Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái.. Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp gi
Trang 2NGỮ VĂN: Tiết 70 Người kể chuyện trong
văn bản tự sự
Trang 3Tiết 70 Người kể chuyện trong văn bản tự sự
I Vai trò của người kể chuyện trong văn bản tự sự
1 Đ c đo n trích Đ c đo n trích ọ ọ ạ ạ
Trang 4Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
Trang 5Tiết 70 Người kể chuyện trong văn bản tự sự
I Vai trò của người kể chuyện trong văn bản tự sự
1 Đọc đoạn trích
2 Nhận xét
Trang 6Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Đoạn trích kể về ai và kể về việc gì?
- Kể về phút chia tay giữa ông họa sĩ già, cô gái và anh thanh niên
? Ai là người kể chuyện? Có phải là một trong ba nhân vật trên không?
- Không phải là lời kể của một trong ba nhân vật trên, mà là một
người đứng ngoài truyện.
Trang 7Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Dấu hiệu nào cho ta biết ở đây các nhân vật trên không phải là
Trang 8Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Em hãy lấy những dẫn chứng trong đoạn trích chứng tỏ người kể không phải là một trong ba nhân vật trên ?
- Cô kỹ sư mặt đỏ ửng
- Bỗng nhà họa sĩ già quay lại
Trang 9Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
?Những câu “giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ”; “những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy”,…là nhận xét của người nào, về ai ?
- Nhận xét của người kể chuyện về anh thanh niên và suy nghĩ của anh ta.
Trang 10Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Căn cứ vào đâu để có thể nhận xét về tâm trạng, cảm xúc, hành động của các nhân vật?
+ Người kể chuyện
+Các đối tượng được miêu tả một cách khách quan
Trang 11Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Qua việc phân tích ví dụ trên, em hãy cho biết ngoài hình thức
kể chuyện theo ngôi thứ nhất xưng “tôi”, trong văn bản tự sự còn
có ngôi kể nào?
có ngôi kể nào?
+ Kể theo ngôi thứ 3 – người kể giấu mình nhưng có mặt khắp mọi nơi trong văn bản.
Trang 12Tiết 70 Người kể chuyện trong văn bản tự sự
I Vai trò của người kể chuyện trong văn bản tự sự
Trang 13Đọc đoạn trích sau:
- Trời ơi, chỉ còn năm phút!
Chính là anh thanh niên giật mình nói to, giọng cười nhưng đầy tiếc rẻ Anh chạy ra nhà phía sau, rồi trở vào liền, tay cầm một cái làn Nhà họa sĩ tặc lưỡi đứng dậy Cô gái cũng đứng lên, đặt lại chiếc ghế, thong thả đi đến chỗ bác già
- ô! Cô còn quên chiếc mùi xoa đây này!
Anh thanh niên vừa vào, kêu lên Để người con gái khỏi trở lại bàn, anh lấy chiếc khăn tay còn vo tròn cặp giữa cuốn sách đến trả cho cô gái Cô kĩ
sư mặt đỏ ửng, nhận lại chiếc khăn và quay vội đi
- Chào anh - Đến bậu cửa, bỗng nhà họa sĩ quay lại chụp lấy tay người thanh niên lắc mạnh - Chắc chắn rồi tôi sẽ trở lại Tôi ở với anh ít hôm được chứ?
Đến lượt cô gái từ biệt Cô chìa tay ra cho anh nắm, cẩn trọng, rõ ràng, như người ta cho nhau cái gì chứ không phải là cái bắt tay Cô nhìn thẳng vào mắt anh – Những người con gái sắp xa ta, biết không bao giờ gặp ta nữa, hay nhìn ta như vậy
- Chào anh (Theo Nguyễn Thành Long, Lặng lẽ SaPa)
? Vậy kể theo ngôi thứ 3 người kể chuyện giữ vai trò gì ?
? Vậy kể theo ngôi thứ 3 người kể chuyện giữ vai trò gì ?
+ Dẫn dắt người đọc đi vào câu chuyện và đưa ra nhận xét đánh giá về những điều được kể.
