Quá trình Công nghiệp hóa Hiện đại hóa của Việt Nam trong thời kỳ quá độ lên CNXH

Quá trình Công nghiệp hóa Hiện đại hóa của Việt Nam trong thời kỳ quá độ lên CNXH, báo cáo môn kinh tế chính trị, tài liệu cần thiết cho học viên, sinh viên nghiên cứu, học tập cũng như làm tiểu luận trong quá trình ôn luyện và học tập của mình.

Ngân Hàng Nước Việt Nam Bộ Giáo Dục & Đào Tạo

TRƯỜNG ĐẠI HỌC NGÂN HÀNG



ĐỀ ÁN MÔN :

ĐỀ TÀI :

QUÁ TRÌNH CÔNG NGHIỆP HÓA-HIỆN ĐẠI HOÁ CỦA VIỆT NAM

TRONG THỜI KÌ QUÁ ĐỘ LÊN CHỦ NGHĨA XÃ HỘI

Giảng viên hướng dẫn : LÊ HÙNG Sinh viên thực hiện : LÊ THỊ MỸ LINH Lớp CĐ 19E1

TP HỒ CHÍ MINH 3/2005

LỜI MỞ ĐẦUĐể giành được thắng lợi vẻ vang trong hai cuộc kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ , đặc biệt là cuộc tổng khởi nghĩa vĩ đại mùa xuân năm 1975 , nhân dân ta đã đổ biết bao xương máu để giành quyền độc lập dân tộc Sau hai cuộc kháng chiến trường kì gian khổ ấy đất nước ta rơi vào tình trạng vô cùng khó khăn về nhiều mặt : kinh tế,chính trị, xã hội, đất nước lại là một nước nông nghiệp lạc hậu nên đời sống nhân dân vô cùng cơ cực Vì vậy,để có thể đưa đất ta trở thànhmột nước giàu mạnh, nhân dân có cuộc sống ấm no hạnh phúc,xã hội phát triển thì vấn đề công nghiệp hoá,hiện đại hoá ở nước ta là vấn đề cấp bách,sống còn và hơn nữa làmột tất yếu lịch sử Nên để tiến hành thành công quá trình công nghiệp hoá,hiện đại hoá đất nước ta phải có chọn lọc những thành tựu công nghiệp hoá,hiện đại hoá và loại bỏ những hậu quả tiêu cực của nó ở các nước đãtrải qua quá trình này Đồng thời phải biết tận dụng cơ hội để thực hiện quá trình

hiện đại hoá,công nghiệp hoá được thực hiện trong thời gian nhanh nhất để tránhnguy cơ ngày càng tụt hậu và nếu có thể, rút ngắn được khoảng cách, đuổi kịp các nước phát triển về trình độ phát triển kinh tế, khoa học công nghệ về quản lý tổ chức sản xuất xã hội.

CHƯƠNG I:

CÔNG NGHIỆP HÓA, HIỆN ĐẠI HÓA

TRONG THỜI KÌ QÚA ĐỘ LÊN CNXH Ở VIỆT NAM

I Tính tất yếu của công nghiệp hóa, hiện đại hoá.

1.Các khái niệm cơ bản nền công nghiệp hoa, hiện đại hoá

- Trong thực tiễn, đến nay vẫn còn tồn tại nhiều quan niệm khác nhau vềphạm trù “công nghiệp hóa”

Công nghiệp hoá , hiện đại hoá là quá trình chuyển đổi căn bản, toàn diệncác hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ và quản lý kinh tế, xã hội từ sửdụng lao động thủ công là chính, sang sử dụng một cách phổ biến sức lao độngcùng với công nghệ, phương tiện và phương pháp tiên tiến, hiện đại, dực trên sựphát triển của công nghiệp và tiến bộ khoa học công nghệ tạo ra năng suất laođộng xã hội cao

