skkn hướng dẫn xây dựng và làm việc với bảng kiến thức trong dạy, học địa lí 12 theo hướng tích cực.

Do vậy, trong quá trình dạy - học tích cực người giáo viên cần phải khai thác triệt để các Bảng kiến thức đã có sẵn trong sách giáo khoa để hướng dẫn học sinh nắm vững nội dung kiến

SỞ GIÁO DỤC & ĐÀO TẠO NINH THUẬN

Người thực hiện: Trần Văn Bằng

Ninh Hải, tháng 4 năm 2010

Lời mở đầu

Trong hệ thống kênh hình của sách giáo khoa

địa lí THPT “Bảng kiến thức” trong dạy học địa lí

chiếm tỉ lệ rất khiêm tốn Mỗi một Bảng kiến thức đều

chứa đựng những kiến thức, các mối liên hệ nhân quả

được thể hiện rõ ràng Do vậy, trong quá trình dạy - học

tích cực người giáo viên cần phải khai thác triệt để

các Bảng kiến thức đã có sẵn trong sách giáo khoa để

hướng dẫn học sinh nắm vững nội dung kiến thức

địa lí mà nó thể hiện, đồng thời cũng cần tự xây dựng

được các Bảng kiến thức trong quá trình thiết kế bài học

địa lí và giảng dạy trên lớp, coi nó như là một phương

pháp dạy học, nhằm kích thích học sinh tích cực học tập.

Ninh Hải, tháng 4 năm 2010

Tác giả

I ĐẶT VẤN ĐỀ 1

1 Tình hình thực tế 1

2 Cơ cở lý luận và pháp lý 1

2.1 Định hướng đổi mới PPDH và chương tình giáo dục phổ thông 1

2.2 Bảng kiến thức(BKT) 2

2.2.1 Quan niệm về Bảng kiến thức: 2

2.2.2 Các loại Bảng kiến thức 2

3 Phạm vi yêu cầu và giải pháp các vấn đề 2

II QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP 3

1 Lập bảng 3

1.1 Cách xây dựng BKT 3

1.2 Một số lưu ý khi xây dựng BKT 3

2 Cách sử dụng Bảng kiến thức trong quá trình dạy học địa lý 3

III ĐÁNH GIÁ HIỆU QUẢ 9

1 Đánh giá chung 9

1.1 Ưu điểm 9

1.2 Nhược điểm 10

2 Bài học kinh nghiệm 10

IV KẾT LUẬN 11

V PHỤ LỤC 12

Tài liệu tham khảo

Một số bài soạn mẫu

SỞ GD-ĐT NINH THUẬN

TRƯỜNG THPT TÔN ĐỨC THẮNG

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHŨ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - hạnh phúc

Đề tài: HƯỚNG DẪN XÂY DỰNG VÀ LÀM VIỆC VỚI BẢNG KIẾN THỨC

TRONG DẠY, HỌC ĐỊA LÍ 12 THEO HƯỚNG TÍCH CỰC.

về KHKT, giúp các em có thể áp dụng những kiến thức đã học ở nhà trường một cách có hiệuquả Vì vậy cho nên các cấp giáo dục đang xoay quanh vấn đề đổi mới phương pháp dạy họcĐịa lý

Hiện nay trong quá trình đổi mới phương pháp dạy học, mục tiêu chính là hình thành vàphát triển ở học sinh những kiến thức, kỹ năng cơ bản về Địa lý và những phẩm chất, trí tuệ cầnthiết để tiếp tục học hoặc đi vào cuộc sống lao động

Mỗi môn học, mỗi 1 bài học nếu chúng ta biết lựa chọn phương pháp giảng dạy phù hợpthì hiệu quả bài giảng sẽ cao hơn Riêng môn Địa lý chương trình rất phong phú, chương trìnhlớp 12 có thể sử dụng phương pháp khác với chương trình lớp 11 và 10 Cụ thể trong từng bài,chúng ta cũng có thể thay đổi phương pháp cho phù hợp

