CHƯƠNG VII: BẢO VỆ TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN

CHƯƠNG VII: BẢO VỆ TNTN VÀ MTI- Tài nguyên đất II- Tài nguyên rừng III- Tài nguyên đa dạng sinh học IV- Tài nguyên nước V- Tài nguyên biển VI - Tài nguyên năng lượng VII- Tài nguyên khoá

SINH THÁI HỌC VÀ MÔI TRƯỜNG

CHƯƠNG VII:

BẢO VỆ VÀ PHÁT TRIỂN

BỀN VỮNG TNTN VÀ

MÔI TRƯỜNG

Khái niệm chung:

Tài nguyên:

• Tài nguyên là tất cả các dạng vật chất, tri thức được sử

dụng để tạo ra của cải vật chất, hoặc tạo ra giá trị sử dụng mới của con người.

• Tài nguyên là đối tượng sản xuất của con người Xã hội

loài người càng phát triển, số loại hình tài nguyên và số lượng mỗi loại tài nguyên được con người khai thác ngày càng tăng

phân loại tài nguyên

• Theo quan hệ với con người: Tài nguyên thiên nhiên, tài

nguyên xã hội

• Theo phương thức và khả năng tái tạo: Tài nguyên tái tạo,

tài nguyên không tái tạo

• Theo bản chất tự nhiên: Tài nguyên nước, tài nguyên đất,

tài nguyên rừng, tài nguyên biển, tài nguyên khoáng sản, tài nguyên năng lượng, tài nguyên khí hậu cảnh quan, di sản văn hoá kiến trúc, tri thức khoa học và thông tin

CHƯƠNG VII: BẢO VỆ TNTN VÀ MT

I- Tài nguyên đất

II- Tài nguyên rừng

III- Tài nguyên đa dạng sinh học

IV- Tài nguyên nước

V- Tài nguyên biển

VI - Tài nguyên năng lượng

VII- Tài nguyên khoáng sản

VIII - Đấu tranh chống các sinh vật gây hại

1- Các loại tài nguyên khoáng sản 1- Các loại tài nguyên khoáng sản

2- Tình hình sử dụng tài nguyên khoáng sản trên thế giới

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

4- Các biện pháp bảo vệ và khai thác bền vững tài

nguyên khoáng sản

VII: TÀI NGUYÊN KHOÁNG SẢN

KHOÁNG PHI KIM KHOÁNG KIM LOẠI

TÀI NGUYÊN KHOÁNG SẢN

1- CÁC LOẠI TÀI NGUYÊN KHOÁNG SẢN

QUẶNG N.LIỆU NƯỚC

KHOÁNG

NHIÊN LiỆU

DẦU KHÍ

THAN KL

ĐEN

KL

Là tài nguyên quý giá

Phân bố không đồng đều Nguy cơ cạn kiệt

Đa dạng phong phú

Phải bảo vệ và khai thác hợp lý

TN KHOÁNG

SẢN

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

Lời nguyền tài nguyên

“Lời nguyền tài nguyên” (resource curse) là cụm từ được dùng để mô tả nghịch lý của các quốc gia, vùng lãnh thổ giàu có tài nguyên, đặc biệt là các tài nguyên không thể tái tạo như khoáng sản và nhiên liệu, nhưng không có được tốc độ tăng trưởng và hiệu quả phát triển kinh tế như các nước nghèo tài nguyên

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

Lời nguyền tài nguyên Lời nguyền tài nguyên

Nghịch lý này cũng có thể xảy ra trong bản thân của một quốc gia Nguồn thu từ tài nguyên thiên nhiên chỉ phục vụ lợi ích của một nhóm người chứ không phải dân chúng

Sự bất bình đẳng này tạo ra những nước giàu với đa số người dân nghèo

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

2- Tình hình sử dụng TNKS trên thế giới

-

- Nước ta có lịch sử hình thành lãnh thổ lâu dài và Nước ta có lịch sử hình thành lãnh thổ lâu dài và

phức tạp cùng các chu kỳ vận động tạo sơn lớn diễn

a Nhiên liệu

Dầu khí thiên nhiên.

khai thác ~ 4 – 5 tỉ tấn dầu qui đổi); trữ lượng khí đồng hành ~ 180 – 300 tỉ m3.

- Các mỏ đang khai thác: Tiền Hải (khí đốt),

Bạch Hổ (dầu và khí), Rồng (dầu); Đại Hùng (dầu), Rạng Đông (Dầu), Hồng Ngọc (dầu),

Lan Đỏ và Lan Tây (khí đốt) Nam Hồng Ngọc (dầu mỏ) và một số mỏ khí ở bể trầm tích Thổ Chu – Mã Lai

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

Hãy kể tên các mỏ dầu khí ở nước ta?

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

DẦU KHÍ

Than đá: trữ lượng địa chất ~ 6,6 tỉ tấn,

đứng đầu trong khu vực Đông Nam Á.