Năm 1993, tổ chức phát triển của Liên Hợp Quốc (UNIDO) đã đưa ra định nghĩa sau đây: “công nghiệp hoá làmột quá trình phát triển kinh tế, trong quá trình này một bộ phận ngày càng tăng các nguồn của cải quốc dân động viên để phát triển kinh tế trong quá trình này toàn bộ để phát triển chế biến luôn thay đổi để sản xuất ra những tư liệu sản xuất và hàng tiêu dùng, có khả năng đảm bảo cho toàn bộ nền kinh tế – xã hội Quan niệm này cho thấy quá trình công nghiệp hóa bao gồm toàn bộ quá trình phát triển – xã hội nhằm đạt tới không chỉsự phát triển kinh tế mà còn cả sự tiến bộ về mặt xã hội nữa Quá trình công

nghiệp hóa trong điều kiện hiện nay cũng gắn liền với quá trình hiện đại hoá các hoạt động kinh tế, xã hội.Tuy nhiên, định nghĩa trên đây lại quá dài và phức tạp với ý tưởng dung hoà nhiều ý kiến khác nhau Nhiều học giả cho rằng định nghĩa của UNIDO là công thức lai hợp và mang tính chất một phương thức tác chiến nhiều hơn là một định nghĩa khoa học.

Sự tồn tại những quan niệm khác nhau về phạm trù công nghiệp hoá là hiệntượng bình thường trong khoa học Nói chung, người ta muốn đưa ra một định nghĩa ngắn gọn cho một quá trình phức tạp bao trùm nhiều lĩnh vực hoạt động khác nhau Mặt khác, do điều kiện hoàn cảnh cụ thể của các nước rất khác nhau,mục tiêu cụ thể, các phương thức trình tự thực hiện quá trình công nghiệp hoá ở các nước cũng không giống nhau

Quan niệm hiện đại hóa bao gồm toàn bộ các quá trình, các dạng cải biến, các bước quá độ kinh tế, xã hội khác nhau đang tồn tại lên trình độ mới, cao hơn,dựa trên những thành tựu mới của khoa học, kĩ thuật nhằm phục vụ tốt hơn cho sự phát triển toàn diện của con người và tiến bộ xã hội Quan niệm hiện đại hoá xã hội như vậy không những chỉ ra khả năng mới của các quốc gia trong thời đại cách mạng khoa học – kĩ thuật có thể xuất phát từ các trình độ kinh tế – xã hội khác nhau dù là rất thấp, tận dung điều kiện quốc tế mới và các thành quả của cách mạng khoa học kĩ thuật để “tiến thẳng” lên trình độ xã hội cao mà các nước phát triển cao khác đang hướng đến, thông qua các bước trung gian ngắn với thời gian một vài thế hệ có thể đuổi kịp các quốc gia “hiện đại”

2.Công nghiệp hoá, hiện đại hoá là nhiệm vụ trung tâm trong thời kì quá độ lên CNXH ở nước ta.

Từ thập niên 60 của thế kỉ XX, Đảng Cộng Sản Việt Nam đã đề ra đườnglối công nghiệp hoá và coi công nghiệp hoá là nhiệm vụ trung tâm xuyên suốtthời kì quá độ lên CNXH.

Nước ta đi lên CNXH với xuất phát điểm là nền nông nghiệp lạc hậu, dân

cư nông thôn có mưc thu nhập rất thấp, sức mua hạn chế vì vậy công nghiệp hólà quá trình tạo ra những điều kiện vật chấtễi thuật cần thiết về con người vàkhoa học công nghệ, thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế nhằm huy động và sửdụng có hiệu quả mọi nguồn lực để không ngừng tăng năng suất lao động làmcho nền kinh tế tăng trưởng nhanh, nâng cao đời sống vật chất và văn hoá chonhân dân, thực hiện công bằng và tiến bộ xã hội, bảo vệ và cải thiện môi trườngsinh thái

Quá trình công nghiệp hoá tạo ra cở sở vật chất để làm biến đổi về chất lựclượng sản xuất nhờ đó mà nâng cao vai trò của con người lao động – nhân tốtrung tâm của nền kinh tế XHCN; tạo điều kiện vật chất cho việc xây dựng vàphát triển nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc

Nền kinh tế tăng trưởng và phát triển nhờ thành tựu công nghiệp hoá manglại, là cơ sở kinh tế để củng cố và phát triển khối liên minh công nông vữngchắc và đội ngũ tri thức trong sự nghiệp cách mạng XHCN Đặc biệt là góp phầntăng cường quyền lực, sức mạnh và hiệu quả của bộ máy quản lí kinh tế nhànước