Hơn nữa, việc lựa chọn phương pháp giảng dạy cho phù hợp với từng nội dung, từnghoàn cảnh cụ thể, góp phần rất lớn cho sự thành công của bài giảng, là khâu quan trọng nhất gópphần nâng cao chất lượng dạy học Lựa chọn phương pháp như thế nào để phát huy tư duy, tínhtích cực độc lập suy nghĩ của học sinh đó là vấn đề đặt ra cho mỗi giáo viên

Thực tế, việc xây dựng Bảng kiến thức và kết hợp với các phương pháp dạy học ởtrường phổ thông đã được nhiều giáo viên(GV) sử dụng Thế nhưng, sử dụng như thế nào cho

có hiệu quả, nhuần nhuyễn là vấn đề bức thiết cho GV nói chung và GV Địa lý nói riêng

Mặt khác, chương trình SGK lớp 12 là một chương trình mới, rất phù hợp cho phươngpháp xây dựng và làm việc với Bảng kiến thức Đồng thời, nội dung phong phú và hấp dẫn chắcchắn sẽ mang đến cho học sinh nhiều hứng thú trong các giờ học

Bản thân là một giáo viên, tôi muốn đóng góp sức mình vào sự nghiệp giáo dục, điểnhình là trong công cuộc đổi mới phương pháp dạy học nhằm phát huy tính tích cực, chủ động,sáng tạo học tập của học sinh

Với thực tế trên, trong quá trình giảng dạy tôi rút ra được một số kinh nghiệm về:

“Hướng dẫn xây dựng và làm việc với Bảng kiến thức trong dạy, học Địa Lí 12 theo hướng tích cực.” xin trình bày ra đây để các đồng nghiệp xem xét, nếu được thì cũng có thể ứng dụng

trong công tác giảng dạy của bản thân

2 Cơ cở lý luận và pháp lý:

2.1 Định hướng đổi mới PPDH và chương trình giáo dục phổ thông.

Định hướng đổi mới PPDH đã được xác định trong Nghị quyết Trung ương 4 khóaVII(1-1993), Nghị quyết Trung ương 2 khóa VIII(12-1996), được thể chế hóa trong Luật Giáodục(2005), được cụ thể hóa trong các chỉ thị của Bộ Giáo Dục và Đào tạo, đặc biệt chỉ thị số14(4-1999)

Luật Giáo dục, điều 28.2, đã ghi “ phương pháp giáo dục phổ thông phải phát huy tính

tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc điểm của từng lớp học, môn học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng làm việc theo nhóm, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú học tập cho học sinh”.

Chương trình giáo dục phổ thông ban hành kèm theo Quyết định số

16/2006/QĐ-BGDĐT ngày 5/5/2006 của Bộ trưởng Bộ Giáo Dục và Đào tạo cũng đã nêu: “ phải phát huy

tính tích cực, tự giác, chủ động, sáng tạo của học sinh; phù hợp với đặc trưng của môn học, đặc điểm của từng đối tượng học sinh, điều kiện của từng lớp học; bồi dưỡng phương pháp tự học, khả năng hợp tác, rèn luyện kĩ năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn, tác động đến tình cảm, đem lại niềm vui, hứng thú và trách nghiệm học tập cho học sinh”

Bảng kiến thức là cách tốt nhất trong qúa trình hệ thống hóa và khái quát hóa kiến thức.Bảng kiến thức còn là một trong những phương pháp phát huy tính tích cực độc lập, suy nghĩtìm tòi, sáng tạo của học sinh, giúp học sinh nắm chắc kiến thức và ghi nhớ bền vững

Đây là phương pháp học sinh làm việc là chủ yếu, thầy giáo chỉ là người hướng dẫn.Nếu thầy biết áp dụng phương pháp, kết hợp với các phương pháp khác và các phương tiện khác

ở từng bài cụ thể thì hiệu quả giờ học sẽ cao hơn, học sinh dễ nhớ và nhớ lâu hơn

