Từ những lý do trên tôi mạnh dạn đề xuất kinh nghiệm “ Một số biện pháp tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS ở trường THPT Quan Sơn 2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá” 2..
Trang 1Phần 1: MỞ ĐẦU.
1 Lý do chọn đề tài.
Phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS đang là hành động Quốc gia hiện nay, ngày 04tháng 6 năm 2009 Thủ tướng Chính phủ đã ra Quyết định số 84/2009/QĐ-TTg phêduyệt kế hoạch hành động Quốc gia vì trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS đến năm
2010 và tầm nhìn đến năm 2020
Tình hình ma tuý, HIV/AIDS trên toàn quốc nói chung, trong tỉnh Thanh Hoá nóiriêng đang là vấn đề cấp bách đối với toàn xã hội, chỉ tính riêng tại Thanh Hoá tínhđến hết tháng 9/2012 tổng số người nghiện Ma tuý có hồ sơ quản lý là 5 395 người, sovới năm 2011 tăng 15,1%, có tới 4 530 người đang sống ngoài xã hội, 597 người đangcai nghiện trong các trung tâm giáo dục lao động xã hội của tỉnh, 268 người nghiện
ma tuý đang tạm giam giữ trong các trại tạm giam Công an tỉnh Người nghiện Matuý có mặt ở 27 huyện, thị, thành phố, 454/637 xã phường, thị trấn
Thành phần người nghiện Ma tuý có đủ các thành phần, trong đó có ở học sinh,sinh viên Việc kiểm soát người nghiện Ma tuý, tổ chức sử dụng Ma tuý vẫn đang rấtkhó khăn Tính đến ngày 30 tháng 8 năm 2012 trên địa bàn tỉnh Thanh Hoá có 5 976nhiễm HIV, số bệnh nhân AIDS là 3289 người và 93 ca tử vong do AIDS Ngườinhiễm HIV/AIDS có ở 27/27 huyện, thị, thành phố, 549/637 xã, phường, thị trấn.Tình trạng tội phạm Ma tuý và người nghiện Ma tuý trong cộng đồng vẫn diễn biếnphức tạp Số người nhiễm HIV/AIDS do tiêm chích Ma tuý có xu hướng gia tăng,người nghiện Ma tuý phạm tội không giảm mà vẫn tăng
Quan Sơn là một huyện vùng cao biên giới, có biên giới với các huyện Quan Hoá,
Bá Thước, Lang Chánh và nước bạn Lào, đây là những thị trường cung cấp Ma tuýcho Quan Sơn và ngược lại, ngoài ra Quan Sơn cũng là đầu mối cung cấp Ma tuý chocác huyện miền xuôi
Với điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, thu nhập đầu người thấp, việclàm không ổn định là những nguyên nhân dẫn đến các đối tượng lười nhác, thích ănchơi, xa ngã vào con đường Ma tuý, trong đó có lứa tuổi học sinh Hiện tại trên địa
Trang 2bàn Quan Sơn đã có nhiều đối tượng đang trong độ tuổi học sinh trở thành những kẻphạm tội Ma tuý.
Đứng trước tình hình trên, việc ngăn chặn, phòng ngừa Ma tuý, tội phạm Ma tuýxâm nhập học đường là rất cần thiết, đặc biệt đối với trường THPT Quan Sơn 2, nằmtrên địa bàn nhạy cảm với các hoạt động Ma tuý, đặc biệt gần cửa khẩu quốc tế NaMèo, gần địa bàn Mường Lát, Quan Hoá, những nơi đang là trọng điểm của tệ nạn Matuý Vì vậy chúng tôi nhận thấy việc tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý,HIV/AIDS là cực kỳ cần thiết góp phần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng
giàu đẹp Từ những lý do trên tôi mạnh dạn đề xuất kinh nghiệm “ Một số biện pháp tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS ở trường THPT Quan Sơn
2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá”
2 Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu:
2.1 Mục đích nghiện cứu:
Đề xuất một số biện pháp tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS
ở trường THPT Quan Sơn 2
2.2 Nhiệm vụ nghiên cứu:
Nghiên cứu lý luận về công tác phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS
Khảo sát, đánh giá thực trạng công tác tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Matuý, HIV/AIDS ở trường THPT Quan Sơn 2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá
Đề xuất và thăm dò tính hiệu quả của công tác tuyên truyền, giáo dục phòng,chống Ma tuý, HIV/AIDS
