Báo cáo Kinh tế địa lý Vùng Đông Nam Bộ

Báo cáo Kinh tế địa lý Vùng Đông Nam Bộ Đông Nam Bộ nằm trên vùng đồng bằng và bình nguyên rộng, chuyển tiếp từ cao nguyên Nam Trung Bộ đến Đồng bằng sông Cửu Long. Độ cao địa hình thay đổi từ 200 đến 200 mét, rải rác có một vài ngọn núi trẻ. Nhìn chung địa hình của vùng tạo thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, phát triển công nghiệp và đô thị, xây dựng hệ thống giao thông vận tải,...

Vùng Đông Nam

Bộ

Các tỉnh thành

Vùng Đông Nam Bộ có một thành phố và 5 tỉnh:

I- Đặc điểm và điều kiện

Địa hình:

Đông Nam Bộ nằm trên vùng đồng bằng và bình nguyên rộng, chuyển tiếp từ cao nguyên Nam Trung Bộ đến Đồng bằng sông Cửu Long Độ cao địa hình thay đổi từ 200 đến 200 mét, rải rác có một vài ngọn núi trẻ Nhìn chung địa hình của

vùng tạo thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, phát triển công nghiệp và đô thị, xây dựng hệ

thống giao thông vận tải,

 Khí hậu:

  Nằm trong miền khí hậu phía Nam, Đông Nam Bộ

có đặc điểm của vùng khí hậu cận xích đạo với nền nhiệt độ cao và hầu như không thay đổi trong năm Đặc biệt có sự phân hoá sâu sắc theo mùa, phù

hợp với hoạt động của gió mùa Lượng mưa dồi dào trung bình hàng năm khoảng 1.500 – 2.000 mm

Khí hậu của vùng tương đối điều hoà, ít có thiên

tai Tuy nhiên về mùa khô, lượng mưa thấp gây khó khăn cho sản xuất và sinh hoạt.

  Đất đai:

Đất nông nghiệp là một thế mạnh của vùng Trong

tổng quỹ đất có 27,1% đang được sử dụng vào mục đích nông nghiệp Có 12 nhóm đất với 3 nhóm đất rất quan trọng là Đất nâu đỏ trên nền bazan, đất nâu

vàng trên nền bazan, đất xám trên nền phù sa cổ Ba nhóm đất này có diện tích lớn và chất lượng tốt thuận lợi cho nhiều loại cây trồng phát triển như cao su, cà phê, điều, lạc, mía, đỗ tương và cây lương thực Đất chưa sử dụng chiếm 22,7% diện tích đất tự nhiên (so với cả nước là 42,98%) Tỷ lệ đất sử dụng trong nông nghiệp, lâm nghiệp, đất chuyên dùng và đất thổ cư khá cao so với mức trung bình của đất nước.

2) Kinh tế

Vùng Đông Nam Bộ là khu vực phát triển kinh tế năng động với mức tăng trưởng cao, nơi tập trung nhiều

trung  tâm   kinh  tế, công nghiệp thương mại, dịch vụ.

Hiện nay trong cơ cấu ngành công  nghiệp của cả

nước,  Vùng Đông  Nam Bộ chiếm  tỉ  trọng cao nhất,  với  vị  trí  nổi  bật  của các ngành   công  nghệ   cao như luyện kim, công nghiệp  điện tử, chế tạo máy, tin học, hóa chất,  hóa dược, thực phẩm,… Việc  phát triển  các ngành công nghiệp của Vùng đặt ra nhu cầu rất lớn về năng lượng Cơ sở năng   lượng của Vùng  đã

từng bước được giải quyết.

Các ngành dịch vụ  chiếm tỉ trọng ngày càng cao trong cơ cấu kinh tế của Vùng Cùng với việc hoàn thiện cơ sở hạ tầng, các dịch  vụ

 ngày càng  phát  triển  đa dạng Đó là các

hoạt động dịch vụ thương mại, ngân hàng, tín dụng, thông tin, hàng  hải,  du  lịch,…  Vùng  Đông Nam Bộ dẫn đầu cả nước về sự tăng

nhanh và phát triển có hiệu quả các ngành

dịch vụ

 Vấn  đề thủy  lợi có ý nghĩa hàng đầu Nhiều  công

trình thủy lợi đã được xây dựng Công trình thủy lợi

Dầu Tiếng trên thượng lưu sông Sài Gòn (tỉnh  Tây

 Ninh) là công  trình thủy lợi lớn nhất của nước ta hiện nay.