2.2 Bảng kiến thức(BKT):

2.2.1 Quan niệm về Bảng kiến thức:

Theo PGS Tiến sĩ Nguyễn Đức Vũ (Tài liệu tập huấn môn Địa lí-Trung tâm nghiên cứugiáo dục và bồi dưỡng giáo viên- 2008) Bảng kiến thức là một dạng kênh hình độc đáo củasách giáo khoa Địa lí phổ thông, trong đó có các cột và hàng như bảng thống kê, nhưng nộidung của bảng không phải số liệu, mà đó là các kiến thức đã được chọn lọc và trình bày mộtcách ngắn gọn

Bảng kiến thức là các kiến thức được trình bày cô đọng, ngắn gọn và có tính hệ thống(kiến thức được sắp xếp vào các hàng, cột)

+ Bảng kiểm tra bài cũ

- Theo mức độ đầy đủ của nội dung:

+ Bảng chưa có nội dung

+ Bảng có nội dung chưa đầy đủ

+ Bảng có nội dung đầy đủ

3 Phạm vi các yêu cầu và giải pháp các vấn đề:

Trong phạm vi của SKKN này, với tư cách là một giáo viên Địa lí tôi chỉ nêu ra một sốgiải pháp mà bản thân đã thực hiện trong quá trình dạy học tại trường THPT Tôn Đức Thắng:

- Cách xây dựng và làm việc với Bảng kiến thức trong dạy học địa lí kết hợp với các phươngpháp khác

- Một số nguyên tắc khi sử dụng Bảng kiến thức, sử dụng kết hợp với các phương pháp khác

- Thông qua việc tiến hành đề tài này ở các lớp 12 chương trình chuẩn tại trường THPT TônĐức Thắng, để thấy được xây dựng và làm việc với Bảng kiến thức trong dạy học Địa Lí có ưu -

nhược điểm gì? Hướng dẫn xây dựng và làm việc với Bảng kiến thức có đạt hiệu quả haykhông? Kinh nghiệm bản thân.

II QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN CÁC GIẢI PHÁP:

Sau đây là việc hướng dẫn lập và làm việc với Bảng kiến thức trong dạy học Địa lí 12, nhằm phát huy tính tích cực, chủ động, sáng tạo của HS

1 Lập bảng.

1.1.Cách xây dựng BKT

Việc xây dựng Bảng kiến thức trong dạy học địa lý được tiến hành theo các bước sau :

 Bước 1: Chọn kiến thức cơ bản tối thiểu và vừa đủ, mã hoá các kiến thức đó một cách ngắn

gọn, cô đọng, súc tích, nhưng phải phản ánh được nội dung cần thiết

 Bước 2: Thiết lập Bảng kiến thức phù hợp với những nội dung đã lựa chọn ở bước 1(tươngứng với cột, hàng )

 Bước 3: Hoàn thiện Kiểm tra lại tất cả công việc đã thực hiện Điều chỉnh Bảng kiến thứcphù hợp với nội dung dạy học logic nội dung, đảm bảo tính thẩm mỹ và dễ hiểu

Ngoài ra, hiện nay chúng ta có thể sử dụng nhiều chương trình phần mềm máy tính như:

Sử dụng bộ phần mềm Microsoft Office chúng ta có thể xây dựng và thiết kế các Bảng kiếnthức một cách nhanh chóng, dễ dàng, cấu trúc thích hợp và có thể tạo cho Bảng kiến thức córất nhiều hiệu ứng tùy vào phương pháp giảng dạy của từng giáo viên trong quá trình giảng dạybằng bài giảng điện tử để từ đó nâng cao hiệu quả lĩnh hội tri thức của học sinh

Tuy nhiên cũng cần chú ý Tùy vào các loại bảng và mục đích sử dụng để làm gì, trongkhâu nào của hoạt động dạy học mà ta có thể có các cách xây dựng tương ứng.(ví dụ: bảngtrống để kiểm tra bài cũ, học bài mới, bảng đầy đủ nội dung để tổng hợp sử dụng khi ôn tậpchương )

1.2 Một số lưu ý khi xây dựng BKT.

Để xây dựng Bảng kiến thức trong dạy học địa lý cần chú ý bảo đảm :

