1.1 Mối quan hệ giữa các chức năng trong chu trình quản lý

1.1.2 Quản lý giáo dục

Giáo dục: Giáo dục là quá trình đào tạo con người một cách có mục đích, nhằm

chuẩn bị cho con người tham gia đời sống xã hội, tham gia lao động sản xuất, nóđược thực hiện bằng cách tổ chức việc truyền thụ và lĩnh hội những kinh nghiệm lịch

sử, xã hội loài người

Kiểm tra

Kế hoạch Thông tin QL Chỉ đạo

Tổ chức

Các nhà giáo dục học quan niệm giáo dục như một hệ thống bao gồm các thànhtố: Mục tiêu giáo dục, nội dung, phương pháp, phương tiện, kết quả giáo dục.

Quản lý giáo dục:

“QLGD là những tác động có hệ thống, có kế hoạch, có ý thức và hướng đíchcủa chủ thể quản lý ở mọi cấp khác nhau đến tất cả các mắt xích của toàn bộ hệthống nhằm mục đích đảm bảo sự hình thành nhân cách cho thế hệ trẻ trên cơ sở quyluật của quá trình giáo dục về sự phát triển thể lực, trí lực và tâm lực trẻ em” [14,tr.341]

QLGD chính là quá trình tác động có định hướng của nhà QLGD trong việc vậndụng nguyên lý, phương pháp chung nhất của kế hoạch nhằm đạt được những mục

QLGD có thể xem là sự tác động có ý thức nhằm điều khiển, hướng dẫn các quátrình giáo dục, những hoạt động của cán bộ, giáo viên và học sinh, sinh viên, huyđộng tối đa các nguồn lực khác nhau để đạt tới mục đích của nhà QLGD và phù hợpvới quy luật khách quan

1.1.3 Quản lý nhà trường.

Quản lý nhà trường gồm hai cấp độ là cấp vĩ mô và cấp vi mô Quản lý nhàtrường ở cấp vĩ mô là quản lý của các cơ quan cấp trên, bên ngoài nhà trường đếnnhà trường Quản lý nhà trường ở cấp vi mô là của các nhà quản lý trong trường nhưBan giám hiệu, các tổ trưởng…đến các thành viên trong tổ chức của mình

Tác giả Phạm Viết Vượng quan niệm: Quản lý nhà trường là hoạt động của các

cơ quan quản lý nhằm tập hợp và tổ chức các hoạt động của giáo viên, học sinh vàcác lực lượng giáo dục khác, cũng như huy động tối đa các nguồn lực giáo dục đểnâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo trong nhà trường

1.1.4 Thiết bị dạy học.

1.1.4.1 Thiết bị dạy học là gì?

TBDH là thuật ngữ đại diện cho các cách gọi khác nhau: học cụ, đồ dùng họctập, thiết bị giáo dục, là một bộ phận của CSVC trường học trực tiếp có mặt trongcác giờ học được thầy trò cùng sử dụng

TBDH là các phương tiện vật chất cần thiết được giáo viên và học sinh sử dụngnhằm thực hiện có hiệu quả các chương trình giáo dục, giảng dạy giúp học sinh pháthuy tính tích cực, chủ động, sáng tạo trong học tập, trong hoạt động khám phá vàlĩnh hội tri thức góp phần nâng cao chất lượng giáo dục đê đạt được mục tiêu đề ra

1.1.4.2 Vai trò, tầm quan trọng của thiết bị dạy học.

- TBDH là một bộ phận của ND và PPDH

- TBDH đầy đủ, đúng quy cách, hiện đại sẽ cải tiến hình thức lao động sư phạm,tổ chức điều khiển hoạt động GD một cách khoa học và đạt hiệu quả cao

- TBDH góp phần đảm bảo chất lượng dạy học (CLDH), TBDH không chỉ làcông cụ lao động đơn thuần của GV và HS mà nó còn được coi là nguồn tri thức, làđối tượng vật chất của nhận thức

1.1.4.3 Các loại thiết bị dạy học.

TBDH được phân loại theo nhiều cách khác nhau:

Phân loại theo loại hình; phân loại theo chức năng; phân loại theo nguồn gốc xuất xứ hay giá trị; ngoài ra nhà trường còn có TBDH tự làm.

TBDH được sử dụng trong quá trình dạy học và giáo dục cần phải đảm bảo cácyêu cầu và tính chất của TBDH:

-TBDH phải phù hơp với đối tượng.

-TBDH phải đảm bảo tính khoa học.

-TBDH phải đảm bảo tính sư phạm

-TBDH phải đảm bảo tính thẩm mỹ, khả thi và an toàn.

-TBDH phải đảm bảo tính kinh tế.

1.2 Quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông.

1.2.1 Vai trò của quản lý thiết bị dạy học.

-Công tác quản lý TBDH sẽ giúp các nhà quản lý có cái nhìn tổng quan về trìnhđộ, tốc độ phát triển của TBDH và mức độ ảnh hưởng của nó tới công nghệ dạy họcở trong nước, khu vực và trên thế giới

-Thông qua công tác quản lý TBDH sẽ đánh giá một cách chính xác thực trạngcủa TBDH, quá trình đầu tư mua sắm, bảo quản và chất lượng sử dụng, khai thácTBDH của các nhà trường

-Công tác quản lý TBDH sẽ giúp các nhà quản lý giáo dục đánh giá chính xáctrình độ sư phạm của giáo viên, nhân viên kỹ thuật, rà soát công tác nghiên cứu, pháttriển, sáng chế TBDH của giáo viên và học sinh

1.2.2 Nội dung quản lý thiết bị dạy học.

1.2.2.1 Quản lý đầu tư mua sắm thiết bị dạy học

Quản lý đầu tư mua, sắm TBDH là quản lý về vốn đầu tư, cách thức, hiệu quả kếhoạch đầu tư, mua sắm TBDH của nhà trường

1.2.2.2 Quản lý sử dụng thiết bị dạy học

Quản lý sử dụng TBDH là quản lý mục đích, hình thức, cách thức tổ chức và sửdụng TBDH của cán bộ giáo viên ở các trường THPT Việc sử dụng TBDH phảiđúng nguyên tắc, đồng thời phải đảm bảo đầy đủ các tính năng, chỉ số kĩ thuật củaTBDH Để nâng cao hiệu quả sử dụng TBDH trong quá trình dạy học cần đảm bảothực hiện những yêu cầu cơ bản sau đây:

-Sử dụng TBDH đúng mục đích

-Sử dụng TBDH đúng lúc

- Sử dụng TBDH đúng chỗ:

-Sử dụng TBDH đúng mức độ và cường độ

1.2.2.3 Quản lý bảo quản TBDH.

Bảo quản TBDH là một việc làm cần thiết, quan trọng trong mỗi nhà trường, nếukhông thực hiện tốt công tác bảo quản thì thiết bị dễ bị hư hỏng, mất mát, làm lãngphí tiền của, công sức, làm ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả sử dụng TBDH phảiđược sắp đặt khoa học để tiện sử dụng và có các phương tiện bảo quản (tủ, giá, hòm,kệ ), vật che phủ, phương tiện chống ẩm, chống mối mọt, dụng cụ phòng chữa cháy.Bảo quản TBDH phải được thực hiện theo quy chế quản lý tài sản của Nhà nước,thực hiện chế độ kiểm kê, kiểm tra hàng năm v.v cần có hệ thống sổ sách quản lý

việc mượn trả TBDH của giáo viên để nâng cao ý thức và tinh thần trách nhiệm Khimất mát, hỏng hóc phải có biện pháp xử lý thích hợp.

