Vật lý lớp 9 - ĐOẠN MẠCH SONG SONG pdf

Với đoạn mạch song song điện trở tương đương của đoạn mạch có bằng tống các điện trở thành phần không?Mời tất cả chúng ta cùng tìm hiểu điều đó - Hs 2 chuẩn bị kiến thức để giải quy

ĐOẠN MẠCH SONG SONG

I- MỤC TIÊU:

1- Kiến thức:

- Suy luận để xay dựng được công thức tính điện trở tương đương của đọn mạch gồm hai điện trở mắáiong song: 1/Rtđ =1/R1 + 1/R2 và hệ thức I1/I2 = R2/R1 từ các kiến thức đã học

- Mô tả được cách bố trí thí nghiệm kiểm tra lại các hệ thứuc suy ra từ

lý thuyết

- Vận dụng được những kiến thức đã học để giải thích một số hiện

tượng và giải bài tâp về đoạn mạch song song

2- Kỹ năng:

- Kỹ năng thực hành sử dụng các dụng cụ đo điện: Vôn kế, ampe kế

- Kỹ năng bố trí, tiến hành lắp ráp thí nghiệm

- Kỹ năng suy luận, lập luận lôgíc

3- Thái độ:

- Vận dụng kiến thức đã học để giải thích một số hiện tượng đơn giản

có liên quan trong thực tế

- Yêu thích môn học

II- CHUẨN BỊ:

1- Đối với Giáo viên:

- Mắc mạch điện theo sơ đồ hình 5.1 (trang 14-sgk)

2- Đối với Học sinh:

- 3 điện trở mẫu lần lượt có giá trị là: 6Ω, 10Ω, 16Ω

- 1 ampe kế có GHĐ là 3A và ĐCNN là 0,1A

- 1 vôn kế có GHĐ là 15V và có ĐCNN là 0,5V

- 1 bộ nguồn điện AC\DC

- 1 công tắc

- 7 đoạn dây dẫn

III- TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG DẠY – HỌC:

TRỢ GIÚP CỦA GIÁO VIÊN HOẠT ĐỘNG CỦA HỌC SINH Hoạt động 1: Kiểm tra bài cũ – tổ chức tình huống học tập < 5 phút >

- Gv gọi HS1 lên bảng giải

quyết vấn đề sau:

+ Chứng minh công thức: Rtđ =

- Hs 1 chuẩn bị kiến thức để giải quyết vấn đề của Gv đưa ra + Hs chúng minh công thức + Hs chữa bài tập 4.7 (SBT)

R1 + R2

+ Chữa bài tập 4.7 (SBT)

- Gv gọi HS2 lên bảng giải

quyết vấn đề sau:

+ Chứng minh công thức: U 1 /U 2

= R 1 /R 2

+ Chữa bài tập 4.4 (SBT)

- Yêu cầu Hs khác nhận xét, bổ

sung (nếu cần) Gv chốt lại vấn

đề, ghi điểm cho Hs

- ĐVĐ: Như các em đã học ở bài

trước: Đối với đoạn mạch mắc

nối tiếp, chúng ta đã biết R td

bằng tổng các điện trở thành

phần Với đoạn mạch song song

điện trở tương đương của đoạn

mạch có bằng tống các điện trở

thành phần không?Mời tất cả

chúng ta cùng tìm hiểu điều đó

- Hs 2 chuẩn bị kiến thức để giải quyết vấn đề của Gv đưa ra + Hs chúng minh công thức + Hs chữa bài tập 4.4 (SBT)

- Hs chú ý lắng nghe, nêu nhận xét cau trả lời của bạn

- Hs suy nghĩ về tình huống đưa

ra của Gv

qua bài học hôm nay

Bài học hôm nay sẽ giúp các em

có thể tìm được câu trả lời cho

câu hỏi đó

Hoạt động 2: Ôn lại kiến thức có liên quan đến bài mới < 8 phút >

- Yêu cầu một số Hs trả lời câu

hỏi: Trong một mạch gồm hai

bóng đèn mắc song song,

cường độ dòng điện chạy qua

mỗi đèn có mối quan hệ như

thế nào với cường độ dòng

điện mạch chính?

- Yêu cầu các Hs khác nhận xét

câu trả lời của bạn

I- Cường độ dòng điện và hiệu điện thế trong đoạn mạch mắc song song:

1- Nhớ lại kến thức lớp 7:

- Hs lắng nghe, suy nghĩ câu hỏi của

Gv Một số Hs trả lời câu hỏi của Gv

- Các Hs khác tham gia nhận xét câu trả lời củ bạn

- Hs lưu ý đến những vấn đề được chốt lại từ Gv

- Gv: chốt lại vấn đề cần nắm

lại

- Yêu cầu một số Hs trả lời câu

hỏi: Hiệu điện thế giữa hai

đầu đoạn mạch liên hệ như

thế nào với hiệu điện thếgiữa

hai đầu mỗi bóng đèn?

