Những chất dinh dưỡng cần thiết đối với cây trồng P2 II- CÁC NGUYÊN TỐ VI LƯỢNG: Mặc dù thực vật cần các nguyên tố này với hàm lượng rất ít nhưng những nguyên tố này giúp cây phát tr
Trang 1Những chất dinh
dưỡng cần thiết đối
với cây trồng
P2
II- CÁC NGUYÊN TỐ VI
LƯỢNG:
Mặc dù thực vật cần các nguyên tố này với hàm lượng rất ít nhưng
những nguyên tố này giúp cây phát triển mạnh mẽ Chúng không phải
là những nguyên tố có trong cấu tạo thực vật nhưng hoạt động của
Trang 2chúng giống như những chất xúc tác hoặc những chất oxi hóa giúp cây hấp thu hay sử dụng những
nguyên tố đa lượng, nguyên tố
trung lượng và sau đó thành lập
những chất khác nhau trong thực vật
1 Sắt (Fe):
Mặc dù sắt không có trong thành phần diệp lục tố, nhưng nó hỗ trợ cho quá trình thành lập diệp lục tố
Do đó tình trạng thiếu sắt thường dẫn đến hiện tượng lá vàng, tương
tự như thiếu Mg hay N Điểm khác nhau chủ yếu là Mg và N vận
chuyển liên quan nhau và đáp ứng cho quá trình tăng trưởng và sinh trưởng, vì thế triệu chứng thiếu Mg
Trang 3và N xuất hiện chủ yếu ở những lá
đã trưởng thành do Mg, N đã rút ra khỏi những lá này Trong khi đó sắt
là nguyên tố không di chuyển trong thực vật vì thế hiện tượng vàng lá
sẽ xảy ra trước tiên ở cơ quan còn non
Sắt có trong hầu hết các loại đất
nhưng ở dạng không tan do sự hiện diện của đá vôi Do đó tình trạng
thiếu sắt xảy ra chủ yếu ở thực vật trồng trên vùng đất quá vôi hoặc
đất quá kiềm Phương pháp khắc
phục tình trạng thiếu sắt là acid hóa đất bằng cách sử dụng sulphur, than bùn, sulphate aluminum, sulphate sắt Ngoài ra sắt có khuynh hướng biến thành dạng hợp chất không tan
Trang 4khi tiếp xúc với cac chất hóa học
khác do đó phương pháp hiệu quả hơn là sử dụng sắt dạng chelate bón vào đất hoặc phun qua lá để cung cấp trực tiếp cho thực vật Dạng
chelate không kết hợp dễ dàng với những chất khác và có khả năng
vận chuyển linh động trong thực
vật
2 Manganese (Măng gan):
Mn được biết đến như một chất oxy hóa của thực vật Thiếu Mn lá có
thể xuất hiện những đốm xám hoặc vàng thẫm ở chung quanh rìa lá
Cũng giống như Fe, triệu chứng
thiếu Mn thường xảy ra trên vùng đất đá vôi vì khi bón Mn thì Mn trở thành dạng không tan Thực hiện
Trang 5việc acid hóa đất như đã đề cập ở phần Fe sẽ cải thiện tình trạng này đáng kể, hoặc sử dụng manganese sulphate là dạng dễ tan để bón vào đất Ngược lại, ngộ độc Mn thường xảy ra trên những đất quá acid do
Mn trở thành dạng hòa tan nhanh nên cây sẽ bị thừa Mn
3 Zinc (Kẽm):
Triệu chứng thiếu Zn đôi khi xảy ra
ở cây thuộc họ cam chanh làm xuất hiện những đốm vàng trên lá Có
thể khắc phục triệu chứng thiếu Zn bằng cách bón zinc sulphate vào
đất
4 Copper (Đồng):
Trang 6Thiếu đồng cũng dễ xảy ra ở cây thuộc họ cam chanh, thiếu đồng
dẫn đến hiện tượng chết rễ non, đôi khi cháy bìa lá cùng với hiện tượng tạo nhiều mầm nhưng không mạnh, hiện tượng tiết nhựa, xì mủ cây
cũng xảy ra.Tình trạng thiếu đồng được khắc phục bằng cách bón
copper sulphat hoặc phun copper oxychloride
5 Boron (Bo):
B là nguyên tố điều hòa N trong
thực vật Tình trạng thiếu B làm
xuất hiện những phần thối nhũn và những hốc rỗng trên cây củ cải
cùng với đốm vàng trên lá và