1.3 Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý TBDH trong trường THPT.

Ảnh hưởng của sự nhận thức đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của nhà quản lý đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của giáo viên, nhân viên thiết bị đến quản lý TBDH

Ảnh hưởng của chất lượng đầu tư mua sắm, trang bị thiết bị dạy học đến quảnlý TBDH

1.4 Cơ sở pháp lý của quản lý thiết bị dạy học.

Những chủ trương của Đảng, Nhà nước và địa phương về việc tăng cườngđầu tư cơ sở vật chất và thiết bị dạy học cho phát triển giáo dục

Các văn bản của ngành và liên ngành chỉ đạo, hướng dẫn thực hiện công tácquản lý TBDH

Tiểu kết chương 1.

Chương 1 của đề tài có nhiệm vụ xác định cơ sở lí luận về quản lý, QLGD, quảnlý nhà trường; nội dung quản lý TBDH ở trường THPT Dựa vào kết quả tổng hợp,phân tích các tài liệu, văn bản có liên quan đến quản lý TBDH ở trường THPT chothấy quản lý TBDH ở trường THPT là những biện pháp cụ thể nhằm đảm bảo chấtlượng giáo dục học sinh THPT Ban giám hiệu trường THPT cần nắm vững cơ sởkhoa học, pháp lý của công tác quản lý CSVC trường học để chỉ đạo, thực hiện đầyđủ các chức năng quản lý CSVC và TBDH nhằm nâng cao chất lượng giáo dục vàđào tạo của nhà trường

Từ kết quả nghiên cứu về lí luận quản lý, QLGD và quản lý TBDH ở trườngTHPT, giúp tác giả có thêm cơ sở và phương pháp luận đúng đắn để đề xuất các biệnpháp quản lý TBDH ở trường THPT góp phần nâng cao chất lượng giáo dục

CHƯƠNG 2 THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI,

HUYỆN ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN

2.1 Tình hình giáo dục của trường THPT Ân Thi

2.1.1.Quy mô số lớp, số HS của các trường THPT Ân Thi

Bảng 2.1 Kết quả thống kê quy mô số lớp, số HS của trường THPT Ân Thi

Năm

thành

lập

Năm học2010-2011

Năm học2011-2012

Năm học2012-2013

Hạngtrường

ĐạtChuẩnQG

Theo kết quả thống kê ở bảng 2.1 cho thấy:

Trường THPT Ân Thi đã đạt trường chuẩn quốc gia giai đoạn 1 chứng tỏđiều kiện csvc, chất lượng dạy và học đã bước đầu đáp ứng được tiêu chítrường chuẩn tuy nhiên còn cần cố gắng hơn nhiều trong những năm tiếp theo để giữvững danh hiệu trường chuẩn

2.1.2 Cơ sở vật chất và thiết bị dạy học.

Bảng 2.2 Kết quả thống kê CSVC và TBDH hiện có của các trường THPT Ân Thi

phòng làm việc, thiết bị

- Nhà tập đa năng m2 0

Theo kết quả thống kê ở bảng 2.2:

Phòng học bộ môn và các phòng ban, phòng chức năng:

Trường THPT Ân Thi đã có tương đối đầy đủ các phòng học bộ môn, cácphòng ban, phòng chức năng; còn thiếu phòng tập đa năng và phòng bộ môn côngnghệ Tuy nhiên những phòng học bộ môn được trang bị TBDH nhưng chưa đầy đủtheo đúng quy định về trường lớp và danh mục thiết bị cần thiết

Diện tích:

Trường có khuôn viên rộng rãi có thể đạt được chuẩn tính trên đầu học sinh,đây là một điều kiện thuận lợi để tiến tới xây dựng trường chuẩn quốc gia, cáctrường cần bố trí khu vực làm việc, chức năng cho hợp lý và từng bước hoàn thiệnviệc trang bị CSVC, TBDH đáp ứng yêu cầu giai đoạn mới

2.1.3.Cán bộ quản lý, giáo viên, nhân viên.

a/ Đội ngũ cán bộ quản lý.

Bảng 2.3 Thống kê kết quả khảo sát về đội ngũ CBQL

Số nămlàmQL

28252014

12641

Đại họcĐại họcĐại học

Th S

Th S

Th S

Sơ cấpTrung cấpTrung cấpTrung cấp

Bảng 2.3 cho thấy: Phần lớn đội ngũ CBQL của trường Ân Thi còn trẻ, mới tham gia công tác quản lý chưa lâu Đây vừa là thế mạnh nhưng đồng thời cũng là thách thức đối với nhà trường Nếu đội ngũ CBQL của nhà trường biết lắng nghe họchỏi các thế hệ CBQL đi trước; biết tận dụng sức trẻ, sự năng động, sáng tạo của mìnhthì sẽ đạt được thành công

b/ Đội ngũ giáo viên.

Bảng 2.4 Thống kê kết quả khảo sát về đội ngũ giáo viên.

Tổng số giáo viên Trình độ đào tạo

Kết quả thống kê ở bảng 2.4 cho thấy:

100% GV đều đạt chuẩn về trình độ đào tạo, tuy nhiên tỷ lệ GV có trình độtrên chuẩn chưa cao, số lượng giáo viên trẻ, tuổi nghề dưới 10 năm chiếm hơn 50%,đó cũng là một trong những khó khăn của trường Ân Thi trong giai đoạn hiện nay

c/ Đội ngũ nhân viên.

Theo thông tư liên tịch số 35/2006/TTLT-BGD&ĐT-BNV ngày 23/8/2006của Liên Bộ GD&ĐT và Bộ Nội vụ quy định nhân viên tại các trường THPT cônglập gồm kế toán, văn thư, thủ quĩ, thiết bị thí nghiệm, thư viện, y tế, lao công, bảo vệ

Hiện nay, trường đã tuyển đủ số lượng các nhân viên, tuy nhiên ở vị trí nhưnhân viên thiết bị thí nghiệm, khi được tuyển họ chưa có được trình độ chuyên mônchính quy về lĩnh vực họ sẽ đảm nhiệm Đây là khó khăn lớn cho việc thực hiện đổi

mới chương trình, PPDH ( tăng giờ thực hành thí nghiệm, phát huy tính tích cực ở

học sinh).

