hay dây dẫn có hình dạng bất kì đều gây ra tác dụng lực gọi là lực từ lên kim nam châm đặt gần nó .Ta nói rằ¨ng dòng điện có tác dụng từ... Tiết 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN –TỪ TRƯỜNG
Trang 1BÀI GIẢNG VẬT LÍ
Người thực hiện:
Nguyễn Chí Linh
Môn : Vật lí 9
Trang 2KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1 Hãy nêu tính chất từ của nam châm ?
khi đặt hai nam châm lại gần nhau thì chúng tương tác với nhau như thế nào?
Câu 2.Vận dụng :Hãy xác định các cực từ của nam châm bị bịt kín ở hình vẽ sau :
Trang 3Tiết 24: TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN –TỪ TRƯỜNG
I Lực từ:
1. Thí nghiệm Bố trí thí nghiệm như hình vẽ Chú ý :Dây dẫn AB phải được đặt song song
với trục của kim nam châm
Trang 4TIẾT 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN –TỪ TRƯỜNG
C1 Đóng công tắc K quan sát và cho biết có hiện tượng gì xảy ra với kim nam châm lúc đã nằm cân bằng kim nam châm còn song song với dây dẫn nữa
không ?
hay dây dẫn có hình dạng bất kì đều gây ra tác dụng lực (gọi là lực từ ) lên kim nam
châm đặt gần nó Ta nói rằ¨ng dòng điện có tác dụng từ.
Trang 5Tiết 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA
DÒNG ĐIỆN –TỪ TRƯỜNG
I.LỰC TỪ:Dòng điện qua dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình
nam châm đặt gần nó Ta nói rà¨ng dòng điện có tác dụng từ
II TỪ TRƯỜNG
Một kim nam châm ( hay nam châm thử )được đặt tự do trên trục thẳng đứng , đang chỉ hướng Bắc -Nam Đưa nó đến các
vị trí khác xung quanh nam châm hoặc xung quanh dây dẫn có dòng điện
Trang 6Tiết 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA
DÒNG ĐIỆN - TỪ TRƯỜNG
hình dạng bất kì đều gây ra tác dụng lực (gọi là lực từ ) lên kim nam châm đặt gần nó Ta nói rằø¨ng dòng điện có
tác dụng từ.
II Từ trường:
1.Thí nghiệm
• - Không gian xung quanh nam châm ,xung quanh dòng điện có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong nó Ta nói trong không gian đó có từ trường
• -Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trường của thanh nam châm hoặc của dòng điện kim nam châm đều chỉ một hướng xác
định
Trang 73.Cách nhận biết từ trường :
a Từ các thí nghiệm ở trên ,hãy rút ra cách dùng kim nam châm để
phát hiện từ trường ?
Tiết 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN - TỪ TRƯỜNG
đều gây ra tác dụng lực (gọi là lực từ ) lên kim nam châm đặt gần nó .Ta nói rằø¨ng dòng điện có tác dụng từ
II Từ trường:
2 Kết luận :
- Không gian xung quanh nam châm ,xung quanh dòng điện có khả
năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong nó Ta nói trong
không gian đó có từ trường
-Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trường của thanh nam châm hoặc của dòng điện kim nam châm đều chỉ một hướng xác định
Trang 8Tiết 24 TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG
ĐIỆN - TỪ TRƯỜNG
I Lực từ
II Từ trường
III Vận dụng
trong dây dẫn AB có dòng điện hay không ?
Giải :Đưa thanh nam châm lại gần dây dẫn ,nếu có lực từ tác
dụng lên thanh nam châm chứng tỏ trong dây dẫn có dòng điện chạy qua và ngược lại
C5 Thí nghiệm nào đã làm với thanh nam châm chứng tỏ rằng
xung quanh trái đất có từ trường ?
kim nam châm luôn chỉ hướng Bắc –Nam
C6 Tại một điểm trên bàn làm việc , người ta thử đi thử lải vẫn
thấy kim nam châm luôn nằm dọc theo một hướng xác định
,không trùng với hướng Bắc-Nam Từ đó có thể rút ra kết luận
gì về không gian xung quanh nam châm ?
Giải :Không gian xung quanh nam châm có từ trường
Trang 9Bài tâp củng cố
Câu 1 Căn cứ vào thí nghiệm của bài học ,hãy kiểm tra xem trong các phát biểu sau đây phát biểu nào là đúng?
• A Dòng điện gây ra từ trường
• B.Các hạt mang điện có thể tạo ra từ trường
• C Các vật nhiễm điện có thể tạo ra từ trường
• D Các dây dẫn có thể tạo ra từ trường
Câu 2.Ở đâu tồn tại từ trường ?trong các câu trả lời sau
câu trả lời nào là không đúng ?
• A Xung quanh nam châm
• B.Xung quanh dòng điện
• C.Xung quanh điện tích đứng yên
Trang 10Ghi nhớ
1.Tác dụng từ của dòng điện
dạng bất kì đều tác dụng lực (gọi là lực từ )lên kim nam châm đặt gần nó
2 Từ trường
điện có khả năng tác dụng lực từ lên kim nam châm đặt trong nó Ta nói không gian đó có từ trường
-Tại mỗi vị trí nhất định trong từ trường của thanh
nam châm hay của dòng điện ,kim namchâm đều chỉ một hướng xác định
-Để nhận biết một vùng không gian có từ trường hay
không người ta dùng nam châm thử