3 Phương pháp nghiên cứu:
- Nhóm phương pháp lý luận: nhằm giải quyết nhiệm vụ lý luận
- Nhóm nghiên cứu thực tiễn: nhằm giải quyết nhiệm vụ thực trạng và thăm dò và tínhkhả thi của đề tài
- Quan sát
- Điều tra
Trang 3- Tổng kết kinh nghiệm
- Phương pháp nghiên cứu bổ trợ : Phỏng vấn chuyên gia, toán thống kê …
4 Đối tượng nghiên cứu :
Một số biện tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS ở trườngTHPT Quan Sơn 2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá
5 Giới hạn của đề tài:
Đề tài nêu lên một số biện pháp tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/
AIDS ở trường THPT Quan Sơn 2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá mà nhà trường
và cá nhân đang thực hiện có hiệu quả Đề tài có thể áp dụng cho nhiều trường kháctrong khối các trường THPT
Trang 4- Thông tư 31/2009/TT-BGDĐT ngày 23 tháng 10 năm 2009 ban hành quy định
về công tác phòng, chống Ma tuý tại các cơ sở Giáo dục thuộc Hệ thống giáo dụcQuốc dân
- Kế hoạch phòng, chống Ma tuý số 04/KH-BCĐ ngày 21 tháng 01 năm 2011 củaBan chỉ đạo phòng, chống AIDS - Ma tuý – Mại dâm tỉnh Thanh Hoá
- Kế hoạch số 66/KH-UBND ngày 16 tháng 11 năm 2010 của UBND tỉnh ThanhHoá về “Kế hoạch hành động vì trẻ em bị ảnh hưởng bởi HIV/AIDS tỉnh Thanh Hoánăm 2011 và tầm nhìn đến năm 2020”
- Kế hoạch số 1586/KH-SGDĐT về phòng, chống tội phạm, phòng, chống Ma tuýgiai đoạn 2011 – 2015 và định hướng đến năm 2020
1.1.2 Các văn bản chỉ đạo của ngành Giáo dục – Đào tạo Thanh Hoá về công tác phòng chống ma tuý, HIV/AIDS.
- Kê hoạch số 1436/KH-SGDĐT ngày 21 tháng 8 năm 2012 của Giám đốc Sở GD &
ĐT về kế hoạch phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS, phòng chống tội phạm năm học
2012 – 2013
- Công văn số 1437/SGDĐT-GDTrH, ngày 21 tháng 8 năm 2012 của Giám đốc Sở
GD & ĐT về việc triển khai tháng cao điểm phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS, phòngchống tội phạm năm 2012
- Công văn số 1863/SGDĐT-GDTrH, ngày 29 tháng 10 năm 2012 của Giám đốc Sở
GD & ĐT về việc triển khai tháng hành động Quốc gia phòng, chống HIV/AIDS năm
2012 từ ngày 10/11 đến 10/12/2012
Trang 5- Công văn số 1864SGDĐT-GDTrH, ngày 29 tháng 10 năm 2012 của Giám đốc Sở
GD & ĐT về việc tổ chức Hội thảo – Tập huấn công tác giáo dục phòng, chống Matuý, HIV/AIDS năm học 2012 – 2013
Các văn bản chỉ đạo của Sở GD & ĐT về việc thông qua các hoạt động ngoài giờlên lớp theo chủ điểm các đơn vị, trường học tập trung triển khai có chất lượng cáchoạt động phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS, chỉ đạo việc tích hợp lồng ghép các kiếnthức về Ma tuý, HIV/AIDS vào chương trình các môn học có liên quan ở tất cả cácbậc học, cấp học
1.1.3 Các văn bản chỉ đạo của Nhà trường về công tác phòng, chống ma tuý, HIV/ AIDS.
- Quyết định số 05/QĐ-THPTQS2 ngày 25 tháng 8 năm 2012 của Hiệu trưởng vềcủng cố, kiện toàn BCĐ phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS trường THPT Quan Sơn 2năm học 2012 – 2013
- Kế hoạch số 08/KH-THPTQS2 ngày 30 tháng 8 năm 2012 của Ban chỉ đạo phòng,chống Ma tuý, HIV/AIDS trường THPT Quan Sơn 2 về công tác tuyên truyền, giáodục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS và phòng, chống tội phạm năm học 2012 –2013
- Tổ chức tốt công tác tuyên truyền thông qua hệ thống băng zôn, áp phích, khẩu hiệu,hình ảnh có nội dung phòng, chống ma tuý, HIV/AIDS trong khuôn viên nhà trường
Trang 6- Đưa nội dung phòng chống Ma tuý, phòng, chống HIV/AIDS vào kế hoạch “ Xâydựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” có ký cam kết của đại diiện các thầy,các cô và các em học sinh Thực hiện vào Lễ khai giảng do BCĐ phong trào thựchiện.
