Hướng dẫn làm mạch in thủ công bằng phương pháp ủi

Hướng dẫn làm mạch in thủ công bằng phương pháp ủi

PHUONG PHAP UI

Hoang Trung Hiéu

SV Đại học Bách Khoa Hà Nội

I TONG QUAN VE MACH IN

Mach in (tiéng Anh: printed circuit board - PCB) 1 nơi để hàn và nối các linh kiện

điện tử để tạo thành bo mạch Mạch in có thể được thiết kế, lập trình trên máy tính với các loại mạch ứng dụng Mạch in gồm có: miếng fip được mạ lên

những vi mạch bằng đồng và các lỗ khoan để gắn hàn chân linh kiện

Một bo mạch điện tử được thiết kế trên máy tính

Các bạn có thể dùng các chương trình thiết kế trên máy tính như: Orcad, Protues

để tiến hành design mach in Và công việc tiếp theo sẽ là việc làm mạch và hàn linh kiện lên Board mạch

Có thể nói cách khác, mạch in là hệ thống đường mạch (hay dây dẫn) được sắp xếp bố trí trên các phiến bảng nhiều lớp hoặc một lớp, được ghép với nhau, nhằm nối kết các linh kiện điện tử, các IC hay các phần tử chức năng với nhau theo

những mục đích đã được thiết kế Mạch in có thể có đến 10 lớp (layer) hoặc hơn

tuỳ thuộc vào đỘ phức tạp va tinh vi của bản mạch cần chế tạo và khả năng chịu đựng điện áp và chống rò rỈ tĩnh điện Các đường mạch thƯờng bằng đồng Một

số các mạch in cho các mục đích đặc biệt, đường mạch có thể được làm bằng vàng

Có nhiều phương pháp làm mạch in như: phương pháp quang khắc, phương pháp

in lụa, phương pháp in UV và khắc axit, phương pháp Ui Sau đây, mình sẽ hướng dẫn chỉ tiết các bước làm mạch in bằng phương pháp ủi Đây là phương pháp đơn giản nhất để chúng ta có thể tự tay làm được mạch in

II Các dụng cụ cần chuẩn bị

1 Eip đồng

2 Dao cắt hoặc cưa nhỏ

3 Thước cứng

4 Miếng rửa bát hoặc khăn mềm

5 Nhựa thông lỏng

6 Băng dán

7 Banla

8 Bútlông

9 Bột sắt FeCl3

10 Dung dịch axeton

ui Các bước tiến hành

8 liệm [ ] Ktun

1 In bản vẽ mạch in lên giấy

Sau khi có bản thiết kế mạch in, ta in bản vẽ mạch in lên giấy Ai có điều kiên

thì nên in ra giấy Dcan Ở đây, mình in lên giấy in thường cũng làm được rồi

2 Cắt fip đồng

Cắt fip đồng có kích thước hợp lý, tương ứng với mạch in Ví dụ mạch in có

kích thước 5x10cm ta nên cắt fip đồng cỡ 5,5x10,5cm

Dùng dao và thước kẻ khung fip đồng cần cắt

Ta nên cắt theo thước một vài lần để lấy đường canh, sau đó thì không cần thước nữa

Thao tác theo hình, dùng góc dưới của dao mà cắt

Sau khi cắt mạch trên sâu đến 1⁄2 đến 1/3 độ dầy board, ta lật mặt sau cắt theo đường đó tránh trường hợp chi cắt 1 mặt khi bẻ mặt sau sẽ không đẹp

Sau cùng dùng tay bẻ nhẹ, ta được mảnh board cần Ui:

Dùng giấy nhám hoặc miếng rửa chén chà board như hình, nhằm đánh hết

phần đồng oxi hóa để mực dễ dính lên Yêu cầu: board sau khi đánh phải

sạch

và sáng

Thoa nhựa thông lỏng (nhựa hàn chi)

Dùng tay thoa đều như hình, không cần nhiều, chỉ cần lớp mỏng là đủ, nhựa

này sẽ giúp việc truyền nhiệt tốt hơn

Dùng giấy lau thật sạch

đúng vị trí

Dùng một ít băng dán cố định như hình:

Sau đó Ủi đi, rồi lại Ủi lại; ủi tới rồi lại ủi lui cho đến khi các đường nét

mạch

lần lên như hình thì dừng lại, với board cỡ 6x8 này thì tầm khoảng 4p-5p là

được

Đối với các bạn mới làm thì phần trung tâm mạch và các mép ngoài dễ bị bỏ

sót và do đó mực không dính hết Ta cần chú ý dùng mũi bàn Ui và các phần

gần

cạnh bàn Ủi mà chà kĩ các phần đó

10

Các chú ý:

- Phần quét nhựa thông lỏng là tùy chọn, nhựa thông lỏng giúp tiết kiệm thời gian Ủi và ủi dễ dàng hơn Bạn nào cảm thấy tự tin rồi thì có thể bỏ qua

phần

này

- Viéc dé manh qué mUic cé thé lam giấy trượt trên board -> hỏng, hoặc dùng mũi ban Ui cha mạch sẽ gây rách giấy

11

Board sau khi Ủi xong đem ngâm vào nước sạch, chờ khoảng 2 phút cho giấy mềm và rã ra:

Dùng phần thịt của ngón tay chà nhẹ trên board để chà đi phần giấy còn bám lại, nhớ chà

nhẹ và tỪ trong ra ngoài

13

Sau khi rỬa xong:

Dùng bút lông kẻ lại vết mực đã mất Nhớ dùng giấy thấm cho mạch khô rồi

kẻ.

14

Ngâm mạch vào nước đã pha bột sắt 16,25%

Nhớ úp mặt board đồng xuống dưới rồi lắc nhẹ, nếu lắc liên tục thì tầm 10p là

ta được mạch Còn 3p lắc một lần thì thời gian lâu hơn Nếu thấy để lâu mà đồng chưa tan hết ta có thể cho thêm bột sắt vào

Nói qua về tác dụng cửa FeCl3:

FeCl3 + Cu = FeCl2 + CuCl2

Trạng thái: (dd) qắn) (de) (dd)

dung dịch

Tiếp theo dùng giấy nhám/miếng rửa chén chà mực ra

Việc chà sẽ nhanh hơn nếu dùng thêm axeton

15

'Và thành phẩm là đây:

5 Khoan

Kê mạch lên cao để khoan cho dễ

Đưa mũi khoan sát vào lỗ rồi bấm nút, tự tin rồi thì dùng khoan khỏi cần nút nhấn luôn

Cần chú ý tránh run tay, mũi khoan sẽ phá hỏng pad đồng, giữ chắc tay và

khoan dứt khoát

17

Board sau khi khoan xong:

mal

NHU VAY LA TA DA CO MOT BANG MACH IN DE HAN CAC LINH KIEN LEN

CHUC CAC BAN THANH CONG!