Dùng nước nấu đặc rửa tại chỗ, ngày vài lần.. Chữa thấp chẩn mẩn ngứa, ngứa ngoài da: Khổ luyện diệp tươi hoặc khổ luyện bì vừa đủ.. Chữa nấm chân: Khổ luyện diệp tươi vừa đủ giã nát, đ
Trang 1Những cây thuốc & Bài thuốc
nam ứng dụng
(Kỳ 13)
26 - KHỔ LUYỆN BÌ (SẦU ĐÂU, XOAN)
Trang 2
Tên khoa học: Melia azedarach L Họ xoan Meliaceae
Tên gọi khác: Sầu đâu, xoan, xuyên luyện bì
Phân bố: Cây được trồng hoặc mọc hoang ở ven lộ, bờ khe, chân núi, ven
làng, bên hông nhà
Thu hái và chế biến: Vỏ cây, vỏ rễ: Hái vào mùa xuân, thu cạo bỏ lớp vỏ
thô bên ngoài dùng tươi hay phơi khô Quả: Hái vào mùa thu dùng tươi hay phơi khô Lá: Hái vào mùa hè thu thường dùng tươi
Tính năng: Vị đắng tính hàn có độc, có tác dụng thanh nhiệt trừ thấp, sát trùng chỉ dưỡng
Liều dùng: Dùng ngoài với lượng thích hợp
NGHIỆM PHƯƠNG:
Chữa ngoan cố tính thấp chẩn:
- Bài 1: Vỏ xoan, trâm ổi, lá sòi mỗi thứ đều bằng nhau Dùng nước nấu đặc rửa tại chỗ, ngày vài lần
- Bài 2: Khổ luyện bì sao tồn tính tán bột mịn, trộn với dầu trà thoa chỗ ngứa Cách 1 ngày làm 1 lần, làm 2 - 3 lần
Chữa thấp chẩn (mẩn ngứa), ngứa ngoài da: Khổ luyện diệp tươi (hoặc
khổ luyện bì) vừa đủ Sắc lấy nước đặc rửa chỗ ngứa
Trang 3Chữa nấm chân:
Khổ luyện diệp tươi vừa đủ giã nát, đổ giấm vào cho ngập mặt sau 7 ngày lấy ra thoa tại chỗ
Chữa nấm đầu:
- Bài 1: Khổ luyện tử nướng vàng tán thành bột mịn thêm mỡ heo hoặc dầu thực vật trộn thành cao (theo tỷ lệ 50%), trước tiên cạo trọc đầu hoặc hớt tóc ngắn, gội đầu bằng nước sạch sau đó dùng nước phèn chua 10% gội qua 1 lần Rồi mới thoa nước cao Khổ luyện tử mỗi ngày làm 1 lần, làm liên tục 10 ngày là một liệu trình
- Bài 2: Khổ luyện tử (hoặc khổ luyện bì) 30 g, tán thành bột trộn với sáp hay vaseline 30 g Thoa lên đầu, sáng hoặc tối làm 1 lần
- Bài 3: Khổ luyện bì (hoặc khổ luyện tử) 30 g, tán thành bột mịn trộn với
mỡ heo 30 g sệt như hồ ngày làm vài lần
- Bài 4: Khổ luyện bì, đậu nành đều bằng nhau tán thành bột thoa chỗ nấm
Chữa mụn mủ:
- Bài 1: Khổ luyện diệp tươi 1/2 kg, giã nát sắc lấy nước đặc đợi nguội ngâm hoặc rửa từ 5 - 10 phút Sáng chiều đều rửa 1 lần
- Bài 2: Khổ luyện diệp, tam giác bao (tầm phỏng), mã anh đơn (trâm ổi), đại diệp án diệp (bạch đàn đỏ) đều bằng nhau sắc lấy nước đặc rửa tại chỗ, mỗi ngày rửa 2 lần
Trang 4Chữa da tay chân khô nứt:
- Bài 1: Khổ luyện tử tươi vài trái hơ nóng vắt ra nước thoa tay chân
- Bài 2: Khổ luyện tử 60 g sắc lấy nước đặc thêm chút rượu rửa tại chỗ
Chữa nấm da, chàm: Khổ luyện bì vừa đủ đổ giấm vào cho ngập mặt
ngâm sau 1 - 2 ngày lấy giấm bôi tay chân
27 - THANH BÌNH (BÈO CÁM)
Tên khoa học: Lemna minor L Họ bèo Lemnaceae
Tên gọi khác: Bèo cám, phù bình
Phân bố: Mọc hoang ở các vùng ao hồ, đầm lầy vũng nước đọng
Thu hái và chế biến: Hái vào mùa hè thu, bỏ rễ phơi khô dùng
Tính năng: Vị cay tính hàn Có tác dụng lương huyết, hoạt huyết, sơ phong giải biểu, khu thấp chỉ dưỡng, phát hãn
Liều dùng: 10 - 15 g Dùng ngoài lượng vừa đủ
Cấm kỵ: Người có thai hoặc không có thực nhiệt, thực tà thì cấm dùng NGHIỆM PHƯƠNG:
Trang 5Chữa mề đay:
Thanh bình, chi ma căn, tạo giác thích, bạch tật lê, hải đồng bì đều từ 10 -
15 g Sắc uống
Chữa chàm:
Thanh bình lượng vừa đủ Sắc lấy nước đặc rửa hay tắm, ngày 3 lần
Chữa chàm ướt:
Thanh bình, phi dương thảo (cỏ sữa lá lớn), tiểu phi dương thảo (cỏ sữa lá nhỏ) các vị đều bằng nhau Sắc lấy nước đặc rửa tại chỗ Ngày làm 3 lần, hoặc cũng các vị thuốc trên dùng tươi giã nát đắp vào chỗ đau
Chữa lang ben:
Thanh bình tươi vừa đủ Bột lưu huỳnh một ít Giã nát thanh bình vắt lấy nước, cho bột lưu huỳnh vào trộn đều bôi vào chỗ bệnh Một ngày làm nhiều lần