HỆ THỐNG HUYỆT - Nhóm Huyệt NGŨ DU pps

+ Các kinh Âm luôn khởi đầu bằng hành Mộc kế đó là Hỏa, Thổ, Kim và kết thúc ở Thủy.. + Các kinh Dương, nghịch lại với kinh Âm, do đó, bao giờ cũng khởi đầu bằng hành Kim kế đó là Thủy,

HỆ THỐNG HUYỆT Nhóm Huyệt NGŨ DU

Đặc Tính:

+ Là con đường vận hành của kinh mạch Thiên ‘Cửu Châm Thập Nhị Nguyên’ ghi: “Con đường vận hành của nhị thập thất khí đều ở Ngũ Du huyệt vậy” (LKhu 1, 86)

+ Theo thiên ‘Cửu Châm Thập Nhị Nguyên’ (LKhu 1, 77-79) thì tổng số ngũ du huyệt là 71 huyệt gồm:

Ngũ Tạng ngũ ngũ là nhị thập ngũ (25) huyệt Du

Lục phủ lục lục là tam thập lục (36) huyệt Du

+ Thường ở vị trí đầu các ngón tay, chân hoặc các khớp

Trương-Cảnh-Nhạc khi chú giải thiên ‘Cửu Châm Thập Nhị Nguyên’ sách Linh Khu viết: “ Thập nhị nguyên xát ra ở tứ quan Tứ quan là 2 khủy tay, 2 đầu gối, đó là cốt tiết ở toàn thể con người Cho nên các huyệt Tỉnh, Vinh,

Du, Nguyên, Kinh, Hợp đều đi không quá khủy tay ở tay, đi không quá đầu gối ở chân”

+ Theo 1 thứ tự nhất định: Tỉnh - Vinh (Huỳnh) - Du - Kinh - Hợp và từ ngoài vào trong

+ Sự sắp xếp của nhóm Ngũ Du Huyệt luôn luôn theo nguyên tắc tương sinh

+ Các kinh Âm luôn khởi đầu bằng hành Mộc (kế đó là Hỏa, Thổ, Kim và kết thúc ở Thủy)

+ Các kinh Dương, nghịch lại với kinh Âm, do đó, bao giờ cũng khởi đầu bằng hành Kim (kế đó là Thủy, Mộc, Hỏa và kết thúc ở Thổ)

NGŨ DU TỈNH VINH DU KINH HỢP

KINH ÂM Mộc Hỏa Thổ Kim Thủy

KINH DƯƠNG Kim Thủy Mộc Hỏa Thổ

Tác Dụng:

có khả năng điều chỉnh đa số các rối loạn của kinh lạc, Tạng Phủ

a.1- Huyệt TỈNH

(Là nơi kinh khí bắt đầu xuất phát của mỗi đường kinh ‘Sở xuất vi Tỉnh’ (LKhu 1, 81)

(Kinh Âm luôn khởi đầu bằng huyệt Mộc, kinh Dương ngược lại, luôn khởi đầu bằng huyệt Kim

Tác dụng của huyệt xin xem ở chương ‘Nguyên Tắc Xử Dụng Huyệt’ trang

66

BIỂU ĐỒ HUYỆT TỈNH

ĐƯỜNG KINH HUYỆT TỈNH Phế Thiếu Thương (P.1) - Mộc Đại Trường Thương Dương (Đtr.1) - Kim

Vị Lệ Đoài (Vi.45) - Kim

Tỳ Ẩn Bạch (Ty.1) - Mộc Tâm Thiếu Xung (Tm.1) - Mộc Tiểu Trường Thiếu Trạch (Ttr.1) - Kim Bàng Quang Chí Âm (Bq.67) - Kim Thận Dũng Tuyền (Th.1) - Mộc Tâm Bào Trung Xung (Tb.9) - Mộc

Tam Tiêu Quan Xung (Ttu.1) - Kim Đởm Túc Khiếu Âm (Đ.44) - Kim Can Đại Đôn (C.1) - Mộc

a.2- Huyệt VINH (Huỳnh)

(Là nơi kinh khí chuyển qua ‘Sở lưu vi Vinh’ (LKhu 1, 82)

( Kinh Âm mang hành Hỏa, kinh Dương mang hành Thủy

Tác dụng của huyệt xin xem ở chương ‘Nguyên Tắc Xử Dụng Huyệt’ trang

66

BIỂU ĐỒ HUYỆT VINH (HUỲNH)

