Tuy nhiên hiện nay, kết cấu của đa số các tàu đánh cá vỏ gỗ của Việt Nam nói chung và Bình Định nói riêng thường đóng theo kinh nghiệm dân gian, chưa được tính toán, nên tính hợp lý của
Trang 1Chương 1:
ĐẶT VẤN ĐỀ
1.1 TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU:
Kết cấu thân tàu là một bộ phận rất quan trọng, quyết định đế
độ an toàn, sức chở và khả năng đi biển của con tàu Tuy nhiên hiện nay, kết cấu của đa số các tàu đánh cá vỏ gỗ của Việt Nam nói chung và Bình Định nói riêng thường đóng theo kinh nghiệm dân gian, chưa được tính toán, nên tính hợp lý của kết cấu chưa cao, tình hình tai nạn trên biển đối với các tàu đánh cá vẫn thường xuyên diễn ra, nhất là vào mùa mưa bão Mặc dù đã có nhiều chủ trương của Nhà nước là phải nâng cấp và hoàn thiện hơn cho đội tàu đánh cá, như dự án phát triển đội tàu câu cá ngừ đại dương nhưng chỉ mới phát triển ở mức quy mô chưa chú trọng đến vấn đề hợp lý kết cấu, do đó hiệu quả mang lại vẫn chưa cao, tai nạn cũng tiếp tục diễn ra Do đó vấn đề đặt ra là cần tính toán, thiết kế được kết cấu thân tàu phù hợp, trên cơ sở đảm bảo được độ bền, mức độ
an toàn khi đi biển cao nhất, đồng thời tiết kiệm được vật liệu, nhờ vậy làm giảm được trọng lượng kết cấu và nâng cao tính năng hàng hải của tàu, nhất là về tốc độ
Để có được kết cấu tàu hợp lý, trong đề tài này chúng ta tiến hành thiết kế theo quy phạm kết hợp với kinh nghiệm dân gian sau
Trang 2đó kiểm tra lại sức bền kết cấu theo tính toán lý thuyết Thông qua tính toán có thể lựa chọn một kết cấu hợp lý hơn, đảm bảo độ bền, nhất là tiết kiệm vật liệu, nâng cao sức chở và tính ổn định cho con tàu
1.2 TÌNH HÌNH ĐỘI TÀU ĐÁNH CÁ BÌNH ĐỊNH:
Trang 3BẢN ĐỒ HÀNH CHÍNH TỈNH BÌNH ĐỊNH
Trang 4Hình 1.1
Trong những năm gần đây, ngành đóng tàu của Bình Định phát triển mạnh mẽ cả về số lượng lẫn chất lượng, số lượng tàu được tàu được đóng mới hàng năm tăng cao Người dân đã mạnh dạn đầu tư đóng những con tàu có công suất lớn đánh bắt xa bờ, nhất là
số lượng tàu câu cá ngừ đại dương tăng nhanh và đang được phát triển khá mạnh mẽ Hai nơi phát triển mạnh nhất là Quy Nhơn và Tam Quan, vì ở đây có cảng nước sâu tàu thuyền có công suất lớn
có thể tự do ra vào mọi mùa, nghề câu mực phát triển rất mạnh tại
2 xã Cát Minh và Cát Khánh (thuộc huyện Phù Cát), nhưng do cửa biển Đề Gi cạn và hẹp, tàu thuyền nhỏ thì có thể vào ra tự do, còn tàu thuyền lớn khó vào ra và thường xảy ra tai nạn, do đó tàu ở đây chỉ có công suất và kích thước nhỏ (dưới 16m) Đây chính là yếu
tố hạn chế phát triển ngành đóng tàu nơi này, hiện tại cảng biển Đề
Gi được nâng cấp và nạo vét luồng lạch, dự định khi đưa vào hoạt động cho phép tàu có công suất >150CV vào ra, lúc đó người dân mới có thể mạnh dạn đầu tư phát triển những con tàu có công suất lớn đánh bắt xa bờ Điều đó lại có thêm một yếu tố mà chúng ta cần quan tâm: là trong một thời gian ngắn mà thay đổi kết cấu từ kinh nghiệm những con tàu nhỏ sang những con tàu lớn liệu kết cấu có phù hợp hay không? Độ an toàn có cao không? trong khi vương xa đánh bắt ngoài biển khơi Nếu người dân cứ thay đổi dần dần những kết cấu để kiểm nghiệm thì nó sẽ chậm phát triển đồng
Trang 5thời cũng gặp không ít khó khăn trong quá trình đánh bắt, nhất là tai nạn vì kết cấu chưa phù hợp Để người dân ở đây bắt kịp với sự phát triển, chúng ta cần thiết kế những mẫu kết cấu tốt, hợp lý và khuyến khích mọi người hưởng ứng và làm theo
Bảng 1.1-Tàu thuyền Bình Định tính đến cuối 2005
Chia ra
TT Danh mục ĐV T Toàn tỉnh Qui Tp.