Trang 14Tiết 70 Người kể chuyện trong văn bản tự sự
I Vai trò của người kể chuyện trong văn bản tự sự
Trang 15*Ghi nhí:
-Trong văn bản tự sự, ngoài hình thức kể chuyện theo ngôi thứ nhất (xưng “tôi”) còn có hình thức kể chuyện theo ngôi thứ
ba Đó là người kể chuyện giấu mình nhưng có mặt khắp nơi trong văn bản Người kể này dường như biết hết mọi việc, mọi hành động, tâm tư, tình cảm của các
- Người kể chuyện có vai trò dẫn dắt người đọc đi vào câu chuyện: giới thiệu nhân vật và tình huống, tả người và tả cảnh vật, đưa ra các nhận xét, đánh giá về những điều được kể.
Trang 16*Bài tập nhanh:
1 / Người kể chuyện trong văn bản tự sự có vai trò gì
A Dẫn dắt người đọc đi sâu vào câu chuyện qua những chi tiết giới thiệu nhân vật , không gian thời gian , tình
B Hai khái niệm khác nhau Có khi nhà văn chính là người
kể chuyện Nhưng không nên đánh đồng người kể chuyện với tác giả ngay cả khi người kể chuyện xưng tôi
C Người kể chuyện cũng chỉ như một nhân vật như một
nhân vật khác mà nhà văn sáng tạo ra
D Không trường hợp nào đúng
Trang 17-Con nín đi! Mợ đã về với các con rồi mà.
Mẹ tôi lấy vạt áo nâu thấm nước mắt cho tôi rồi xốc nách tôi lên xe Đến bây giờ tôi mới nhận ra mẹ tôi không còm cõi xơ xác quá như
cô tôi nhắc lại lời người họ nội tôi Gương mặt mẹ tôi vẫn tươi sáng với đôi mắt trong và nước da mịn, làm nổi bật màu hồng của hai gò má.
Hay tại sự sung sướng bỗng được trông nhìn và ôm ấp cái hình hài máu mủ của mình mà mẹ tôi lại tươi đẹp như thuở còn sung túc? Tôi ngồi trên đệm xe, đùi áp đùi mẹ tôi, đầu ngả vào cánh tay mẹ tôi, tôi thấy cảm giác ấm áp đã bao lâu bỗng lai mơn man khắp da thịt Hơi quần áo mẹ tôi và những hơi thở ở khuôn miệng xinh xắn nhai trầu phả ra lúc đó thơm tho lạ thường
Phải bé lại và lăn vào lòng một người mẹ, áp mặt vào bầu sữa nóng của người mẹ, để bàn tay người mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, và gãi rôm ở sống lưng cho, mới thấy người mẹ có một êm dịu vô cùng.
(Nguyên Hồng- Trong lòng mẹ)
II Luyện tập
? Người kể chuyện ở đoạn trích trên là ai ?
- Người kể: nhân vật "tôi" -> bé Hồng (ngôi thứ 1).
Trang 18-Con nín đi! Mợ đã về với các con rồi mà.
Mẹ tơi lấy vạt áo nâu thấm nước mắt cho tơi rồi xốc nách tơi lên xe Đến bây giờ tơi mới nhận ra mẹ tơi khơng cịm cõi xơ xác quá như
cơ tơi nhắc lại lời người họ nội tơi Gương mặt mẹ tơi vẫn tươi sáng với đơi mắt trong và nước da mịn, làm nổi bật màu hồng của hai gị má.
Hay tại sự sung sướng bỗng được trơng nhìn và ơm ấp cái hình hài máu mủ của mình mà mẹ tơi lại tươi đẹp như thuở cịn sung túc? Tơi ngồi trên đệm xe, đùi áp đùi mẹ tơi, đầu ngả vào cánh tay mẹ tơi, tơi thấy cảm giác ấm áp đã bao lâu bỗng lai mơn man kắp da thịt Hơi quần áo mẹ tơi và những hơi thở ở khuơn miệng xinh xắn nhai trầu phả ra lúc đĩ thơm tho lạ thường
Phải bé lại và lăn vào lịng một người mẹ, áp mặt vào bầu sữa nĩng của người mẹ, để bàn tay người mẹ vuốt ve từ trán xuống cằm, và gãi rơm ở sống lưng cho, mới thấy người mẹ cĩ một êm dịu vơ cùng.
