Nghiên cứu thiết kế hệ thống tự động kiểm soát hàm lượng sản phẩm dầu mỏ trong nước thải lacanh tàu cá, chương 2 pptx

Nước lacanh Trong quá trình khai thác con tàu, khai thác hệ động lực, một lượng nước chứa dầu thường xuyên được tạo ra, tích tụ lại ở dưới buồng máy, nước ấy gọi là mước la canh.. Vậy nư

Chương 2: CÁC TÁC NHÂN GÂY Ô NHIỄM

MÔI TRƯỜNG BIỂN 1.1.1 Các chất hữu cơ

Loại này có cacbonhydrat, protein, chất béo, hóa chất, bảo vệ thực vật, hợp chất phenol… Đây là chất gây ô nhiễm phổ biến nhất có trong nước thải khu dân cư, khu công nghiệp chế biến thực phẩm, vùng nông nghiệp, khu công nghiệp lọc dầu Các chất này gây tác hại lớn đến nguồn lợi thủy sản và chúng có khả năng gây thiếu ôxy trong nước dẫn đến các sinh vật sống trong môi trường nước

1.1.2 Các kim loại nặng

Hầu hết các kim loại nặng đều có độc tính cao đối với con người và động vật có vú, bò sát, tôm cá…

Các kim loại nặng thường có trong nước thải công nghiệp như: Chì, thủy ngân, crôm, mangan…

1.1.3 Dầu mỡ

Dầu mỡ là chất lỏng có thành phần hóa học rất phức tạp, độc tính và tác động sinh thái của dầu mở phụ thuộc vào từng loại Dầu thô chứa hàng ngàn phân tử khác nhau nhưng phần lớn

là các hydrôcácbon và một số chất như: lưu huỳnh, nitơ, kim loại… Dầu mỡ có độc tính cao và tương đối bền trong nước

Hầu hết môi trường sống của thực vật, động vật bị ảnh hưởng do dầu

1.1.4 Hàm lượng sinh thái của các chất nhiễm bẩn trong

vùng biển ven bờ

Mỗi quốc gia đều ban hành các tiêu chuẩn hàm lượng các chất ô nhiễm Tuy nhiên tính an toàn môi trường ở mỗi quốc gia khác nhau Xác định giới hạn an toàn sinh thái đó là công việc hết sức khó khăn Nó không thể là các bản sao chép từ công trình này sang công trình khác

Trong điều kiện môi trường hiện nay của nước ta bắt đầu xuất hiện tình trạng ô nhiễm do đó việc tìm giới hạn các chất ô nhiễm chưa nhiều Tùy theo mỗi quốc gia mà có những chất ô nhiễm mà nước này đặt tiêu chuẩn nhưng nước kia chưa cần và ngược lại có những chất ô nhiễm các nước chưa cần nhưng đối với ta cần phải có Ví dụ: các quy định an toàn sinh thái cho các trại cá giống, các khu vực nuôi trồng thủy sản… Sau đây là hàm lượng một số chất ô nhiễm mà nước ta quy định giới hạn cho phép

Bảng giá trị giới hạn nồng độ cho phép các chất ô nhiễm trong nươc biển ven bờ (TCVN 5943 – 1995) trình bày ở phụ lục 1.3[7]

1.5 ĐẶC ĐIỂM CỦA NƯỚC THẢI LACANH

1.5.1 Nước lacanh

Trong quá trình khai thác con tàu, khai thác hệ động lực, một lượng nước chứa dầu thường xuyên được tạo ra, tích tụ lại ở dưới buồng máy, nước ấy gọi là mước la canh Vậy nước lacanh được tạo thành do kết quả của việc sử dụng dầu và các sản phẩm dầu làm nhiên liệu, dầu bôi trơn cho các cho các thiết bị động lực, cho tất cả các máy móc trên tàu Mặt khác nước lacanh cũng được tạo thành do sự dò rỉ, thấm lót từ các đường ống buồng bơm hoặc do quá trình vận chuyển đầu đốt, dầu nhờn Cũng có thể do việc sử dụng dầu để lau chùi, vệ sinh máy móc, vệ sinh trang thiết bị Ngoài dầu đốt, dầu nhờn, trong nước lacanh còn có chứa nhiều tạp chất khác như xà phòng, chất tẩy rửa, các cặn bẩn

Lượng hỗn hợp nước – dầu tạo thành trong đáy buồng máy phụ thuộc vào loại tàu, cỡ tàu, công suất của máy chính, máy đèn, máy phụ, cách bố trí buồng máy mặt khác còn phụ thuộc

vào trình độ, kỹ thuật khai thác, ý thức của các sỹ quan, thợ máy và những thuyền viên của tàu Người ta có khả năng tính toán trong một ngày đêm phụ thuộc vào lượng chiếm nước của tàu ở bảng dưới đây:

Bảng 1.1 Lượng nước lacanh sau một ngày đêm theo lượng chiếm nước tàu [8].