thường gây chết phần ngọn Tình trạng thiếu B ở cây bông cải làm rễ
Trang 7trống rỗng và có những khối u màu nâu đậm, sau đó cây không phát
triển được nữa Thiếu B cũng gây
ra những khối u nhỏ trên da của cây thuộc họ cam chanh, nhất là ở cây chanh trong quả có những lỗ chứa đầy dịch nhựa, đôi khi đó là những đốm nâu gần hạt
B, cũng giống như K, rất dễ bị rửa trôi, vì thế đất có thể trải qua tình trạng thiếu B tạm thời sau thời gian mưa kéo dài, đặc biệt là đối với vùng đất trở nên khô một cách bất thường
Có thể khắc phục triệu chứng thiếu
B bằng cách thêm sodium borate hoặc borax nhưng phải cẩn thận khi
sử dụng vì mặc dù borax có thể là
Trang 8yếu tố điều hòa và hỗ trợ cho việc hấp thụ N, nó có thể trở thành thuốc diệt cỏ nếu tích tụ một lượng quá lớn
Đối với cây chanh cỡ trung bình
không nên sử dụng quá 1 muỗng
borax, lượng borax này nên được hòa tan với nước và tưới xuống đất vùng tán lá Thực hiện cách này 12 tháng 1 lần
6 Molybdenum:
Mo cần một lượng rất ít, chỉ vài
gram trên 1000m2 nhưng thiếu Mo gây hậu quả hết sức nghiêm trọng như làm biến dạng sinh trưởng ở
cây bông cải… Thiếu Mo lá bị
xoắn và rụng cuống Trong giai
Trang 9đoạn cây non, lá bông cải và bắp cải cuộn lại vào trong với những
đốm nhỏ Những cây dạng bụi
thiếu Mo thường sẽ bị chết rễ non Khi đất quá chua (độ acid cao) sẽ cản trở cây trồng hấp thu Mo gây nên tình trạng thiếu Mo, tình trạng thiếu Mo cũng xảy ra khi bón phân
có hàm lượng N và P cao Khắc
phục tình trạng thiếu Mo bằng cách phun sodium molypdate với liều
lượng 1 muỗng canh hòa tan với
4.5 lít nước
7 Hiện tượng ngộ độc (Toxicity):
Hiện tượng ngộ độc có thể xảy ra
do việc sử dụng quá dư thừa các
nguyên tố vi lượng như Cu, Zn, B,
Trang 10Mn Hiện tượng thường xảy ra trên đất acid vì khả năng hòa tan của
các chất trên ở đất acid là rất lớn Biểu hiện của triệu chứng này là
xuất hiện những đốm chấm nhỏ về phía rìa lá, trong nhiều trường hợp toàn bộ ría lá héo quăn lại như triệu chứng thiếu K ở cây đậu (bean)
thường xuất hiện màu vàng giữa
gân lá với những đốm nâu hoặc tím sẫm Ơû cây cà chua xuất hiện
những đốm nâu dọc theo rễ,ø lá héo
rũ và cây thường chết Cần phân
biệt một số nấm gây bệnh với các biệu hiện tương tự như trên
CHẨN ĐOÁN CHUNG:
Trên đây chỉ là vài triệu chứng
thiếu dinh dưỡng được liệt kê, quan
Trang 11sát để chẩn đoán triệu chứng thiếu dinh dưỡng rất khó và phức tạp vì thực tế cây có thể thiếu nhiều hơn một nguyên tố hoặc có thể xảy ra hiện tượng thiếu một nguyên tố và
có mặt một nguyên tố gây độc,
cũng có khả năng những nguyên tố khác nhau hiện diện trong đất
nhưng cây không thể hấp thu được bởi vì chúng không tan do đất quá acid hay quá kiềm hoặc quá thừa
nguyên tố khác
Tuy nhiên đừng lo lắng quá về triệu chứng thiếu dinh dưỡng Hãy ý thức rõ về khả năng có thể xảy ra khi hơi nặng tay trong việc xử lý độ kiềm, độ acid, sử dụng phân đơn thay vì dùng phân hỗn hợp
Trang 12Không sử dụng lượng phân quá mức hoặc không cần thiết Đôi khi cây có biều hiện không phát triển chỉ vì đang trong giai đọan nghỉ ngơi của nó, hoặc do các yếu tố vật
lý của đất, nước quá nhiều hay quá
ít Cũng có khi cây đang trong tình trạng nguy hại rễ do quá thừa lượng phân trong đất