ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG - Quá trình chuyển sang thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN pps

Thứ nhất: Đổi mới đã chuyển nền kinh tế Việt Nam từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan lieu bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với nhiều thành phần, nhi

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG CAO ĐẲNG KTKT BÌNH DƯƠNG

KHOA KINH TẾ - QUẢN TRỊ 

BÀI TIỂU LUẬN ĐƯỜNG LỐI CÁCH MẠNG CỦA ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM

ĐỀ TÀI

Trình bày kết quả,ý nghĩa,phân tích những hạn chế,nguyên nhân của quá trình chuyển sang thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN ở nước ta sau 20 năm đổi mới?

Giảng viên hướng dẫn: Lê Thị Hiền

Thành viên nhóm G6:

Lê Thị Mai : C08K09A 4720

Trần Thị Sang : C08K09A 4056

Trần Thị Ngát : C08K09A 4736

Nguyễn Thị Hà: C08K09A 1019

Trần Thị Mỹ Linh: C08K09A 4704

Hồ Nguyễn Diệu Hiền: C08K09A 4664

Bình Dương, Ngày 20 tháng 04 năm 2010

NỘI DUNG QUÁ TRÌNH CHUYỂN SANG THỂ CHẾ KINH TẾ THỊ TRƯỜNG ĐỊNH HƯỚNG XHCN Ở NƯỚC TA SAU 20 NĂM ĐỔI MỚI

I.KẾT QUẢ VÀ Ý NGHĨA

II.HAN CHẾ VÀ NGUYÊN NHÂN

III NHÂN TỐ QUYẾT ĐỊNH THÀNH CÔNG CỦA SỰ NGHIỆP ĐỔI

MỚI

IV.BÀI HỌC KINH NGHIỆM

I Kết quả và ý nghĩa

1.Kết quả

Sau 20 năm đổi mới kể từ Đại hội Đảng VI năm 1986, Việt Nam đã ra

khỏi khủng hoảng kinh tế, đạt được tốc độ tăng trưởng nhanh, tăng cường cơ

sở vật chất được tăng cường, đời sống của các tầng lớp nhân dân không ngừng được cải thiện

Từ sau Đại hội Đảng VI (12/1986) đến nay đã có rất nhiều thay đổi quan trọng trong sản xuất và tiêu dùng, tiết kiệm đầu tư, chính sách tiền tệ và ngoại thương Chính sách đổi mới đã tạo ra nguồn động lực sáng tạo cho hàng tiêu dùng Việt Nam thi đua sản xuất đưa kinh tế đất nước tăng trưởng trung bình trên 7%/ năm từ 1987

Thứ nhất: Đổi mới đã chuyển nền kinh tế Việt Nam từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan lieu bao cấp sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa với nhiều thành phần, nhiều hình thức sở hữu trong

đó kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, kinh tế tập thể, kinh tế tư nhân đều được khuyến khích phát triển không hạn chế

Thứ hai:Chế độ sở hữu với nhiều hình thức và cơ cấu kinh tế nhiều thành phần được hình thanh trong đó kinh tế Nhà nước giữ vai trò chủ đạo, kinh tế

tập thể, kinh tế tư nhân đều được khuyến khích phát triển không hạn chế Đã chuyển một nền kinh tế khép kín, thay thế nhập khẩu là chủ yếu sang nền kinh

tế mở, chủ động hội nhập, hướng mạnh về xuất khẩu

Thứ ba:Các loại hình thị trường đã ra đời và từng bước phát triển thống nhất trong cả nước, gắn với thị trường khu vực và thế giới.Cơ chế thị trường

có sự quản lý của nhà nước đã và đang đi vào cuộc sống thay thế cho cơ chế

kế hoạch hoá tập trung.Các doanh nghiệp,doanh nhân được tự chủ sản xuất, kinh doanh, cạnh tranh lành mạnh

Thứ tư: Văn hoá và xã hội có tiến bộ trên nhiều mặt; việc gắn phát triển

kinh tế với giải quyết các vấn đề xã hội có chuyển biến tốt, nhất là trong công cuộc xoá đói, giảm nghèo; đời sống các tầng lớp nhân dân được cải thiện Chính trị - xã hội ổn định, quốc phòng và an ninh được tăng cường; quan hệ đối ngoại có bước phát triển mới

Cùng với đổi mới kinh tế đã từng bước đổi mới hệ thống chính trị với trọng tâm nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam

