Có 4 phương pháp chủ yếu mà kế toán có thể áp dụng để xác định ước tính kế toán bao gồm:Phương pháp so sánh trực tiếp: theo phương pháp này, để xác định các ước tính kế toán như các khoản dự phòng giảm giá hàng tồn kho, giảm giá đầu tư tài chính…kế toán phải thu thập thông tin thị trường về giá của các tài sản hoàn toàn giống với tài sản hiện có của DN và sử dụng mức giá quan sát trên thị trường để ước tính các khoản giảm giá và tổn thất tài sản của DN.Phương pháp so sánh điều chỉnh: Trường hợp không có các tài sản hoàn toàn giống với tài sản hiện có của DN được trao đổi trên thị trường, DN có thể thu thập thông tin về giá của các tài sản tương tự để tham khảo và thực hiện các điều chỉnh phù hợpPhương pháp chiết khấu dòng tiền: Trong một số trường hợp để ước tính giá trị của một khoản mục tài sản, kế toán có thể áp dụng phương pháp chiết khấu dòng thu nhập mà tài sản được dự tính tạo ra cho DN trong suốt vòng đời sử dụng tài sản. Phương pháp này thường được áp dụng để xác định các ước tính kế toán liên quan đến các tài sản dài hạn.Các phương pháp xét đoán khác: Bên cạnh các phương pháp nêu trên, kế toán có thể áp dụng phương pháp xét đoán khác dựa trên cơ sở phân tích dữ liệu về mối liên hệ giữa các khoản mục trên báo cáo tài chính (ví dụ mối tương quan giữa doanh thu và nợ phải thu khó đòi, mối quan hệ giữa doanh thu với chi phí bảo hành sản phẩm) hoặc căn cứ vào các kế hoạch, dự toán để ước tính các khoản trích trước, các khoản dự phòng phải trả.
Trang 1Kế Toán Thuế
CHỦ ĐỀ 5: ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
VÀ ẢNH HƯỞNG CỦA ƯỚC TÍNH
KẾ TOÁN ĐẾN THUẾ
Trang 4I ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
1 ƯỚC TÍNH
KẾ TOÁN
2 THAY ĐỔI ƯỚC TÍNH
KẾ TOÁN
Trang 62 THAY ĐỔI ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
2.1 KHÁI NIỆM
2.2 MỘT SỐ TH ĐẶC BIỆT KHI XÁC ĐỊNH THAY ĐỔI CÁC ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
2.3 NGUYÊN TẮC GHI NHẬN ẢNH HƯỞNG CỦA VIỆC THAY ĐỔI ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN 2.4 KẾ TOÁN VÀ TRÌNH BÀY VỀ
THAY ĐỔI ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
Trang 71 ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
1.1 Khái niệm
Ước tính kế toán là một quá trình xét đoán dựa
trên những thông tin tin cậy nhất và mới nhất tại thời điểm ước tính Ước tính kế toán đề cập tới các khoản mục trên báo cáo tài chính mà giá trị của chúng được ước tính chứ không thể đo lường một cách chính xác bằng các công thức toán học.
Trang 81.2 Sự cần thiết của ước tính kế toán
Thứ nhất, việc loại bỏ hoàn toàn các ước tính
chủ quan là không khả thi và thiếu hiệu quả kinh tế
Thứ hai, việc cho phép doanh nghiệp sử dụng
các xét đoán chủ quan trong lập BCTC cũng mang lại nhiều lợi ích
Trang 91.2 Sự cần thiết của ước tính kế toán
Thứ ba, nếu cả bên lập BCTC và bên sử
dụng BCTC đều ý thức rõ về sự tồn tại của các xét đoán chủ quan trong lập BCTC thì họ
sẽ tính tới yếu tố này trong các thoả thuận để
có được một hợp đồng tối ưu
Cuối cùng, ngay cả khi có thể xây dựng một
chế độ kế toán chi tiết đến mức không còn có chỗ cho xét đoán chủ quan nữa, thì điều đó cũng không bảo đảm sẽ không có kẽ hở nếu người ta cố tình tìm cách “lách luật”
Trang 101.3 Các khoản mục đòi hỏi sự ước tính kế toán