KINH HUYỆT Phế Ngư Tế (P.10) - Hỏa Đại Trường Nhị Gian (Đtr.2) - Thủy

Vị Nội Đình (Vi.44) - Thủy

Tỳ Đại Đô (Ty.2) - Hỏa Tâm Thiếu Phủ (Tm.8) - Hỏa

Tiểu Trường Tiền Cốc (Ttr.2) - Thủy Bàng Quang Thông Cốc (Bq.66) - Thủy Thận Nhiên Cốc (Th.2) - Hỏa Tâm Bào Lao Cung (Tb.8) - Hỏa Tam Tiêu Dịch Môn (Ttu.2) - Thủy Đởm Hiệp Khê (Đ.43) - Thủy Can Hành Gian (C.2) - Hỏa

a.3- Huyệt DU

(Là nơi kinh khí rót vào ‘Sở chú vi Du’ (LKhu 1.83)

(Là huyệt Nguyên của các kinh Âm

(Kinh Âm mang hành Thổ, kinh Dương mang hành Mộc

Tác dụng của huyệt xin xem ở chương ‘Nguyên Tắc Xử Dụng Huyệt’ trang

67

BIỂU ĐỒ HUYỆT DU

KINH HUYỆT Phế Thái Uyên (P.9) - Thổ Đại Trường Tam Gian (Đtr.3) - Mộc

Vị Hãm Cốc (Vi.43) - Mộc

Tỳ Thái Bạch (Ty.3) - Thổ Tâm Thần Môn (Tm.7) - Thổ Tiểu Trường Hậu Khê (Ttr.3) - Mộc Bàng Quang Thúc Cốt (Bq 65) - Mộc Thận Thái Khê (Th.3) - Thổ Tâm Bào Đại Lăng (Tb.7) - Thổ Tam Tiêu Trung Chử (Ttu.3) - Mộc Đởm Túc Lâm Khấp (Đ.41) - Mộc Can Thái Xung (C.3) - Thổ

a.4- Huyệt Kinh

(Là nơi kinh khí đi qua để vào bên trong ‘Sở hành vi Kinh’ (LKhu 1, 84) (Kinh Âm mang hành Kim, Kinh Dương mang hành Hỏa

Tác dụng của huyệt xin xem ở chương ‘Nguyên Tắc Xử Dụng Huyệt’ trang

68

BIỂU ĐỒ HUYỆT KINH

KINH HUYỆT Phế Kinh Cừ (P.8) Đại Trường Dương Khê (Đtr.5)

Vị Giải Khê (Vi.41)

Tỳ Thương Khâu (Ty.5) Tâm Linh Đạo Tm.4) Tiểu Trường Dương Cốc (Ttr.5) Bàng Quang Côn Lôn (Bq.60) Thận Phục Lưu (Th.7)

Tâm Bào Gian Sử (Tb.7) Tam Tiêu Chi Câu (Ttu.6) Đởm Dương Phụ (38) Can Trung Phong (C.4)

a.5- Huyệt Hợp

(Là nơi kinh khí từ ngoài nhập vào bên trong Tạng Phủ ‘Sở nhập vi Hợp’ (LKhu 1, 85)

(Kinh Âm mang hành Thủy, Kinh Dương mang hành Thổ

(Huyệt Hợp là nơi giao hội của kinh khí bên trong và bên ngoài Huyệt Hợp cũng là nơi để tà khí từ ngoài theo đó mà nhập sâu vào bên trong tạng phủ, đồng thời cũng là nơi để tà khí từ trong tạng phủ thoát ra kinh lạc bên ngoài Tác dụng của huyệt xin xem ở chương ‘Nguyên Tắc Xử Dụng Huyệt’ trang

69

BIỂU ĐỒ HUYỆT HỢP

KINH HUYỆT HỢP Phế Xích Trạch (P.5)

Đại Trường Khúc Trì (Đtr.11)

Vị Túc Tam Lý (Vi.36)

Tỳ Âm Lăng Tuyền (Ty.9) Tâm Thiếu Hải (Tm.3) Tiểu Trường Tiểu Hải (Ttr.8) Bàng Quang Ủy Trung (Bq.40) Thận Âm Cốc (Th.10) Tâm Bào Khúc Trạch (Tb.3) Tam Tiêu Thiên Tỉnh (Ttu.10) Đởm Dương Lăng Tuyền (Đ.34) Can Khúc Tuyền (C.8)

Ngoài ra, thiên ‘Kim Qũy Chân Ngôn Luận’ (TVấn 4) và thiên ‘Thông Bình

Hư Thực Luận’ (TVấn 28) có nêu lên 3 huyệt Hợp không nằm trong nhóm huyệt Hợp Kinh Điển Đó là:

+ Hợp của Đại Trường : Thượng Cự Hư (Vi.37)

+ Hợp của Tiểu Trường : Hạ Cự Hư (Vi.39) + Hợp của Tam Tiêu : Ủy Dương (Bq.53)