 Tính khoa học : nội dung Bảng kiến thức phải bám sát nội dung chuẩn chương trình, các mốiliên hệ phải là bản chất, khách quan chứ không áp đặt, cưỡng ép

 Tính sư phạm, tư tưởng: có tính khái quát cao, lược bỏ các kiến thức phụ, dễ đọc, dễ nhớ.Qua Bảng kiến thức, học sinh thấy được các mối liên hệ khách quan, biện chứng

 Tính mỹ thuật: bố cục hợp lý, cân đối, nổi bật trọng tâm và các nhóm kiến thức, có thể dùngmàu sắc làm rõ

2 Cách sử dụng Bảng kiến thức trong quá trình dạy học Địa lý:

2.1.Trong tiết học trên lớp

- Kiểm tra bài cũ:

Sử dụng Bảng kiến thức trong việc kiểm tra kiến thức cũ của HS đầu tiết học Giáo viêndùng bảng kiến thức trống (vẽ sẵn trên giấy hoặc thiết kế trong phiếu học tập) để học sinh điềnnội dung, để hoàn thiện Bảng kiến thức Hoặc sử dụng bảng đã hoàn thành yêu cầu HS rút ranhận xét

Vd: Trước khi tìm hiểu bài mới “ Vấn đề khai thác thế mạnh ở Tây Nguyên” GV yêu cầu:

? Hãy ho n th nh BKT v th m nh v h n ch c a vùng DHNTB? àn thành BKT về thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? àn thành BKT về thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ề thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ạnh và hạn chế của vùng DHNTB? àn thành BKT về thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ủa vùng DHNTB?

Điều kiện tự nhiên và tài

nguyên thiên nhiên

Sử dụng Bảng kiến thức trong việc định hướng nhận thức của học sinh vào lúc mở đầubài dạy học Để giới thiệu cho học sinh biết các nội dung sẽ nghiên cứu trong bài học Sau đókết hợp với tài liệu sách giáo khoa hoặc bản đồ để tìm hiểu nội dung bài học.

- Giảng bài mới:

Sử dụng BKT trong khâu giảng bài mới Có nhiều cách khác nhau:

 Bảng kiến thức có sẵn, có thể được tiến hành theo một số cách như sau:

+ Hướng dẫn học sinh phân tích, so sánh các nội dung theo cột hoặc theo hàng của bảng, rút ranhững kiến thức cần nắm.( đối với Bảng kiến thức có nội dung được trình bày tương ứng theocột hoặc hàng, GV nên hướng dẫn học sinh so sánh chúng với nhau để nắm vững kiến thức.)

Vd: Bảng 25.1 Tóm tắt một số đặc điểm nổi bật của 7 vùng nông nghiệp.

Vùng Điều kiện sinh thái

nông nghiệp

Điều kiện kinh tế

-xã hội

Trình độ thâmcanh

Chuyên môn hóasản xuất

đới, ôn đới trên

núi, có mùa đông

lạnh

- Mật độ dân sốtương đối thấp

Dân có kinhnghiệm sản xuấtlâm nghiệp, trồngcây công nghiệp

- ở vùng trung du

có các cơ sở côngnghiệp chế biến

Giao thông tươngđối thuận lợi

- ở vùng núi cònnhiều khó khăn

- Nhìn chung trình

độ thâm canh thấp,sản xuất theo kiểuquảng canh, đầu tư

ít lao động và vật

tư nông nghiệp ởvùng Trung dutrình độ thâm canhđang được nângcao

- Cây công nghiệp

có nguồn gốc cậnnhiệt và ôn đới(chè, trẩu, hồi )

- Đậu tương, lạc,thuốc lá

- Cây ăn quả, câydược liệu

- Trâu, bò lấy thịt

và sữa, lợn (Trungdu)

- Dân có kinhnghiệm thâm canhlúa nước

- Mạng lưới đô thịdày đặc: Các thànhphố lớn tập trungcông nghiệp chếbiến

- Quá trình đô thịhóa và công nghiệphóa đang được đẩymạnh

- Trình độ thâmcanh khá cao, đầu

tư nhiều lao động

- áp dụng cácgiống mới, caosản, công nghệ tiếnbộ

- Lúa cao sản , lúa

có chất lượng cao

- Cây thực phẩm,đặc biệt là các loạirau cao cấp Cây ănquả

- Đay, cói

- Lợn, bò sữa (venthành phố lớn), giacầm, nuôi thủy sảnnước ngọt (ở các ôtrũng), thủy sảnnước mặn, nước lợ)