DP nợ phải thu khó đòi
DP giảm giá đầu tư dài hạn
Trang 112 THAY ĐỔI ƯỚC TÍNH KẾ TOÁN
2.1 Khái niệm
Thay đổi ước tính kế toán là việc điều chỉnh giá
trị ghi sổ của tài sản, nợ phải trả hoặc giá trị tiêu hao định kỳ của tài sản được tạo ra từ việc đánh giá tình trạng hiện thời và lợi ích kinh tế trong
tương lai cũng như nghĩa vụ liên quan đến tài sản
và nợ phải trả đó
Trang 12 Thay đổi cách thức xác định thông tin là
thay đổi chính sách kế toán mà không phải
là thay đổi ước tính kế toán
Khi khó xác định một thay đổi là thay đổi
chính sách kế toán hay thay đổi ước tính
kế toán thì thay đổi này được coi là thay đổi ước tính kế toán
2.2 Một số TH đặc biệt cần lưu ý khi
thay đổi ƯTKT
Trang 132.3 Nguyên tắc ghi nhận ảnh hưởng của việc
thay đổi ước tính kế toán
Các thay đổi ước tính kế toán sẽ được áp
dụng phi hồi tố và được ghi nhận vào Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh:
- TH thay đổi ước tính kế toán chỉ ảnh hưởng đến năm hiện tại, doanh nghiệp phản ánh những thay đổi đó vào BCKQHĐKD của năm hiện tại
- TH thay đổi ước tính kế toán ảnh hưởng đến cả năm hiện tại và các năm khác trong tương lai, doanh nghiệp phản ánh những thay đổi đó vào BCKQHĐKD của năm hiện tại và các năm trong tương lai
Trang 142.3 Nguyên tắc ghi nhận ảnh hưởng của việc
thay đổi ước tính kế toán
Các thay đổi ước tính kế toán dẫn đến thay đổi các khoản mục của Bảng cân đối kế toán được ghi nhận bằng cách điều chỉnh giá trị ghi
sổ của tài sản, nợ phải trả hay khoản mục thuộc vốn chủ sở hữu
Trang 15- Khi thay đổi các ước tính kế toán trong năm hiện tại thì kế toán như các nghiệp vụ kinh tế phát sinh mới trong năm theo ước tính kế toán mới.
- Doanh nghiệp phải trình bày tính chất và giá trị của các thay đổi ước tính kế toán có ảnh hưởng đến kỳ hiện tại, dự kiến ảnh hưởng đến các kỳ trong tương lai, trừ khi không thể xác định được thì phải trình bày lý do
2.4 Kế toán và trình bày về thay đổi ước tính
kế toán
Trang 16II ẢNH HƯỞNG CỦA ƯỚC TÍNH KẾ
TOÁN ĐẾN THUẾ
1 KHẤU HAO TÀI SẢN CỐ ĐỊNH
2 CÁC KHOẢN CHI TRÍCH TRƯỚC SCL
TSCĐ
3 DP KHOẢN NỢ PHẢI THU KHÓ ĐÒI
4 DỰ PHÒNG GIẢM GIÁ CÁC KHOẢN
ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH
5 DỰ PHÒNG GIẢM GIÁ HTK
6 ƯỚC TÍNH BẢO HÀNH SẢN PHẨM
Trang 17 Các khấu hao đối với tài sản dùng trong sản
xuất kinh doanh được tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế TNDN Qua đó làm giảm số thuế phải nộp của DN trong kỳ
Tùy vào mục đích của doanh nghiệp mà có thể
sử dụng các phương pháp khấu hao khác nhau
để làm thay đổi chi phí về thuế Chẳng hạn,
DN muốn đẩy nhanh chi phí trong năm có thể
sử dụng phương pháp khấu hao nhanh Chi phí tăng làm cho TN chịu thuế của doanh nghiệp giảm nhiều hơn, doanh nghiệp có lợi hơn về thuế
1 KHẤU HAO TSCĐ
Trang 18 Sự khác biệt giữa kế toán và thuế tại Việt Nam hiện nay trong vấn đề ước tính cũng gây ra khác biệt trong việc tính và nộp thuế từng kỳ.
dụng hữu ích của TSCĐ mới sử dụng là 4 năm trong khi cơ quan thuế xét theo thông tư 45/2013/TT-BTC cho rằng thời gian sử dụng hữu ích của TS đó là 6 năm, doanh nghiệp khấu hao theo phương pháp đường thẳng Khi đó việc xác định lợi nhuận tính thuế khác việc xác định lợi nhuận kế toán, tạo ra một khoản chênh lệch tạm thời được khấu trừ và tạo ra một khoản tài sản thuế thu nhập hoãn lại.
