Nghiên cứu bài mới Dòng điện trong chân không Chân không lí trưỡng là một môi trường trong đó không có một phân tử khí nào.. Khi chưa có điện trường ngoài tác dụng : Đốt nóng catôt K
Trang 1Tiết :
Bài 42 :
DÒNG ĐIỆN TRONG CHÂN KHÔNG
I MỤC TIÊU :
Hiểu bản chất và tính chất dòng điện trong chân không Hiểu đặc tuyến Vôn ampe kế của dòng điện trong chân không
Hiểu ứng dụng dòng điện trong chân không
II PHƯƠNG PHÁP GIẢNG DẠY : Phương pháp thực nghiệm và nêu vấn đề
III THIẾT BỊ , ĐỒ DÙNG DẠY HỌC : Bóng đèn chân không ,vôn kế , ampe kế
IV TIẾN TRÌNH GIẢNG DẠY
Phân phối
thời gian
Phần làm việc của Giáo Viên
1 Kiểm tra
bài cũ và
kiến thức cũ
liên quan
với bài mới
(3’)
1 Trả lời câu hỏi SGk
2 Làm bài tập SBT VL 11
Kiểm tra và đánh giá
2 Nghiên
cứu bài mới
Dòng điện trong chân không
Chân không lí trưỡng là một môi trường trong đó không có một phân tử khí nào
Trong thực tế, một môi trường trong đó khi áp suất không khí giảm đến mức khoảng dưới 0,0001 mmHg có thể coi gần đúng là môi trường chân không
Thí nghiệm
Sơ đồ thí nghiệm được trình bày ở hình 42.1
Bản chất dòng điện trong chân không
Gv giới thiệu .Tiến hành thí nghiệmvà hướng dẫn HS quan sát, rút ra kết luận HS quan sát, rút ra kết luận
Nhận xét và theo dõi
Trả lời H1 :Số chỉ của G bằng không
Trang 2Khi chưa có điện trường ngoài tác dụng :
Đốt nóng catôt K , các êlectron tự do trong kim loại bức
ra khỏi mặt catôt chuyển động hỗn loạn (hiện tượng này
gọi là sự phát xạ nhiệt êlectron)
Khi có điện trường ngoài tác dụng
Dưới tác dụng của lực điện trường, các êlectron dịch
chuyển từ catốt sang anôt, tạo ra dòng điện
Dòng điện trong chân không là dòng dịch chuyển có
hướng của các êlectron bứt ra từ catôt bị nung nóng
Chú ý : Nếu mắc anốt vào cực âm của nguồn điện còn
catôt vào cực dương trong mạch không có dòng điện
⇒ vì vậy dòng điện chạy trong chân không chỉ theo một
chiều từ anốt sang catôt.
Sự phụ thuộc của cường độ dòng điện trong chân
không vào hiệu điện thế
Đặc tuyến vôn ampe không phải là đường thẳng Như
vậy dòng điện trong chân không tuân theo định luân ôm
Khi U ≥ Ub thì I = Ibh : cường độ dòng điện qua ống
đạt giá trị lớn nhất gọi là cường độ dòng điện bão hòa
(hình 42.2) nhiệt độ catôt càng cao (T’ > T), thì cường
độ dòng điện bão hòa Ibh càng lớn
Ưùng dụïng của dòng điện trong chân không
Điôt điện tử
Đèn điện tử hai cực (hay điôt điện tử) được dùng để biến
đổi dòng điện xoay chiều thành dòng một chiều (chỉnh
lưu dòng điện xoay chiều) Trong các sơ đồ điện, điôt
điện tử được vẽ như trên hình 42.3
Oáng phóng điện tử
Các tính chất của chùm tia êlectronnhư bị lệch đi trong
G
ξ1
Sơ đồ thí nghiệm dòng điện trong chân không
ξ2
GV chú ý HS Khi catôt K bị đốt nóng, các êlectron tự do
trong kim loại nhận được năng lượng cần
thiết để có thể bức ra khỏi mặt catôt
Dòng điện trong chân không là dòng dịch chuyển có hướng của các êlectron bứt ra tù catôt bị nung nóng
GV chú ý quan trọng Nếu mắc nốt vào cực âm của nguồn điện còn catôt vào cực dương, thì lực điện trường có tác dụng đẩy êlectron trở lại catôt
Sự phụ thuộc của cường độ dòng điện trong chân không vào hiệu điện thế
GV trình bày như sách gk Hướng dẫn hs nêu nhận xét về đồ thị
Trả lời H2 : Không có e bức ra khỏi kim loại vì năng lưlợng chuyển động nhiệt của e nhỏ không đủ để bức ra khỏi mặt kim loại
Kết luận
Trả lời H3 Khi nhiệt độ của catôt càng tăng ⇒ động năng trung bình của e càng lớn
⇒ càng có nhiều e bứt ra ngoài catốt ⇒ số e tăng
⇒ Ibh tăng
Trang 3điện trường, từ trường, khả năng kích thích phát quang một số chất, đã được ứng dụng trong ống phóng điện tử (hình 42.4) đó là bộ phận quan trọng của máy thu hình, dao động kí điện tử, màn hình máy tính…
Điốt điện tử
O Ub U
I
Ibh
T’ > T
T
Trong thực tế, để có dòng điện lớn, người
ta phủ lên catôt một lớp ôxit của kim loại kiềm thổ như bari, thori, Strônti, canxi, v.v…; khi bị đốt nóng, các ôxit này phát ra nhiều êlectron hơn các kim loại tinh khiết
Ưùng dụng của dòng điện trong chân không Điôt điện tử
GV lưu ý tới ống phóng điện tử
3 Củng cố
bài giảng
Dặn dò của
học sinh
(5’)
Yêu cầu nhắc lại : Nhấn mạnh các nội dung quan trọng Trả lời câu hỏi và làm bài tập SGK Chuẩn bị bài mới” Kính lúp “
HS tư lưc