Quá trình công nghiệp hoá tạo điều kiện vật chất để xây dựng nền kinh tếđộc lập, tự chủ vững mạnh trên cơ sở đó mà thực hiện tốt sự phân công và hợptác quốc tế

Sự nghiệp công nghiệp hoá đất nước thúc đẩy sự phân công lao động xã hộiphát triển, thúc đẩy quá trình quy hoạch vùng lãnh thổ hợp ký theo hướngchuyên canh tập trung làm cho quan hệ kinh tế giữa các vùng, các miền trở nênthống nhất cao hơn

Công nghiệp hoá còn tạo tiền đề vật chất để xât dựng, phát riển và hiện đạihoá nên quốc phòng an ninh Sự nghiệp quốc phòng và an ninh gắn liền với sựnghiệp phát triển văn hoá, kinh tế , xã hội.

Thành công của sự nghiệp công nghiệp hoá nền kinh tế quốc dân là nhântố quyết định sự thắng lợi của con đường XHCN mà Đảng và nhân dân ta đã lựachọn Chính vì vậy mà công nghiệp hoá kinh tế được coi là nhiệm vụ trung tâmtrong suốt thời kỳ quá độ lên CNXH

3.Chiến lược công nghiệp hoá, hiện đại hoá của Việt Nam trong giai đoạn hiện nay

Trong lĩnh vực kinh tế : trước hết chúng ta phải kịp thời nắm bắt nhữngthành tựu công nghệ vừa hiện đại, vừa đáp ứng được yêu cầu phát triển cụ thểcủa nước ta để áp dụng vào nền kinh tế quốc dân Đồng thời tiến hành đổi mớicông nghệ truyến thống để tạo ra một hệ thống công nghệ nhiều tầng, nhiều lớivới các hình thức và trình độ khác nhau, trong đó đặc biệt ưu tiên cho nhữngcông nghệ sạch, công nghệ tiết kiệm được nguyên, nhiên, vật liệu và nhữngnghành công nghệ mũi nhọn

Trên cơ sở vận dụng những thành tựu khoa học công nghệ hiện đại và thực hiện những bước chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cần đẩy nhanh việc phân công mới và phân công lại lao động xã hội để tạo ra nhiều nghành chuyên môm, nhiều nghành nghề… đáp ứng nhu cầu việc làm của người lao động mà đối với nước ta nhu cầu đó đã ở mức độ báo động

Cùng với đó, chúng ta cần phải xây dựng một hệ thống các doanh nghiệp với những quy mô và trình độ khác nhau, trong đó đặc biệt chú ý xây dựng các doanh nghiệp vừa và nhỏ Bởi vì chúng đáp ứng được tình hình cụ thể của nước

ta hiện nay là cơ sở vật chất kỹ thuật còn nghèo, trình độ tổ chức, quản lý của

cán bộ còn thấp, trình độ kỹ thuật và tay nghề của người lao động chưa cao, trong khi sức ép về dân số và việc làm ngày càng tăng…

Trong lĩnh vực chính trị xã hội : công nghiệp hoá, hiện đại hoá là quá trình sử dụng những thành tựu khoa học kỹ thuật, tư tưởng lý luận và công nghệ quản lý xã hội hiện đại cùng những kinh nghiệm thực tiễn chính trị để đổi mới toàn diện, triệt để, đúng hướng hệ thống chính trị của xã hội, tạo ra thiết chế dân chủ thực sự Thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá trong lĩnh vực chính trị xã hội, trước hết chúng ta cần phải làm trong sạch và lành mạnh hoá các tổ chức, thiết chế trong hệ thống chính trị Xây dựng và thực hiện một cơ chế vận hành đồng bộ, thích hợp của hệ thống chính trị theo nguyên tắc : Đảng lãnh đạo bằng đườnglối và các chính sách, nhà nước tổ chức quản lý bằng pháp luật và tuân theo pháp luật, các tổ chức chính trị xạ hội động viên nhân dân phát huy quyền làm chủ của mình, thực hiện tốt đường lối chính sách và pháp luật của Đảng và nhà nước, tham gia tích cực vào công việc quản lý nhà nước