Trong công cuộc đổi mới đó, Đảng ta đã vận dụng đúng đắn, hợp lý quan điểm toàn diện, đặc biệt là quan điểm toàn diện trong đổi mới kinh tế ở nước ta hiện nay

Đảng đã tập trung lãnh đạo xây dựng cơ sở vật chất của CNXH, từng bước hình thành cơ cấu kinh tế mới trong cả nước, cải thiện đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân lao động

Đại hội VI của Đảng (tháng 12/1986) đã đưa ra đường lối đổi mới toàn diện đất nước, mở ra bước ngoặt quan trọng trong sự nghiệp xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta

2 Ý nghĩa

Trải qua 20 năm (1986 - 2006), công cuộc đổi mới toàn diện đất nước do Đảng ta khởi xướng, lãnh đạo, được nhân dân đồng tình hưởng ứng, đã đạt được những thành tựu to lớn, và có ý nghĩa lịch sử trọng đại đặc biệt là việc

thực hiện Nghị quyết Đại hội IX và Đại hội X của Đảng trong những năm gần đây đã đạt được những thành tựu quan trọng trên các mặt chính trị, kinh

tế, văn hoá, xã hội, an ninh, quốc phòng và đối ngoại

Những thắng lợi đó đã làm cho thế, lực và uy tín của đất nước ta trên trường quốc tế không ngừng được nâng cao; cán bộ, đảng viên và nhân dân phấn khởi, đồng thuận, tin tưởng vào công cuộc đổi mới và triển vọng phát triển của đất nước, vào sự lãnh đạo của Đảng và quản lý của Nhà nước Những thắng lợi đó đã góp phần đẩy lùi đáng kể những nhận thức lệch lạc, những biểu hiện tiêu cực trong xã hội; làm tăng thêm lòng yêu nước,lòng tự hào dân tộc, tình đoàn kết và tương thân, tương ái của người Việt Nam; phát huy tính năng động, tích cực và sáng tạo của người lao động, cải thiện đáng kể đời sống của nhân dân, làm thay đổi rõ rệt bộ mặt của toàn

xã hội

Nhờ đổi mới mà nước ta đã thoát khỏi khủng hoảng kinh tế - xã hội, kinh tế tăng trưởng nhanh, đời sống nhân dân được cải thiện rõ rệt Hệ thống chính trị và khối đại đoàn kết toàn dân tộc được củng cố và tăng cường Chính trị - xã hội ổn định Quốc phòng và an ninh được giữ vững Vị thế nước ta trên trường quốc tế không ngừng được nâng cao

Thắng lợi trong xây dựng và bảo vệ tổ quốc đã khẳng định sự lãnh đạo của đảng là một tất yếu khách quan, một nhân tố quyết định sự thành công của cách mạng Việt Nam trong sự nghiệp đổi mới

Những thành tựu đó chứng tỏ đường lối đổi mới của Đảng ta là đúng đắn, sáng tạo; con đường đi lên chủ nghĩa xã hội của nước ta là phù hợp với thực tiễn Việt Nam Nhận thức về chủ nghĩa xã hội và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ngày càng sáng tỏ hơn; hệ thống quan điểm lý luận về công cuộc đổi mới, về xã hội xã hội chủ nghĩa và con đường đi lên chủ nghĩa xã hội ở Việt Nam đã hình thành trên những nét cơ

III Hạn chế và Nguyên nhân

1 Hạn chế

Một là: Cơ cấu kinh tế chuyển dịch chậm Quy mô nền kinh tế còn nhỏ

Trình độ khoa học, công nghệ, năng suất lao động còn thấp; Nhiều nguồn lực và tiềm năng trong nước chưa được huy động và khai thác tốt Đầu tư của Nhà nước dàn trải, bị thất thoát nhiều Lãng phí trong chi tiêu ngân sách nhà nước và tiêu dùng xã hội còn nghiêm trọng

Hai là: Cơ chế, chính sách về văn hóa - xã hội chậm đổi mới; nhiều vấn

đề xã hội bức xúc chưa được giải quyết tốt Thành tựu xóa đói, giảm nghèo chưa thật vững chắc, nguy cơ tái nghèo còn lớn Chênh lệch về thu nhập, mức sống giữa các tầng lớp nhân dân, giữa các vùng có xu hướng tăng Nhu cầu bức xúc về việc làm ở các thành thị và nông thôn chưa được đáp ứng tốt Nhiều vấn đề xã hội quan trọng chưa được giải quyết thỏa đáng