- Tổ chức tìm hiểu tình hình tệ nạn Ma tuý, đại dịch HIV/AIDS thông qua thi trả lờicác câu hỏi (thi viêt) Do Chuyên môn phối hợp với Đoàn thanh niên thực hiện
- Tổ chức tìm hiểu thế nào là Ma tuý và Chất gây nghiện, HIV/AIDS là gì? Giaocho GV phụ trách NGLL tổ chức trong các tiết hoạt động NGLL
- Tổ chức tìm hiểu Cơ chế gây nghiện, Cơ chế cắt cơn nghiện và các biện pháp cainghiện Giao cho GV môn Sinh học dạy học lồng ghép
- Tổ chức dạy học tích hợp nội dung về PCMT- HIV/AIDS thông qua các môn học(Văn, Sử, Địa GDCD, Sinh học và các hoạt động tập thể) Giao cho giáo viên cácmôn Văn, Sử, Địa, GDCD và cán bộ Đoàn thực hiện
- Tăng cường tuyên truyền các hoạt động truyền thông về không kỳ thị, phân biệt, đối
xử với người bị nhiễm HIV Giao Đoàn TN, giáo viên chủ nhiệm thực hiện
Phổ biến các văn bản, quy định của Nhà nước, Bộ GD & ĐT về giáo dục PCMT HIV/AIDS Giao cho giáo viên chủ nhiệm tổ chức trong các tiết sinh hoạt và HĐNGLL
- Tổ chức quản lý chặt chẽ và ngăn chặn CBGV – NV và học sinh vi phạm tệ nạn
Ma tuý Ban giám hiệu, Ban chấp hành Công đoàn, Ban chấp hành Đoàn trường phốihợp thực hiện
- Tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho toàn thể CBGV – NV và học sinh để kiểmtra, xét nghiệm ngẫu nhiên việc sử dụng Ma tuý
- Chỉ đạo Đoàn thanh niên tổ chức thi tìm hiểu Luật PCMT; Luật sửa đổi một sốđiều của Luật PCMT, Luật PC HIV/AIDS
- Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan: Công an, bộ đội biên phòng, Địa phương, HộiCha mẹ học sinh trong công tác PCMT
1.2.2 Kết quả đạt được.
Trang 7Cho dù nhà trường mới thành lập, các điều kiện phục vụ công tác dạy học, giáodục còn nhiều khó khăn, nhưng thầy và trò nhà trường luôn quyết tâm thực hiện thắnglợi mọi kế hoạch, nhiệm vụ Trong đó có kế hoạch tuyên truyền, giáo dục phòng,chống Ma tuý, HIV/AIDS Đến nay chưa có cán bộ, giáo viên, nhân viên vi phạm về
tệ nạn Ma tuý, 100% học sinh được tuyên truyền, giáo dục, chưa có trường hợp họcsinh biểu hiện hoặc được các cơ quan chức năng thông báo có liên quan đến tệ nạn
Ma tuý
Trang 82.1.1.1 Điều kiện tự nhiên, xã hội.