Vùng than đá lớn nhất nước ta là bể than Đông Bắc(chiếm90% trữ lượng than cả

nước),

Ngoài ra, nước ta còn có than antraxit ở Quảng Nam.

Than mỡ dùng để luyện cốc cho công

nghiệp luyện kim,chỉ có ở Phấn Mễ, Làng Cẩm, Chợ Đồn (Đông Bắc), Điện Biên, Khe

Bố (Nghệ An)

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

- Than nâu hình thành trong kỷ Neogen, do than

biến chất yếu nên hàm lượng lưu huỳnh cao,

chứa nhiều chất độc (còn gọi là than lửa dài).

- Các mỏ có trữ lượng công nghiệp là vùng

trũng đệ tam Na Dương (Lạng Sơn) ,Vùng Đồng bằng sông Hồng trữ; Vùng dọc sông Cả

-

- Than bùn hình thành trong kỷ Đệ tứ; phân bố ở

các vùng trũng của Trung du – miền núi phía

Bắc, Đồng bằng sông Hồng, nhiều nhất ở Đồng bằng sông Cửu Long đang được khai thác làm chất đốt và phân bón

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

1- 1- Lắng nghe và cho biết bài hát nói đến vùng

mỏ nào ở nước ta?

2- Hãy kể tên các mỏ than đang được khai Hãy kể tên các mỏ than đang được khai

thác ở địa phương này.

Đáp án:

1- Tỉnh Quảng Ninh

2- Các mỏ than :Hà Tu, Cọc 6, Cẩm Phả, Cửa ông, Mạo Khê, Hà Lầm, Hòn Gai, Đông Triều, Uông Bí, Mông Dương, Vàng Danh, Đèo

Nai…

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Na m

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Na m

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

b Khoáng sản phi kim loại:

Nhóm này được phân thành các nhóm:

- Nguyên liệu cho công nghiệp hóa chất, phân

bón:Apatit, photphorit

- Nguyên liệu kỹ thuật và mỹ nghệ:đá quí,cát thủy

tinh,

- Nguyên liệu sản xuất gạch chịu lửa, gốm sứ , vật

liệu xây dựng: cao lanh,đá vôi

,sét xi măng.

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

C Khoáng sản kim loại

▪ Kim loại đen

c Khoáng sản kim loại: Kim loại màu

- Đặc điểm của các mỏ kim loại màu thường là các mỏ

đa kim (đồng-niken, đồng-vàng, chì-kẽm), là các mỏ nội sinh, có nguồn gốc nhiệt dịch xâm nhập Riêng quặng bôxit (chủ yếu là mỏ ngoại sinh) do phong

hóa laterit của các đá macma phun trào tuổi Đệ tứ

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

Tỷ trọng phân bố trữ lượng bô-xít Việt Nam theo vùng

(Nguồn: Tập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam - TKV)

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

- VN là nước có nhiều tài nguyên khoáng sảnLà nguồn lực và lợi thế cho CNH-HĐH đất nước.

-Nguồn tài nguyên chưa được khảo sát kĩ và khai thác ở mức thấpTiếp tục thăm dò, đánh giá chính xác nguồn trữ lượng để lên kế hoạch khai thác hợp

lý và tiết kiệm.

3 – Tài nguyên khoáng sản ở Việt Nam

4- Các biện pháp bảo vệ và khai thác bền vững tài nguyên khoáng sản

Các hoạt động khai thác và chế biến khoáng sản thường gây ra những tác động tiêu cực với môi trường

VII: TÀI NGUYÊN KHOÁNG SẢN

VI: TÀI NGUYÊN NĂNG LƯỢNG

a-Tác động môi trường của các hoạt động

khai thác và chế biến khoáng sản

MT không khí SINH QUYỂN

MT đất Vấn đề KTXH

MT rừng

KHAI KHOÁNG

Ô NHIỄM MT ĐÓI NGHÈO

KHAI THÁC TNTN

*Bảo vệ môi trường trong khai thác và chế biến khoáng sản:

- Đánh giá tác động của môi trường của các dự án

khai thác và chế biến KS

- Thực hiện quan trắc theo dõi ô nhiễm

- Thực hiện giảm thiểu nguồn ô nhiễm

Hãy nêu các biện pháp giảm thiểu ô nhiễm MT khi khai thác và chế biến KS?

b- Các biện pháp bảo vệ và khai thác bền vững tài nguyên khoáng sản

*Sử dụng hợp lý tài nguyên khoáng sản:

- Về địa chất

- Về kĩ thuật mỏ

- Về công nghệ chế biến

- Sử dụng tiết kiệm tránh lãng phí tài nguyên KS trong

sản xuất, sinh hoạt.