- Có một số đô thịvừa và nhỏ, chủyếu ở dải ven biển

Có một số cơ sởcông nghiệp chếbiến

- Trình độ thâmcanh tương đốithấp: Nông nghiệp

sử dụng nhiều laođộng

- Cây công nghiệphàng năm (lạc, mía,thuốc lá )

- Cây công nghiệplâu năm (cà phê,cao su )

- Trâu, bò lấy thịt;nuôi thủy sản nướcmặn, nước lợ

- Điều kiện giao

- Trình độ thâmcanh khá cao Sửdụng nhiều laođộng và vật tư

- Cây công nghiệphàng năm (mía,thuốc lá)

- Cây công nghiệp

- Có các nôngtrường.

- Công nghiệp chếbiến còn yếu

- Điều kiện giaothông khá thuậnlợi

- ở vùng nôngnghiệp cổ truyền,quảng canh làchính

- ở các nôngtrường các nông

hộ, trình độ thâmcanh đang đượcnâng lên

- Cà phê, cao su,chè, dâu tằm, hồtiêu

- Trình độ thâmcanh cao Sản xuấthàng hóa, sử dụngnhiều máy móc,vật tư nông nghiệp

- Các cây côngnghiệp lâu năm ( cao su, cà phê,điều)

- Cây công nghiệpngắn ngày (đậutương, mía)

- Nuôi trồng thủysản

- Bò sữa (ven thànhphố lớn), gia cầm.Đồng

- Điều kiện giaothông vận tải thuậnlợi

- Có mạng lưới đôthị vừa và nhỏ, cócác cơ sở côngnghiệp chế biến

- Trình độ thâmcanh cao Sản xuấthàng hóa, sử dụngnhiều máy móc,vật tư nông nghiệp

- Lúa, lúa có chấtlượng cao

- Cây công nghiệpngắn ngày (mía,đay, cói)

- Cây ăn quả nhiệtđới

- Thủy sản (đặcbiệt là tôm)

- Gia cầm (đặc biệt

là vịt đàn)Đối với bảng trên GV nên hướng dẫn học sinh phân tích, so sánh các nội dung theo cộthoặc theo hàng của bảng, rút ra những kiến thức cần nắm

+ Kết hợp BKT với hình (tranh ảnh, bản đồ…) yêu cầu học sinh kết hợp với tranh ảnh, bảnđồ… và phương tiện khác phân tích, so sánh, phát hiện rút ra các kết luận

Vd: HS quan sát bản đồ giao thông vận tải, kết hợp với bản đồ hành chính Việt Nam, hoặc

Atlat Địa lí Việt Nam, xác định một số tuyến đường chính theo yêu cầu và điền vào bảng: Têntuyến đường và tên các tỉnh, thành phố mà tuyến đường đó chạy qua, ý nghĩa

Vd: HS quan sát bản đồ giao thông vận tải, kết hợp với bản đồ hành chính Việt Nam, hoặc

Atlat Địa lí Việt Nam Hãy Xác định các đầu mối giao thông chính : Hà Nội, Đà Nẵng, TP HồChí Minh Nêu ý nghĩa của từng đầu mối Ghi kết quả làm việc vào bảng:

+ Hướng dẫn HS làm việc nhóm theo phiếu học tập: Có thể dựa vào BKT soạn thảo phiếu họctập có hình thức tương tự, tổ chức cho HS hoạt động với kênh hình khác để hoàn thành phiếu,sau đó so sánh nội dụng phiếu với BKT, hoàn thiện phiếu học tập hoàn thiện bảng và nắm kiếnthức

Vd: Phiếu học tập : Ở bài: Đất nước nhiều đồi núi(tt)