 Việc thay đổi cơ cấu cây trồng đang nâng cao hơn vị trí của Vùng như là vùng chuyên canh cây công nghiệp

lớn  của  cả nước Những  vườn cao su già cỗi, năng

 suất  mủ thấp, được thay thế dần bằng giống cao su của Malaysia có năng suất cao gấp 1,5 đến 2 lần, nhờ thế mà sản lượng cao su của Vùng ngày càng tăng lên.

b) Phân bố

Thành phố Hồ Chí Minh, Bình Dương, Đồng Nai, Bà Rịa - Vũng Tàu Cả 4 tỉnh, thành trên đều thuộc vùng Đông Nam bộ, chiếm một

diện tích khiêm tốn so với cả nước, nhưng

đóng góp của 4 địa phương này đối với quốc gia là rất lớn, mang tính quyết định đối với tốc độ phát triển kinh tế - xã hội của cả nước

-Chỉ số sản xuất công nghiệp quý I/2013 so với cùng

kỳ năm 2012 của Thành phố Hồ Chí Minh tăng 5% -Trong vốn đầu tư của khu vực Nhà nước, vốn từ

ngân sách Nhà nước thực hiện quý I/2013 ước tính đạt 35,2 nghìn tỷ đồng, bằng 18% kế hoạch năm và giảm 4,9% so với cùng kỳ năm 2012, gồm có: Vốn trung ương quản lý đạt 7111 tỷ đồng, Vốn địa

phương quản lý đạt 28126 tỷ đồng, trong dó, thành phố Hồ Chí Minh 2485 tỷ đồng, bằng 14,5% và tăng 5,7%

http://www.gso.gov.vn/ItemPreview.aspx?ItemID=13 627

-Nền kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh đa

dạng về lĩnh vực, từ khai thác mỏ, thủy

sản, nông nghiệp, công nghiệp chế biến, xây

dựng đến du lịch, tài chính Cơ cấu kinh tế của thành phố, khu vực nhà nước chiếm 33,3%,

ngoài quốc doanh chiếm 44,6%, phần còn lại là khu vực có vốn đầu tư nước ngoài

-Về các ngành kinh tế, dịch vụ chiếm tỷ trọng cao nhất: 51,1% Phần còn lại, công nghiệp và xây dựng chiếm 47,7%, nông nghiệp, lâm

nghiệp và thủy sản chỉ chiếm 1,2%

http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh

Trong mười tháng năm 2013, cả nước có 49 tỉnh, thành

phố trực thuộc Trung ương có dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài được cấp phép mới, trong đó  thành phố Hồ Chí

Minh 844,2 triệu USD, chiếm 6,5%.( http://

www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=621&ItemID=14643)

 Cũng trong 8 tháng đầu năm 2013, TPHCM có 1.135 dự

án được cấp mới giấy chứng nhận đăng ký đầu tư với

tổng vốn đầu tư đạt 4 tỷ USD và có 339 dự án điều chỉnh vốn đầu tư với tổng vốn đầu tư là 1,83 tỷ USD.

 Tính chung, tổng vốn đầu tư cấp mới kể cả tăng vốn là 5,83 tỷ USD, chiếm 15,73% so với cả nước Dự ước tình hình thu hút vốn đầu tư nước ngoài cả năm 2013 đạt

khoảng 1,29 tỷ USD Tính đến nay, tổng số dự án còn

hiệu lực trên địa bàn TP là 4.575 dự án với tổng vốn đầu

tư là 32,78 tỷ USD, đứng đầu cả nước về tổng vốn đầu tư.

http://vov.vn/Kinh-te/TPHCM-dan-dau-ca-nuoc-ve-thu-hut-F DI/280133.vov

Trong bảng xếp hạng về Chỉ số năng lực

cạnh tranh cấp tỉnh của Việt Nam năm

2012, thành phố Hồ Chí Minh xếp ở vị trí thứ 13/63 tỉnh thành.(http://

www.pcivietnam.org/rankings_general.php)