Giáo dục và đào tạo chất lượng còn thấp, cơ cấu chưa hợp lý Khoa học

và công nghệ chưa đáp ứng kịp yêu cầu của công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.Quản lý nhà nước đối với một số lĩnh vực trong y tế, thể dục thể thao còn yếu kém.Tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí vẫn nghiêm trọng

Ba là: Các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại còn một số mặt hạn

chế.Sự phối hợp giữa an ninh, quốc phòng và đối ngoại trong việc giải quyết một số vấn đề cụ thể thiếu chặt chẽ.Tệ nạn xã hội chưa được đẩy lùi, gây tâm tư lo lắng và bức xúc cho nhân dân Tội phạm và một số tệ nạn xã hội

có chiều hướng tăng Tai nạn giao thông gây ra nhiều thiệt hại về người và của

Bốn là: Tổ chức và hoạt động của Nhà nước, Mặt trận Tổ quốc và các

đoàn thể nhân dân còn một số khâu chậm đổi mới Việc thực hiện vai trò giám sát của Quốc hội còn lúng túng Cải cách hành chính chậm, cải cách tư pháp mới bước đầu được triển khai, chưa đáp ứng yêu cầu phát triển Hoạt động của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân ở nhiều nơi còn thụ động, mang tính hành chính, hình thức Dân chủ trong xã hội còn bị vi

phạm Kỷ cương, kỷ luật ở một số cấp và lĩnh vực không nghiêm.

Năm là: Chất lượng công tác xây dựng, chỉnh đốn Đảng chưa đáp ứng

được yêu cầu đề ra Nhiều tổ chức cơ sở đảng thiếu sức chiến đấu và không

đủ năng lực giải quyết những vấn đề phức tạp nảy sinh.Công tác tư tưởng thiếu sắc bén và tính chiến đấu chưa cao; phương pháp thiếu linh hoạt, còn

bị động và kém hiệu quả Công tác lý luận chưa làm sáng tỏ được một số vấn đề quan trọng trong công cuộc đổi mới Chất lượng và hiệu quả kiểm tra, giám sát chưa cao

2.Nguyên nhân

Việc hoạch định và thực hiện các chủ trương, chính sách thúc đẩy phát triển và vận hành hệ thống thị trường chưa đồng bộ; một số nguyên tắc của thị trường bị vi phạm; tư duy bao cấp chưa được khắc phục triệt để Việc xây dựng thể chế kinh tế thị trường định hướng XHCN là vấn đề hoàn toàn mới chưa có tiền lệ trong lịch sử Nhận thức về kinh tế thị trường định hướng XHCN còn nhiều hạn chế do công tác lý luận chưa theo kịp đòi hỏi của thực tiễn

Năng lực thể chế hoá và quản lý, tổ chức thực hiện của Nhà nước còn chậm, nhất là trong việc giải quyết các vấn đề xã hội bức xúc

Đội ngũ cán bộ làm công tác lý luận còn bất cập so với yêu cầu; công tác lãnh đạo, quản lý các hoạt động lý luận chậm đổi mới Công tác truyền thông, báo chí có một số mặt yếu kém, khuyết điểm kéo dài chậm được khắc phục

Tình trạng nói nhiều làm ít, làm không đến nơi đến chốn hoặc không làm còn diễn ra ở nhiều nơi Hiệu lực quản lý nhà nước còn thấp đối với một số lĩnh vực như: quy hoạch, đất đai, xây dựng cơ bản, giá cả, tài chính, ngân hàng, tài nguyên quốc gia, quyền sở hữu trí tuệ, vệ sinh an toàn thực phẩm,

an toàn giao thông, báo chí, xuất bản Công tác kiểm tra, thanh tra chưa thường xuyên và còn thiếu hiệu lực

Một bộ phận cán bộ, đảng viên, kể cả một số cán bộ chủ chốt các cấp yếu kém về phẩm chất và năng lực, vừa thiếu tính tiên phong, gương mẫu vừa không đủ trình độ, năng lực hoàn thành nhiệm vụ

IV Nhân tố quyết định thành công của sự nghiệp đổi mới

Đảng Đề ra cương lĩnh, đường lối đúng để lãnh đạo đất nước, dẫn dắt cả dân tộc đi lên, tránh được sai lầm, là trách nhiệm cao cả và là vấn đề cốt tử của Đảng cầm quyền