(Nguyên Hồng- Trong lịng mẹ)
II Luyện tập
? Ngơi kể này cĩ ưu điểm và hạn chế gì so với ngơi kể trong đoạn trích
“Lặng lẽ Sa Pa” ở mục I ?
Trang 19Ưu điểm :
Người kể đi sâu vào tâm tư tình
cảm,miêu tả được những diễn biến tâm lý tinh vi,phức tạp đang diễn ra trong tâm hồn nhân vật “Tôi”
Hạn chế:
Không miêu tả được diễn biến nội tâm của nhân vật “Người mẹ”,tính khách quan không cao
Trang 20Bài tập 2:
a Ai là người kể chuyện trong đoạn văn sau ?
Hai ông con theo bậc cấp bước xuống đồi, đến mặt đường nhìn lên, không thấy người con trai đứng đáy nữa Anh ta đi vào nhà trong Ông xách cái làn trứng,cô ôm bó hoa to Lúc bấy giừo nắng đã mạ bạc cả con đèo , đốt cháy rừng cây hừng hực như một bó đuốc lớn Nắng chiếu làm cho bó hoa càng thêm rực rỡ và làm cho cô gái cảm thấy mình rực rỡ theo Hai người lững thững đi về phía chiếc xe đỗ, im lặng rất lâu Bỗng bác già nhìn đồng hồ nói một mình: Thanh niên bây giờ thật lạ! Các anh chị cứ như con bướm Mà đã mười một giờ, đến giờ
“ốp” đâu? Tại sao anh ta không tiễn mình đến tận xe nhỉ ?
Cô gái liếc nhìn bác già một cái rất nhanh, tự nhiên hồi hộp nhưng vẫn im lặng
(LÆng lÏ SaPa )
A B¸c l¸i xe B C« g¸i C T¸c gi¶ D ¤ng häa sÜ
Bạn đã trả lời sai rồi
HOAN HÔ B N ĐÃ TR L I ĐÚNG R I Ạ Ả Ờ Ồ
Trang 21Bài tập 2:
b Đoạn văn sau được kể theo ngụi thứ mấy ?
Vũ Thị Thiết, người con gỏi quờ ở Nam Xương, tớnh đó thựy mị, nết na, lại thờm tư dung tốt đẹp Trong làng cú chàng Trương Sinh, mến vỡ dung hạnh, xin với mẹ đem trăm lạng vàng cưới về Song Trương cú tớnh đa nghi, đối với vợ phũng ngừa quỏ sức Nàng cũng giữ gỡn khuụn phộp khụng từng để lỳc nào vợ chồng phải thất hũa Cuộc sum vầy chưa được bao lõu thỡ xảy ra việc triều đỡnh bắt đi lớnh đỏnh giặc Chiờm Trương tuy con nhà hào phỳ nhưng khụng cú học, nờn tờn phải ghi trong sổ lớnh đi vào loại đầu Buổi ra đi mẹ chàng cú dặn rằng:
- Nay con phải tạm ra tũng quõn, xa lỡa dưới gối Tuy hội cụng danh từ xưa ớt gặp, nhưng trong chỗ binh cỏch phải biết giữ mỡnh làm trọng, gặp khú nờn lui, lường sức mà tiến, đường nờn tham miếng mồi thơm để lỡ mắc vào cạm bẫy Quan cao tước lớn nhường để người ta Cú như thế, mẹ
ở nhà mới khỏi lo lắng vỡ con được
(Chuyện người con gái Nam Xương)
Bạn đó trả lời sai rồi
HOAN Hễ B N ĐÃ TR L I ĐÚNG R I Ạ Ả Ờ Ồ