- Yêu cầu các Hs khác nhận xét

câu trả lời của bạn

- Gv: chốt lại vấn đề cần nắm

lại

- Gv ghi tóm lược vài thông tin

quan trọng lên bảng:

I = I 1 + I 2 (1)

U = U 1 = U 2 (2)

- Yêu cầu cá nhân Hs giải quyết

trả lời C1

- Yêu cầu một số Hs trả lời C1

- Hs lắng nghe, suy nghi câu hỏi của Gv

- Các Hs khác tham gia nhận xét câu trả lời củ bạn

- Hs lưu ý đến những vấn đề được chốt lại từ Gv

- Ghi một số thông tin quan trọng vào vở

2-Đoạn mạch gầm hai điện trở mắc nối tiếp:

- Cá nhân giải quyết C1

- Một số Hs trả lời C1

- Hs thu thập thông tin mới từ Gv

- Hs trả lời câu hỏi của Gv

- Gv thông báo: hệ thức (1), (2)

vẫn đúng đối với đoạn mạch

gồm hai điện trở mắc song

song

- Gọi Hs nêu mối quan hệ giữa

U,I trong đoạn mạch gồm điện

trở R1 // R2

- Yêu cầu cá nhân hoàn thành

C2 Gv quan sát Hs làm bài,

gợi ý (nếu cần)

- Yêu cầu 1 Hs lên bảng trình

bày câu C2 và có thể kết hợp

với phần vân dụng cuối bài để

đánh giá, ghi điểm cho Hs

- Gv: kiểm tra phần trình bày

của Hs dưới lớp

- Hs hoạt động cá nhân hoàn thành C2

- Một Hs lên bảng trình bày bài làm của mình

- Hs hoàn thành câu C2 vào vở sau khi đã chuẩn kiến thức Có thể làm như sau:

I 1 = U 1 /R 1 (*)

I 2 = U 2 /R 2 (**)

U 1 = U 2 Lấy (*) chia cho (**) vế theo vế,

ta được:

I 1 /I 2 = R 2 / R 1

Hoạt động 3: Xây dựng công thức tính điện trở tương đương của đoạn

mạch song song < 25 phút >

- Yêu cầu cá nhân Hs triển khai

C3 Gv có thể hướng dẫn (nếu

cần)

- Có thể lấy tinh thần xung

phong giải quyết câu hỏi này,

yêu cầu Hs khác nhận xét

- Nếu Hs làm đúng Gv ghi điểm

cho Hs

II- Điện trở tương đương của đoạn mạch song song:

1- Công thức tính điện trở tương đương của đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song:

- Hs hoàn thành câu C3

- Hs lên bảng hoặc đứng tại chổ hoàn thành C3, Hs khác nhận xét, bổ sung câu trả lời cho bạn của mình(nếu cần)

- Hs lưu ý đến nhận xét, nhắc nhở, đánh giá của Gv Để hoàn thành vở ghi hoàn thiện hơn

Có thể làm như sau:

IB = I1 + I2

 UAB / Rtđ = U1/R1 +

 Chuyển ý: Công thức (4) đã

chứng minh bằng lý thuyết

Để khẳng định công thức này

chúng ta tiến hành thí nghiệm

kiểm tra

- Yêu cầu Hs đọc thông tin sgk

(trang 15), yêu cầu hs tiến

hành thí nghiệm

- Hướng dẫn Hs tiến hành thí

nghiệm kiểm tra hệ thức (4)

(nếu cần)

- Yêu cầu Hs đưa ra kết luận từ

U2/R2 Mà: UAB = U1 = U2

 1/Rtđ = 1/R1 + 1/R2 (4)

Rtđ = R1.R2/(R1 + R2) (4’)

2- Thí nghiệm kiểm tra:

Hs đọc thông tin sgk, tiên hành thí nghiệm theo yêu cầu

- Hs làm thí nghiệm theo hướng dẫn của Gv (nếu cần)

3.Kết luận:

- Hs rút ra kết luận từ kết quả thí nghiệm Hoàn thành vở ghi sau khi đã chuẩn kiến thức

Đoạn mạch gồm hai điện trở mắc song song có điện trở tương đương bằng tổng các điện trở thành

kết quả thí ngiệm có được

- Gv thông báo: các thiết bị điện

có thể mắc song song với nhau

khi chúng chịu được cùng một

hiệu điện thế

- Gv thông báo: khái niệm giá

trị hiệu điện thế định mức

phần:

1/R tđ = 1/R 1 + 1/R 2

- Hs tiếp nhận thông tin mới

- Hs lưu ý đến những thông báo của Gv và ghi vở

Hoạt động 4: Củng cố – Vận dụng - Hướng dẫn về nhà < 7 phút >

1- Vận dụng – củng cố:

- Yêu cầu Hs thảo luận hoàn

thành C4

- Hướng dãn Hs trả lời C4  ghi

vở đáp án đúng

III- Vận dụng:

- Cá nhân Hs thảo luận C4

- Hs trả lời C4:

+ Vì quạt trần và đèn dây tóc có cùng HĐT định mức là 220V 

- Yêu cầu Hs hoàn thành C5

- Từ kết quả C5, Gv mở rộng:

+ Điện trở tương đương của Đoạn

mạch gòm 3 điện trở mắc song

song

1/R tđ = 1/R 1 + 1/R 2 + 1/R 3

+ Nấu có n điện trở R giống nhau

mắc song song

R tđ = R/n

Đèn và quạt được mắc song song vào nguồn 220V để chúng hoạt động bình thường

+ Sơ đồ mạch điện:

+ Nếu đèn không hoạt động thì quạt vẫn hạot dộng vì quạt vẫn được mắc vào HĐT đã cho.(chúng hoạt dộng độc lập nhau)

- Hs tính toán, hoàn thành C5

- Hs tiếp nhận thông tin mở rộng

từ Gv

 Lưu ý: Biểu thức (4’) chỉ đúng

cho đoạn mạch gồm 2 điện trở

mắc song song Yêu cầu Hs giải

thích tại sao với 3 điện trở mắc

song song thì:

R tđ  R 1 R 2 R 3 /(R 1 + R 2 + R 3 )

để Hs tránh nhầm lẫn khi làm bài

tập

2-Hướng dẫn về nhà:

- Học bài và làm bài tập bài

5(SBT)

- Ôn lại kiến thức bài 2,3,4

- Lưu ý đến những nhắc nhở, dặn dò của Gv

Rút kinh nghiệm sau

bài dạy

Xác nhận của

tổ trưởng tổ chuyên

môn

Xác nhận của BGH

