Động vật Không có thể xoang (Acoelomata) - Phát sinh chủng loại ppsx

Động vật Không có thể xoang Acoelomata - Phát sinh chủng loại Nhiều đặc điểm chứng tỏ quan hệ họ hàng của giun vòi với giun dẹp có lông như: + Cơ thể có phủ tiêm mao, thiếu thể xoang v

Động vật Không có thể xoang

(Acoelomata) - Phát sinh

chủng loại

Nhiều đặc điểm chứng tỏ quan hệ họ hàng của giun vòi với giun dẹp có lông như:

+ Cơ thể có phủ tiêm mao, thiếu thể xoang và

có nhu mô đệm

+ Hệ thần kinh và giác quan (mắt) giống giun dẹp

+ Hệ bài tiết là nguyên đơn thận

+ Trứng phân cắt xoắn ốc xác định như các giun dẹp có tiêm mao

+ Ấu trùng Pilidi giống với Muller

Như vậy giun vòi có quan hệ với sán lông, có thể từ ruột thẳng, tiến hoá theo

hướng hình thành ruột sau, hệ tuần hoàn và hệ

cơ

Tuy nhiên những dẫn liệu mới về sinh học phân

tử của chuỗi rARN 18S (nghiên cứu của

Turbeville, Raff, 1992) trong cấu trúc khoang

máu, sự tương đồng của thể xoang của bao vòi của giun vòi và thể xoang của động vật có thể xoang cho thấy giun vòi gần với các động vật có thể xoang hơn là gần với giun dẹp

Quan hệ phát sinh của các ngành động vật

có xoang giả (Pseudocoelomata)

Đối với nhóm động vật có xoang giả một số đặc điểm về hình thái, phát triển hay hoá thạch được coi trọng hơn trước khi tham khảo các đặc điểm khác Có thể nêu các đặc điểm như: sinh trưởng

có lột xác hay không, nguyên đơn thận có cấu tạo điển hình hay không, có vòi thò ra thụt vào hay không và nhất là các nghiên cứu mới về cấu trúc của chuỗi gen rARN 18S và bản chất của tầng cuticula…

Giun tròn và trùng bánh xe là 2 nhóm động vật

có xoang giả được biết rộng rãi nhất vì có số lượng loài lớn và là nhóm rộng sinh thái

Nhóm Gnathostomulida là nhóm tiến hoá thấp,

có thể liên quan đến giun bụng lông và trùng

bánh xe Một số nhóm khác thì có một số đặc điểm thích nghi với lối sống như giun tròn với đời sống ký sinh, trùng bánh xe với bánh xe và

bộ phận nghiền, nhóm động vật Entoprocta còn có lông bắt mồi và có lối sống bám…

Một số công trình nghiên cứu sinh học phân tử gần đây như của Smith và cộng sự (1996),

Aguinaldo và Lake (1998), Zrzavy, Mihuka

(1998)… đã có những gợi ý mới để hình dung

quan hệ phát sinh chủng loại của các ngành

động vật Có thể sắp xếp các ngành động vật có xoang giả thành 3 nhóm:

- Nhóm thứ nhất gồm trùng bánh xe và giun đầu gai gần với giun dẹp

- Nhóm thứ 2 gồm Priapulida, Kinorhyncha và Loricifera gần với chân khớp

- Nhóm thứ 3 gồm giun tròn và giun cước cũng gần với chân khớp Nhóm 2 và 3 được xếp

chung vào một nhóm lớn là Ecdyzozoa (Động vật lột xác) Giun bụng lông và Gnathostomum

có vị trí trung gian giữa một bên là nhóm 1 bên kia là nhóm 2 và 3 Như vậy theo quan điểm này thì xoang giả không thể hiện một hướng tiến

hoá riêng mà ít nhất có 2 hướng biểu hiện: Một hướng gắn liền với hình thành xoang cơ thể từ giun dẹp, hướng thứ 2 gần với thể xoang của chân khớp (hình 5.23)

Hương Thảo (theo giáo trình ĐVKXS)