Huyện Quan Sơn có vị trí địa lý: 21006'15" - 20024'30" độ vĩ bắc 104036'30"
-105008'25" độ kinh đông; là vùng đầu nguồn sông Mã, nằm cách Thành phố ThanhHoá 157 km về phía Tây theo quốc lộ 47 và quốc lộ 217
+ Phía Bắc giáp huyện Quan Hoá
+ Phía Đông giáp huyện Bá Thước và huyện Lang Chánh
+ Phía Tây và phía Nam giáp Nước cộng hoà dân chủ nhân dân Lào
Tổng diện tích tự nhiên của huyện là 93.017,03 ha, với 13 đơn vị hành chínhgồm 12 xã và 1 thị trấn huyện lỵ, có 11 xã và một bản của xã Trung Hạ là vùng đặcbiệt khó khăn thuộc chương trình 135 giai đoạn II; có 6 xã gồm 16 bản giáp biên giớivới Nước cộng hoà dân chủ nhân dân Lào, với 68km đường biên giới
Tổng dân số toàn huyện là 36.172 người (7.710 hộ) (2009) trong đó nữ là18.194 người, nam là 17.978 người; dân số nông nghiệp nông thôn là 32.916 người(6.986 hộ) Cư trú trên địa bàn của huyện có 4 dân tộc anh em là: Thái, Mường, Kinh
và HMông
Trong đó:
+ Dân tộc Thái 31.007 người chiếm 85,72%
+ Dân tộc Mường 2.814 người chiếm 7,78%
+ Dân tộc Kinh 1.338 người chiếm 3,70%
+ Dân tộc Mông 1.013 người chiếm 2,80%
Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên là 1,3%
Tổng số lao động là 22.115 người; trong đó lao động trong độ tuổi là 18.846người, lao động nữ 9.316 người, có 91% là lao động lâm - nông nghiệp
Trang 9Trong đó:
- Lao động có việc làm thường xuyên là 14.826 người
- Lao động có việc làm không thường xuyên là 7.286 người
Phân bố dân cư trên địa bàn rất thưa thớt bình quân 38,88 người/km2 và phụthuộc nhiều vào cơ sở hạ tầng và phong tục tập quán của địa phương
Ngoài 4 địa điểm chính tập trung đông dân cư là: Tiểu khu km 22 thuộc xãTrung Tiến, thị trấn Quan Sơn km 35, Tiểu khu 61 xã Sơn Điện, cửa khẩu biên giới
Na Mèo, chủ yếu dân cư phân bổ dọc theo các triền sông, suối, nơi có điều kiện làmnương rẫy, ruộng nước, trên địa bàn có 99 bản, tiểu khu Hiện vẫn còn dân sống ducanh, du cư nhiều nhất là khu đồng bào Mông
Huyện có vị trí chiến lược quan trọng về kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninhcủa khu vực miền núi và tỉnh Thanh Hoá: với cửa khẩu quốc tế Na Mèo - Nậm Xôi vàcửa khẩu tiểu ngạch Tam Thanh - Sầm Tớ, thuận lợi cho phát triển kinh tế vùng biêngiới, phát triển giao thương với nước bạn Lào Xây dựng biên giới hoà bình, hợp tác
và hữu nghị; Đây là một trong những điều kiện cho việc mua bán, trao đổi Ma túy từbên Lào sang, có quốc lộ 217 nối các huyện đồng bằng với các trung tâm phát triểncủa tỉnh, với nước bạn Lào là yếu tố thuận lợi cho sự phát triển du lịch, cho giao lưuhợp tác và liên kết phát triển đồng thời giữ vị trí rất quan trọng về chính trị, an ninh,quốc phòng
2.1.1.2.Tình hình kinh tế, văn hoá - xã hội.
Tốc độ phát triển kinh tế bình quân là 7,77%, trong đó ngành nông, lâm nghiệp,thuỷ sản là 6,63%, công nghiệp xây dựng 12,37%, du lịch 7,98%
Cơ cấu kinh tế:
- Ngành nông, lâm nghiệp, thuỷ sản : 55%
- Công nghiệp - xây dựng : 15%
Thu nhập bình quân đầu người đạt 5,3 triệu đồng (bằng 1/2 thu nhập bình quânđầu người của tỉnh Thanh Hoá)
Trang 102.1.2 Thực trạng vấn đề Ma tuý HIV/AIDS ở huyện Quan Sơn và trường THPT Quan Sơn 2.