Tại Đại hội VI(12/1986)trên cơ sở nhìn thẳng vào sự thật, dũng cảm thừa nhận sai lầm, khuyết điểm, bằng trí tuệ và tinh thần đoàn kết, nhất trí cao, Đảng ta đã tìm ra con đường đổi mới trong xây dựng chủ nghĩa xã hội, đưa đất nước thoát khỏi khủng hoảng, từng bước tiến lên

Quyết định đúng đắn của Đại hội VI và sự lãnh đạo, tổ chức thực hiện kiên quyết của Đảng phù hợp với thực tiễn đã từng bước làm thay đổi cục diện đất nước với sự tăng tiến của nền kinh tế, đặc biệt là trên những lĩnh vực liên quan trực tiếp tới sự đảm bảo đời sống của nhân dân như lương thực

và hàng hóa tiêu dùng

Với định hướng và những nguyên tắc đúng đắn của đổi mới được xác định ngay từ đầu cùng với sự kiên định chính trị trước những biến động dữ dội khi hệ thống xã hội chủ nghĩa tan rã đã làm cho Đảng ta tránh được những thất bại mà các đảng cộng sản ở Đông Âu và Liên Xô mắc phải Đây

là một vấn đề căn bản để giữ vững sự ổn định của đất nước - mà nhờ đó, Đảng ta tiếp tục đẩy mạnh sự nghiệp đổi mới trong xây dựng chủ nghĩa xã hội ở nước ta

Thành công của sự nghiệp đổi mới còn do Đảng ta đã tiến hành những bước đi đúng đắn, phù hợp với thực tiễn Đó là việc kết hợp chặt chẽ ngay từ đầu đổi mới kinh tế với đổi mới chính trị, lấy đổi mới kinh tế làm trọng tâm đồng thời từng bước đổi mới chính trị một cách thận trọng và vững chắc

Mặt khác, Đảng ta luôn bám sát thực tiễn, đúc rút những bài học kinh nghiệm trong quá trình lãnh đạo công cuộc đổi mới

Điều đó càng chứng tỏ, trong điều kiện hiện thực ở nước ta, chỉ có Đảng Cộng sản Việt Nam, Đảng do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập, đội tiên phong của giai cấp công nhân là lực lượng duy nhất có khả năng lãnh đạo nhân dân ta đi tới mục tiêu độc lập dân tộc, dân giàu nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh

V Bài học kinh nghiệm

Một là: Trong quá trình đổi mới phải kiên định mục tiêu độc lập dân tộc

và chủ nghĩa xã hội trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh Đổi mới không phải là xa rời mà là nhận thức đúng, vận dụng sáng tạo và phát triển chủ nghĩa Mác - Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh, lấy đó làm nền tảng tư tưởng của Đảng và kim chỉ nam cho hành động cách mạng

Hai là:Đổi mới toàn diện, đồng bộ, có kế thừa, có bước đi, hình thức và

cách làm phù hợp Phải đổi mới từ nhận thức, tư duy đến hoạt động thực tiễn; từ kinh tế, chính trị, đối ngoại đến tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội; từ hoạt động lãnh đạo của Đảng, quản lý của Nhà nước đến hoạt động

cụ thể trong từng bộ phận của hệ thống chính trị Đổi mới tất cả các mặt của đời sống xã hội nhưng không làm đồng loạt, dàn đều, mà phải có trọng tâm, trọng điểm, có những bước đi thích hợp; bảo đảm sự gắn kết chặt chẽ và đồng bộ giữa ba nhiệm vụ : phát triển kinh tế là trung tâm, xây dựng Đảng là then chốt và phát triển văn hoá - nền tảng tinh thần của xã hội

Ba là:Đổi mới phải vì lợi ích của nhân dân, dựa vào nhân dân, phát huy

vai trò chủ động, sáng tạo của nhân dân, xuất phát từ thực tiễn, nhạy bén với cái mới Cách mạng là sự nghiệp của nhân dân, vì nhân dân và do nhân dân Dựa vào nhân dân, xuất phát từ thực tiễn của nhân dân, thường xuyên tổng kết thực tiễn, phát hiện nhân tố mới, từng bước tìm ra quy luật các mặt của cuộc sống để đi lên - đó là chìa khoá của thành công