Trong lĩnh vực văn hoá : nội dung của quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa văn hóa có thể nói là khá phong phú Thực hiện công nghiệp hoá, hiện đại hoá trong lĩnh vực văn hoá, trước hết chúng ta cần phải tạo ra những điều kiện hiện thực về vật chất, tinh thần, cơ chế… để phát triển trí tuệ văn hoá, nghệ thuậtkích thích tự do sáng tạo của mỗi người, mỗi tập thể, của cả cộng đồng, Đồng thời, cần tận dụng mọi thành quả văn hóa, nghệ thuật để xây dựng đất nước Nhanh chóng tạo ra môi trường văn hoá mới để hình thành, phát triển nhân cách của con người Việt Nam hiện đại Đồng thời mở rộng giao lưu văn hoá với nước ngoài, nhằm tiếp thu những thành tựu văn hoánhân loại phục vụ cho việc xây dựng nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc Cùng với nó, chúng ta cần phải tiến hành một cách thường xuyên và kiên quyết cuộc đấu tranh chống các loại phản văn hoá, tránh khuynh hướng thương mại văn hoá và kịp thời ngăn chặn các hiện tượng tiêu cực trong các quan hệ văn hoá xã hội

Trong lĩnh vực khoa học công nghệ : trước hết, chúng ta cần triển khai quá trình xây dựng một kết cấu hệ thống khoa học công nghệ quốc gia hợp lý, trong đó giải quyết tốt các mối quan hệ hữu cơ giữa khoa học tự nhiên, khoa học kĩ thuật và khoa học xã hội và nhân văn, giữa nghiên cứu cơ bản, nghiên cứu ứng dụng và nghiên cứu triển khai, giữa nghiên cứu khoa học và ứng dụng khoa học trong thực tiễn Kết cấu hệ thống khoahọc – công nghệ này không những đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế , xã hội của đất nước , mà còn thoả mãn được các yêu cầu phát triển của bản thân nó, đồng thời tham gia có hiệu quả vàoquá trình phân công, hợp tác khoa học quốc tế trên lĩnh vực khoa học công nghệ

Kích thích tư duy sáng tạo, say mê cải tiến cải tiến kỹ thuật trong mọi tầng lớp nhân dân lao động, nhất là lớp trẻ, cần tạo ra thị trường thực sự trong lĩnh vực phát triển khoa học công nghệ

Cùng với đó,nhanh chóng xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ khoa học công nghệ thực sự tài giỏi cho đất nước Để có được đội ngũ cán bộ khoa học công nghệ giỏi, trước hết chúng ta cần phải thực hiện công nghiệp hoá , hiện đại hoá trong lĩnh vực giáo dục đào tạo

Trong lĩnh vực giáo dục đào tạo: trước hết , quan điểm coi “ giáo dục đào tạo là quốc sách hàng đầu”, phải được quán triệt và thể hiện không chỉ trong cácnghị quyết , chính sách , mà còn trong hoạt động thực tiễn của tất cả các cấp ,cácngành trên phạm vi toàn xã hội Với tư cách là “quốc sách hàng đầu”, giáo dục đào tạo phải thực sự trở thành phong trào cách mạng của quần chúng, trong đó lực lượng nồng cốt là đội ngũ cán bộ của ngành giáo dục và đào tạo

Cuøng vôùi ñoù,caăn thuùc ñaơy quaù trình ña dáng hoaù ,keâ hoách hoaù vaø xaõ hoôi hoôi hoaù giaùo dúc tređn cô sôû “ thaâm nhuaăn sađu saĩc tính nhađn dađn, tính dađn toôc vaø tính hieôn ñái”, theo ñònh höôùng XHCN Caăn löu yù raỉng, quaù trình ña dáng hoaù, keâ hoách hoaù, xaõ hoôi hoaù giaùo dúc ñaøo táo phại giöõ vöõng múc tieđn XHCN trong noôi dung, phöông phaùp giaùo dúc ñaøo táo trong caùc chính saùch, nhaât laø chính saùch cođng baỉng xaõ hoôi, phaùt huy ạnh höôûng tích cöïc, hán cheâ ạnh höôûng tieđu cöïc cụa

cô cheâ thò tröôøng ñoâi vôùi giaùo dúc ñaøo táo Choâng khuynh höôùng “thöông mái hoaù” , ñeă phoøng khuynh höôùng phi chính trò hoaù giaùo dúc ñaøo táo.Ñeơ nhanh choùng coù ñöôïc nguoăn nhađn löïc chaât löôïng cao, tröôùc heât phại coù ñoôi nguõ giaùo vieđn vaø caùn boô laõnh ñáo, quạn lyù giaùo dúc ñaøo táo ñụ veă soâ löôïng, ñoăng boô veă côcaâu, mánh veă chaât löôïng