2.1.4 Chất lượng giáo dục của trường THPT Ân Thi

Bảng 2.5 Kết quả xếp loại hạnh kiểm, học lực học sinh năm học 2012-2013

Tổng số

HS

Xếp loại hạnh kiểm Xếp loại học lực

Bảng 2.5 cho thấy: Chất lượng giáo dục đạo đức của trường THPT Ân Thi kháổn định Tỷ lệ trung bình HS xếp loại hạnh kiểm tốt và khá đạt 90.3%, xếp loại yếu2.7% Về chất lượng giáo dục văn hóa đạt chuẩn Tỷ lệ HS giỏi, HS khá đều ở mứccao Tỷ lệ HS yếu, kém dưới 5%(2.33%)

Bảng 2.6 Điểm chuẩn vào lớp 10 và kết quả thi tốt nghiệp THPT của trường

THPT Ân Thi trong 3 năm học từ 2010-2011 đến 1012-2013.

Điểm chuẩn vào lớp 10 Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp THPT

Năm

học2010-2011

Nămhọc2011-2012

Nămhọc2012-2013

Nămhọc2010-2011

Nămhọc2011-2012

Nămhọc2012-2013

Bảng 2.7 Thống kê số học sinh đỗ Đại học của trường THPT Ân Thi trong 3

năm học từ 2010-2011 đến 1012-2013.

Năm học

2010-2011

Năm học 2011-2012

Năm học 2012-2013

Chất lượng đầu vào phụ thuộc vào nhiều yếu tố Song nó khẳng định niềm tinvà đánh giá của XH đối với các trường: đánh giá về đội ngũ, về CSVC, về tổ chứccác hoạt động giáo dục trong nhà trường Bên cạnh đó, chất lượng đầu vào còn phảnánh kết quả giáo dục của các trường THCS trên địa bàn tuyển sinh Căn cứ điểm đầu

vào lớp 10, BGH có biện pháp quản lí các hoạt động trong nhà trường đặc biệt làviệc quản lí trang thiết bị, CSVC để đáp ứng nhu cầu giảng dạy và học tập của giáoviên và học sinh.

Kết quả thống kê ở bảng 2.6 cho thấy, kết quả thi tốt nghiệp của trường ổnđịnh ở mức cao, mức trung bình trong 3 năm qua đều đạt gần 100% Đây là cơ sở đểhọc sinh của trường có thể tham gia tuyển sinh vào các trường Cao đẳng - Đại học,

tỷ lệ học sinh của các trường THPT Ân Thi tham gia thi Đại học - Cao đẳng chiếm tỷlệ cao

Về kết quả thi vào các trường Đại học, theo bảng điều tra 2.7 trường Ân Thicó tỷ lệ HS đỗ Đại học tương đối cao, đây là trường có bề dày truyền thống và mớiđược công nhận đạt chuẩn quốc gia cần phát huy hơn nữa tiềm năng của mình

Bảng 2.8 Thống kê số học sinh đạt giải trong kỳ thi học sinh giỏi tỉnh từ năm học 2010-2011 đến năm học 2012-2013 của trường THPT Ân Thi

Năm học 2010-2011 Năm học 2011-2012 Năm học 2012-2013

Số HS đạt giải % Số HS đạt giải % Số HS đạt giải %

Kết quả thống kê ở bảng 2.7 cho thấy, công tác giáo dục mũi nhọn nhìn chungđã được quan tâm, hầu như mỗi năm học các trường đều có học sinh đạt giải tỉnh.Đặc biệt trường Ân Thi năm học 2010-2011 có 2 học sinh dự thi quốc gia giải toánbằng máy tính casio-vinacal môn Sinh học; năm học 2011-2012 có 2 học sinh dự thiquốc gia môn Tin học trẻ và Giải toán qua Internet

2.2 Thực trạng về thiết bị dạy học của trường trung học phổ thông Ân Thi

2.2.1 Thực trạng nhận thức về tầm quan trọng của TBDH trong nhà trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát xin ý kiến HT (PHT), GV, cán bộ phụ trách TBDH và HS ởtrường THPT Ân Thi thì nhận thức về mức độ cần thiết của TBDH trong QTDHđược thể hiện trong bảng 2.9

Bảng 2.9: Mức độ nhận thức về sự cần thiết của TBDH trong QTDH

Mức độ Rất cần thiết Cần thiết Không cần thiết

2.2.2 Thực trạng về chất lượng của các TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua phiếu điều tra thực trạng về chất lượng TBDH chất lượng TBDH đượcthể hiện ở bảng 2.10 sau đây:

Phần lớn HT (PHT), GV và cán bộ phụ trách TBDH đánh giá chất lượngTBDH ở các trường hiện nay là chưa tốt Giáo viên là người trực tiếp sử dụng TBDHnên việc đánh giá tương đối chính xác, cụ thể tới 73.3% GV cho rằng chỉ ở mức độkhá Ða số các đối tượng đều đánh giá TBDH ở trường THPT Ân Thi hiện nay mới ởmức khá, chất lượng còn hạn chế, chưa đáp ứng tốt các yêu cầu sử dụng phục vụ chohoạt động dạy và học

2.2.3 Thực trạng trang bị TBDH ở trường THPT Ân Thi

2.2.3.1 Các loại TBDH mua sắm

Hàng năm từ nguồn ngân sách nhà nước, HT chủ động lên kế hoạch đầu tưxây dựng cơ sở vật chất, mua sắm trangTBDH, từng bước hoàn thiện trường lớp,TBDH theo tiêu chí của trường chuẩn quốc gia Tuy nhiên nguồn kinh phí dành cho

Bảng 2.10: Chất lượng TBDH hiện nay ở trường THPT Ân Thi

việc mua sắm TBDH còn hạn chế, Hiệu trưởng sử dụng ngân sách được cấp và vậnđộng XHHGD, các nguồn khác để mua sắm bổ sung TBDH dần theo các năm học,

từ đó dẫn đến hiện tượng chắp vá không đồng bộ

Bảng 2.11: Ðánh giá tình hình trang bị TBDH ở trường THPTÂn Thi

ít và thiếu nhiều

Bảng 2.12: Ðánh giá về mức độ đáp ứng TBDH ở trường THPT Ân Thi Mức độ

2.2.3.2 Thực trạng về các loại TBDH tự làm.

Thực trạng TBDH chưa đáp ứng được nhu cầu của GV và HS trong hoạt độngdạy học nên việc tự làm TBDH đã được nhà trường coi trọng Công việc này có ýnghĩa giáo dục rất quan trọng Thực tiễn dạy học đã chứng tỏ rằng: việc tự làm cácTBDH giúp HS nắm vững tri thức hơn, rèn luyện cho HS óc sáng tạo, sự khéo tay,…giúp cho GV nâng cao tay nghề, lòng yêu nghề và ý thức trách nhiệm đối với sựnghiệp trồng người mà mình đã lựa chọn

Qua khảo sát ở trường THPT Ân Thi với 04 HT (PHT), gần 60 GV chúng tôicó được kết quả trong bảng 2.13

Bảng 2.13: Ðánh giá phong trào tự làm ĐDDH ở trường THPT Ân Thi Mức

mô hình đơn giản Trong những năm gần đây công nghệ thông tin phát triển GV đãtích cực khai thác tư liệu để giảng dạy trên mạng Internet rất phong phú và có hiệuquả cao

2.2.4 Thực trạng sử dụng TBDH của GV trường THPT Ân Thi

2.2.4.1 Mức độ sử dụng TBDH của GV và HS trường THPT Ân Thi

Kết quả khảo sát 60 GV ở trường THPT Ân Thi về mức độ sử dụng TBDHcủa GV thể hiện trong bảng 2.14

Bảng 2.14: Mức độ sử dụng TBDH của GV.