Bốn là:Phát huy cao độ nội lực, đồng thời ra sức khai thác ngoại lực, kết

hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại trong điều kiện mới Phát huy nội lực, xem đó là nhân tố quyết định đối với sự phát triển; đồng thời coi trọng huy động các nguồn ngoại lực, thông qua hội nhập và hợp tác quốc tế, tranh thủ các nguồn lực bên ngoài để phát huy nội lực mạnh hơn, nhằm tạo

ra sức mạnh tổng hợp để phát triển đất nước nhanh và bền vững Hội nhập

và hợp tác quốc tế phải dựa trên các nguyên tắc tôn trọng độc lập, chủ quyền

và toàn vẹn lãnh thổ, không can thiệp vào công việc nội bộ của nhau, bình đẳng, cùng có lợi; giữ vững độc lập dân tộc và định hướng xã hội chủ nghĩa, bảo vệ và phát triển nền văn hoá dân tộc

Năm là: Nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của Đảng, không

ngừng đổi mới hệ thống chính trị, xây dựng và từng bước hoàn thiện nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, bảo đảm quyền lực thuộc về nhân dân Xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh là khâu then chốt, là nhân tố quyết định thắng lợi của sự nghiệp đổi mới.Phát huy vai trò Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân trong việc tập hợp các tầng lớp nhân dân, phát huy sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc để thực hiện thành công sự nghiệp đổi mới Xác lập những mối quan hệ hợp lý giữa Đảng, Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc cùng các đoàn thể nhân dân thông qua hệ thống cơ chế thích hợp, làm cho tất cả các bộ phận cấu thành hệ thống chính trị ngày càng vững mạnh, quyền làm chủ của nhân dân được thực hiện ngày một tốt hơn, từ đó tạo ra động lực mạnh mẽ cho công cuộc đổi mới

VI Kết luận và một số giải pháp khắc phục những hạn chế

Đổi mới (1986 - 2006) tạo thêm nhiều thuận lợi cho đất nước ta đổi mới, phát triển kinh tế - xã hội với nhịp độ nhanh hơn, chất lượng cao hơn Tuy nhiên, nước ta đang đứng trước nhiều thách thức lớn, đan xen nhau, tác động tổng hợp và diễn biến phức tạp, không thể coi thường bất cứ thách thức nào Nguy cơ tụt hậu xa hơn về kinh tế so với nhiều nước trong khu vực và trên

thế giới vẫn tồn tại Tình trạng suy thoái về chính trị, tư tưởng, đạo đức, lối sống của một bộ phận không nhỏ cán bộ, đảng viên gắn liền với tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí vẫn đang diễn ra nghiêm trọng chưa được ngăn chặn

có hiệu quả Những biểu hiện xa rời mục tiêu lý tưởng của chủ nghĩa xã hội chưa được khắc phục Các thế lực thù địch vẫn đang ráo riết thực hiện âm mưu "diễn biến hoà bình", gây bạo loạn, lật đổ, sử dụng các chiêu bài "dân chủ", "nhân quyền", "dân tộc", "tôn giáo" hòng làm thay đổi chế độ chính trị

ở nước ta

Từ các mặt nêu trên, chúng ta khẳng định rằng : Những năm tới tuy khó khăn còn nhiều nhưng đất nước ta có nhiều cơ hội để tiến lên Đòi hỏi bức bách của toàn dân tộc ta lúc này là phải tranh thủ cơ hội, vượt qua thách thức, tiếp tục đổi mới mạnh mẽ, toàn diện và đồng bộ hơn, phát triển với tốc

độ nhanh hơn và bền vững hơn

Để đổi mới,hoàn thiện quá trình chuyển sang thể chế kinh tế thị trường định hướng XHXN chúng ta cần tập trung vào một số giải pháp khắc phục những hạn chế sau:

Về chính sách đầu tư : Phải nâng cao hiệu quả các chương trình quốc

gia, bảo đảm tính hợp lý trong cơ cấu đầu tư tránh dàn trãi vốn mà tập trung vốn cho các chương trình trọng điểm, trực tiếp đầu tư vào một số lĩnh vực thiết yếu, nhất là cơ cấu hạ tầng để tạo ra môi trường ổn định và thuận lợi cho giới kinh doanh làm ăn phát đạt, chuyển cơ chế phân bổ nguồn vốn vay Nhà nước mang tính hành chính sang cho vay theo cơ chế thị trường, thường xuyên quan tâm xử lý tốt vốn đầu tư, tránh thất thoát vốn, tăng cường quản

lý nợ chính phủ; hoàn thiện cơ chế quản lý nợ nước ngoài cho phù hợp với tình hình mới

Về xã hội :Chúng ta chủ trương kết hợp chặt chẽ, hợp lý các mục tiêu

kinh tế với các mục tiêu xã hội trong phạm vi cả nước, ở từng lĩnh vực, địa