II Noôi dung cođng nghieôp hoaù, hieôn ñái hoaù trong thôøi kyø quaù ñoô leđn CNXH ôû nöôùc ta.

1.Phaùt trieơn löïc löôïng sạn xuaât , tieân haønh caùch máng kyõ thuaôt, xađy döïng cô sôû vaôt chaât kyõ thuaôt cụa CNXH.

Quaù trình cođng nghieôp hoaù, hieôn ñái hoaù tröôùc heât laø quaù trình cại bieân laoñođng thụ cođng lác haôu thaønh lao ñoông söû dúng maùy moùc , töùc laø phại cô khí hoaùneăn kinh teâ quoâc dađn Ñoù laø böôùcc chuyeơn ñoơi raât caín bạn töø neăn kinh teâ nođngnghieôp sang neăn kinh teâ cođng nghieôp

Ñi lieăn vôùi cô khí hoaù laø ñieôn khí hoaù vaø töï ñoông hoaù sạn xuaât töøng böôùc vaøtrong toaøn boô neăn kinh teâ quoâc dađn Söï nghieôp cođng nghieôp hoaù, hieôn ñái hoaùñoøi hoûi phại xađy döïng vaø phaùt trieơn mánh meõ caùc ngaønh cođng nghieôp, trong ñoùthen choât laø ngaønh cheâ táo tö lieôu sạn xuaât ,sôû dó nhu vaôy laø vì, theo quan ñieơmcụa chụ nghóa Mac_ Lenin, taùi sạn xuaât môû roông cụa khu vöïc sạn xuaât tö lieôusạn xuaât, ñaịc bieổt laø cụa ngaønh sạn xuaât tö lieôu sạn xuaât ñeơ sạn xuaât tö lieôu sạnxuaât, quyeât ñòng quy mođ taùi sạn xuaât môû roông cụa toaøn boô neăn kinh teâ Söï phaùt

triển của các ngành chế tạo tư liệu sản xuất là cơ sở, là “đòn xeo”,để cải tạo,phát triển nền kinh tế quốc dân, phát triển khu vực lâm nông ngư nghiệp

Đồng thời mục tiêu của công nghiệp hoá, hiện đại hoá còn là sử dụng kỹ thuật ,công nghệ ngày càng tiên tiến hiện đại nhằm đạt năng suất lao động xã hội cao.Tất cả những điều đó chỉ có thể thực hiện trên cơ sở của một nền khoa học côngnghệ phát triển đến một trình độ nhất định

Khi mà nền khoa học của thế giới đang có sự phát triển như vũ bão , khoa họcđang trở thành một lực lượng sản xuất trực tiếp, khi mà công nghệ đang trởthành nhân tố quyết định chất lượng sản phẩm, chi phí sản xuất …

Tức là đến khả năng cạnh tranh của hàng hoá, hiệu quả của sản xuất, kinhdoanh thì khoa học, công nghệ phải là động lực của công nghiệp hoá hiện đạihoá Bởi vậy phát triển khoa học cộng nghệ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trongsự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại hoá

Phát triển khoa học công nghệ trong điều kiện Việt Nam hiện nay cần chú

ý những vấn đề sau :