Kết quả cho thấy, đối với GV, mức độ sử dụng TBDH trên 70% còn thấp(chiếm 15%) đa số GV chỉ sử dụng ở mức 50% - 70%

Qua trưng cầu ý kiến, những lí do mà GV ở trường THPT Ân Thi lí giải choviệc ít sử dụng TBDH là do chưa có thời gian đầu tư vì ở nhà trường hiện nay đa số

GV có tuổi nghề chưa cao ( với trường THPT Ân Thi khoảng 6-7 năm gần đây số

GV có kinh nghiệm lần lượt về hưu), nên việc đầu tư cho soạn giáo án, lên lớp, mấtnhiều thời gian, mặt khác điều kiện CSVC và TBDH thiếu thốn, chưa đồng bộ Côngtác quản lý của nhà trường chưa khoa học, chặt chẽ Trong bài thi của HS đa sốkhông có phần thực hành, hoặc nếu có thì tỷ lệ điểm không đáng kể Ðể khắc phụctình trạng này, GV phải có ý thức trách nhiệm cao và tự giác thực hiện những yêucầu của chuyên môn, khắc phục khó khăn, tích cực đổi mới PPDH, thường xuyên sửdụng TBDH trong các giờ lên lớp BGH nhà trường phải quản lí việc sử dụng TBDHcủa GV và phải gắn với tiêu chí xếp loại thi đua hàng năm

2.2.4.2 Phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của GV ở trường THPT Ân Thi

Ðể phát huy hiệu quả của các TBDH, giúp GV thuận lợi khi trình bày bàigiảng với nội dung đầy đủ sâu sắc và sinh động, người GV phải nắm vững nguyêntắc sử dụng TBDH, đồng thời phải thường xuyên sử dụng TBDH để có thể có kỹnăng, kỹ xảo khi thao tác

Qua khảo sát, xin ý kiến của HT (PHT)và GV về phương pháp và kĩ năng sửdụng TBDH được thể hiện trong bảng sau:

Bảng 2.15: Phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của giáo viênMức độ

Tìm hiểu lí do làm hạn chế phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH của GV ởtrường THPT Ân Thi, kết quả khảo sát được thể hiện qua bảng 2.16.

Bảng 2.16: Lí do làm hạn chế phương pháp và kĩ năng sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Ý kiến của đối tượng

Các lý do

HT (PHT) Giáo viên

Việc đào tạo và nghiên cứu về TBDH của GV khi học

ở các trường sư phạm còn hạn chế

Một số TBDH hiện đại GV chưa được tập huấn

Nhà trường chưa có quy chế khuyến khích GV sử

dụng TBDH

Qua kết quả cho thấy có nhiều lí do làm hạn chế phương pháp và kĩ năng sửdụng TBDH của GV, chủ yếu tập trung ở một số nguyên nhân chính như:

Chương trình đào tạo nghiên cứu về TBDH của GV khi học ở các trường ÐH

Sư phạm còn hạn chế, TBDH ở các nhà trường còn thiếu và chưa đồng bộ, không đủ

để GV nghiên cứu và sử dụng thường xuyên, các nhà trường còn chưa có quy chếkhuyến khích GV sử dụng TBDH Về chủ quan nhiều GV còn ngại, chưa chủ dộngnghiên cứu sử dụng TBDH, ý thức trách nhiệm chưa cao, chưa tích cực đổi mớiPPDH theo hướng tích cực hoá người học

2.2.4.3 Hiệu quả sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát và xin ý kiến của các HT (PHT) và GV của trường THPT ÂnThi, chúng tôi thu được kết quả trên bảng 2.17

Bảng 2.17: Hiệu quả sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát xin ý kiến của GV của trường THPT Ân Thi được thể hiệntrong bảng 2.18

Bảng 2.18: Mức độ sử dụng TBDH của GV ở trường THPT Ân Thi

2.2.5 Thực trạng bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Bảo quản TBDH được quy định trong yêu cầu của quản lý TBDH theo quychế TBDH: TBDH phải được bổ trí ngăn nắp, sắp xếp khoa học, tu bổ, bảo dưỡng,vệ sinh, theo dõi việc sử dụng

Đánh giá thực trạng bảo quản TBDH được chúng tôi khảo sát về các nội dung:ý thức của CB, GV, NV, HS trong việc bảo quản TBDH, mức độ thực hiện các hoạtđộng bảo quản TBDH, tình hình kho và phương tiện bảo quản

Bảng 2 19 Ý kiến của CBQL, GV và HS về tính cần thiết và mức độ thực hiện

việc bảo quản TBDH của CB, GV, NV, HSĐối tượng

đánh giá

Rất cầnthiết

Bảng 2.19 cho thấy: Tất cả CB, GV, NV, HS đều nhận thức được việc bảo

quảnTBDH là một việc cần thiết trong quá trình dạy và học Sự đánh giá giữa các

luồng ý kiến của đối tượng được điều tra tương đối thống nhất nhau, họ đều nhậnthức được việc bảo quản TBDH không phải là cất giữ TBDH mà TBDH phải đượctheo dõi thường xuyên nhưng vẫn đảm bảo, ít bị hư hỏng Tuy nhiên theo đánh giáchung thì mức độ thực hiện việc bảo quản TBDH hiện nay mới chỉ ở mức trung bìnhkhá

Nhận thức được sự cần thiết phải bảo quản TBDH nhưng mức độ thực hiệnnhư thế nào còn phụ thuộc nhiều vào điều kiện bảo quản của mỗi nhà trường Quađiều tra, đánh giá về kho và phương tiện bảo quản TBDH tại nhà trường

Bảng 2 20: Đánh giá của CBQL và GV, NV về kho,

phương tiện bảo quản TBDH

Đối tượng Cán bộ quản lí Giáo viên, nhân viên

Đủ, đúngquy định

Đủ, chưađúng quy

Thiếu Đủ,

đúng

Đủ, chưađúng quy

Thiếu

Về phương tiện bảo quản TBDH được đánh giá ở mức còn thiếu và trên thựctế chúng tôi nhận thấy phương tiện bảo quản chủ yếu là tủ, giá để đựng TBDH còncác loại phương tiện khác theo quy định của phòng thiết bị như máy hút ẩm, quạtthông gió, xe đẩy thì còn thiếu.

