TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN TỪ TRƯỜNG I – MỤC TIÊU BÀI DẠY: -.Mô tả được TN về các tác dụng từ của dòng điện.. Làm TN phát hiện tác dụng từ của dòng điện.. Rút ra kết luận I.LỰC TỪ 1.Thí
Trang 1
TÁC DỤNG TỪ CỦA DÒNG ĐIỆN
TỪ TRƯỜNG
I – MỤC TIÊU BÀI DẠY:
-.Mô tả được TN về các tác dụng từ của dòng điện
-.Trả lời được câu hỏi, từ trường tồn tại ở đâu
-.Biết cách nhận biết từ trường
II – CHUẨN BỊ CỦA GIÁO VIÊN VÀ HỌC SINH:
Đối với mỗi nhóm học sinh
2 giá TN, một nguồn điện 4,5V, 1 kim nam châm được đặt trên giá có trục thẳng đứng, 1 công tắc
1 đoạn dây dẫn bằng constantan dài khoảng 40cm, 5 đoạn dây dẫnbằng đồng, có
vỏ bọc cách điện dài khoảng 30cm 1 biến trở, 1 ampe kế có GHĐ 1,5A và ĐCNN 0,1A
III – TIẾN TRÌNH TIẾT DẠY:
1 - Ổn định tình hình lớp: (1 phút)
2 - Kiểm tra bài cũ: (5 phút)
1.Mô tả từ tính của nam châm
2.Nêu cách xác định từ cực Bắc, Nam của nam châm vĩnh cửu
3.Các từ cực loại nào thì hút nhau, loại nào thì đẩy nhau
Trang 2Hoạt động 1: Phát hiện tính
chất từ của dòng điện(13 phút)
Tổ chức tình huống dạy học
nêu vấn đề như SGK
Yêu cầu HS:
Nghien cứu cách bố trí TN trong
hình 22.1 SGK, trao đổi về mục đích
TN
Bố trí và tiến hành TN theo
nhóm, trao đổi các câu hỏi trong C1
***Lưu ý, lúc đầu đặt dây dẫn AB
song song với kim nam châm đứng
thăng bằng
Đến các nhóm, theo dõi và giúp
đỡ HS tiến hành TN, quan sát hiện
tượng
Làm TN phát hiện tác dụng từ của dòng điện
Thực hiện C1
Cử đại diện nhóm báo cáo kết quả và trình bày nhận xét kết quả TN
Rút ra kết luận
I.LỰC TỪ 1.Thí nghiệm 2.Kết luận
Dòng điện chạy qua dây dẫn thẳng hay dây dẫn có hình dạng bất kì đều gây ra tác dụng lực (gọi là lực từ) lên kim nam châm đặt gần nó
Ta nói rằng dòng điện có tác dụng từ
Trang 3Hoạt động 2: Tìm hiểu từ
trường (15 phút)
Nêu vấn đề: Trong TN trên, kim
nam châm đặt dưới dây dẫn điện thì
chịu tác dụng của lực từ
Có phải chỉ có vị trí đó mới có
lực từ tác dụng lên kim nam châm hay
không? Làm thế nào để trả lời được
câu hỏi đặt ra?
hướng dẫn các em thực hiện C2,
C3
Gợi ý: Hiện tượng xảy ra đối với
kim nam châm trong TN trên chứng tỏ
không gian xung quanh dòng điện,
Làm TN, thực hiện C2, C3
Rút ra kết luận
Mô tả được cách dùng kim nam châm để phát hiện lực từ và nhờ đó phát hiện ra từ trường
Rút được kết luận
về cách nhận biét từ trường
Nhắc lại được cách
II.TỪ TRƯỜNG 1.Thí nghiệm 2.Kết luận
Không gian xung quanh nam châm, xung quanh dòng điện có khả năng tác dụng lực
từ lên kim nam châm đặt trong nó
Ta nói không gian
Trang 4xung quanh nam châm có gì đặc biệt?
Yêu cầu HS đọc kĩ kết luận
trong SGK và nêu câu hỏi: Từ trường
tồn tại ở đâu?
Tìm hiểu cách nhận biết từ
trường
Căn cứ vào đặc tính nào của từ
trường để phát hiện ra từ trường?
Thông thường, dụng cụ đơn giản
để nhận biết từ trường là gì?
Hoạt động 3: Củng cố và vận dụng(9
phút)
tiến hành TN để phát hiện
ra các tác dụng từ của dòng điện trong dây dẫn thẳng
đó có từ trường
3.Cách nhận biết từ trường
Nơi nào trong không gian có lực
từ tác dụng lên kim nam châm thì nơi đó có từ trường
Trang 5Giới thiệu thí nghiệm lịch sử
Ơ-xtét
Nêu câu hỏi:
Ơ-xtét đã làm TN như thế nào để
chứng tỏ rằng điện “sinh ra” từ
Yêu cầu HS làm C4, C5, C6 vào
vở và trao đổi trên lớp để chọn phương
án tốt nhất
Làm bài tập vận dụng C4, C5, C6
Tham gia thảo luận trên lớp về các đáp án của bạn
Nhắc lại những kiến thức cần ghi nhớ
III.VẬN DỤNG
4 – Dặn dò học sinh chuẩn bị cho tiết học tiếp theo: (2 phút)
Học thuộc phần ghi nhớ, khi học bài cần xem lại các thí nghiệm và liên hệ với thực
tế
Đọc kĩ các bài tập vận dụng
Làm bài tập 22.1 – 22.4 trong sách bài tập