TT Lượng chiếm nước của

tàu, (tấn)

Lượng nước lacanh sau một ngày đêm, (m3)

1 Tàu dưới 100 tấn 0,1 m3/ngày đêm

1.5.2 Đặc điểm của nước lacanh

 Tính chất lý hóa của nước lacanh thay đổi thường xuyên theo thời gian và phụ thuộc vào nguồn gốc của nó được tạo thành

 Hàm lượng dầu trong nước lacanh dao động trong một khoảng rộng, thường từ 3001000mg/l

 Khối lượng riêng của hỗn hợp không cố định, dao động và phụ thuộc vào hàng loạt yếu tố

 Nước lacanh phân lớp rõ rệt có nghĩa là hầu hết dầu bẩn nổi lên trên, phần dưới chủ yếu là nước

 Không có dầu sạch cũng không có nước sạch, mà cả phần trên và phần dưới chúng trộn lẫn với nhau, người ta thường gọi là “dầu ngâm nước” vì con tàu không lúc nào đứng yên khi khai thác

 Trong nước lacanh bao giờ cũng có chất tẩy rửa, các cặn, các hạt với kích thước khác nhau từ 1030micromet

 Mặc dù dầu không tan trong nước, song trong thực tế hàm lượng dầu hòa tan có thể lên đến 510 phần triệu

 Một số tài liệu thí nghiệm cho thấy, trong nước lacanh có hàm lượng dầu trung bình khoảng 2000mg/l

1.6 MỘT SỐ QUI ĐỊNH VỀ BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG BIỂN

1.6.1 Các công ước quốc tế

 Năm 1921 – Anh: hội nghị chủ tàu, đại diện ngành công

nghiệp dầu mỏ, nghiên cứu các vấn đề ô nhiễm biển do dầu gây

ra và đề ra các biện pháp ngăn ngừa

 Năm 1926 – Washington: hội nghị quốc tế qui định vùng

biển và ven bờ không được xả dầu và trang thiết bị phân ly lọc nước lacanh buồng máy cho tàu thủy

 Năm 1954 – London: hội nghị quốc tế, đại diện các nước

có đội tàu trên 100.000 tấn đăng ký, 33 nước tham gia, 10 nước quan sát viên Công ước quốc tế về ô nhiễm bởi dầu, 1954 (OILPOL), nội dung:

 Quy định vùng biển không được xả dầu tối thiểu cách bờ 50 hải lý

 Quy định trên tàu phải có nhật ký các công việc có liên quan đến dầu

 Năm 1962 – London: Hội nghị quốc tế bổ sung, sửa đổi

OILPOL 54, có hiệu lực từ ngày 19/1/1978

 Tàu không phải là tàu dầu chỉ được xả xuống biển trong điều kiện sau:

1 Tàu đang chạy

2 Cường độ xả tức thì không quá 60lít/hải lý.

3 Càng xa bờ càng tốt

 Đối với tàu dầu:

1 Tàu đang chạy

2 Cường độ xả tức thì không quá 60lít/hải lý

4 Tổng lượng dầu xả ra biển trong chuyến đi không hàng không được vượt quá 1/15.000 trọng lượng của tàu

5 Tàu cách bờ trên 50 hải lý

Các quy định về việc xả dầu nước lacanh buồng máy tàu dầu cũng tương tự đối với tàu không phải là tàu dầu

 MARPOL 73/78: Là chữ viết tắt của Marine Pollution, công ước hàng hải ta thường gọi đầy đủ là:”công ước quốc tế về ngăn ngừa ô nhiễm biển do tàu gây ra” Công ước này dựa trên

cơ sở của công ước quốc tế về ngăn ngừa ô nhiễm biển do dầu,

được thông qua năm 1954, gọi tắt là OILPOP – 54 (oil

pollution)

Tổ chức Hàng Hải Quốc Tế (IMO: International Maritime

Organization, ra đời ngày 25/5/1957) đã thông qua công ước quốc tế về ngăn ngừa ô nhiễm biển do tàu gây ra, vào ngày 2/11/1973 tại London và sau đó được bổ sung nghị định thư quan

trọng vào năm 1978 Chính ví thế công ước quốc tế mang số 73 và 78: MARPOP 73/78

MARPOP 73/78 qui định một số nội dung cụ thể về khai thác tàu, về trang thiết bị của tàu:

 Ngăn ngừa ô nhiễm biển do dầu có hiệu lực từ 2/10/1983 đối với tàu cũ như tàu mới, tàu dầu cũng như tàu chở hàng hóa khác

 Ngăn ngừa ô nhiễm biển do hóa chất, có hiệu lực từ ngày 6/4/1987

 Ngăn ngừa ô nhiễm biển do nước thải

 Ngăn ngừa ô nhiễm biển do rác

Nước Cộng Hòa Xã Hộ Chủ Nghĩa Việt Nam là nước thứ

126 tham gia vào tổ chức hàng hải quốc tế IMO từ ngày 12/6/1984, cho nên chúng ta phải thực hiện nội dung của MARPOP 73/78 được IMO thông qua và chỉ đạo thực hiện

Bảo vệ môi trường biển không bị ô nhiễm các chất có hại, đặc biệt do dầu gây nên, là trách nhiệm và nghĩa vụ tất cả các tàu không phụ thuộc vào loại tàu nào, với tải trọng bao nhiêu và hệ thống động lực như thế nào Tuy vậy, MARPOP 73/78 có cân

nhắc đến điều kiện khai thác, mức độ và khả năng gây ô nhiễm,

đi đến qui định sau đây:

 Tàu chở dầu bất kỳ có tổng dung tích từ 150 tấn đăng kiểm (t.đ.k) trở lên

 Tàu chở hàng bất kỳ không phải là tàu dầu, có tổng dung tích từ 400 t.đ.k trở lên, bắt buộc phải thi hành các qui định quốc tế và quốc gia về ngăn ngừa ô nhiễm biển do dầu từ ngày MARPOL 73/78 có hiệu lực (2/10/1983)

Những tàu thuộc hai đối tượng nêu trên phải trang bị:

 Có giấy chứng nhận quốc tế về ngăn ngừa ô nhiễm do dầu

 Các trang thiết bị gây ngừa ô nhiễm do dầu, lắp trên tàu theo qui định

 Chịu sự kiểm tra việc thi hành các qui định về trang bị máy móc và khai thác

Theo qui định 9.10 phụ lục I của công ước quốc tế MARPOL 73/78 đối với các tàu nêu trong bảng được trình bày ở phụ lục 1.4 [4]