Một là phải xác định dược những phương hướng đứng đắn cho sự phát triểnkhoa học công nghệ Vì khoa học công nghệ là lĩng vực hết sức rộng lớn, trongkhi đó đội ngũ cán bộ khoa học cộng nghệ nứơc ta còn nhỏ bé, chất lượng thấp,khả năng của đất nước ta về vốn liếng, phương tiện nghiện cứu… rất hạn hẹp Dođó chúng ta không thể cùng một lúc đầu tư để phát triển tất cả các lĩnh vực khoahọc công nghệ, mà phải lựa chọn những lĩnh vực nhất định để đầu tư đgõ tạođiều kiện cho khoa học công nghệ phá triển và ngược lại, nếu việc lựa chọnkhông đúng thì không nhữngảnh hưởng xấu tới sự phát triển của khoa học côngnghệ ma còn ảnh hưởng không tốt đến công nghiệp hoá hiện đại hoá Phươnghướng chung cho sự phát triển khoa học công nghệ ở nướcta : Phát huy những lợi

thế của đất nước tận iệt là công nghệ thông tin vàg nghệ sinh học, trnah thủ ứngdứng ngày càng nhiều hơn, ở mức độ cao hơn và phổ biến nhiều hơn nhữngthành tụ mới về khoa học và công nghê, từng bước phát triển kinh tế tri thức.Hai là phải tạo dựng được những điều kiện cần thiết cho sự phát triển khoa họccông nghệ Việc xác định những phương hướng đúng cho sự phát triển khoa côngnghệ là cần thiết hưng chưa đủ, mà khoa học công nghệ chỉ phát triển khi đượcđảm bảo những kinh tế xã hội cần thiết Nhưng74 điều kiện đó là : đội ngũ cánbộ khoa học công nghệ có số lượng đủ lớn, chất lượng cao , đầu tư ở mức cầnthiết ,các chính sách kinh tế phù hợp…

2.Chuyển đổi cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại hoá, hợp lý và hiệu quá cao.

Quá trình công ngghiệp hoá , hiện đại hoá cũng là quá trình chuyển đổi cơ cấukinh tế Cơ cấu của nền kinh tế quốc dân là cấu tạo hay cấu trúc của nề kinh tếbao gồm các ngành kinh tế, các vùng kinh tế , các thành phần kinh tế ….và mốiquan hệ hữu cơ giữa chúng.Trong cơ cấu của nền kinh tế , cơ cấu của các ngànhkinh tế là quan trọng nhất, quyết định các hình thức cơ cấu kinh tế khác Cơ cấukinh tế hợp lý là điều kiện để nền kinh tế tăng trưởng, phát triển.Vì vậy, côngnghiệp hoá, hiện đại hoá đòi hỏi phải xây dựng cơ cấu kinh tế hợp lý, hiện đại

Cơ cấu kinh tế không ngừng vận động , biến đổi do sự vận động, biến đổicủa lực lượng sản xuất và của quan hệ sản xuất Xu hướng chuyển dịch cơ cấukinh tế được coi là hợp lý, tiến bộ là tỷ trọng khu vực công nghiệp và xây dựng,đặc biệt là tỷ trọng khu vực dịch vụ ngày càng tăng; tỷ trọng khu cực nông , lâmngư nghiệpvà khai khoáng ngày càng giảm trong tổng giá trị sản phẩm xã hội Quá trình hình thành và phát triển các ngành kinh tế, nhất la những ngành

co hàm lượngkhoa học cao, sự xuất hiện các vùng sản xuất chuyên canh tậptrung… không chỉ lá biểu hiện của sự phát triển của lực lượng sản xuất, phát triển

cơ sở vật chất kỹ thuật trong tiến trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá mà cònlàm cho cơ cấu kinh tế thay đổi tiến bộ.

Cơ cấu kinh tế hợp lý trong một nền kinh tế thị trường hiện đại đòi hỏicông_nông_ nghiệp dịch vụ phát triển mạnh mẽ, hợp lý và đồng bộ Mạng lướidịch vụ với tư cách là một ngành kinh tế phát triển mới có thể phục vụ tốt cho sựphát triển mạnh mẽ của các ngành công nghiệp và nông nghiệp

Xây dựng cơ cấu kinh tế cần thiết là yêu cầu khách quan của mỗi nứơctrong thời kỳ công nghiệp hoá.Vấn đề quan trong là tạo ra một cơ cấu kinh tếhợp lý.Một cơ cấu kinh tế được coi là hợp lý khi nó đáp ứng được các yêu cầusau :

Nông nghiệp phải giảm dần về tỷ trọng; công nghiệp; xây dựngvà dich6 vụphải tăng dần về tỷ trọng