Tuy vậy, nền kinh tế của Thành phố Hồ Chí Minh

vẫn phải đối mặt với nhiều khó khăn Toàn thành phố chỉ có 10% cơ sở công nghiệp có trình độ công nghệ hiện đại Trong đó, có 21/212 cơ sở ngành dệt may, 4/40 cơ sở ngành da giày, 6/68 cơ sở ngành hóa chất, 14/144 cơ sở chế biến thực phẩm, 18/96

cơ sở cao su nhựa, 5/46 cơ sở chế tạo máy có

trình độ công nghệ, kỹ thuật sản xuất tiên tiến Cơ

sở hạ tầng của thành phố lạc hậu, quá tải, chỉ giá tiêu dùng cao, tệ nạn xã hội, hành chính phức

tạp cũng gây khó khăn cho nền kinh tế Ngành công nghiệp thành phố hiện đang hướng tới các

lĩnh vực cao, đem lại hiệu quả kinh tế hơn.

http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1% BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh#Kinh_t E1.BA.BF

Bình Dương

Bình Dương là vùng đất chiến trường năm

xưa với những địa danh đã đi vào lịch sử

như Phú Lợi, Bàu Bàng, Bến Súc, Lai

Khê, Nhà Đỏ và đặc biệt là chiến khu Đ với trung tâm là huyện Tân Uyên, vùng Tam giác sắt trong đó có ba làng An Ngoài ra còn

có khu du lịch Đại Nam là khu du lịch lớn

nhất Đông Nam Á

 Bình Dương là một trong những địa phương năng động trong kinh tế, thu hút đầu tư nước ngoài

Trong tháng 10/2013 đã thu hút được 37.080.677 USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, trong đó cấp mới 8 dự án với tổng vốn đầu tư đăng ký đạt

13.992.592 USD; 12 dự án điều chỉnh tăng vốn với

số vốn tăng thêm 23.088.085 USD nâng tổng số vốn đầu tư từ đầu năm đến nay lên 387.351.907 USD Trong đó cấp mới 54 dự án với tổng vốn đăng

ký 274.763.630USD; 46 dự án điều chỉnh tăng vốn với số vốn tăng thêm là 112.588.277 USD Lũy kế đến nay có 889 dự án có vốn đầu tư nước ngoài

với tổng vốn đầu tư đăng ký gần 6 tỉ USD.

thang-10-W436.htm

http://www.ipcs.vn/vn/thu-hut-fdi-cua-binh-duong-Chỉ số sản xuất công nghiệp quý I/2013 so với cùng kỳ năm 2012 của Bình Dương tăng 8,5%.

Trong vốn đầu tư của khu vực Nhà nước ba

tháng đầu năm, Bình Dương 286,2 triệu USD chiếm 9,8%

Trong bảng xếp hạng năng lực cạnh tranh

2012, Bình Dương đứng thứ 19.(http://

www.pcivietnam.org/rankings_general.php)

http://www.gso.gov.vn/ItemPreview.aspx?ItemID

=13627

Bà Rịa-Vũng Tàu

Ở vị trí cửa ngõ ra biển Đông của các tỉnh trong khu vực miền Đông Nam bộ, Bà Rịa-Vũng Tàu kết nối thuận lợi với thành phố Hồ Chí Minh và các địa phương khác bằng

đường bộ, đường không, đường thủy và

đường sắt, đồng thời tỉnh còn nằm trong

vùng trọng điểm của Chương trình du lịch quốc gia

Hiện nay, Bà Rịa - Vũng Tàu là tỉnh duy nhất trong nước có tỉnh lị không phải là đô thị lớn nhất trong tỉnh, tỉnh có hai thành phố trực

thuộc và Thành Phố Vũng Tàu là đô thị loại I trực thuộc tỉnh đầu tiên của cả Nam bộ, tỉnh

có GDP cao nhất cả nước

Hoạt động kinh tế của Tỉnh trước hết phải nói

về tiềm năng dầu khí với các bể lớn như: bạch

hổ, đại hùng, rạng đông Nơi đây chiếm 93% tổng trữ lượng dầu mỏ và 16% tổng trữ lượng khí thiên nhiên của cả nước, được Nhà nước tập trung đầu tư xây dựng hệ thống cảng biển quốc gia và quốc tế hiện đại

http://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%A0_R%E1%BB%8Ba-V%C5%A9ng_T%C3%A0u#Kinh_t.E1.BA.BF