Việc bảo quản TBDH, ở trường Ân Thi NVTB đã có sự phối kết hợp vớiGVCN để huy động HS cùng tham gia vào việc bảo quản TBDH Tuy nhiên, nóichung mức độ thực hiện bảo quản TBDH chưa thật sự đạt hiệu quả cao thể hiện qua

sự hao mòn các loại dụng cụ, thiết bị còn nhiều, chưa đảm bảo vệ sinh cho TBDH là

do NVTB chưa tận tâm với công việc, HS chưa có ý thức cao đối với công tác này

2.3 Thực trạng quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi

2.3.1 Thực trạng quản lý trang bị, mua sắm TBDH ở trường THPT Ân Thi

Về trang bị, mua sắm TBDH:

Từ năm 2006 đến nay các văn bản pháp quy của BGD&ÐT về việc ban hànhDanh mục TBDH tối thiểu cho 3 khối lớp 10, 11, 12, thông tư 30/TT- LB ngày

26/07/1990 của Liên Bộ Tài chính - GD&ÐT hướng dẫn quản lý vốn sự nghiệp cho

GD đã ghi rõ: “Liên Sở GD và Tài chính cần kết hợp chặt chẽ để bố trí hợp lý đápứng kinh phí cho các khoản chi khác, trong đó dành tối thiểu 6 - 10% tổng ngân sáchchi cho sự nghiệp GD phổ thông, để mua sắm trang thiết bị, ĐDDH, sách giáokhoa và các thiết bị cho thư viện cho trường học nhằm tạo điều kiện nâng caoCLDH cho nhà trường ”,

Ngoài ra nhà trường huy động nhiều nguồn khác để mua sắm TBDH bổ sungthêm cho nhà trường, nhưng số lượng không đáng kể

Theo ý kiến của đồng chí HT và các PHT, mức độ đáp ứng kinh phí cho việcmua sắm TBDH hiện nay có tăng hơn nhiều so với những năm học trước nhưng theoyêu cầu đổi mới dạy và học vẫn chưa đủ đáp ứng

Thực tế này đòi hỏi trong những năm tới sở GD&ÐT Hưng Yên có kế hoạchchiến lược, tham mưu với UBND tỉnh Hưng Yên, tăng đầu tư ngân sách cho ngànhGD&ÐT nói chung và đầu tư mua sắm TBDH cho các trường THPT nói riêng vì đâychính là cấp học cuối cùng chuẩn bị nguồn nhân lực có chất lượng và nhân tài cho xãhội Ngoài ra, BGH nhà trường cũng cần có các biện pháp tăng cường công tác xãhội hoá GD để có thêm kinh phí mua sắm, bổ sung thêm TBDH đáp ứng nhu cầu dạyvà học trong giai đoạn hiện nay

Về việc kiểm tra tình hình trang bị, mua sắm TBDH ở nhà trường chưa đượcquan tâm đúng mức, thường chỉ dừng lại ở mức độ kiểm tra về số lượng, chưa đi sâukiểm tra chất lượng, giá cả và tính đồng bộ của các TBDH được trang bị Trong thờigian tới HT trường cần nghiên cứu các văn bản chỉ đạo, hướng dẫn của các cấp quảnlý ngành về công tác xây dựng CSVC và trang bị TBDH để nâng cao sự hiểu biếtcho bản thân và phục vụ cho việc quản lý trang bị mua sắm TBDH trường THPT ÂnThi

2.3.2 Thực trạng quản lý việc sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát, xin ý kiến của cán bộ quản lý trường THPT Ân Thi về thựctrạng trang bị TBDH tôi thấy rằng: Công tác quản lý việc sử dụng TBDH ở trường

còn gặp nhiều khó khăn, bất cập Nhà trường còn thiếu TBDH, phòng giáo dục thểchất,… Nhà trường đã có phòng TBDH, có bố trí cán bộ chuyên trách, tuy nhiên cánbộ phụ trách TBDH chưa có chuyên môn về TBDH, chỉ tập huấn ngắn ngày, chưađược học nghiệp vụ bảo quản và sử dụng một cách khoa học Tuy nhiên, BGHtrường THPT Ân Thi đã dựa trên những quy định, quy chế chuyên môn mà xây dựngnhững nội dung quản lý sử dụng TBDH như sau:

2.3.2.1 Việc lập kế hoạch quản lý sử dụng TBDH.

Do có nhận thức đúng về tầm quan trọng của TBDH, ngay từ đầu năm, BGHchỉ đạo các tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch quản lý việc sử dụng TBDH phục vụcho dạy và học, thông qua hội đồng sư phạm nhà trường để thống nhất thực hiện

Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện còn gặp nhiều khó khăn do số lượngTBDH chưa đáp ứng đủ nhu cầu sử dụng của giáo viên bộ môn, đôi lúc kế hoạch đề

ra còn bị động và mang tính hình thức Chúng tôi khảo sát, xin ý kiến của HT (PHT),

GV và cán bộ phụ trách TBDH, kết quả được thể hiện ở bảng 2.21

Bảng 2.21: Khảo sát việc lập kế hoạch quản lý việc sử dụng TBDH

ở trường THPT Ân Thi

2.3.2.2 Công tác tổ chức việc sử dụng TBDH.

- Bộ máy quản lý:

Việc quản lý TBDH ở nhà trường hiện nay, HT phân công một PHT phụ trách cùng các cán bộ phụ trách TBDH và tổ trưởng chuyên môn Học sinh là chủ thể quantrọng trong việc sử dụng TBDH, song do sự thiếu thốn về điều kiện CSVC, trang thiết bị, do các TBDH không đồng cho nên công tác tổ chức cho HS sử dụng TBDH chưa được tiến hành một cách đầy đủ, đồng loạt và đúng theo phân phối chương trình Trình độ chuyên môn nghiệp vụ của cán bộ phụ trách TBDH còn thấp, ở

trường Ân Thi có tổng số 02 nhân viên TBDH chuyên trách nhưng cả 2 nhân viên này đều chưa được đào tạo bài bản Việc quản lí TBDH là một ngành khoa học, nó đòi hỏi người phụ trách phải có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ nhất định, phải đượcđào tạo cơ bản Chính vì vậy sở GD&ÐT Hưng Yên cần mở các lớp tập huấn dài hạn

về công tác quản lý TBDH để đáp ứng nhu cầu rất quan trọng của các nhà trường nhất là trong thời kì TBDH ngày càng hiện đại như ngày nay, đặc biệt trong công tác

tuyển dụng cần tuyển người có trình độ ÐH về TBDH

-Tổ chức sử dụng TBDH

Do điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu thốn, công tác quản lý, chỉ đạo chưathường xuyên, cùng với sự bất cập về trình độ của cán bộ phụ trách TBDH, nên việctổ chức sử dụng TBDH còn gặp nhiều khó khăn và kết quả còn hạn chế

