* Phương pháp thuyết trình: - Thuyết trình nêu vấn đề: nêu lên những tình huống, vấn đề…kích thích tư duy, buộc - Yêu cầu học sinh nhắc lại những ý chính, trình bày 1 biểu tượng, khái ni
Trang 1SỞ GD&ĐT NGHỆ AN KÌ THI CHỌN GIÁO VIÊN DẠY GIỎI TỈNH CẤP THCS
CHU KÌ 2009 – 2012
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI CHÍNH THỨC
Môn: Địa lí.
(Hướng dẫn chấm này gồm có 04 trang)
Câu
1
2.0 đ
Những điểm mới trong việc sử dụng phương pháp thuyết trình và phương
pháp đàm thoại trong dạy học Địa lý THCS.
*) Phương pháp thuyết trình:
- Thuyết trình nêu vấn đề: nêu lên những tình huống, vấn đề…kích thích tư duy, buộc
- Yêu cầu học sinh nhắc lại những ý chính, trình bày 1 biểu tượng, khái niệm…sau
khi GV thuyết trình buộc HS phải hoạt động để kiểm tra lại việc hiểu bài và ghi nhớ
bài của mình…
0,25
- Ghi lên bảng cấu trúc dàn ý nội dung bài thuyết trình những điểm chính hoặc
một loạt các câu hỏi để định hướng hoạt động nhận thức của HS… 0,25
- Trong khi thuyết trình, có thể điền các nội dung chính vào dàn bài, sử dụng sơ đồ,
- GV cần sử dụng thành thạo một số kỹ thuật cần thiết cho thuyết trình như: đừng nói
quá nhanh và quá nhiều; không nên đứng 1 chỗ khi thuyết trình; thay đổi cường độ,
âm lượng giọng nói…
0,25
*) Phương pháp đàm thoại:
- Hệ thống câu hỏi phải được lựa chọn, có chất lượng và sắp xếp hợp lí, có quan hệ lôgíc… 0,25
- Nắm được khả năng của HS -> các câu hỏi gợi ý không nên quá nhiều hoặc quá ít… 0,25
- Nội dung các câu hỏi phải được soạn thảo sao cho phù hợp với trình độ học sinh… 0,25
Câu
2
4.5 đ
1 Hình vẽ thể hiện các đai khí áp và gió trên bề mặt trái đất.
2,0
Trang 2*) Lưu ý: - Nếu chỉ vẽ đúng các đai khí áp hoặc hướng gió thì cho 1 điểm.
- Thí sinh không vẽ các hoàn lưu gió vẫn cho điểm tối đa.
- Nếu vẽ đúng thêm các hoàn lưu gió thì thưởng 0,25 đ nhưng tổng
điểm của câu 2 không quá 4,5 điểm.
*) Nhận xét sự phân bố của các đai khí áp: Các đai áp cao, áp thấp phân bố
2 Hoàn thành bảng:
Gió Tây ôn đới Gió Mậu dịch Nguồn gốc
Thổi từ các khu áp cao chí tuyến về phía vùng
áp thấp ôn đới
Thổi từ các áp cao ở 2 chí tuyến về áp thấp Xích đạo
Hướng gió chủ yếu
Hướng Tây
(Bán cầu Bắc: Tây Nam;
Bán cầu Nam: Tây Bắc)
Bán cầu Bắc: Đông Bắc Bán cầu Nam: Đông Nam
0,5
0,5 0,5
0,5
Câu
3
5,0 đ
1 Kể tên các tỉnh thành phố ở vùng Đồng bằng sông Hồng và Đồng bằng sông
Cửu Long.
- Đồng bằng sông Hồng gồm có 10 tỉnh, thành phố: Hà Nội, Hải Phòng, Hải Dương, Hưng Yên, Bắc Ninh, Nam Định, Hà Nam, Thái Bình, Vĩnh Phúc, Ninh
Bình
0,5
- Đồng bằng sông Cửu Long gồm có 13 tỉnh, thành phố: Cần Thơ, Long An, Đồng Tháp, Tiền Giang, Hậu Giang, Vĩnh Long, Bến Tre, Trà Vinh, Sóc Trăng, An
Giang, Kiên Giang, Cà Mau, Bạc Liêu
0,5
2 So sánh tình hình sản xuất công nghiệp của hai đồng bằng trên.
*) Giống nhau:
- Đều phát triển khá mạnh ngành công nghiệp chế tạo máy và hóa chất để phục vụ
*) Khác nhau:
Trang 3Đồng bằng sông Hồng Đồng bằng sông Cửu Long Quy mô
Lớn hơn, CN chiếm tỉ trọng lớn hơn 36 % GDP của vùng (2002)
Nhỏ hơn, CN chiếm tỉ trọng khoảng 20 % GDP của vùng
(2002)
Cơ cấu
Đa dạng hơn Các ngành chính:
Cơ khí, hóa chất, điện-điện tử, thực phẩm, hàng tiêu dùng, VLXD…
Các ngành CN chủ yếu: Chế biến lương thực-thực phẩm, Đồ hộp xuất khẩu, VLXD…
Trung
tâm
CN
Hà Nội, Hải Phòng, Nam Định, Hải Dương, Bắc Ninh, Hà Nam
Cần Thơ, Long Xuyên, Cà Mau
0,5
0,5 0,5
3 Giải thích tại sao Đồng bằng sông Cửu Long là vùng sản xuất lương thực lớn
nhất cả nước ?