Đồng Nai

-Chỉ số sản xuất công nghiệp quý I/2013 so với cùng kỳ năm 2012 của Đồng Nai tăng 8,5%

-Trong vốn đầu tư của khu vực Nhà nước, ba tháng đầu năm, Đồng Nai 221,5 triệu USD, chiếm 7,6%

http://www.gso.gov.vn/ItemPreview.aspx?ItemID=13627

Quy mô GDP năm 2011 toàn tỉnh đạt 96.820

tỷ đồng GDP bình quân đầu người đạt 36,6

triệu đồng

Cơ cấu kinh tế của tỉnh chuyển dịch theo

hướng tích cực, công nghiệp - xây dựng chiếm 57,3%, nông, lâm nghiệp và thuỷ sản chiếm 7,5%, dịch vụ chiếm 35,2% Kim ngạch xuất khẩu đạt 9,8 tỷ USD, tăng 30,3% so với cùng

kỳ, thu ngân sách trên địa bàn đạt 22.641,2 tỷ đồng đầu tư nước ngoài (FDI) đạt 900

triệu USD, vốn đầu tư trong nước đạt 15.000

tỷ đồng

http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB

%93ng_Nai#Kinh_t.E1.BA.BF

Bình Phước

Nội thương: Tổng mức bán lẻ hàng hoá ước thực hiện 1.618,7 tỷ đồng, tăng 0,3% so với tháng 10 và tăng 15,6% so với cùng kỳ

năm 2011

Ngoại thương: Tháng 11 năm 2012, ước

thực hiện 56.776 ngàn USD, tăng 1,5% so tháng trước và giảm 14,1% so cùng kỳ năm

2011

http://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%ACnh_Ph

%C6%B0%E1%BB%9Bc

Tây Ninh

Vùng đất Tây Ninh từ thời xưa vốn là một

vùng đất thuộc Thủy Chân Lạp, với tên gọi

là Romdum Ray, có nghĩa là "Chuồng Voi" vì

nơi đây chỉ có rừng rậm với muôn thú dữ

như cọp, voi, beo, rắn, cư ngụ

Tây Ninh nổi tiếng với những phong cảnh

thiên nhiên hùng vĩ. Núi Bà Đen cao

986m là nơi có nhiều truyền thuyết nổi

tiếng, ở đây có một bảo tàng được xây

dựng trong động Kim Quang và một ngôi

chùa cùng tên rất nổi tiếng

 Tỉnh Tây Ninh được xem là một trong những cửa

ngõ giao lưu về quốc tế quan trọng giữa Việt

Nam với Campuchia, Thái Lan…Đồng thời tỉnh có vị trí quan trọng trong mối giao lưu trao đổi hàng hoá giữa các tỉnh vùng kinh tế trọng điểm phía Nam và các tỉnh thuộc vùng đồng bằng sông Cửu Long.

  3 tháng đầu năm 2012,tốc độ tăng trưởng bình

quân GDP của Tây Ninh hàng năm đạt 14%, GDP bình quân đầu người đạt năm 2010 đạt 1.390 USD

http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%A2y_Ninh

c) Ngành chuyên môn hóa và

sản phẩm

Ngành khai thác dầu khí ở tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu rất phát triển Dầu mỏ và khí đốt của Bà Rịa - Vũng Tàu phân bố chủ yếu ở bể Cửu Long và bể Nam Côn Sơn Bể Cửu

Long trữ lượng khai thác khoảng 170 triệu tấn dầu và 28 –

41 tỷ m3 khí

http://www.mpi.gov.vn/portal/page/portal/bkhdt/ktdpvlt/63_tinh_tp/119389

Với nền đất bazalt khá màu mỡ chiếm tới 40% diện tích của Vùng, nối tiếp với miền đất bazalt của Nam Tây

Nguyên và cực Nam Trung Bộ Cây lâu năm khá phát triển, chủ yếu phân bố ở Bình Phước, Tây Ninh, Bình Dương