1 KHẤU HAO TSCĐ
Trang 192 CÁC KHOẢN TRÍCH TRƯỚC SCL TSCĐ
Khoản này được tính trừ vào lợi nhuận kế toán
nhưng chỉ được khấu trừ vào lợi nhuận tính
thuế thu nhập khi doanh nghiệp thực chi
Trường hợp này sẽ dẫn đến chênh lệch tạm
thời giữa giá trị ghi sổ của khoản chi phí phải trả với cơ sở tính thuế của khoản nợ phải trả Đây là khoản chênh lệch tạm thời được khấu trừ khi phát sinh khoản chi phí được trừ trong tương lai Từ đó làm phát sinh tài sản thuế thu nhập hoãn lại (khoản thu từ thuế doanh nghiệp được hoàn lại trong tương lai)
Trang 203 DP KHOẢN NỢ PHẢI THU KHÓ ĐÒI
Trên phương diện thuế, dự phòng phải thu
khó đòi được ghi nhận như một khoản chi phí hợp lý trước thuế Từ đó, làm giảm lợi nhuận phát sinh để tính ra số lợi nhuận thực
tế Vì vậy, việc lập dự phòng sẽ làm cho
thuế thu nhập doanh nhiệp phải nộp của
đơn vị giảm xuống một lượng đáng kể
Việc lập dự phòng cho đối tượng nào phải
tuân thủ đúng nguyên tắc, chế độ được quy định cụ thể trong thông tư 228/2009/TT-
BTC
Trang 213 DP KHOẢN NỢ PHẢI THU KHÓ ĐÒI
Ví dụ: Doanh nghiệp A cuối kỳ kế toán xem xét có khoản nợ phải thu quá hạn thanh toán 15 tháng với khoản tiền phải thu trị giá 200 triệu Số dư dự phòng đầu kỳ bằng 0 Doanh nghiệp phải tính và trích dự phòng phải thu khó đòi là: 200 x 50% = 100tr Số dự phòng này sẽ được tính vào chi phí quản lý doanh
nghiệp Trong trường hợp khoản dự phòng này được trích theo đúng quy định của Bộ Tài Chính về trích lập dự phòng Khoản dự phòng này sẽ được tính vào chi phí được trừ trong kỳ của doanh nghiệp, nếu thuế suất thuế TNDN là 20% thì thuế TNDN phải nộp
giảm: 100 x 20% = 20 triệu
Trang 224 DP GIẢM GIÁ CÁC KHOẢN ĐẦU TƯ TÀI CHÍNH
Tại thời điểm lập dự phòng, nếu các chứng khoán do
doanh nghiệp đầu tư bị giảm giá so với giá đang hạch toán trên sổ kế toán, các khoản vốn đầu tư vào tổ
chức kinh tế bị tổn thất do bị lỗ thì phải trích lập dự phòng các đầu tư tài chính
Khoản chi phí này được ghi nhận trước khi xác định
kết quả kinh doanh, làm giảm lợi nhuận của doanh nghiệp Cũng được xem xét là khoản chi phí được trừ khi tính thuế TNDN, làm cho thuế thu nhập doanh
nghiệp phải nộp của đơn vị giảm xuống
Trang 235 DP GIẢM GIÁ HÀNG TỒN KHO
Theo nguyên tắc giá gốc, HTK của doanhnghiệp phải được ghi nhận và trình bày theo nguyên tắc giá gốc Việc trích lập dự phòng giảm giá hàng tồn kho được phản ánh vào chi phí trong kỳ của doanh nghiệp, cụ thể là Giá vốn hàng bán (TK 632) trước khi xác định kết quả kinh doanh để tính thuế thu nhập doanh nghiệp phải nộp Qua đó, làm cho thuế thu
nhập doanh nghiệp phải nộp của đơn vị giảm xuống
Trang 246 ƯỚC TÍNH BẢO HÀNH SẢN PHẨM
Một doanh nghiệp ghi nhận một khoản nợ phải trả
là 100, đây là chi phí phải trả về bảo hành sản
phẩm Cho mục đích tính thuế thu nhập thì chi phí này chỉ được trừ khi doanh nghiệp thanh toán
nghĩa vụ bảo hành Giả sử thuế suất thuế TNDN là 20%
Cơ sở tính thuế các khoản nợ phải trả này là 0 (vì chưa phát sinh việc thanh toán) Khoản 100 trên sẽ được giảm lợi nhuận tính thuế trong tương lai Do
đó, với chi phí bỏ ra này, doanh nghiệp sẽ nhận
được khoản tài sản thuế thu nhập hoãn lại là 20
với điều kiện là doanh nghiệp chắc chắn sẽ có
được đủ lợi nhuận tính thuế trong tương lai để có thể hưởng lợi từ việc giảm thuế trong tương lai
Trang 25III KẾT LUẬN
Thay đổi về các ước tính kế toán đúng quy
định về thuế luôn làm ảnh hưởng tới thuế TNDN Còn thay đổi về ước tính kế toán nhưng không
phù hợp theo quy định về thuế sẽ không được
điều chỉnh vào các khoản mục tính thuế của
doanh nghiệp
Việc sử dụng các ước tính kế toán cho mục
đích tính thuế TNDN có sự khác biệt nhất định so với các quy định liên quan của chuẩn mực và chế
độ kế toán chủ yếu là do mục tiêu hướng tới khi xây dựng chế độ kế toán và chính sách thuế có
những điểm khác nhau
Trang 26III KẾT LUẬN
Trong quá trình kế toán và quản lý doanh
nghiệp, nhà quản lý vẫn có thể thay đổi các ước tính kế toán để đưa đến mục tiêu quản lý thuế thu nhập phải nộp cũng như trình bày các thông tin trên báo cáo tài chính theo mục tiêu quản trị của mình trong phạm vi cho phép theo các quy định
về thuế
Trang 27C m ơn s l ng nghe c a cô và ả ự ắ ủ
các b n ạ THANK YOU!