Chúng tôi khảo sát, xin ý kiến đánh giá của các HT (PHT), cán bộ phụ tráchTBDH và GV của trường về công tác này, thể hiện ở bảng 2.22

Bảng 2.22: Công tác tổ chức việc sử dụng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Qua khảo sát cho thấy, công tác tổ chức việc sử dụng TBDH ở trường Ân Thitheo HT (PHT) ở mức độ trung bình khá,còn đối với GV bản thân các thầy cô giáothấy được sự phấn đấu vượt bậc của mình - đạt tỷ lệ khá, tốt tới 63.3% Chính vì vậytrong thời gian tới BGH nhà trường cần tăng cường chỉ đạo các biện pháp QL TBDH

để việc sử dụng TBDH ở trường ngày càng có hiệu quả cao hơn, thiết thực hơn

2.3.3 Thực trạng quản lý việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Thực trạng về công tác QL việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi đượckhảo sát trên 3 nội dung: Xây dựng kế hoạch bảo quản, tổ chức thực hiện công tácbảo quản và kiểm tra việc bảo quản TBDH trong nhà trường

2.3.3.1 Việc xây dựng kế hoạch bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Hàng năm trường đều xây dựng kế hoạch bảo quản TBDH Lãnh đạo nhàtrường xây dựng kế hoạch năm học trong đó có kế hoạch quản lý và bảo quảnTBDH Các bộ phận phụ trách TBDH xây dựng kế hoạch phục vụ, sắp xếp, tu sửaTBDH thường xuyên và định kỳ Tuy vậy, thực tế cho thấy việc xây dựng các kếhoạch bảo quản TBDH ở các trường phần lớn còn mang tính hình thức, chung chunghoặc sơ sài Từ đó, cho thấy công tác chỉ đạo triển khai thực hiện các kế hoạch bảoquản TBDH chưa kịp thời và chặt chẽ, hiệu quả quản lý việc bảo quản TBDH chưacao

2.3.3.2 Việc tổ chức thực hiện bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Quản lý công tác bảo quản TBDH ở trường hiện nay còn nhiều bất cập Lãnhđạo nhà trường chỉ đạo chưa sâu sát, kịp thời nên công tác bảo quản TBDH ở nhàtrường vừa qua còn nhiều hạn chế Nhìn chung cán bộ phụ trách TBDH chỉ thực hiệnchức năng giữ và cho mượn thiết bị là chính Cách bố trí tủ, kệ…chưa ngăn nắp, sắpxếp TBDH thiếu khoa học, TBDH không được tu bổ, bảo dưỡng thường xuyên nênnhanh xuống cấp

Kết quả của công tác quản lý việc bảo quản TBDH được thể hiện qua ý thứccủa cán bộ, GV và HS trong việc bảo quản TBDH; qua việc trang bị các phương tiệnbảo quản và qua mức độ hư hỏng các TBDH ở nhà trường

- Ý thức bảo quản TBDH của cán bộ, giáo viên và học sinh:

Qua ý kiến đánh giá của các HT ( PHT), GV, HS và cán bộ phụ trách TBDH,chúng tôi thu được kết quả ở bảng 2.23

Bảng 2.23: Đánh giá của CBQL, CBPTTBDH, GV, HS về ý thức bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi Mức độ

- Trang bị các dụng cụ bảo quản TBDH:

Phương tiện và dụng cụ bảo quản TBDH gồm: các phòng chức năng để cấtgiữ, bảo quản TBDH như phòng TBDH, phòng bộ môn, phòng thí nghiệm, thựchành,…các dụng cụ chứa và bảo quản TBDH theo từng chủng loại như bàn, ghế, tủ,thùng, giá, kệ, móc treo,…các dụng cụ phòng chống cháy nổ, mối mọt, ẩm mốc, máyđiều hoà, máy hút bụi, máy hút ẩm,…

Thực trạng trang bị dụng cụ bảo quản TBDH ở các trường THPT Ân Thi, qua

kết quả khảo sát xin ý kiến của HT (PHT), CBPTTBDH được thể hiện ở bảng 2.24:

Bảng 2.24: Tình hình trang bị dụng cụ bảo quản TBDH

ở trường THPT Ân Thi Mức độ

Kết quả cho thấy, nhà trường còn chưa quan tâm đúng mức về việc trang bịcác phương tiện bảo quản TBDH; vì vậy, dụng cụ bảo quản TBDH của trường cònthiếu nhiều Nhà trường trong thời gian tới cần chú ý trang bị các dụng cụ bảo quảnTBDH một cách tương xứng để đáp ứng yêu cầu bảo quản các TBDH nhất là cácTBDH hiện đại đắt tiền như hiện nay.

vi tính, máy Projecter,… ở các trường hiện nay là chưa tốt Vì vậy, BGH nhà trườngcần tìm rõ nguyên nhân để khắc phục tình trạng hư hỏng TBDH, góp phần nâng caosố lượng và chất lượng TBDH , tần xuất sử dụng phục vụ cho hoạt động dạy và học

- Nguyên nhân làm hư hỏng TBDH ở trường THPT Ân Thi hiện nay:

Tìm hiểu lý do làm hư hỏng TBDH tôi thấy có rất nhiều nguyên nhân, nhưngchủ yếu tập trung ở một số nguyên nhân chính trong bảng 2.26

Bảng 2.26: Nguyên nhân làm hư hỏng TBDH ở trường THPT Ân Thi

Đối tượng đánh giá

Các lí do

Ðể lâu không sử dụng 1 25 8 13.3 1 50

Do sử dụng bảo quản chưa

đúng

Qua điều tra cho thấy, nguyên nhân chủ yếu làm hư hỏng TBDH ở các trườnghiện nay là do: TBDH bị hao mòn trong quá trình sử dụng, do thiếu dụng cụ bảoquản TBDH, do để lâu TBDH không được sử dụng đến, do sử dụng, bảo quảnTBDH chưa đúng quy cách, do CBPTTBDH và GV ý thức trách nhiệm chưa cao,chưa cẩn thận, bảo quản chưa tốt TBDH…

2.3.3.3 Kiểm tra việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi

Quản lý kiểm tra việc bảo quản TBDH ở trường THPT Ân Thi được thực hiệntrên hai nội dung: Kiểm tra thường xuyên và kiểm tra định kỳ theo kế hoạch hàngnăm của nhà trường đối với cán bộ phụ trách TBDH nói chung

- Việc kiểm tra thường xuyên giữa người phụ trách TBDH và GV, HS mỗi lần

sử dụng TBDH đã được thực hiện tương đối đầy đủ, tuy nhiên việc kiểm tra chủ yếuchỉ chú trọng kiểm kê lại số lượng mà chưa xem xét cụ thể tình trạng chất lượng củathiết bị sau quá trình sử dụng Do đó có nhiều trường hợp TBDH bị hư hỏng nhưngkhông được phát hiện và phản ánh kịp thờ để thay thế, sửa chữa