Sản lượng cao su phân theo địa phương

Đông Nam Bộ 577.7 625.7

Bình Phước 191.8

213.4 Tây Ninh 134.4

154.3 Bình Dương 190.4

194.5 Đồng Nai 41.5

CẢ NƯỚC - WHOLE COUNTRY 789.6 863.6

http://fsiu.mard.gov.vn/data/trongtrot/2011-2015/Cay

%20CN%20lau%20nam/3_SL%20cao%20su%20phan

%20theo%20dia%20phuong.xls

c) Xã hội

Dân số:

-Tỉ lệ gia tăng tự nhiên của vùng sơ bộ năm 2012

là 8,9‰, dân số là 15192000 người Tỷ số giới

tính là 111 bé trai/100 bé gái Tỷ suất sinh thô là 15,4‰ Tỷ suất nhập cư cao nhất nước với

http://www.gso.gov.vn/default.aspx?tabid=387&idmid=3&ItemID=14631

Đông Nam Bộ cũng là vùng có nhiều dân tộc sinh sống nhu: việt, khmer, hoa, tày, chăm, Nên tạo ra sự đa dạng về văn hóa của vùng.

Lao động:

Vùng Đông Nam Bộ là khu vực phát triển kinh tế năng động với mức tăng trưởng cao, nơi tập

trung nhiều trung tâm kinh  tế, công nghiệp

thương mại, dịch vụ, khoa học–kỹ thuật, đầu

mối giao thông và giao lưu quốc tế, có lực lượng lao động dồi dào, tay nghề cao

 Cơ cấu sản xuất trong từng ngành, từng lĩnh

vực, từng  vùng chưa chuyển  dịch kịp thời theo

sự biến động  nhanh của nhu cầu thị trường

trong nước và quốc  tế Kết cấu hạ tầng kinh tế

và xã hội chưa đáp ứng yêu cầu phát triển Trình

độ công  nghệ  và năng lực tiếp nhận chuyển

 giao công nghệ nhìn chung còn lạc hậu

Các vùng  kế cận (đồng bằng  sông Cửu

Long, duyên hải miền Trung) công nghiệp  chế biến đã và đang phát triển mạnh, cạnh tranh với Vùng, đặc biệt về các sản phẩm  chế biến nông, lâm, thủy sản

III- Triển vọng phát triển

Thế mạnh về vị trí: 

Đông Nam Bộ có cửa ngõ phía tây liên hệ với

Campuchia và các nước Thái  Lan, Malaysia

 thông qua mạng đường bộ xuyên Á, cửa ngõ

phía đông liên hệ với các nước trên thế giới

thông qua hệ thống  cảng biển  Sài Gòn, Bà Vũng  Tàu, Thị  Vải Việc hình thành  cửa ngõ

Rịa-phía đông và Rịa-phía tây đã tạo  lập hành lang kinh

tế đông–tây, nơi diễn ra nhiều hoạtđộng kinh tế sôi động  trong Vùng, đồng thời tạo nên sức hút mạnh mẽ đối với các nhà đầu tư nước ngoài

tham gia

Trung trong việc cung cấp đầu vào và tiêu thụ sản phẩm.

Thế mạnh về tài nguyên thiên nhiên: 

Đông Nam Bộ có nguồn tài nguyên thiên nhiên lớn nhất  và rất quan trọng đối với cả nước  là dầu mỏ  và khí đốt,  tập trung ở  vùng biển  Bà Rịa-Vũng  Tàu; trữ lượng  dầu mỏ chiếm khoảng 93,3% trữ lượng dầu   đã  xác   minh  của  cả

nước;  trữ lượng khí chiếm 16,2% trữ lượng  khí

cả nước  Dầu mỏ  và khí đốt  là những mặt

hàng  xuất khẩu  quan  trọng hiện  nay  và  là nguồn nguyên, nhiên liệu cho công nghiệp  hóa dầu, công nghiệp  điện trong tương lai

Thế mạnh về nhân lực: 

Đông Nam Bộ có lực lượng lao động  dồi dào,

 lao động  có trình độ chuyên  môn cao so với các vùng khác,  có khả  năng  nắm  bắt  và vận  dụng  những  tiến  bộ khoa học  kỹ thuật vào sản xuất nhanh, được  đào tạo và nâng  cao tay nghề  trong quá trình  phát   triển các khu  công nghiệp

Hết