Nhiệm vụ: Đọc SGK mục b, quan sát hình 6, hãy điền vào bảng sau đặc điểm của địahình đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long

Nguyên nhân hình thành

Diện tích

Hệ thống đê/ kênh rạch

Sự bồi đắp phù sa

Tác động của thủy triều

Thông tin phản hồi:

Nguyên nhân hình thành Do phù sa sông Hồng và

sông Thái bình bồi tụ Do phù sa sông Tiền và sôngHậu bồi tụ

Được bồi phù sa hàng năm

Tác động của thủy triều ít chịu tác động của thủy

triều

Chịu tác động mạnh của thủytriều

 Vừa dạy vừa lập bảng:

Giáo viên vừa hướng dẫn học sinh khám phá các kiến thức, song song với việc hoànthành BKT Vừa dạy vừa lập và điền nội dung vào bảng Đây là hình thức dạy học có sự thamgia tích cực của học sinh Bằng phương pháp dạy học giảng giải, kết hợp với đàm thoại gợi mở,thảo luận nhóm nhỏ…, sử dụng phiếu học tập, máy tính điện tử với các phần mềm trình chiếu các kiến thức cần thiết sẽ được hình thành dần trên Bảng kiến thức, tương ứng với tiến trình dạyhọc Kết quả của nội dung dạy học sẽ thể hiện, kết tinh ở BKT

Ví dụ: Khi tìm hi u các ai a hình n ểu các đai địa hình ở nước ta đai địa hình ở nước ta đai địa hình ở nước taịa hình ở nước ta ở nước ta ước ta c ta

hậu

Lớp phủ thổ

Đai nhiệt đới gió mùa

Đai cận nhiệt đới gió mùa trên núi

Đai ôn đới gió mùa trên núi

Giáo viên có thể sử dụng các câu hỏi gợi mở, hoặc cho các nhóm thảo luận

Kết quả sau quá trình làm việc:

Đai - độ cao Đặc điểm

250C) Độ ẩm thayđổi tùy nơi: từ khô,hơi khô, hơi ẩm đếnẩm.

Thổ nhưỡng có 2nhóm đất:

+ Nhóm đất feralitvùng đồi núi thấpchiếm hơn 50% diệntích đất tự nhiên (đấtferalit đỏ vàng đấtferalit đỏ vàng; đấtferalit nâu đỏ pháttriển trên đá badan

và đá vôi)

+ Nhóm đất phù sa(đất phù sa ngọt, đấtphèn, đất mặn đấtcát)

+ Hệ sinh thái rừng nhiệt đới ẩm

là rừng thường xanh

+ Các hệ sinh thái rừng nhiệt đớigió mùa: rừng thường xanh rừngnửa rụng lá và rừng thưa nhiệtđới thưa

+ Các hệ sinh thái phát triển trêncác loại thổ nhưỡng đặc biệt như

hệ sinh thái rừng nhiệt đớithường xanh trên đá vôi, rừngngập mặn trên đất mặn, ven biển,rừng tràm trên đất phèn; hệ sinhthái xa van, cây bụi gai nhiệt đớikhô trên đất cát, đất xám vùngkhô hạn

+ Trên 1600 - 1700m: Khí hậu lạnh do

sự phân hóa theo độcao

+ Độ cao 600 - 700mđến 1600 - 1700m:

Đất feralit có mùnvới đặc tính chua,tầng đất mỏng

+ Trên 1600 1700m có đất mùn

+ Độ cao 600 700m đến 1600 1700m: hệ sinh thái rừng cạnnhiệt đới lá rộng và lá kim.Trong rừng xuất hiện các loàichim, thú cận nhiệt đới phươngBắc; các loài thú có lông dày nhưgấu, sóc, cầy, cáo

-+ Trên 1600 - 1700m: Thực vậtthấp nhỏ, đơn giản về thành phầnloài, động vật có các loài chim dicư

Đai ôn đới

Đất chủ yếu là đấtmùn thô Có các loài thực vật ôn đới nhưđỗ quyên, lãnh sam, thiết sam

