Tên các rối loạn di truyền Rối loạn di truyền không được đặt tên theo một tiêu chuẩn nào không giống gen là tên chính thức và ký hiệu đã cho bởi một ủy ban hình thức.. Các bác sỹ muốn
Trang 1Các rối loạn di truyền và gen được định danh như thế nào?
Tên các rối loạn di truyền
Rối loạn di truyền không được đặt tên theo một tiêu chuẩn nào (
không giống gen là tên chính thức
và ký hiệu đã cho bởi một ủy ban hình thức) Các bác sỹ muốn điều trị một bệnh đặc biệt thường trước tiên đề xuất cái tên cho rối loạn Các chuyên gia sau đó sẽ xem xét
Trang 2lại cái tên và cải tiến cho phù hợp Cái tên quan trọng vì nó cho phép
đo lường và tính toán hiệu ứng
chung về những rối loạn di truyền, sau cùng nó sẽ giúp đỡ các nhà
nghiên cứu tìm ra những phương
thức điều trị mới
Tên bệnh thường bắt nguồn từ một hoặc các nguồn kết hợp:
Cơ sở di truyền học hoặc thiếu sót sinh hóa gây ra rối loạn (ví dụ, hội chứng alpha-1 antitrypsin);
Một hay nhiều dấu hiệu hoặc
triệu chứng của bệnh ( ví dụ, bệnh thiếu tế bà máu (sickle cell
anemia) );
Trang 3 Những phần cợ thể bị ảnh hưởng bởi rối loạn (ví dụ, mầm gốc võng mạc mắt (retinoblastoma) );
Tên người phát hiện hay nhà
nghiên cứu, thường trước tiên là người mô tả căn bệnh (ví dụ, hội chứng Marfan, lấy tên phía sau
Dr Antoine Bernard-Jean
Marfan);
Khu vực địa lý ( ví dụ, cơn sốt Địa Trung hải (familial
Mediterranean fever), xảy ra phần lớn ờ các quần thể người sống ở ven biển Địa Trung hải);
Tên bệnh nhân hoặc gia đình
mắc rối loạn ( ví dụ, hội chứng xơ hóa tế bào cơ (amyotrophic lateral sclerosis), còn gọi là hôi chứng
Trang 4Lou Gehrig, tên một cầu thủ bóng chày nổi tiếng mắc hội chưng)
Tên bệnh theo sau một người đặc biệt hoặc một địa danh gọi là tổ
danh (eponyms) Có một sự tranh cãi về tên sở hữu ( possessive form ) và tên không sở hữu
(nonpossessive form ) của tổ danh Như một luật lệ, các nhà di truyền y học sử dụng tên không sở hữu, và cái tên này đã trở thành tiêu chuẩn cho nhiều bác sỹ ở nhiều lĩnh vực y dược
Tên gen
Ủy ban Danh mục Gen HUGO
(HGNC) http://www.gene.ucl.ac.uk
chính thức và ký hiệu (tên viết tắt)
Trang 5mỗi gen người được biết Một số
tên gen chính thức bao gồm thông tin bổ sung trong dấu ngoặc, như
những điều kiện di truyền học liên quan, những ghi chú nhỏ về rối
loạn hoặc hình thức di truyền
HGNC là một tổ chức phi lợi nhuận được cấp vốn bởi Vương quốc
Anh, Hội đồng nghiên cứu Y học
và các viện Sức khỏe Quốc gia Hoa
Kỳ Ủy ban đã đặt tên hơn 13,000 gen trong số ước tính là 20,000 tới 25,000 gen trong hệ gen người
Trong thời gian nghiên cứu, gen
thường đặt nhiều tên và nhiều ký
hiệu khác nhau Các nhà nghiên
cứu khác nhau cùng nghiên cứu
một gen có thể đưa ra cho gen
Trang 6nhiều cái tên khác nhau, là nguyên nhân gây nên sự lộn xộn khi đặt tên gen HGNC gán một tên duy nhất
và ký hiệu từng gen do đó cho phép sắp xếp có hiệu quả các gen trong các ngân hàng dữ liệu lớn, giúp
thúc đẩy nghiên cứu Để có thêm thông tin đặc biệt về những gen đã đặt tên, tham
menclature/guidelines.html