*) Vùng có nhiều thế mạnh để phát triển:
- Tự nhiên: + Là đồng bằng châu thổ lớn nhất cả nước, diện tích hơn 4 triệu ha Chủ
+ Khí hậu nhiệt đới ẩm cận xích đạo, ổn định …nguồn nước dồi dào… 0,25
- Kinh tế - xã hội:
+ Nguồn lao động dồi dào, có kinh nghiệm sản xuất nông nghiệp hàng hóa 0,25
*) Thành tựu:
- Sản lượng liên tục tăng, chiếm hơn 50% cả nước… (dẫn chứng) 0,25
- Bình quân lương thực theo đầu người cao, gấp 2,3 lần trung bình cả nước (Dẫn chứng) 0,25
Câu
4
3,5 đ
1 Khu vực địa hình đồi núi nước ta được chia thành: 4 vùng
- Vùng núi Đông Bắc Bắc Bộ
0,5
- Vùng núi Tây Bắc Bắc Bộ
- Vùng núi Trường Sơn Bắc
- Vùng núi và cao nguyên Trường Sơn Nam
*) Lưu ý: Nếu thí sinh kể thiếu tên vùng không cho điểm.
2 So sánh địa hình hai vùng núi Đông Bắc Bắc Bộ và Tây Bắc Bắc Bộ.
*) Giống nhau:Có địa hình Caxtơ khá phổ biến…thấp dần từ tây bắc -> đông nam… 0,25
*) Khác nhau:
Trang 4Vùng núi Đông Bắc Bắc Bộ Vùng núi Tây Bắc Bắc Bộ
Phạm
vi
Nằm ở tả ngạn sông Hồng, từ dãy núi Con Voi đến vùng đồi núi ven
biển Quảng Ninh
Nằm giữa sông Hồng và sông Cả
Đặc
điểm
chung
Gồm nhiều dải núi cánh cung lớn hình rẻ quạt, chạy theo hướng bắc
và đông bắc, quy tụ ở Tam Đảo.
Đỉnh núi cao nhất là Tây Côn Lĩnh 2419m
Gồm nhiều dãy núi chạy song song hướng tây bắc - đông nam
(kể tên các dãy núi chính ) Đỉnh
núi cao nhất là Phan-xi-păng 3143m
Các
dạng
địa
hình
chính
Có 4 cánh cung lớn (dẫn chứng).
Một số đỉnh cao trên 2000m nằm
ở thượng nguồn sông Chảy Giáp biên giới Việt-Trung là các khối núi đá vôi đồ sộ Ở trung tâm là vùng đồi núi thấp độ cao trung bình 500-600m…giáp đồng băng
là là vùng đồi trung du thấp dưới 100m…
Có 3 mạch núi chính: phía Đông là Hoàng Liên Sơn; phía Tây núi cao trung bình dãy sông Mã chạy dọc biên giới Việt-Lào; Ở giữa thấp hơn
là các dãy núi xen lẫn các sơn
nguyên, cao nguyên đá vôi…(dẫn
chứng) Nối tiếp là vùng đồi núi
Ninh Bình, Thanh Hóa, nằm ở giữa các dãy núi là các thung lũng sông
cùng hướng…(dẫn chứng)
0,5
0,5
0,5
Vùng núi Đông Bắc Bắc Bộ Vùng núi Tây Bắc Bắc Bộ Ảnh
hưởng
đến
KH,TT
Địa hình đón gió mùa đông bắc vào sâu, khí hậu lạnh nhất cả nước, vành đai nhiệt đới xuống thấp
Địa hình chắn gió đông bắc và gió tây nam gây nên hiệu ứng phơn mạnh, khí hậu khô hạn Nhiều vành đai tự nhiên theo chiều cao
Cảnh
0,5 0,25
Câu
5
5.0 đ
1 Tính giá trị xuất khẩu và nhập khẩu của nước ta thời kỳ 1990 - 2005.
(Đơn vi: triệu USD)
1,0
Trang 5Năm Xuất khẩu Nhập khẩu
0,5
*) Vẽ biểu đồ:
- Yêu cầu: + Biểu đồ miền Biểu đồ đảm bảo tình chính xác, thẩm mĩ, có tên biểu
đồ, chú giải, số liệu (Nếu thiếu 1 trong các yêu cầu trên trừ 0,25 điểm)
+ Nếu vẽ các dạng biểu đồ khác không cho điểm
1,5
*) Nhận xét:
- Tổng giá trị xuất nhập khẩu liên tục tăng… (dẫn chứng) 0,5
- Giá trị xuất khẩu và nhập khẩu tăng nhanh… (dẫn chứng) 0,5
- Giá trị nhập khẩu vẫn lớn hơn giá trị xuất khẩu, nước ta vẫn là nước nhập siêu (dẫn chứng) 0,5
- Cán cân xuất nhập khẩu dần đến sự cân đối… (dẫn chứng) 0,5
*) Chú ý: - Tổng điểm toàn bài là 20 điểm
- Thí sinh có thể làm theo nhiều cách khác nhau nhưng bảo đảm ý chính, đúng nội dung vẫn cho điểm