Điều kiện kinh tế xã hội khó khăn, thu nhập thấp, việc làm không thườngxuyên là một trong những nguyên nhân dẫn đến có nhiều đối tượng, đặc biệt các đốitượng lười nhác, ngại làm việc, thích ăn chơi xa ngã vào con đường Ma túy tính đếnnay(tháng 3/2013) trên địa bàn Quan Sơn có khoảng hơn 100 đối tượng nghiện Matúy và liên quan đến Ma tuý trong đó đối tượng nghiện Ma tuý chiếm khoảng 60%,hàng năm lại có sự du nhập các đối tượng từ nơi khác về theo mùa nên có thời điểmcon số đối tượng nghiện Ma tuý lên gần 100, chủ yếu là lứa tuổi từ 15 đến 40 tuổi, cókhoảng 10% số đó nhiễm HIV, có đối tượng đã chết(tuổi 18 – 20)
Ma tuý đến với Quan Sơn chủ yếu từ Lào, Mường Lát, Quan Hoá qua các conđường khác nhau: Theo hàng hoá, người vận chuyển qua các đường tiểu ngạch do cácđối tượng buôn bán, một phần nhỏ Ma tuý có ở Quan Sơn từ các bản người Mông.Việc buôn bán Ma tuý và các chất gây nghiện đem lại lợi ích kinh tế rất lớn nên rất rễthu hút người dân tham gia vì vậy các đối tượng này ngày càng đông lên, trong đó tỷ
lệ thanh niên ngày càng nhiều, đặc biệt lứa tuổi học sinh
Trường THPT Quan Sơn 2 nằm trên địa phận xã Mường Mìn là 1 trong 6 xãbiên giới, học sinh của trường thuộc 4 xã biên giới Sơn Điện, Sơn Thủy, Mường Mìn
và Na Mèo, điều kiện tự nhiên cũng như kinh tế xã hội còn nhiều khó khăn, thu nhậpđầu người thấp, lao động có việc làm không thường xuyên nhiều, có nhiều bản ngườiMông sinh sống, việc giao lưu với Lào, với các huyện Quan Hóa, Mường Lát lànhững địa bàn có nhiều người nghiện Ma túy, nhiều vùng trồng cây anh túc, nhiều đốitượng buôn bán, trao đổi, vận chuyển Ma túy nên không tránh khỏi tình trạng học sinh
bị lôi kéo tham gia, nhưng rất may, các đối tượng liên quan đến Ma tuý trên địa bànlại đã học xong hoặc đã bỏ học Những năm trước đây, đã có một số đối tượng là họcsinh trong nhà trường là đối tượng theo dõi của các cơ quan chức năng vì nghi vấn cóliên quan đến Ma tuý, nhưng chưa phát hiện và chưa có chứng cứ để kết tội, hiện naytheo thông báo mật của các cơ quan chức năng cũng có vài đối tượng bị lôi kéo, có
Trang 11liên quan đến Ma tuý nhưng cũng chưa rõ ràng Vì vậy, nhà trường đã đặc biệt quantâm đến công tác tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS để có thểgiúp các đối tượng tình nghi từ bỏ, các học sinh chưa liên quan biết được để phòng,tránh.
2 2 Các biện pháp tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS ở trường THPT Quan Sơn 2, huyện Quan Sơn, tỉnh Thanh Hoá
2.2.1 Các giải pháp chủ yếu.
2.2.1.1 Giải pháp về công tác lãnh chỉ đạo, quản lý.
- Tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà trường, sự chỉ đạo của Chuyênmôn trong công tác tuyên truyền, giáo dục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS
2.2.1.2 Giải pháp về xây dựng kế hoạch tuyên truyền giáo dục.
Hàng năm bước vào đầu năm học, ngay từ cuối tháng 8, BCĐ tổ chức họp để cùngnhau xây dựng kế hoạch hoạt động cho Ban nói chung và kế hoạch tuyen truyền giáodục phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS(dự thảo) nói riêng Sau khi có kế hoạch, nhiệm
vụ năm học của Ngành, Kế hoạch, nhiệm vụ năm học của nhà trường, kế hoạch vềphòng, chống Ma tuý của cấp trên, Ban chỉ đạo phòng, chống Ma tuý, HIV/AIDS củanhà trường chỉnh sửa lại kế hoạch của đơn vị để thành kế hoạch chính thức đưa vàohoạt động
Kế hoạch hoạt động cụ thể về công tác tuyên truyền, giáo dục phòng chống Matuý của nhà trường năm học 2012 - 2013 có những nội dung cơ bản sau:
- Tổ chức mít tinh tuyên truyền tháng CĐ PCMT; PC HIV/AIDS vào 2 đợt, đợt 1 vàobuổi chào cờ sáng thứ 2 ngày 20/8/2012, đợt 2 vào buổi chào cờ sáng thứ 2 ngày26/11/2012 (Đoàn thanh niên thực hiện)
- Tổ chức tuyên truyền thông qua các băng zôn, khẩu hiệu có nội dung phòng, chống
Ma tuý, HIV/AIDS (treo cả năm) (Đoàn thanh niên thực hiện)
- Đưa nội dung phòng chống Ma tuý, phòng, chống HIV/AIDS vào kế hoạch “ Xâydựng trường học thân thiện, học sinh tích cực” có ký cam kết của đại diiện các thầy,các cô và các em học sinh (BCĐ phong trào thực hiện vào Lễ Khai giảng)