Vớ dụ: điện trường giữa hai tấm kim loại rộng, phẳng, song song, mang điện tớch trỏi dấu và cú độ lớn bằng nhau là điện trường đều.. 2.Cụng của lực điện Cụng của lực điện tỏc dụng lờn đ
Trang 1Trang - 1 - GV : Đặng Quốc Dũng CHUYấN ĐỀ :
TểM TẮT Lí THUYẾT
1 Điện trường đều: là một điện trường mà vecto cường độ điện trường tại mọi điểm đều bằng nhau.
Vớ dụ: điện trường giữa hai tấm kim loại rộng, phẳng, song song, mang điện tớch trỏi dấu và cú độ lớn bằng nhau
là điện trường đều.
2.Cụng của lực điện
Cụng của lực điện tỏc dụng lờn điện tớch q chuyển động từ M đến N trong điện trường đều giữa hai tấm kim loại rộng, song song, mang điện tớch trỏi dấu và cú độ lớn bằng nhau : A MN =q E M N ' ' hoặc A MN=q E d . MN
A=q E d
Trong đú : AMN là cụng của lực điện trường trờn đoạn đường MN
E: cường độ điện trường đều (V/m)
M’; N’ là hỡnh chiếu của M và N trờn phương của E r
M N là độ dài đại số của đoạn MN. ' '
dMN = M N ' '
* Chỳ ý : M N > 0 nếu ' ' uuuuuur M N ' ' ↑↑ E r ; ngược lại M N < 0 nếu ' ' M N uuuuuur ' ' ↑↓ E r
* Điện trường tĩnh là một trường thế (cụng của lực điện khụng phụ thuộc vào hỡnh dạng đường đi mà chỉ phụ thuộc vào vị trớ đầu và vị trớ cuối ).
* AMN = 0 khi và chỉ khi điện tớch q chuyển động trờn một đường cong kớn hoặc chuyển động theo phương vuụng gúc với đường sức điện trường đều (d = 0): vận tốc của vật khụng đổi
* AMN > 0 khi điện tớch dương di chuyển từ bản dương về bản õm ( q > 0 và d > 0) hoặc khi điện tớch õm di chuyển từ bản õm về bản dương (q < 0 và d < 0) : vận tốc tăng, lực điện trường là lực phỏt động
* AMN < 0 : điện tớch dương di chuyển từ bản (-) về bản dương hoặc khi điện tớch õm di chuyển từ bản (+) về bản (-) : vận tốc giảm, lực điện trường là lực cản.
3 Điện thế tạo bởi điện tớch điểm :
.
.
M
q
r
ε
= trong đú r : là khoảng cỏch từ điện tớch điểm q đến M; VM là điện thế tại M (đơn vị là V(Vụn))
Chỳ ý : Người ta luụn chọn mốc điện thế tại mặt đất và ở vụ cựng ( bằng 0 )
4 Hiệu điện thế giữa hai điểm M và N:
UMN = VM – VN hoặc UNM = VN – VM = Vđiểm đầu – Vđiểm cuối
MN
MN M N
A
q
* Hiệu điện thế giữa hai điểm M, N là đại lượng đặc trưng cho khả năng thực hiện cụng của điện trường khi cú một điện tớch di chuyển giữa hai điểm đú.
5 Liờn hệ giữa cường độ điện trường và hiệu điện thế
' '
MN
U
E
M N
= hoặc U = E.d trong đú d là khoảng cỏch giữa hai điểm M’ và N’
6 Thế năng điện trường :
W M =q V M ; A MN =W M −W N
BÀI TẬP
TRẮC NGHIỆM
1 Công thức xác định công của lực điện trờng làm dịch chuyển điện tích q trong điện trờng đều E là A = qEd, trong đó d là:
A khoảng cách giữa điểm đầu và điểm cuối
B khoảng cách giữa hình chiếu điểm đầu và hình chiếu điểm cuối lên một đờng sức
C độ dài đại số của đoạn từ hình chiếu điểm đầu đến hình chiếu điểm cuối lên một đờng sức, tính theo chiều đờng sức điện
D độ dài đại số của đoạn từ hình chiếu điểm đầu đến hình chiếu điểm cuối lên một đờng sức
2 Phát biểu nào sau đây là không đúng?
Trang 2Trang - 2 - GV : Đặng Quốc Dũng
A Công của lực điện tác dụng lên một điện tích không phụ thuộc vào dạng đờng đi của điện tích mà chỉ phụ thuộc vào vị trí
điểm đầu và điểm cuối của đoạn đờng đi trong điện trờng
B Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trờng là đại lợng đặc trng cho khả năng sinh công của điện trờng làm dịch chuyển
điện tích giữa hai điểm đó
C Hiệu điện thế giữa hai điểm trong điện trờng là đại lợng đặc trng cho điện trờng tác dụng lực mạnh hay yếu khi đặt điện tích thử tại hai điểm đó
D Điện trờng tĩnh là một trờng thế
3 Mối liên hệ gia hiệu điện thế UMN và hiệu điện thế UNM là:
A UMN = UNM B UMN = - UNM C UMN =
NM U
1 D UMN =
NM U
1
4 Hai điểm M và N nằm trên cùng một đờng sức của một điện trờng đều có cờng độ E, hiệu điện thế giữa M và N là UMN, khoảng cách MN = d Công thức nào sau đây là không đúng?
