Thiết bị sắc kí

Định nghĩa sắc kýSắc kí là một kĩ thuật trong hoá phân tích dùng để tách các chất trong một hỗn hợp.. Các thành phần của hỗn hợp có thể tương tác với pha tĩnh dựa trên điện tích, độ tan

Khoa Công nghệ sinh học

Lớp K14S2

Một số hình ảnh về máy sắc ký:

Máy sắc ký lỏng cao áp HPLC Máy sắc ký ion

Máy sắc ký khí Máy sắc ký khí phối phổ có độ phân

giải cao.

I Định nghĩa sắc ký

Sắc kí là một kĩ thuật trong hoá phân tích dùng

để tách các chất trong một hỗn hợp Nó bao gồm việc cho mẫu chứa chất cần phân tích trong "pha động", thường là dòng chảy của dung môi, di chuyển qua "pha tĩnh" Pha tĩnh trì hoãn sự di chuyển của các thành phần trong mẫu

1952, Martin và James lần đầu tiên dùng thiết bị sắc ký khí.

1960, sắc kí lỏng hiệu năng cao ra đời.

III Nguyên tắc chung:

Dựa vào sự khác biệt trong phân bố giữa pha động và pha tĩnh để tách các thành phần trong hỗn hợp Các thành phần của hỗn hợp có thể tương tác với pha tĩnh dựa trên điện tích, độ tan tương đối và tính hấp phụ.

IV Phân loại

1.Phân loại theo pha động:

V Các cách tiến hành phân tích sắc ký:

Tuỳ thuộc chế độ đưa mẫu vào hệ thống sắc ký cũng như các thao tác

tiến hành sắc ký, người ta chia cách tiến hành sắc ký thành ba loại:

1 Phương pháp tiền lưu 2 Phương pháp rửa giải 3 Phương pháp rửa đẩy

Đây là phương pháp sắc ký đơn giản nhất VD: cho hai chất A và

B liên tục chảy qua cột có nạp sẵn các các chất hấp phụ

Ta xác định được nồng độ các cấu tử trong dung dịch chảy ra khỏi

cột và dựng đồ thị theo hệ toạ độ: nồng độ cấu tử- thể tích dung

dịch chảy qua cột Đồ thị này thường gọi là sắc ký đồ

Trong phương pháp tiền lưu, ta chỉ thu được dung dịch thoát có

cấu tử A tinh khiết ở lúc đầu, sau đó là hỗn hợp A+B Phương pháp

này không cho phép tách hoàn toàn các cấu tử ra khỏi nhau nên

thực tế ít được dùng vào mục đích phân tích các chất

Đầu tiên người ta cho Vml dung dịch chứa hỗn hợp các cấu tử(ví dụ, hỗn hợp hai cấu tử A và B, trong đó A có ái lực với cột nhỏ hơn B) chạy qua cột

Sau đó cho dung dịch rửa chảy qua cột Cấu tử A có ái lực với cột nhỏ hơn B nên chuyển động xuống phía dưới nhanh hơn B

Sau một thời gian cho chảy dung dịch rửa, các cấu tử tách ra thành từng vùng Các vùng này sẽ tuần tự thoát ra khỏi cột, mỗi vùng lại được cách nhau bằng một phần dung môi

Sau khi đưa mẫu vào cột, ta cho chảy qua cột một dung dịch rửa chứa chất có ái lực với cột lớn hơn các cấu tử cần tách.

Các cấu tử sẽ chuyển dần xuống dưới khi ta tiến hành quá trình rửa cột và tuần tự thoát ra khỏi cột Cấu tử thoát ra khỏi cột đầu tiên là cấu tử tương tác yếu nhất, sau đó dần dần đến các cấu tử có

ái lực với cột mạnh dần

Tuy nhiên, phương pháp rửa đẩy là rất khó phân biệt các phần riêng của các cấu tử trong dung dịch thoát vì ở đây giữa các phần dung dịch thoát chứa các cấu tử không tách nhau bằng các thể tích dung dịch rửa

VI Ưu và nhược điểm của phương

pháp sắc ký:

• Ưu điểm:

- Có thể phân tích đồng thời nhiều hợp chất

- Không cần làm bay hơi mẫu

- Độ phân giải cao nhờ quá trình tách trên cột

- Độ nhạy cao nhờ đầu dò

- Thể tích mẫu phân tích nhỏ (1-100 µ L)

• Nhược điểm:

Phương pháp này ít chọn lọc do không loại trừ hết được ảnh hưởng của nền mẫu.

VII Ứng dụng:

XÁC ĐỊNH AXIT HỮU CƠ TỪ LÁ, VỎ QUẢ BỨA BẰNG SẮC KÝ LỎNG CAO ÁP

1 Đặc điểm quả bứa:

Tên khoa học: Garcinia

oblongifolia Champ ex Benth.

-Vỏ quả bứa có tính hạ nhiệt nên dùng trị bỏng, trị loét dạ dày, loét tá tràng, viêm dạ dày ruột, kém tiêu hoá.

- Lá và hạt bứa có vị chua thường được dùng để nấu canh chua

2 Nguyên liệu và phương pháp tách chiết:

a Nguyên liệu:

Lá bứa: loại bỏ lá già, lá sâu, rửa sạch, hong khô tiến hành đo

độ ẩm và thực hiện chiết tách axit.

Quả bứa: loại bỏ quả hư, dập, quả chưa chín, rửa sạch, hong khô,

tách bỏ phần ruột quả, cắt nhỏ tiến hành xác định độ ẩm và sấy khô ở nhiệt độ 80 độ, xay nhỏ làm nguyên liệu để chiết tách axit.

b Phương pháp tách chiết sử dụng sắc ký lỏng

cao áp (HPLC)

b.1 Xây dựng đường chuẩn

Chất chuẩn: (-)-Calcium threo-hydroxycitrate tribasic hydrate.

Chuẩn bị HCA tự do và dung dịch chuẩn axit xitric: Cho 50g

chất chuẩn hòa với 5ml nước, xử lý với 500mg Dowes 50 [H+] Chuẩn bị 5 dung dịch chuẩn HCA có nồng độ thay đổi từ 10ppm – 320ppm.

Dung dịch chuẩn acid citric được chuẩn bị riêng có nồng độ thay đổi từ 2–30ppm Kết quả xây dựng đường chuẩn thể hiện qua hình.

b.2 Kết quả xác định HCA trong lá, vỏ quả bứa.

Điều kiện sắc ký để xác định (-)-HCA và acid citric trên máy sắc ký lỏng cao áp Knauer, lắp cột sắc kí C18 : 250

Nhận xét: Thời gian lưu của HCA và axit citric

được tìm thấy trong tất cả các mẫu lần lượt là 4,992 ± 0,065; 5,609 ± 0,010 phút (hình 3.6, 3.7, 3.8, 3.9) Axit chủ yếu được tìm thấy trong lá, vỏ quả bứa bằng HPLC là HCA Axit thứ yếu được xác định là axit citric.

 Từ kết quả này có thể tiếp tục nghiên cứu sâu

để sản xuất thực phẩm chữa trị béo phì từ cây bứa Việt nam

Tài liệu tham khảo:

 Sách giáo trình “Quá trình và thiết bị công nghệ sinh học” Ths Trương Thế Quang.

 Thư viện bài giảng điện tử Violet.

 www.bme.vn – website kỹ thuật y sinh.

 http:// vi.wikipedia.org.



http://www.kh-sdh.udn.vn/zipfiles/sv2008-t b8/4.hien-ng%20minh.pdf