Cây thuốc vị thuốc Đông y - CẢO BẢN potx

Cây thuốc vị thuốc Đông y - CẢO BẢNVị thuốc Cảo bản CẢO BẢN 藁本 Rhizoma Ligustici Tên khác: Ligusticum root, Gaoben.. Tên khoa học: Bắc cảo bản Ligusticum jeholense Nak.. Bộ phận dùn

Cây thuốc vị thuốc Đông y - CẢO BẢN

Vị thuốc Cảo bản

CẢO BẢN ( 藁本 )

Rhizoma Ligustici

Tên khác: Ligusticum root, (Gaoben)

Tên khoa học: Bắc cảo bản (Ligusticum jeholense Nak et Kitaga), hay

loài Ligusticum sinense Oliv., họ Cần (Apiaceae)

Mô tả: Cây thảo sống lâu năm, cao 0,5-1m hay hơn Lá mọc so le, kép

lông chim 2-3 lần, cuống lá dài 9-12cm, phía dưới ôm lấy thân Lá chét hình trứng, mép có răng cưa nhỏ Cụm hoa tán kép, có 16-20 cuống mang tán đơn; mỗi tán này mang nhiều hoa nhỏ màu trắng Quả bế đôi gồm 2 phân quả; mỗi phân quả có 5 sống chạy dọc; các sống ngăn cách nhau bởi các rãnh nhỏ; trong các rãnh nhỏ có từ 3-5 ống tinh dầu

Bộ phận dùng: Thân rễ của cây Bắc cảo bản (Ligusticum jeholense

Nak et Kitaga), hay loài Ligusticum sinense Oliv., họ Cần (Apiaceae)

Phân bố: Vị thuốc được nhập từ Trung Quốc

Thu hái: Đào thân rễ, cắt bỏ đầu, rửa sạch, thái lát, phơi khô Thân rễ

gần như hình cầu, đường kính 1-3cm, mặt ngoài màu nâu sần sùi, mặt trong màu trắng ngà

Thành phần hoá học: Tinh dầu (phenola), acid hữu cơ

Công năng: Tán phong hàn, ráo thấp, lưu thông khí huyết

Công dụng: Thường được dùng chữa 1 Cảm phong hàn, đau đầu; 2

Kinh nguyệt không đều; 3 Bán thân bất toại (liệt nửa người), chân tay

co quắp

Cách dùng, liều lượng: Ngày dùng 3-9g, dạng thuốc sắc Còn dùng

ngoài chữa ghẻ lở, chốc đầu, mẩn ngứa và làm sạch gầu ở đầu

Bào chế: Cắt bỏ đầu, rửa sạch, thái lát, phơi khô

Bài thuốc:

Trị đau đầu (chủ yếu chứng đau đầu ở đỉnh, do ngoại cảm phong hàn sợ lạnh, không có mồ hôi, hoặc do viêm mũi, viêm xoang gây đau đầu): Dùng phương "Khương hoạt phòng phong thang” gồm khương hoạt 8g, độc hoạt 12g, phòng phong 12g, cảo bản 12g, mạn kinh tử 12g, xuyên khung 6g, cam thảo 6g, sắc uống ngày 1 thang chia 3 lần

Đau khớp do phong thấp: Dùng cảo bản 12g, phòng phong 12g, bạch chỉ 12g, cam thảo 6g, sắc uống ngày 1 thang, chia 2 - 3 lần

Trị chứng đau nửa đầu: Dùng cảo bản 6g, xuyên khung 3g, phòng

phong 5g, bạch chỉ 3g, tế tân 2g, cam thảo 3g, đổ 3 bát nước sắc còn khoảng 1 bát (200ml) chia 2 lần uống nóng, sau bữa ăn trong ngày

Trị ghẻ lở chốc đầu ở trẻ: Dùng cảo bản sắc lấy nước tắm và gội đầu ngày 1 lần

Chữa nhiều gàu: Lấy cảo bản và bạch chỉ, hai thứ có lượng như nhau, tán bột mịn đem xát vào đầu, để qua đêm sáng hôm sau dậy gội sạch đầu Hoặc nấu lấy nước để tắm và gội đầu

Chú ý: Không dùng khi nhức đầu do thiếu máu

Apiaceae