- Việc kiểm tra thường xuyên công việc bố trí, sắp xếp, lau chùi, vệ sinhphòng ốc và các TBDH, thống kê, báo cáo TBDH hư hỏng và những đề xuất sửachữa, thay thế, bổ sung,… đối với cán bộ phụ trách TBDH, các tổ trưởng bộ mônchưa được thực hiện đầy đủ và kịp thời

- Việc kiểm tra, kiểm kê định kỳ theo kế hoạch của nhà trường đã được trườngthực hiện mỗi năm từ một đến hai lần để nắm tình hình sử dụng TBDH, tình hìnhthực hiện các hồ sơ, sổ sách theo dõi, quản lý và mức độ hư hỏng TBDH,… Tuynhiên do hạn chế về thời gian, bận rộn về công việc và nhiều sự bất cập trong côngtác quản lý, nên việc kiểm tra thường không đảm bảo các nội dung và quy trình

Hình thức kiểm tra chủ yếu cũng chỉ dựa trên hồ sơ sổ sách và báo cáo của cáccán bộ phụ trách TBDH, mà chưa đi sâu nắm chắc và đánh giá được thực chất hiệu

quả của công tác bảo quản TBDH để từ đó có những biện pháp chỉ đạo quá trình bảoquản TBDH ngày càng đạt hiệu quả cao.

2.4 Đánh giá chung về thực trạng thiết bị dạy học và quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi

Từ kết quả khảo sát thực trạng về tình hình mua sắm, trang bị, sử dụng, bảoquản TBDH và công tác quản lý TBDH ở trường THPT Ân Thi, cho thấy:

2.4.1 Những mặt mạnh.

-Đa số CBQL, giáo viên đều nhận thức được tầm quan trọng của TBDH trongquá trình dạy học, là phương tiện cần thiết để góp phần nâng cao chất lượng dạy học,ý thức trách nhiệm của đội ngũ CBGV ngày càng chuyển biến

- Nhà trường đã có phòng TBDH và có nhân viên chuyên trách về công tácTBDH

- Công tác quản lý TBDH đã được chú ý, từng bước đi vào hoạt động có nềnnếp, bước đầu đạt được một số kết quả nhất định

- Nhà trường đã có ý thức trong việc tự làm TBDH và đồ dùng dạy học để bổsung TBDH còn thiếu

2.4.2 Những mặt hạn chế.

- Về ngân sách đầu tư cho trang bị TBDH còn thấp so với quy định và nhucầu trang bị, sử dụng của trường Phần lớn chỉ tập trung xây dựng phòng học và cácphương tiện phục vụ cho công tác hành chính mà chưa dành một tỉ lệ thỏa đáng choviệc mua sắm TBDH và dụng cụ bảo quản TBDH, TBDH chỉ được cung cấp nhưkiểu xin cho mà nhà trường chưa thực sự được tự chủ quyết định mua sắm theo nhucầu thực tế của mình, chưa có quyền lựa chọn nhà phân phối TBDH cho trườngmình

- TBDH và dụng cụ bảo quản TBDH ở các trường hiện nay thiếu nhiều Phầnlớn GV còn ngại khó, chưa tự giác và tích cực trong việc làm và sử dụng TBDH.Phương pháp và kỹ năng sử dụng TBDH của các GV còn hạn chế, nên hiệu quả sửdụng các TBDH chưa cao

- Việc tổ chức bảo quản TBDH còn nhiều bất cập, các TBDH bị hư hỏng khánhiều.

- Công tác quản lý TBDH của BGH nhìn chung đã được quan tâm song chưađược thỏa đáng và còn nhiều bất cập, chưa đáp ứng được yêu cầu đổi mới nội dung,chương trình và PPDH

2.4.3 Nguyên nhân.

Nguyên nhân khách quan:

- Các cấp quản lý đã quan tâm đến quản lý TBDH

- Do điều kiện ngân sách tỉnh còn khó khăn, việc trang bị TBDH chưa đồngbộ, chưa kịp thời

- Cán bộ phụ trách TBDH đa số chưa qua đào tạo hoặc đào tạo cấp tốc ngắnhạn không chuyên nghiệp nên các TBDH ở các phòng chức năng sắp xếp chưa khoahọc làm cho khó tìm TBDH, Từ đó làm hạn chế việc sử dụng TBDH của GV trênlớp, đồng thời chế độ bảo dưỡng, lau chùi, bảo quản,…TBDH kém hiệu quả gây nênhiện tượng hỏng hóc cục bộ các TBDH, gây lãng phí và thất thoát TBDH,…

Nguyên nhân chủ quan:

- Nhà trường có ý thức trách nhiệm trong công tác quản lý TBDH nhằm nângcao CLDH

- Công tác chỉ đạo của CBQL các nhà trường chưa thường xuyên, thiếu kiểmtra, chủ yếu giao khoán cho CB phụ trách TBDH; chưa đưa việc sử dụng TBDH vàotiêu chí đánh giá thi đua xếp loại GV; hồ sơ sổ sách còn thiếu và không đúng quyđịnh

- GV và HS chưa tích cực sử dụng TBDH, ngại khó, tốn thời gian, nhiều khilàm chiếu lệ, hình thức để không bị phê bình là dạy chay chứ chưa thành nề nếp, kỷcương

- Công tác XHHGD chưa thật sự được quan tâm, công tác thi đua khen thưởngchưa được cụ thể, nên chưa kích thích tốt phong trào làm và sử dụng TBDH của nhàtrường

Tiểu kết chương 2

BGH trường THPT Ân Thi đã có nhiều nỗ lực và cố gắng trong việc quản lýTBDH Chính vì vậy bước đầu đã thu được kết quả đáng khích lệ trong việc quản lýTBDH Mặc dù trong giai đoạn hiện nay TBDH còn thiếu, chưa đồng bộ song việcquản lý sử dụng, bảo quản TBDH đã có nhiều chuyển biến tích cực Phong trào tựlàm đồ dùng dạy học của GV và HS đã được tiến hành và ngày càng có hiệu quả Tuy nhiên, công tác quản lý TBDH ở các trường THPT Ân Thi vẫn còn phảiđối mặt với nhiều thách thức và nhiều khó khăn do cả nguyên nhân chủ quan vàkhách quan đưa đến Yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý trong điều kiện đổimới giáo dục phổ thông, đòi hỏi người QL phải vươn lên, nắm bắt được mọi thời cơvà tận dụng xu thế tất yếu của thời đại để bắt nhịp được nền GD hiện đại, tiên tiến.Đồng thời phải làm tốt công tác XHHGD để tăng cường CSVC và TBDH phục vụcho hoạt động dạy và học của nhà trường

CHƯƠNG 3 BIỆN PHÁP ĐỔI MỚI QUẢN LÝ THIẾT BỊ DẠY HỌC Ở TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG ÂN THI, TỈNH HƯNG YÊN 3.1 Các nguyên tắc đề xuất biện pháp.

- Nguyên tắc đảm bảo tính pháp chế.