A UMN = VM – VN B UMN = E.d C AMN = q.UMN D E = UMN.d
5 Một điện tích q chuyển động trong điện trờng không đều theo một đờng cong kín Gọi công của lực điện trong chuyển
động đó là A thì
A A > 0 nếu q > 0 B A > 0 nếu q < 0 C A = 0 trong mọi trờng hợp
D A ≠ 0 còn dấu của A cha xác định vì cha biết chiều chuyển động của q
6 Hai tấm kim loại song song, cách nhau 2 (cm) và đợc nhiễm điện trái dấu nhau Muốn làm cho điện tích q = 5.10-10 (C) di chuyển từ tấm này đến tấm kia cần tốn một công A = 2.10-9 (J) Coi điện trờng bên trong khoảng giữa hai tấm kim loại là
điện trờng đều và có các đờng sức điện vuông góc với các tấm Cờng độ điện trờng bên trong tấm kim loại đó là:
A E = 2 (V/m) B E = 40 (V/m) C E = 200 (V/m) D E = 400 (V/m)
7 Một êlectron chuyển động dọc theo đờng sức của một điện trờng đều Cờng độ điện trờng E = 100 (V/m) Vận tốc ban đầu của êlectron bằng 300 (km/s) Khối lợng của êlectron là m = 9,1.10-31 (kg) Từ lúc bắt đầu chuyển động đến lúc vận tốc của êlectron bằng không thì êlectron chuyển động đợc quãng đờng là:
A S = 5,12 (mm) B S = 2,56 (mm) C S = 5,12.10-3 (mm) D S = 2,56.10-3 (mm)
9 Một quả cầu nhỏ khối lợng 3,06.10-15 (kg), mang điện tích 4,8.10-18 (C), nằm lơ lửng giữa hai tấm kim loại song song nằm ngang nhiễm điện trái dấu, cách nhau một khoảng 2 (cm) Lấy g = 10 (m/s2) Hiệu điện thế đặt vào hai tấm kim loại đó là:
A U = 255,0 (V) B U = 127,5 (V) C U = 63,75 (V) D U = 734,4 (V)
10 Công của lực điện trờng làm di chuyển một điện tích giữa hai điểm có hiệu điện thế U = 2000 (V) là A = 1 (J) Độ lớn của điện tích đó là
A q = 2.10-4 (C) B q = 2.10-4 (μC) C q = 5.10-4 (C) D q = 5.10-4 (μC)
11 Một điện tích q = 1 (μF) di chuyển từ điểm A đến điểm B trong điện trờng, nó thu đợc một năng lợng W = 0,2 (mJ) Hiệu
điện thế giữa hai điểm A, B là:
A U = 0,20 (V) B U = 0,20 (mV) C U = 200 (kV) D U = 200 (V)
TỰ LUẬN
Bài 1: Một e di chuyển một đoạn 0,6 cm từ điểm M đến điểm N dọc theo một đường sức điện của 1 điện trường đều thỡ lực
điện sinh cụng 9,6.10-18J
1) Tớnh cụng mà lực điện sinh ra khi e di chuyển tiếp 0,4 cm từ điểm N đến điểm P theo phương và chiều núi trờn?
2) Tớnh vận tốc của e khi nú tới P Biết vận tốc của e tại M bằng khụng
Bài 2: Một hạt mang điện tớch q=+1,6.10-19C ; khối lượng m=1,67.10-27kg chuyển động trong một điện trường Lỳc hạt ở điểm A nú cú vận tốc là 2,5.104 m/s Khi bay đến B thỡ nú dừng lại Biết điện thế tại B là 503,3 V Tớnh điện thế tại A
Bài 3: Ba điểm A,B,C tạo thành một tam giỏc vuụng (vuụng ở A); AC= 4 cm; AB=3 cm nằm trong một điện trường đều cú
→
E song song với cạnh CA, chiều từ C đến A Điểm D là trung điểm của AC.
1) Biết UCD=100 V Tớnh E, UAB; UBC
2) Tớnh cụng của lực điện khi một e di chuyển : a) Từ C đến D b) Từ C đến B c) Từ B đến A