Ví dụ: Khi so sánh hai vùng nông nghi p TDMNBB v Tây Nguyên GV yêu c u: ệp TDMNBB và Tây Nguyên GV yêu cầu: àn thành BKT về thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ầu:

Trung Du miền núi Bắc Bộ Tây Nguyêna) Về vị trí và vai trò của từng vùng

b) Về hướng chuyên môn hóa

c) Về điều kiện phát triển

chuyên môn hóa + Quan trọng nhất là chè, sau đó là quế,sơn, hồi

+ Các cây công nghiệp ngắn ngày cóthuốc lá, đậu tương

+ Quan trọng nhất là cà phê,sau đó là chè, cao su

+ Một số cây công nghiệpngắn ngày: dâu tằm,, bông vải.c) Về điều kiện phát triển

những mặt bằng tương đốibằng phẳng

Khí hậu Khí hậu có một mùa đông lạnh, cộng với

độ cao địa hình nên có điều kiện pháttriển cây cận nhiệt đới (chè)

Cận xích đạo với mùa khô sâusắc

Đất đai Đất ferlit trên đá phiến, đá gơnai và các

loại đá mẹ khác Đất badan màu mỡ, tầngphong hóa sâu, phân bố tập

trung

Kinh tế - xã hội - Dân số 12 triệu người (2006) là địa bàn

cư trú của nhiều dân tộc ít người có kinhnghiệm trồng cây công nghiệp

- Cơ sở chế biến còn hạn chế

- Vùng nhập cư lớn nhất nướcta

- Cơ sở hạ tầng còn thiếunhiều

 Dùng để thể hiện toàn bộ trí thức cần cho học sinh lĩnh hội (sau khi dạy xong mới lập).

Vd: sau khi học xong phần đặc điểm các vùng địa hình của nước ta GV lập Bảng hệ thống lại

kiến thức của bài:

Vùng núi Đông Bắc

Vùng núi Tây Bắc

Vùng núi Bắc Trường Sơn

Vùng núi Nam Trường Sơn

Vd: Các nhóm Đọc SGK, quan sát Atlat Địa lí Việt Nam hãy điền vào bảng c SGK, quan sát Atlat Địa hình ở nước ta a lí Vi t Nam hãy i n v o b ng ệp TDMNBB và Tây Nguyên GV yêu cầu: đai địa hình ở nước ta ề thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? àn thành BKT về thế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ảng

c i m các vùng kinh t tr ng i m:

đai địa hình ở nước taặc điểm các vùng kinh tế trọng điểm: đai địa hình ở nước ta ểu các đai địa hình ở nước ta ế mạnh và hạn chế của vùng DHNTB? ọc SGK, quan sát Atlat Địa lí Việt Nam hãy điền vào bảng đai địa hình ở nước ta ểu các đai địa hình ở nước ta

Quy mô Thế mạnh và hạnchế Cơ cấu GDP/ Trungtâm Định hướng phát triển

Vd: Sau khi học xong bài: Đất nước nhiều đồi núi Ở phần cũng cố GV có thể sử dụng một

BKT đã kẻ sẳn trên giấy A 0, yêu cầu một số học sinh điền kiến thức vào bảng

Vùng núi Đông Bắc

Vùng núi Tây Bắc

Vùng núi Bắc Trường Sơn

Vùng núi Nam Trường Sơn

- Bài tập về nhà:

Dùng bảng kiến thức trong việc ra bài tập về nhà cho học sinh Ví dụ, sau khi dạy bàitrên lớp, có thể yêu cầu học sinh về nhà làm bài tập điền kiến thức vào các ô của Bảng kiến thứcmột cách hợp lí thể hiện đặc điểm của một đối tượng địa lý

Vd: sau khi học xong bài: Lịch sử hình thành và phát triển lãnh thổ Yêu cầu học sinh về nhà

lập bảng kiến thức với nội dung như sau:

Giai đoạn

Thời gian bắtđầu và kết thúccách đây

Hoạt độngđịa chất

Đặc điểmlãnh thổ

Các khoángsản đượchình thành

Đặc điểmlớp vỏ cảnhquanTiền Cambri

Cổ Kiến Tạo