Thoát khỏi lời nguyền

Quản lý, khai thác và sử dụng tài nguyên thiên nhiên một cách hợp lý và bền vững hơn sẽ giúp các quốc gia tránh được nghịch cảnh đói nghèo khi đang đứng trên vô vàn của cải

TÀI NGUYÊN THIÊN NHIÊN

VÌ TƯƠNG LAI CUỘC SỐNG

Trồng rau không dùng đất (thủy canh)

VÌ TƯƠNG LAI CUỘC SỐNG

SV GÂY HẠI

SV CÓ ÍCH

SINH VẬT

1- Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật để tiêu diệt các 1- Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật để tiêu diệt các

sinh vật gây hại

2- Dùng các phương pháp sinh học để diệt trừ sinh vật có hại

3- Phòng trừ tổng hợp

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

1 1 - Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật để tiêu diệt các

sinh vật gây hại

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

1- Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật để tiêu diệt các 1- Sử dụng hóa chất bảo vệ thực vật để tiêu diệt các

sinh vật gây hại

-Ưu: Hiệu quả nhanh , tiện sử dụng.

-Nhược:

*Gây ô nhiễm môi trường, gây suy thoái môi trường

*Ảnh hưởng tới sức khỏe con người và cộng đồng.

*Gây hiện tượng quen thuốc

*Tiêu diệt cả sinh vật có ích, làm giảm đa dạng sinh học

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

Nêu ưu và nhược điểm sử dụng biện pháp hóa học trong nông nghiệp ?

TẠO GIỐNG MỚI KHÁNG BỆNH

CHỌN GIỐNG VN- CT

NUÔI SINH VẬT CÓ LỢI

ĐẤU TRANH SINH HỌC

2- Dùng các phương pháp sinh học để diệt trừ sinh vật có hại

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

SỬ DỤNG HOOCMON SINH DỤC

2- Dùng các phương pháp sinh học để diệt trừ sinh vật có hại

Đấu tranh sinh học:

Khái niệm:

Thế nào là đấu tranh sinh học?

Đấu tranh sinh học là biện pháp sử dụng sinh vật hoặc sản phẩm của chúng nhằm ngăn chặn hoặc giảm bớt thiệt hại

do các sinh vật gây ra.

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

2- Dùng các phương pháp sinh học để diệt trừ sinh vật có hại

Biện pháp đấu tranh sinh học:

-Sử dụng thiên địch

+ Sử dụng thiên địch tiêu diệt sinh vật gây hại

+ Sử dụng những thiên dịch đẻ trứng kí sinh vào sinh vật gây hại hay trứng của sâu hại.

-Sử dụng vi khuẩn gây bệnh truyền nhiễm cho sinh vật gây hại

-Gây vô sinh diệt động vật gây hại

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

- Mèo + rắn sọc dừa, diều hâu, cú vọ, mèo rừng

- Ong mắt đỏ

- Loài bướm đêm nhập từ Achentina

SINH VẬT GÂY HẠI

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

• Thảo luận:

1- Cho biết ưu điểm của biện pháp

đấu tranh sinh học ?

2- Phân tích những hạn chế của biện pháp đấu tranh sinh học ?

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

Ưu điểm của biện pháp đấu

tranh sinh học :

* Không gây ô nhiễm môi

trường và thực phẩm.

sinh vật có ích và sức khoẻ của

con người.

Những hạn chế của biện pháp

đấu tranh sinh học ?

không quen khí hậu địa phương nên phát

triển kém.

gây hại mà chỉ kìm hãm sự phát triển của

điều kiện cho loài sinh vật khác phát triển.

SINH HỌC

NÔNG HỌC( canh tác, luân chuyển gen Luân canh)

PHÒNG TRỪ TỔNG HỢP

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

3- Dùng phương pháp phòng trừ tổng hợp

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

Phải đấu tranh sinh học và phòng trừ sâu bệnh tổng

hợp vì:

VIII: ĐẤU TRANH CHỐNG CÁC SINH VẬT GÂY HẠI

-Để phát triển nông nghiệp theo hướng bền vững

và bảo vệ mội trường

- Nâng cao năng suất cây trồng hạn chế sâu hại

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

THIÊN ĐỊCH

Bọ xít gậy ăn thịt Chuồn chuồn kim

THIÊN ĐỊCH

BIỂU HIỆN SUY

GIẢM-ĐDSH

Suy giảm ĐDSH

500 loài thực vật bị mất dần

100 loài thực vật có

nguy cơ tuyệt chủng

96 loài thú, 57 loài chim bị mất dần

62 loài thú có

nguy cơ tuyệt

chủng

GLOBAL WARMING

Giảm S đất nông nghiệp Thiếu LT-TP

Gây ngập lụt, khô hạn

Suy giảm diện tích rừng là nguyên nhân cơ bản dẫn đến suy giảm tính đa dạng sinh học

THÂN THỊ DIỆP NGA Khoa SP – ĐH Thủ Dầu Một