Nhơn
Huyệ n Phù Cát
Huyện Phù Mỹ
Huyện Hoài Nhơn
Huyện Tuy Phước
1 Tổng số tàu
thuyền
ch 8.389 2.643 1.093 1.542 1.986 1.125
Trong đó:
Thuyền thủ công ch 2.133 592 49 685 85 722 Tàu gắn máy ch 6.256 2.051 1.044 857 1.901 403
2 Tổng công suất cv 242.5
2 55.89 40.95 40.35 100.96 4.385
3 Công suất bình
quân
cv/c
h 38,77 27,25 39,22 47,09 53,11 10,88
4 Phân loại công
suất
Loại < 20 cv ch 1.654 805 179 99 173 398 Loại 20 - <50 cv ch 2.463 536 741 245 936 5 Loại 50 - <90 cv ch 1.885 648 110 400 727
Loại 90 - <150 cv ch 214 45 14 95 60
Trang 6Loại 150 - 400 cv ch 40 17 18 5
Loại > 400 cv ch
5 Trang thiết bị trên
tàu
Số tàu có định vị ch 3.618 701 856 625 1.436
Số tàu có máy dò ch 1.062 295 89 426 252
Số tàu có máy
thông tin ch 4.847 1.268 965 758 1.856
Phân loại tàu thuyền theo nghề đánh bắt của tỉnh Bình Định:
* Cơ cấu nghề nghiệp khai thác thuỷ sản Bình Định chủ yếu tập
trung vào 5 họ nghề chính như sau:
- Nghề lưới kéo: có 829 chiếc, chiếm 13,25% tàu gắn máy toàn tỉnh,
tập trung chủ yếu ở thành phố Qui Nhơn và huyện Phù Mỹ, gồm lưới kéo đôi và lưới kéo đơn
- Nghề lưới vây: có 1.153 chiếc, chiếm 18,43% tàu gắn máy
toàn tỉnh, phát triển ở tất cả các địa phương trong tỉnh nhưng tập trung chủ yếu ở huyện Phù Mỹ và thành phố Qui Nhơn, gồm có lưới vây ngày (vây thưa) và lưới vây đêm (vây ánh sáng)
- Nghề lưới rê: có 537 chiếc, chiếm 8,58% tàu gắn máy toàn
tỉnh, phát triển chủ yếu ở thành phố Qui Nhơn và huyện Tuy Phước, huyện Hoài Nhơn, gồm có lưới rê chuồn, lưới rê ni lon và lưới rê cước
- Nghề câu: có 2.634 chiếc, chiếm 42,10% tàu gắn máy toàn tỉnh,
phát triển ở tất cả các địa phương trong tỉnh nhưng tập trung ở huyện
Trang 7Hoài Nhơn và huyện Phù Cát, gồm có nghề câu mực, câu cá ngừ đại dương, câu mập, câu bủa…
- Nghề khác: có 1.103 chiếc, chiếm 17,63% tàu gắn máy toàn
tỉnh, phát triển ở tất cả các địa phương trong tỉnh, gồm các nghề mành,
vó và nghề cố định
Biểu đồ thể hiện tỉ lệ phần % nghề cá của tỉnh Bình Định
18.43%
8.58%
42.10%
nghề lưới vây nghề lưới rê Nghề câu nghề khác
Hình 1.2
* Theo số liệu thống kê, số lượng tàu câu chiếm ưu thế và đang
được phát triển mạnh mẽ trong toàn Tỉnh, trong đó tàu câu mực chiếm đa số còn tàu câu cá ngừ đại dương chỉ mới xuất hiện trong những năm gần đây Tuy nhiên hiện nay, tàu câu cá ngừ đại dương được khuyến khích và có nhiều dự án của tỉnh, nên đội tàu này đang phát triển mạnh cả về số lượng lẫn chất lượng, hơn nữa đội tàu này được trang bị những thiết bị đánh bắt hiện đại và có những quy trình đánh bắt rất khoa học, cho nên đã mang lại lợi nhuận rất lớn cho ngư dân Mặc dù vậy, những con tàu của họ vẫn còn đóng theo kinh nghiệm dân gian, không thông qua tính toán thiết kế kết cấu và vấn
Trang 8đề tai nạn vẫn còn xảy ra Vì thế đội ngũ tàu câu cần được đặc biệt quan tâm hơn nữa, tôi thực hiện đề tài này cũng mong muốn đóng góp một phần công sức vào vấn đề chung của tỉnh nhà