- Nguyên tắc đảm bảo tính khoa học

- Nguyên tắc đảm bảo tính thực tiễn

- Nguyên tắc đảm bảo tính khả thi

3.2 Các biện pháp đổi mới quản lý thiết bị dạy học ở trường trung học phổ thông Ân Thi, Tỉnh Hưng Yên.

3.2.1 Nâng cao nhận thức cho CBQL, GV, CBPTTBDH về TBDH và quản lý TBDH trong nhà trường.

3.2.1.1 Mục đích của biện pháp

Nhận thức là cơ sở của hành động, nhận thức đúng thì có thể có hành độngđúng, nhận thức không đúng có thể dẫn đến hành động sai lệch Một thói quen cốhữu là nhiều nhà QL, nhiều GV vẫn xem nhẹ tác dụng của TBDH và QL TBDHtrong nhà trường Việc nâng cao nhận thức cho CB, GV, NV, HS, PHHS về vai tròcủa TBDH và QL TBDH là một việc làm cần thiết để nâng cao hiệu quả công tác QLTBDH trong nhà trường Tuy nhiên, việc thay đổi nhận thức con người không phải làcông việc một sớm một chiều khi mà nó đã trở thành thói quen cố hữu Vì vậy việcnâng cao nhận thức này phải được thực hiện thường xuyên, liên tục và phải được tiếnhành đồng bộ tới tất cả các đối tượng thì mới có thể đạt hiệu quả cao

3.2.1.2.Nội dung và cách thức thực hiện biện pháp

-BGH phải sưu tầm và hệ thống hoá toàn bộ các văn bản chỉ đạo, các chủ

trương, đường lối, chính sách của Đảng, Nhà nước, ngành giáo dục về TBDH và QLTBDH; xây dựng được danh mục thiết bị hiện có của nhà trường thành tài liệu QLTBDH chung có bổ sung hàng năm Đề ra quy định thống nhất để cùng phối hợpthực hiện, thay đổi một cách căn bản nhận thức của các thành viên từ CBQL đếnHS

-Tiến hành tuyên truyền các tài liệu QL TBDH đến toàn bộ CB, GV, NV trongnhà trường bằng nhiều hình thức:

+ Phổ biến trong hội nghị đầu năm học

+ Để ở thư viện, phòng NVTB để mọi người cùng tham khảo, nghiên cứu.+ Phổ biến thường xuyên trong các cuộc họp hội đồng sau các lần kiểm tra,đánh giá công tác QL TBDH nhà trường tổ chức

-Đưa nội dung QL TBDH vào kế hoạch năm học để dựa vào đó các tổ chuyênmôn cùng GV xây dựng kế hoạch của tổ, kế hoạch cá nhân trong đó yêu cầu thể hiện

rõ kế hoạch làm, sử dụng và bảo quản TBDH; thống nhất chỉ đạo thay đổi cách trao

đổi, rút kinh nghiệm và đánh giá giờ dạy của giáo viên ( từ chỗ quan tâm đến việc

chuyển tải và truyền đạt nội dung dạy học đến học sinh sang việc chú trọng nhận xét đánh giá các phương pháp, kỹ năng sử dụng và khai thác TBDH ) để giúp HS biết

cách tiếp cận và tìm ra nội dung kiến thức cần chiếm lĩnh

+ Việc xây dựng kế hoạch QL trang bị và tái trang bị TBDH phải được triểnkhai trước khi bước vào năm học (khoảng tháng 7); xây dựng kế hoạch QL sử dụng,bảo quản TBDH phải được tiến hành từ tháng 8 Có như vậy mới đảm bảo cung ứngkịp thời TBDH cho việc giảng dạy của GV

+ Việc chỉ đạo thực hiện các kế hoạch QL trang bị, sử dụng, bảo quản phảiđược tiến hành đồng bộ và tuân thủ theo đúng nguyên tắc

+ Việc kiểm tra đánh giá thực hiện kế hoạch phải được tiến hành thường

xuyên, định kì, đột xuất Sau khi kiểm tra đánh giá phải có đúc rút kinh nghiệm.

+ Việc thi đua làm TBDH phải được phổ biến từ đầu năm học và phải có tổngkết đánh giá, trao thưởng cuối năm học

- Tuyên truyền vai trò của TBDH và QL TBDH đến HS để nêu cao tinhthần tự giác tham gia QL TBDH

+ Phối hợp với GVCN thông qua các tiết sinh hoạt đưa nội dung tuyên truyềnphổ biến đến HS

+ Phối hợp với Đoàn thanh niên tổ chức các chương trình ngoại khoá về nộidung tuyên truyền như như các nội dung trò chơi hóa học, học vui – vui học giúpcác em thấy TBDH gần gũi và giúp học tập thật nhẹ nhàng, hiệu quả

+ Phối hợp với GV bộ môn khuyến khích động viên học sinh tham gia làmTBDH và bảo quản TBDH

- Tuyên truyền vai trò của TBDH và QL TBDH đối với quá trình dạy học vàgiáo dục của nhà trường đến PHHS để kêu gọi sự ủng hộ, quan tâm đến công tác

XHHGD về TBDH

+ Phối hợp với ban thường trực CMHS tuyên truyền đến ban đại diệnCMHS qua hội nghị đầu năm của ban đại diện CMHS để từ đó xây dựng kế hoạchủng hộ trang bị TBDH cho nhà trường

+ Phối hợp với GVCN tuyên truyền đến từng PHHS thông qua các cuộc họpchủ nhiệm

- Tổ chức cho các tổ nhóm chuyên môn tìm hiểu TBDH bộ môn dựa trên danhmục TBDH hiện có của nhà trường, trao đổi kĩ năng sử dụng hiệu quả TBDH; tổ chứctập huấn về công nghệ thông tin trong soạn giảng bằng máy tính, tìm tư liệu dạy học

từ đó trao đôi kinh nghiệm về phương pháp tìm tư liệu, làm TBDH, sử dụng và bảoquản TBDH hiệu quả

- Tổ chức cho GV tham gia các cuộc thi thiết kế, làm TBDH cấp cụm, cấp tỉnh

để GV tự khẳng định về khả năng làm TBDH của mình và được học tập kinh nghiệm

ở các bạn bè đồng nghiệp

- Chỉ đạo thống nhất mục tiêu QL TBDH phải phù hợp với nội dung chương

trình SGK, phương pháp dạy học của từng bộ môn nâng cao hiệu quả QL TBDHtrong nhà trường

3.2.1.3.Điều kiện thực hiện biện pháp

- BGH phải có đầy đủ và hiểu rõ các văn bản về TBDH và QL TBDH

- BGH phải nhận thức đúng đắn vai trò và tầm quan trọng của TBDH và

QL TBDH

- Phải xây dựng được kế hoạch tuyên truyền đến các đối tượng có liên quan

- Đầu tư thời gian và kinh phí cho hoạt động nâng cao nhận thức về vai TBDHvà QL TBDH

3.2.2 Xây dựng và tổ chức các bộ phận quản lý TBDH

3.2.2.1 Mục đích của biện pháp.