Trình độ kỹ thuật của nền kinh tế không ngừng tiến bộ, phù hợp với xuhướng của sự tiến bộ khoa học và công nghệ đã và đang diễn ra như vũ bão trênthế giới

Cho phép khai thác tối đa mọi tiềm năng của đất nước, của các ngành cácđịa phương, các thành phần kinh tế

Thực hiện sự phân công và hợp tác quốc tế theo xu thế toàn cầu hoá kinh tế

do vậy cơ cấu kinh tế được tạo dựng phải là “ cơ cấu mở”

Chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở nước ta trong thời kỳ quá độ lên CNXH đượcthực hiện then phương châm, kết hợp công nghệvới nhiều trình độ, tranh thủcông nghệ mũi nhọn – tiên tiến , vừa tận dụng được nguồn lao động dồi dào,vừacho phép rút ngắn khoảng cách lạc hậu, vừa phù hợp với nguồn vốn có hạn ở

trong nước, lấy qui mô vừa và nhỏ là chủ yếu, có tính đến qui mô lớn nhưng phảilà qui mô hợp lý và co điều kiện, giữ được tốc độ tăng trưởng hợp lý, tạo ra sụcân đối giửa các ngành, các lĩnh vực kinh tế vá các vùng trong nề kinh tế…Chuyển dịch cơ cấu kinh tế o nước ta trong những năm trước mắt cần thực hiệntheo định hướng chung sau đây:Chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cơ cấu đầu tư dựatrên cơ sở phát huy các thế mạnh và các lợi thế so sánh của dất nước, tăng sứccạnh tranh, gắn với nhu cầu thị trường trong nước và ngoài nước, nhu cầu đờisống nhân dân và quốc phòng , an ninh Tạo thêm sức mua của thị trường trongnướcvà mở rộng thị trường ngoài nước, đẩy mạnh xuất khẩu.

3.Thiết lập quan hệ sản xuất phù hợp theo định hướng XHCN.

Công nghiệp hoá ở nước ta nhằm mục tiêu xây dựng chủ nghĩa xã hội.Do đó,công nghiệp hoá không chỉ làphát triển lực lượng sản xuất, mà còn là quá trìnhthiết lập, củng cố và hoàn thiện quan hệ sản xuất phũ hợp theo định hướngXHCN

Theo qui luật quan hệ sản xuất phải phù hợp với tính chất và trình độ củalực lượng sản xuất, bất cứ sự thay đổi nào của quan hệ sản xuất, nhất là quan hệsở hữu về tư liệu sản xuất, cũng đều la kết quả tất yếu của sự phát triển lựclượng sản xuất.Công nghiệp hoá, hiện đại hoá không chỉ là phát triển mạnh lựclượng sản xuất, khơi dậy và khai thác mọi tiềm năng kinh tế và tuỳ theo trình độphát triển của lực lượng sản xuất mà quan hệ sản xuất sẽ từng bước được cảibiến cho phù hợp

Trình độ xã hội hoá cao của lực lượng sản xuất hiện đại tất yếu đòi hỏi phảixác lập chế độ công hữu về tư liệu sản xuất chủ yếu.Vì vậy khi cơ sở vật chất kỹthuật của chủ nghĩa xã hội được xây dựng , xong về căn bản thì chế độ công hữusẽ chiếm ưu thế tuyệt đối

Nhưng để đạt được tới trình độ đó phải trải qua quá trình phát triển kinh tế xãhội lâu dài, trong đó quan hệ sản xuất được cải biến dần từ thấp đến cao theotrình độ phát triển của lực lượng sản xuất.Tiêu chuẩn căn bản để xét một quanhệ sản xuất có nhất định có phù hợp với tính chất và trình độ lực lượng sản xuấthay không, có đúng định hướng xã hội chủ nghĩa hay không, là ở chỗ nó có thúcđẩy phát triển lực lượng sản xuất và cải thiện đời sống nhân , tạo điều kiệnthực hiện công bằng xã hội hay không ?

I.Một số kinh nghiệm về công nghiệp hoá ,hiện đại hoá của Nhật Bản

1.Chia sẻ một cách hợp lý của nhà nước và thị trường trong việc thúc đẩy quá trình công nghiệp hoá, trong đó thị trường chịu sự điều tiết của nhà nước